II SAB/Gl 12/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Żurawik, Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska, Sędzia WSA Andrzej Matan (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 kwietnia 2020 r. sprawy ze skargi P. M. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w przedmiocie legalności robót budowlanych oddala skargę Pismami z dnia 6 lutego 2019 r., 21 lutego 2019 r., 12 marca 2019 r. i 30 kwietnia 2019 r. P. M. (dalej: skarżący), zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: PINB) w K. z żądaniami usunięcia nieprawidłowości dotyczących nieruchomości nr dz. 1 i nr dz. 2, położonych w miejscowości P., obejmujących: - drewnianą konstrukcję wiszącą zadaszenia nad rampą młyna w P. przy ul. [...], działka nr 1, - usunięcie zbiornika na nieczystości ciekłe zlokalizowanego na działce o nr 1, - zbiornik na nieczystości ciekłe, zlok. na działce o nr 2 należącej do P. i R. D. i firmy "A" spółka z o.o., - rozbiórkę garażu zlokalizowanego na działce o nr 1. W pismach skarżący wnosił m.in. o ustalenie przyczyn załamania się drewnianej konstrukcji zadaszenia nad rampą młyna w P. przy ul. [...], działka o nr. 1 oraz osoby odpowiedzialnej za doprowadzenie konstrukcji do stanu zgodnego z prawem. Pismem z dnia 4 czerwca 2019 r. skarżący wniósł ponaglenie do Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach, za pośrednictwem PINB w K., w zakresie obejmującym niezałatwienie przez PINB w K. żądań obejmujących ustalenie przyczyn, bądź usunięcie wskazywanych nieprawidłowości. Pismem z dnia 29 czerwca 2019 r. skarżący złożył skargę na bezczynność PINB w K., żądając zobowiązania organu do wydania decyzji w przedmiotowych sprawach. W odpowiedzi na skargę organ zwrócił się o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, że w kwestii zadaszenia przy obiekcie młyna, podjął szereg czynności zmierzających do wydania decyzji w sprawie – m. in. przeprowadził oględziny przedmiotowej konstrukcji, ustalił właścicieli nieruchomości. Wskazał też, że w sprawie przedmiotowej konstrukcji została wydana decyzja PINB w K. Nr [...] z dnia [...] r., którą to decyzją zobowiązano właścicieli tego obiektu, tj. skarżącego oraz A. D. do dokonania rozbiórki, zagrażającego bezpieczeństwu życia i zdrowia ludzi, zadaszenia nad rampą przy obiekcie młyna. Decyzja ta stała się następnie przedmiotem odwołania, złożonego przez skarżącego do Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W związku z powyższym PINB w K. zobowiązany był przekazać wraz z odwołaniem skarżącego oryginały dokumentów zgromadzonych w sprawie. Obecnie sprawa oczekuje na rozstrzygnięcie w Wojewódzkim Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w Katowicach. Odnośnie zbiornika na nieczystości ciekłe zlokalizowanego na działce o nr 1, organ stwierdził podczas oględzin w dniu [...] marca 2019 r., że jest to obiekt nieużytkowany. Z ustaleń dokonanych w trakcie ww. oględzin wynikało, że w latach ubiegłych zbiornik ten obsługiwał budynek mieszkalny należący do A. D. Obecnie ww. budynek mieszkalny zamieszkują - P. i R. D., którzy użytkują drugi zbiornik na nieczystości ciekle, tj. zbiornik zrealizowany na działce o nr ewid. 2, który to zbiornik nie był przedmiotem wniosków skarżącego. Skarżący podczas oględzin dokonał osobiście przy użyciu metalowego pręta sprawdzenia dna zbiornika jak również przekonał się naocznie, że będący przedmiotem jego interwencji zbiornik jest nieużytkowany o czym świadczył fakt braku w tym zbiorniku nieczystości płynnych. W rezultacie tych czynności stwierdzono, że zbiornik ten jest pusty i od lat nieużytkowany. Odnosząc się natomiast do działań podjętych przez organa nadzoru budowlanego dotyczących zbiornika na nieczystości ciekłe, zlokalizowanego na działce o nr ewid. 2 należącej do P. i R. D. i firmy "A" spółka z o.o., organ wskazał na szereg czynności podjętych celem wyjaśnienia sprawy, obejmujących m.in. oględziny, a także ustalenia stanu prawnego przedmiotowego zbiornika, w wyniku których ustalono, że zbiornik ten zrealizowany został ok. 22 lata temu przez A. i A. D. i służy do obsługi [...], działającej na terenie tej samej nieruchomości. Zbiornik ten powstał ok. 1993 r. i był on przedmiotem decyzji legalizacyjnej wydanej przez Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] r. Nr: [...]. Z rozdzielnika tej decyzji wynika, ze skarżący brał udział w tym postępowaniu na prawach strony i otrzymał ww. decyzję do wiadomości. W konsekwencji działań administracyjnych prowadzonych przez Kierownika Urzędu Rejonowego w K. została wydana decyzja z dnia [...]