III OSK 3429/21

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2021-01-12

Skład orzekający: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak, sędzia NSA Teresa Zyglewska, sędzia del. WSA Dariusz Chaciński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, gdy doręczenie decyzji środowiskowej nastąpiło w trybie publicznego obwieszczenia na podstawie art. 49 k.p.a. w związku z art. 74 ust. 3 pkt 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo ocenił, iż organ odwoławczy nie naruszył przepisów postępowania, stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Sąd podkreślił, że w przypadku, gdy liczba stron postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przekracza 20, stosuje się art. 49 k.p.a., a organ odwoławczy prawidłowo ocenił zgodność doręczenia z przepisami i moment jego skuteczności.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J.P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze, które stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy Wymiarki ustalającej środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Decyzja została doręczona w trybie publicznego obwieszczenia (art. 49 k.p.a.), a skarżący wniósł odwołanie po upływie ustawowego terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim oddalił skargę, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną J.P.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak (spr.) Sędziowie sędzia NSA Teresa Zyglewska sędzia del. WSA Dariusz Chaciński po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 22 kwietnia 2020 r. sygn. akt II SA/Go 52/20 w sprawie ze skargi J.P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze z dnia [...] listopada 2019 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z 22 kwietnia 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim oddalił skargę J.P. (dalej: skarżący) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze z [...] listopada 2019 r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Decyzją z 22 maja 2019 r., Wójt Gminy Wymiarki ustalił [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia pn. "Modernizacja wanny szklarskiej na terenie zakładu [...]". Odwołanie od tej decyzji wniósł skarżący. Postanowieniem z [...] listopada 2019 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Zielonej Górze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Organ odwoławczy wskazał, że w decyzja została doręczona stronom postępowania, w tym skarżącemu, przez publiczne obwieszczenie z 22 maja 2019 r. dokonane w trybie art. 49 k.p.a. Doręczenie nastąpiło 5 czerwca 2019 r., a więc termin do wniesienia odwołania upłynął 19 czerwca 2019 r. Skarżący wniósł odwołanie 6 listopada 2019 r., a zatem po terminie. Odwołanie nie zawierało wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Skarżący wniósł skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim. Oddalając skargę Sąd I instancji wskazał, że postępowanie przed organem I instancji toczyło się na podstawie przepisów ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2018 r. poz. 2081 ze zm. – dalej: ustawa środowiskowa). Zgodnie z art. 74 ust. 3 pkt 1 ustawy środowiskowej w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji I instancji, jeżeli liczba stron postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przekracza 20, stosuje się przepis art. 49 k.p.a. Z akt sprawy wynika, że liczba stron postępowania w tej sprawie wynosi 60. Tytuł prawny poszczególnych osób do nieruchomości znajdujących się obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia, ustalono na podstawie informacji uproszczonej z rejestru gruntów. Stąd też zastosowanie w sprawie miał art. 49 k.p.a. Jak wynika z akt sprawy, Wójt Gminy Wymiarki zawiadomił strony postępowania o wydaniu decyzji określającej środowiskowe uwarunkowania przez obwieszczenia dokonane 22 maja 2019 r. Obwieszczenia zostały zamieszczone na tablicy ogłoszeń w siedzibie Urzędu Gminy Wymiarki, na tablicy ogłoszeń w miejscowości Wymiarki oraz na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Urzędu Gminy Wymiarki. Oznacza to, że w tej sprawie zastosowano wszystkie formy zawiadomienia, o których stanowi art. 49 k.p.a. W obwieszczeniu Wójt Gminy Wymiarki poinformował o możliwości zapoznania się z treścią decyzji oraz dokumentacją sprawy, podając miejsce oraz termin, w którym dokumentacja jest dostępna dla stron. Ponadto organ I instancji prawidłowo pouczył adresatów obwieszczenia o terminie i sposobie wniesienia odwołania od decyzji środowiskowej. W związku z tym Sąd I instancji podzielił stanowisko organu I instancji, że termin do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy Wymiarki z 22 maja 2019 r. rozpoczął bieg 5 czerwca 2019 r. i upłynął 19 czerwca 2019 r. Jest poza sporem, że skarżący wniósł odwołanie dopiero 6 listopada 2019 r. (data stempla pocztowego na kopercie), a zatem po upływie terminu. Sąd I instancji nie podzielił zarzutów skargi. Wskazał, że zawiadomienia stron o poszczególnych czynnościach procesowych w sprawie, od momentu wszczęcia postępowania, odbywały się w trybie art. 49 k.p.a. Ponadto Sąd I instancji podkreślił, że w treści odwołania skarżący w żaden sposób nie odniósł się do kwestii przywrócenia terminu. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł skarżący. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. – dalej: p.p.s.a.) w związku z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. Polegało to na braku uwzględnienia, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 7 k.p.a. oraz art. 77 § 1 k.p.a. z powodu braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału sprawy i błędnym ustaleniu daty, od której biegł dla skarżącego termin na złożenie odwołania od decyzji. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolskim, rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Zarzuty skargi kasacyjnej sprowadzają się do stwierdzenia, że organ odwoławczy nie ustalił rzeczywistej daty, w której skarżący dowiedział się o wydaniu decyzji organu I instancji, co powinien uwzględnić Sąd I instancji stwierdzając naruszenie przez organ art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. oraz uwzględniając skargę na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Podkreślenia przy tym wymaga, że skarżący w ramach zarzutów kasacyjnych nie podnosi naruszenia przez Sąd I instancji art. 74 ust. 3 pkt 1 ustawy środowiskowej w związku z art. 49 k.p.a., który stanowił podstawę zawiadomienia stron o wydaniu decyzji środowiskowej w formie obwieszczenia, jak i art. 134 k.p.a., który stanowił podstawę stwierdzenia przez organ odwoławczy uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Przepisy te miały natomiast zasadnicze znaczenie w tej sprawie. Jak natomiast Sąd I instancji trafnie orzekł, zgodnie z art. 74 ust. 3 pkt 1 ustawy środowiskowej w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji organu I instancji, jeżeli liczba stron postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przekracza 20, zastosowanie znajdował art. 49 k.p.a. Jak wynika z akt sprawy, liczba stron postępowania wynosiła 60, a zatem organ I instancji miał podstawy do zastosowania art. 74 ust. 3 pkt 1 ustawy środowiskowej w związku z art. 49 k.p.a. Przepis art. 74 ust. 3 pkt 1 ustawy środowiskowej jest normą procesową określającą sposób doręczania decyzji w toku postępowania i jego stosowanie ma na celu przede wszystkim uproszczenie sposobu doręczania decyzji. Dokonując oceny zachowania terminu do wniesienia odwołania organ odwoławczy nie był więc zobowiązany analizować, w jakiej dacie skarżący dowiedział się o decyzji. Organ odwoławczy miał natomiast obowiązek ustalić, czy obwieszczenia dokonano w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami oraz w jakiej dacie nastąpiło doręczenia będące skutkiem tego obwieszczenia. Tego rodzaju oceny organ odwoławczy dokonał, o czym prawidłowo orzekł Sąd I instancji. Stąd też zarzuty naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. nie zasługiwały na uwzględnienie. Z tych względów i na podstawie art. 184 w związku z art. 182 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło