II SA/Wa 2436/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.), Sędzia WSA Konrad Łukaszewicz, Sędzia WSA Tomasz Szmydt, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 23 marca 2020 r. sprawy ze skargi D. M. na postanowienie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Centralnej Komisji Lekarskiej na rzecz skarżącego D. M. kwotę 100 zł (słownie: sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu [...] lutego 2019 r. do Rejonowej Komisji Lekarskiej wpłynęło skierowanie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] w sprawie określenia stanu zdrowia oraz ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej do pełnienia służby w Służbie Celno - Skarbowej Pana D.M.. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2019r. Rejonowa Komisja Lekarska odmówiła wszczęcia postępowania w sprawie. W uzasadnieniu organ podał, że na podstawie Orzeczenia nr [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. Pan D. M. został uznany za niezdolnego do służby polegającej na wykonywaniu zadań określonych w art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy o Służbie Celnej (kategoria "[...]"). Orzeczenie zostało zaskarżone przez funkcjonariusza. Rozpoznając sprawę, skład orzekający Centralnej Komisji Lekarskiej w [...] (dalej - "soCKL") wydał w dniu [...] listopada 2016 r. postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Na ww. postanowienie D. M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 13 kwietnia 2017r. r. (sygn. akt: II SA/Wa 140/17) uchylił zaskarżone postanowienie. Mając na uwadze uzasadnienie ww. wyroku, CKL wydała w dniu [...] czerwca 2017r. postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od orzeczenia Nr [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. Postanowienie to było również przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem oddalił w/w skargę D. M.. Od wyroku WSA została złożona przez Pana M. skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W dniu [...] czerwca 2018 r., do organu wpłynął odpis skargi kasacyjnej. Na dzień wydania oznaczonego na wstępie postanowienia organ nie i otrzymał informacji o ewentualnym terminie rozprawy. Dalej wyjaśniono, ze zgodnie z art. 61a § 1 k.p.a. gdy żądanie, wszczęcia postępowania, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Pojęcia "inne uzasadnione przyczyny", o których mowa w art. 61a § 1 k.p.a., ustawodawca nie definiuje wprost, lecz w ocenie organu należy przez to rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, tj. gdy np. w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy (stan sprawy w toku) albo zapadło już ostateczne rozstrzygnięcie (powaga rzeczy osądzonej) lub gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialno-prawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym (wyrok WSA w Krakowie z dnia 17 kwietnia 2019 r., sygn. akt: II SA/Kr 283/2019). Rozpoznając sprawę wskutek zażalenia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...], Centralna Komisja Lekarska postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2019r. uchyliła w całości zaskarżone postanowienie [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w [...] z dnia [...] lipca 2019 r. i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Odnosząc się do treści zażalenia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] na postanowienie RKL z dnia [...] lipca 2019 r., w pierwszej kolejności wskazano, że Pan D. M. został skierowany do komisji lekarskiej (skierowanie Izby Celnej w [...] z dnia[...] marca 2016 r.) celem ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej do pełnienia służby. W wyniku przeprowadzonego postępowania orzeczniczego, funkcjonariusz został zakwalifikowany do kategorii "[...]"- niezdolny do służby (orzeczenie Nr [...]). Organem kierującym do RKL[...] była Izba Celna w [...], a orzeczenie dotyczyło określenia zdolności do służby na podstawie ustawy o Służbie Celnej. Dalej organ wyjaśnił, że z dniem i stycznia 2019 r. Pan D. M. został przywrócony do nowoutworzonej organizacji, tj. Krajowej Administracji Skarbowej, w skład której wchodzi Służba Celno-Skarbowa. Obecnie Pan D. M. pełni służbę w [...] Dziale [...] w Delegaturze [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] (na stanowisku [...]), a zakres obowiązków pełnionych przez niego uległ zmianie. Mając na uwadze powyższe, organ odwoławczy podzielił stanowisko Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, który w zażaleniu na postanowienie RKL[...], wskazuje, że w niniejszym przypadku nie istnieje tożsamość sprawy w rozumieniu art. 61a § 1 k.p.a.