III SA/Gl 241/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Orzepowska- Kyć Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik (spr.) Sędzia WSA Beata Kozicka po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 1 lipca 2020 r. sprawy skargi R.M. na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...]r. nr [...] Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie [...] (dalej: organ odwoławczy, WZSON), po rozpatrzeniu zażalenia R. M. (dalej: Strona, Skarżący) na postanowienie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w R. (dalej: organ I instancji, PZSON) nr [...] z [...] r. w przedmiocie zawieszenia postępowania - utrzymał w mocy powyższe postanowienie. W podstawie prawnej wskazał art. 97 § 1 pkt 4 w zw. z art. 101 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096, ze zm.;dalej kpa). W uzasadnieniu wskazał, że [...] r. orzeczeniem nr [...], Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w M. zaliczył Stronę do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności na okres do 31 grudnia 2020 r., ze wskazaniem symboli przyczyny niepełnosprawności 05-R. 11-1. Od tego orzeczenia Strona wniosła odwołanie kwestionując jego prawidłowość. Dalej organ wyjaśnił, że w okresie od 6 marca 2019 r. (pierwsze zawiadomienie o terminie posiedzenia składu orzekającego) do 7 lutego 2020 r. wyznaczono jedenaście terminów posiedzenia składu orzekającego WZSON ale Strona nie stawiła się na żadnym z nich, za każdym razem usprawiedliwiając swoją nieobecność; zatem sprawa prowadzona w II instancji nadal pozostaje w toku. W dniu 3 lutego 2020 r. Strona złożyła wniosek o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności w PZSON, który postanowieniem z dnia [...] r. zawiesił z urzędu postępowanie w przedmiotowej sprawie, uzasadniając powyższe toczącym się postępowaniem przed Zespołem Wojewódzkim. Kwestionując powyższe Strona złożyła zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem, po rozpoznaniu sprawy w trybie zażaleniowym, WZSON nie podzielił zarzutów i utrzymał w mocy rozstrzygnięcie pierwszo-instancyjne. Wyjaśnił, że PZSON zawiesił postępowanie w sprawie na podstawie art. 97 §1 pkt. 4 kpa tj. do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego - czyli do czasu zakończenia postępowania toczącego się przed Wojewódzkim Zespołem do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie [...] w związku z zaskarżeniem orzeczenia nr [...], Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w M.. Konieczność bowiem uprzedniego rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd zagadnienia wstępnego, od którego zależy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji w toczącym się postępowaniu stanowi przesłankę obligatoryjnego zawieszenia postępowania administracyjnego. W konsekwencji organ odwoławczy stwierdził w przedmiotowej sprawie brak podstaw do zawężającej interpretacji przepisu art. 97 §1 pkt. 4 kpa i cytując wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego o definicji prejudycjalności skonkludował, że zarówno w/w postępowanie przed Zespołem Wojewódzkim jak i wszczęte wnioskiem z 3 lutego 2020 r. o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności w PZSON dotyczy tej samej osoby i tego samego przedmiotu tj. ustalenia stopnia niepełnosprawności, a zatem wydanie orzeczenia przez Zespół Wojewódzki należy traktować jako zagadnienie wstępne, od którego rozstrzygnięcia zależy dalsze postępowanie w sprawie. Kwestionując prawidłowość i zasadność powyższego postanowienia ostatecznego Strona wniosła skargę do sądu administracyjnego żądając jego uchylenia. W odpowiedzi na skargę WZSON wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Dodatkowo wyjaśnił, że z przyczyn związanych ze zwalczaniem zakażenia i zapobieganiem rozprzestrzeniania się choroby zakaźnej wywołanej wirusem SARS-CoV-2 w § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 26 marca 2020 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności została wprowadzona możliwość wydania orzeczenia bez uczestnictwa w posiedzeniu składu orzekającego osoby zainteresowanej. Wydanie orzeczenia bez uczestnictwa osoby zainteresowanej na posiedzeniu składu orzekającego jest możliwe w przypadku gdy przewodniczący składu orzekającego uzna dołączoną do wniosku dokumentację medyczną za wystarczającą do wydania oceny bez badania, o którym mowa w § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności. Dokumentacja Strony została przestawiona przewodniczącemu składu orzekającego, który uznał, że dokumentacja medyczna zgromadzona w toku postępowania jest wystarczająca do wydania oceny stanu zdrowia, o której mowa wyżej. Zatem Skarżący pismem z dnia 7 kwietnia 2020 r. został poinformowany o terminie posiedzenia składu orzekającego wyznaczonym na dzień 20 kwietnia 2020 r., z jednoczesną informacją o rozpatrzeniu niniejszej sprawy na podstawie dołączonej dokumentacji medycznej i wydaniu orzeczenia o stopniu niepełnosprawności bez badania osoby zainteresowanej. Jednakże w dacie wydawania zaskarżonego postanowienia i biorąc pod