VII SA/Wa 394/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Wojciech Sawczuk (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 kwietnia 2020 r. sprawy ze skargi H. G. na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] grudnia 2019 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę I. Postanowieniem z dnia [...] października 2019 r. nr [...] [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny na podstawie art. 149 § 3 w związku z art. 145a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (aktualny tekst jednolity Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm. - dalej jako k.p.a.), a także na podstawie art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 935) odmówił wznowienia postępowania administracyjnego, dotyczącego choroby zawodowej "przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy - zespół cieśni w obrębie nadgarstka" wymienionej w poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r. po. 1367) u Pani H G (dalej jako Skarżąca), zakończonego decyzją Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] czerwca 2005 r. Nr 3 znak: [...] utrzymaną w mocy decyzją [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] września 2005 r. znak: [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że Skarżąca złożyła wniosek o wznowienie postępowania wskazując jako postawę art. 145a k.p.a. i wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 czerwca 2008 r. sygn. akt P 23/07 stwierdzający niekonstytucyjność przepisu prawa mającego zastosowanie w jej sprawie. Jednocześnie H G złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. W tej sytuacji [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia [...] października 2017 r. znak [...] odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie podejrzenia choroby zawodowej. Główny Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia [...] grudnia 2017 r. znak [...] utrzymał w mocy to postanowienie zaś Skarżąca nie wniosła skargi do sądu administracyjnego, zatem odmowa przywrócenia terminu stała się prawomocna. W kontekście tego zdaniem organu wojewódzkiego zachodzi przyczyna uzasadniająca odmowę wznowienia postępowania z uwagi na nie spełnianie przez wniosek wymogów formalnych dotyczących terminu do jego złożenia. Żądanie wznowienia należy wnieść w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Z art. 145a § 2 k.p.a. wynika nakaz liczenia terminu na złożenie stosownego wniosku od dnia wejścia w życie orzeczenia TK, przy czym bieg tego terminu jest niezależny od wiedzy strony. Powoływanie się na datę powzięcia wiadomości o wyroku Trybunału Konstytucyjnego nie ma zatem znaczenia. Nadto prośba Skarżącej o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania została prawomocnie rozpatrzona w sposób negatywny. II. Po rozpatrzeniu zażalenia H G, Główny Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia [...] grudnia 2019 r. znak [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego. Jak wyjaśnił, podstawą wniosku Skarżącej z dnia 17 marca 2015 r. o wznowienie postępowania administracyjnego był art. 145a § 1 k.p.a., tj. orzeczenie TK o niezgodności z Konstytucją aktu normatywnego, na podstawie którego została wydana decyzja (wyrok TK z dnia 19 czerwca 2008 r., sygn. akt P 23/07 - Dz. U. z 2008 r. Nr 116 poz. 740). Zgodnie więc z art. 145a § 2 k.p.a. termin do wniesienia żądania wznowienia postępowania przez Stronę liczy się od daty wydania urzędowego organu publikacyjnego. Wyrok TK, na który powołuje się Skarżąca został opublikowany 2 lipca 2008 r. Termin do złożenia żądania wznowienia postępowania na podstawie tego wyroku upłynął zatem w dniu 2 sierpnia 2008 r. Bieg terminu jest przy tym niezależny od terminu, w którym Strona składająca wniosek powzięła wiadomość o jego wydaniu. GIS wskazał także, że procedura przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończyła się negatywnie dla Strony, tj. wydano w sprawie postanowienie [...] PWIS z [...] października 2017 r., a następnie postanowienie GIS z dnia [...] grudnia 2017 r. W tej sytuacji organ prowadzący postępowanie zobowiązany jest do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania, bowiem termin nie został przywrócony. Z uwagi na powyższe zdaniem GIS prawidłowe jest rostrzygnięcie organu I instancji uznające, że Skarżąca uchybiła jednomiesięcznemu terminowi do złożenia wniosku o wznowienie postępowania i w związku z tym należy odmówić wznowienia postępowania z przyczyn formalnych. III. Skargę na powyższe postanowienie wniosła H G zaskarżając to rozstrzygnięcie w całości i wnosząc o jego uchylenie. Organom orzekającym w sprawie zarzuciła nierzetelne jej zbadanie poprzez niedokonanie oceny zaświadczenia wystawionego przez adwokata, z którego wynika, że w dniu [...] i [...] marca 2015 r. adwokat poinformował Skarżącą o treści wyroku Trybunału Konstytucyjnego mającego do niej zastosowanie. Powyższe doprowadziło do odmowy przywrócenia terminu bez uwzględnienia dowodu wskazującego na brak zawinienia w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Organy w ogóle nie odniosły się do dowodu w postaci tego zaświadczenia. IV. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: V. Skarga jest niezasadna. Na wstępie należy zwrócić uwagę, że uregulowana w Kodeksie postępowania administracyjnego procedura wznowienia postępowania przebiega dwuetapowo. Jej pierwsze, wstępne stadium, polega na zbadaniu, czy podanie o wznowienie postępowania dotyczy sprawy zakończonej decyzją ostateczną, czy pochodzi od strony, czy wskazuje podstawy z art. 145 § 1, art. 145a § 1 lub art. 145b § 1 k.p.a. oraz czy zostało złożone w terminie, o którym mowa w art. 148 § 1, art. 145a § 2 lub art. 145b § 2 k.p.a. Spełnienie tych przesłanek formalnych warunkuje dopuszczalność wznowienia postępowania, co z kolei następuje w drodze postanowienia, stosownie do treści art. 149 § 1 k.p.a. To postanowienie stanowi natomiast podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ drugiego etapu postępowania, w ramach którego badane są przyczyny wznowienia oraz sprawa rozstrzygana jest co do istoty - art. 149 § 2 k.p.a. Na wstępnym etapie sprawy o wznowienie postępowania możliwe i konieczne jest zbadanie, czy wnioskodawca legitymuje się w ogóle interesem prawnym uzasadniającym uznanie go za stronę postępowania, a w razie ustalenia, iż przesłanka ta po jego stronie na pewno nie występuje, organ jest uprawniony i zarazem zobowiązany odmówić wszczęcia postępowania (w niniejszej sprawie nie ma wątpliwości, że Skarżąca tą przesłanką się legitymuje). Podobnie rzecz się ma jeżeli chodzi o kwestię zachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Jego zbadanie jest istotnym elementem, wstępnego etapu sprawy o wznowienie postępowania a uchybienie w tym zakresie może skutkować stwierdzeniem nieważności wydanych następnie rozstrzygnięć. Podkreślić jednocześnie należy, że odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. może nastąpić wyłącznie w przypadku, gdy jest oczywiste, że osoba wnioskująca o wszczęcie postępowania nie ma przymiotu strony w tym postępowaniu lub gdy nie ma jakichkolwiek wątpliwości, że termin na złożenie wniosku został przez nią przekroczony. W sytuacji Skarżącej, z uwagi na wskazaną przez nią podstawę wznowienia postępowania, tj. wydanie przez Trybunał Konstytucyjny wyroku z dnia 19 czerwca 2008 r. sygn. akt P 23/07 kluczowa jest data 2 lipca 2008 r. w tym bowiem dniu opublikowano w Dzienniku Ustaw wskazany wyrok. Z tym też dniem rozpoczął swój bieg miesięczny termin na złożenie przez każdą zainteresowaną osobę wniosku o wznowienie postępowania, w którym zastosowano przepis uznany za niekonstytucyjny. Zgodnie bowiem z art. 145a § 2 w zw. z art. 148 § 1 k.p.a. zasadą jest że podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. W sytuacji Skarżącej skargę o wznowienie wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. W niniejszej sprawie wniosek powinien był zatem zostać złożony najpóźniej w dniu [...] sierpnia 2008 r. Skarżąca żądanie wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] września 2005 r. złożyła ostatecznie dnia [...] marca 2015 r. (wcześniejsze pisma pochodzą z daty [...]lutego 2015 r. oraz [...] stycznia 2015 r.). Wniosek został zatem złożony po ponad 6,5 roku od wejścia wżycie wyroku Trybunału Konstytucyjnego, będącego przesłanką wznowieniową, na którą powołuje się Skarżąca. W związku z powyższym organy zasadnie orzekły, że termin został znacznie przekroczony co uniemożliwia wszczęcie postępowania i jego dalsze prowadzenie celem wydania merytorycznej decyzji. Nadto, wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania został negatywnie rozpatrzony przez [...] PWIS oraz przez GIS. Rozstrzygnięcia te (odpowiednio postanowienia z dnia [...]października 2017 r. oraz z dnia [...]grudnia 2017 r.) mają walor prawomocności (skarga nie została złożona). W powyższej sytuacji działań organu podjętych w niniejszej sprawie nie można uznać za dowolne, nierzetelne bądź niewyjaśniające podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia. Organy zasadnie przyjęły, że Skarżąca znacznie przekroczyła termin na wniesienie żądania wznowienia postępowania, co wobec kategorycznego brzmienia art. 145a § 1 w zw. z art. 148 § 1 k.p.a. wymusza zastosowanie art. 149 § 3 k.p.a. Zasadnie również wskazały, że w tej sprawie bez znaczenia pozostaje to, kiedy Skarżąca powzięła informację na temat znaczenia wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Nie kwestionując tych okoliczności należy zauważyć, że wobec nieprzywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania organy były zobowiązane wydać rozstrzygnięcie odmawiające wszczęcia postępowania wznowieniowego. Reasumując, Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. - dalej jako p.p.s.a.) środek ten oddalił. Sąd orzekał w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów na podstawie art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 p.p.s.a. Augustyniak-Pęczkowska