- co mogłoby uzasadniać odmowę wszczęcia postępowania w sprawie określenia stanu zdrowia oraz ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej do pełnienia służby w Służbie Celno-Skarbowej. W ocenie organu o tożsamości sprawy możemy mówić bowiem w sytuacji gdy w sprawie występują te same podmioty, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym. Od powyższego postanowienia skargę do tut. Sądu wywiódł D. M. zarzucając organowi: - naruszenie przepisów prawa procesowego: - art. 61a § 1 kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez dokonanie błędnej wykład ni i interpretacji przesłanki określonej w przedmiotowym przepisie tj: "inne uzasadnione przyczyny", przy zaistnieniu których dane postępowanie administracyjne nie może być wszczęte, i które stanowią dla organu administracji obligatoryjną przesłankę do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania i uznaniu przez organ II instancji, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzi przesłanka tożsamości sprawy, która uzasadniałaby wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, gdy tymczasem jak słusznie wskazał organ I instancji, czyli [...] Rejonowa Komisja Lekarska podległa ministrowi spraw wewnętrznych, w niniejszej sprawie, zaistniała przesłanka innych uzasadnionych przyczyn, określonych w przedmiotowym przepisie, która w sposób oczywisty stanowi przeszkodę do wszczęcia postępowania bowiem w tej samej sprawie postępowanie administrac5rjne jest w toku oraz istnieje tożsamość spraw w rozumieniu przepisu art. 61a § 1 kpa; - naruszenie art. 7 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niewyjaśnienie w toku postępowania dokładne stanu faktycznego w przedmiotowej sprawie, w tym przesłanek dotyczących uznania , iż w niniejszym postępowaniu zachodzi przypadek tożsamości sprawy, ze sprawą, która obecnie jest na etapie złożonej przez Skarżącego skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, jak również uznanie, że nowo utworzona organizacja tj. Krajowa Administracja Skarbowa, w skład której wchodzi Służba Celno-Skarbowa, jest zupełnie innym podmiotem, niż Służba Celna, w sytuacji gdy wprost z przepisów ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. 2016, poz. 1948) wynika iż w sprawach ze stosunku służbowego zaistniałych przed dniem wejścia w życie ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej stosuje się przepisy dotychczasowe, czyli przepisy o Służbie Celnej. W oparciu o powyższe zarzuty strona wniosła o uchylenie skarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: zgodnie z treścią przepisu art.1 par. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr.153, poz.1269 z późn. zm.) Sąd Administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotowe postanowienie według powyższych kryteriów, uznać należy, iż powinno zostać wyeliminowane z obrotu prawnego jako wadliwe. Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, czy zachodzi tożsamość pomiędzy sprawą zainicjowaną przez Dyrektora Izby Celnej w [...] a dotyczącą zdolności do służby w Izbie Celnej, a sprawą zainicjowaną przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej i dotyczącą zdolności do służby w KAS. Występowanie bowiem tożsamości pomiędzy w/w sprawami, stanowiłoby inną uzasadnioną przyczynę, uniemożliwiającą wszczęcie postępowania, o jakiej mowa w art.61a K.p.a. Jednym z elementów wprost rzutujących na materię tożsamości obydwu w/w postępowań jest kwestia tego, czy obowiązki które winien realizować funkcjonariusz Służby Celnej, są takimi samymi obowiązkami, jakie ma obecnie realizować funkcjonariusz KAS. Przy czym uwypuklenia wymaga to, że chodzi tu o kwestie stricte faktyczną, a nie prawną – wywodzoną z domniemania istnienia swoistego następstwa prawnego pomiędzy powyższymi formacjami. Stąd też organ, aby móc rzetelnie wypowiedzieć się co do istnienia (lub nieistnienia) tożsamości, winien uprzednio ustalić to, jaki obowiązki ciążyły na skarżącym gdy był funkcjonariuszem Służby Celnej, a jakie obowiązki ma on realizować obecnie jako funkcjonariusz KAS. Konieczność wyjaśnienia powyższej kwestii widział z resztą nawet organ odwoławczy, skoro w uzasadnieniu skarżonego postanowienia zawarł stwierdzenie, iż zakres obowiązków pełnionych przez skarżącego uległ zmianie. Organ jednakże w żaden sposób nie rozwinął powyższej tezy. Nie wyjaśnił tego, na jakiej podstawie doszedł do takiej konkluzji. W szczególności nie wskazał, aby uczynił jakiekolwiek ustalenia faktyczne, co do obowiązków ciążących na skarżącym gdy służył w Służbie Celnej i obowiązków jakie na nim ciążą obecnie jako funkcjonariuszu KAS. Stąd też, w/przywołane stwierdzenie organu, jawiło się jako czysto abstrakcyjne, bowiem nie umocowane w ustaleniach faktycznych. W związku z powyższym zaniechaniem organu, Sąd administracyjny został pozbawiony możliwości oceny poprawności wnioskowania Centralnej Komisji Lekarskiej. Rolą Sądu nie jest zaś domyślania się powodów, jakimi kierował się organ przy podejmowaniu rozstrzygnięcia. W związku z powyższym, uznając że skarżone postanowienie narusza prawo, Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie orzekł jak w wyroku na podstawie art.145 par.1 pkt.1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.). Ponownie rozpoznając sprawę organ będzie zobligowany do wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego z uwzględnieniem uwag poczynionych w niniejszym uzasadnieniu.