uwagę istotę postępowania administracyjnego toczącego się w drugiej instancji przed Wojewódzkim Zespołem do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności, stwierdzić należało, że zarówno kwestia stopnia niepełnosprawności, data jej powstania, czy czasu jej trwania pozostaje kwestią otwartą, a więc prawomocne rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy przez Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie [...] jest niezbędne do zachowania porządku prawnego oraz niedopuszczenia do funkcjonowania w obrocie prawnym dwóch orzeczeń o stopniu niepełnosprawności wydanych w tej samej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019r., poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje, między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje/postanowienia administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja/postanowienie zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji/postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c ustawy). Sąd uwzględniając skargę stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Natomiast przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli tut. Sądu jest postanowienie o zawieszeniu postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., prowadzonego w sprawie z wniosku Skarżącego o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności przez PZSON z wniosku Strony z dnia 3 lutego 2020r. Spór w rozpoznawanej sprawie sprowadza się zatem do kwestii czy prowadzone w II Instancji przez WZSON postępowanie z odwołania Strony od wydanego w dniu [...] roku orzeczenia nr [...] przez Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w M., który zaliczył Stronę do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności na okres do 31 grudnia 2020 r. - jest zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Z treści bowiem tego przepisu wynika, że organ administracji publicznej ma obowiązek zawiesić postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zagadnienie wstępne, o którym mowa w przywołanym przepisie, wiąże się z wystąpieniem przeszkody uniemożliwiającej rozstrzygnięcie sprawy, stanowiąc przesłankę negatywną jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego. Zagadnienie wstępne, to zagadnienie, na które składają się następujące elementy konstrukcyjne, a mianowicie: 1) wyłania się ono w toku postępowania administracyjnego, 2) jego rozstrzygnięcie należy do innego organu lub sądu, 3) rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, zatem zagadnienie wstępne musi poprzedzać rozpatrzenie sprawy, 4) istnieje zależność między rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Z powyższego wynika, że zagadnienie wstępne to pewna kwestia o charakterze otwartym (tzn. jeszcze nieprzesądzona), której treścią może być wypowiedź odnośnie do uprawnienia lub obowiązku, stosunku lub zdarzenia prawnego albo innych jeszcze okoliczności mających znaczenie prawne. Z powyższego zatem wynika, że zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. może być tylko zagadnienie prawne, którego rozstrzygnięcie należy do właściwości innego organu lub sądu i które może stanowić odrębny przedmiot postępowania przed takim organem lub sądem, co oznacza, że rozstrzygnięcie tego zagadnienia wstępnego przez ten inny organ lub sąd, stanowi konieczny warunek wydania decyzji przez organ, w postępowaniu przed którym wyłoniło się zagadnienie wstępne (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lipca 1992 r., sygn. akt III SA 1041/92, z 18 czerwca 2020r., sygn. akt I OSK 2355/19). Zatem organ I instancji w niniejszej sprawie prawidłowo postanowił odnieść wcześniejsze odwołanie Skarżącego od orzeczenia z dnia [...] r. nr [...], Miejskiego Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w M. o zaliczeniu Strony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności do specyfiki przedmiotowej, obecnie rozpoznawanej sprawy. Zasadnie więc uznał, że nie zastosowanie zawieszenia postępowania z art. 97 k.p.a. mogłoby doprowadzić do naruszenia zasad wynikających z art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. Należy mieć bowiem na uwadze, że przepisy te nakazują organowi stać na straży praworządności, wnikliwie wyjaśnić wszelkie okoliczności sprawy i załatwić sprawę mając na względzie nie tylko słuszny interes Strony ale również interes społeczny. Natomiast ponowne orzekanie merytoryczne przez PZSON wobec tej samej osoby – Skarżącego, w tym samym przedmiocie – stopniu niepełnosprawności za ten sam okres, jako kolejny organ, mogłoby doprowadzić do jednoczesnego rozstrzygnięcia tej samej sprawy, która już wcześniej została zakończona stosownym orzeczeniem (aktualnie sprawa jest rozpoznawana w trybie odwoławczym); w konsekwencji taka decyzja byłaby dotknieta wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. – tj. jako dotycząca sprawy już poprzednio rozstrzygnietej inną decyzją ostateczną. Mając na uwadze powyższe wywody, tut. Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji oddalając skargę. ----------------------- 2