. o znaku [...], którą to decyzją udzielono A. D. pozwolenia na użytkowanie budynku Zakładu [...], zlokalizowanego na działce o nr ewid. 2, położonej w P. Decyzja ta stała się następnie przedmiotem odwołania złożonego przez skarżącego do Urzędu Wojewódzkiego w C. W wyniku postępowania odwoławczego Wojewoda [...] decyzją o znaku; [...] z dnia [...]. utrzymał w mocy powołaną wyżej decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w K. wydaną w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie ww. [...]. Następnie decyzja ta stała się podstawą skargi skarżącego do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach. Z treści wyjaśnień udzielonych przez Wojewodę [...] przy przekazaniu skargi do NSA w Katowicach, tj. z pisma, o znaku [...] z dnia 21.06.1996 r. wynikało, że u podstaw skarg składanych w latach 90-tych przez skarżącego w stosunku do obiektów budowlanych zrealizowanych i użytkowanych przez rodzinę D. były: "sprawa nierozwiązanego problemu współwłasności działki 3 jak i istniejącego między stronami sporu cywilno-prawnego...", który to spór trwa do chwili obecnej. Organ nadzoru budowlanego wskazał też na działania mające na celu wyjaśnienie poruszanej przez skarżącego sprawy legalności powstania obiektu garażowego tj. obiektu, który skarżący określa w swojej skardze jako garaż o powierzchni ok. 85m2, żądając jednocześnie rozbiórki cyt. "samowolnie i nielegalnie wybudowanego garażu na zagarniętej powierzchni Skarbu Państwa od 1989 r. z dz. 1 około 85m2". Z dokumentów archiwalnych pozyskanych przez PINB w K. zarówno z archiwum Starostwa w K. jak również od obecnych właścicieli nieruchomości - P. i R. D. wynikało, że byli właściciele przedmiotowego obiektu – A. i A. D. uzyskali w dniu [...] r. pozwolenie na jego użytkowanie, o czym stanowiła decyzja Starosty [...] o znaku [...]. Z treści tej decyzji wynikało, że ww. obiekt garażowy był przedmiotem toczącego się w latach 90-tych postępowania administracyjnego przed Kierownikiem Urzędu Rejonowego, Wojewodą [...], Naczelnym Sądem Administracyjnym - Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach, Śląskim Wojewódzkim Inspektorem Nadzoru Budowlanego w Katowicach. W konsekwencji sprawa została zakończona przez Starostę [...] powołaną wyżej decyzją, którą to decyzję skarżący otrzymał. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, zważył co następuje: W ocenie Sądu, skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną – art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.) zwanej dalej: p.p.s.a. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty administracyjne lub czynności z zakresu administracji publicznej, enumeratywnie wymienione w art. 3 § 2 p.p.s.a. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. stronie przysługuje skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a, a także stosownie do art. 3 § 2 pkt 9 skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r.- Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W wymienionych sprawach można skutecznie wnieść skargę na bezczynność jeśli organ administracji publicznej nie załatwi sprawy w terminie określonym w przepisach art. 35 - 36 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1257) dalej jako: k.p.a., bądź w terminie wynikającym z innej ustawy regulującej sposób postępowania organów administracji. Zarzuty skarżącego odnoszą się do niewydania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. rozstrzygnięć dotyczących wniosków skarżącego odnośnie wniosków: z 6 lutego 2019 r., 21 lutego 2019 r., 12 marca 2019 r. i 30 kwietnia 2019 r. Jak wskazał skarżący, wnioski dotyczyły usunięcia z nieruchomości 1 i 2 określonych konstrukcji budowlanych, wskazania przyczyn załamania się konstrukcji na tych działkach. Skarżący podniósł że nie w przedmiotowych sprawach nie doszło do wydania decyzji PINB w K. w tym przedmiocie. W ocenie Sądu wskazane przez skarżącego stanowisko jest nieuzasadnione. Decyzją z dnia [...] r., Nr [...], PINB w K. organ zobowiązał właścicieli przywoływanego młyna zlokalizowanego na działce 1 – skarżącego oraz A. D. do dokonania rozbiórki zadaszenia nad rampą, ze względu na niebezpieczeństwo dla życia i zdrowia. Organ podczas prowadzenia postępowania przeprowadził oględziny budynku, a także ustalił stan prawny nieruchomości – tj. wystąpił z wnioskiem z dnia [...] r. o udostępnienie materiałów z Powiatowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego w przedmiocie ustalenia właścicieli przedmiotowej działki, na której położony jest młyn. W przedmiotowej sprawie przeprowadzono m.in. rozprawę administracyjną w dniu [...] r. Postępowanie w sprawie zostało zakończone przywołaną decyzją, której jednym z adresatów był skarżący. Miał on również możliwość uczestniczenia w postępowaniu administracyjnym. W ocenie Sądu przeprowadzenie wskazanych czynności było potrzebne do właściwego wyjaśnienia sprawy. W realiach rozpoznawanej sprawy nie sposób postawić organowi zarzutu bezczynności, bowiem doprowadzono do zakończenia postępowania poprzez wydanie odpowiedniej decyzji. Przeprowadzenie dowodu z oględzin nieruchomości było niezbędne w celu ustalenia aktualnego stanu faktycznego dotyczącego spornej zabudowy. W istocie kwestią sporną, w tej sprawie, którą podnosi skarżący jest okoliczność niezgodnego z oczekiwaniami rezultatu postępowania, bowiem skarżący kwestionuje podmiot, który miał być zobowiązany do wykonania rozbiórkowych robót budowlanych. Jednakże, należy wskazać, że nie jest to kwestia badana w toku postępowania ze skargi na bezczynność organu. Bezczynność to sytuacja gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, lub wprawdzie prowadzi postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. J. Woś, wyd. LexisNexis, Warszawa 2009 r., s. 103). W niniejszej sprawie, odnośnie konstrukcji wiszącej nad rampą młyna zlokalizowanego na działce nr 1 nie można mówić o bezczynności organu. Bezczynność jest kategorią obiektywną, zachodzi zawsze wtedy, gdy organ nie załatwił sprawy w terminie jednego miesiąca (sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania), lub gdy nie rozpoznał odwołania w ciągu miesiąca od dnia jego otrzymania lub w terminach wskazanych w przepisach szczególnych (art. 35 k.p.a.). Wynika z tego, że dla oceny zachowania organu (stwierdzenia bezczynności organu) istotny jest jedyne upływ czasu między datą wszczęcia postępowania (wniesienia odwołania, wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) a chwilą orzekania przez sąd w sprawie ze skargi na bezczynność. Skarga na bezczynność ma na celu doprowadzenie do wydania przez organ administracji oczekiwanego przez stronę aktu lub podjęcia określonej czynności. Skarga taka wnoszona jest wówczas, gdy organ wprawdzie prowadzi postępowanie, ale – mimo ustawowego obowiązku – nie kończy go wydaniem stosownego aktu ani nie podejmuje właściwej czynności, której domaga się strona (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, publ. LEX nr 148427 i nr 148280). Analizując akta sprawy i podejmowane w trakcie prowadzonego postępowania czynności nie można podzielić zarzutów skargi, co do bezczynności organu i nierozpatrywania wniosków i żądań skarżącego. W toku prowadzonych postępowań PINB w K. szczegółowo i wnikliwie badał stany faktyczne we wskazanych przypadkach, a także podejmował szereg czynności – również dowodowych, w wyniku których, jak się częstokroć okazywało – organ ustalał że stosowna decyzja została wydana. Odnośnie kwestii zbiornika na nieczystości zlokalizowanego na działce nr 1, co do którego skarżący miał zastrzeżenia, wskazać należy że organ podjął czynności wyjaśniające w sprawie. W dniu [...] marca 2019 r. przeprowadzono oględziny przedmiotowego zbiornika, w wyniku których ustalono że zbiornik ten jest od lat nieużytkowany. Natomiast co do legalności zbiornika na nieczystości, zlokalizowanego na działce nr 2, organ przeprowadził w dniu [...] kwietnia 2019 r. oględziny, ustalono także że zbiornik powstał ok. 1993 r. i był przedmiotem decyzji legalizacyjnej Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] r., nr [...].Budowa przedmiotowego zbiornika związana była z udzieleniem pozwolenia na użytkowanie zakładu [...] A. D., a powiązana z decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] r., nr [...], którą to udzielono A. D. pozwolenia na użytkowanie zakładu [...]. Również w kwestii legalności zabudowy garażu, organ uzyskał informacje ze poprzedni właściciele nieruchomości na której obiekt jest położony, uzyskali pozwolenie na jego użytkowanie [...] r, zgodnie z decyzją Starosty [...], znak [...], którą to decyzję skarżący również otrzymał do wiadomości. Wskazać należy, że nie stanowi bezczynności sytuacja gdy organ prowadząc postepowanie i wydając decyzje w określonym zakresie, wydaje ją niezgodnie z wolą wnioskodawcy. Bezczynność to sytuacja gdy organ nie podejmuje czynności , bądź nie załatwia sprawy. Nie jest zadaniem organów wydawanie decyzji zgodnie z wolą wnioskodawcy, ale rzetelne przeprowadzenie postępowanie i orzekanie w granicach i na podstawie prawa. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U z 2019 r., poz. 2325, ze zm.) Sąd orzekł jak w sentencji.