II SA/Wa 276/20
WyrokWSA w Warszawie2020-09-03
Skład orzekający: Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Łukasz Krzycki, Joanna Kruszewska-Grońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wypłaty należności związanych z przeniesieniem funkcjonariusza ABW do innej miejscowości z powodu przedawnienia roszczeń, mimo że funkcjonariusz złożył wniosek po upływie terminu przedawnienia, ale twierdził, że nie miał możliwości wcześniejszego jego złożenia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ prawidłowo odmówił wypłaty należności z powodu przedawnienia, ponieważ funkcjonariusz miał możliwość złożenia wniosku o świadczenia już od dnia odbioru przydzielonego lokalu mieszkalnego. Fakt niezłożenia wniosku w terminie przedawnienia, mimo posiadania takiej możliwości, skutkuje utratą prawa do świadczeń. Sąd nie dopatrzył się wyjątkowych okoliczności uzasadniających nieuwzględnienie przedawnienia.Stan faktyczny
Skarżący, funkcjonariusz ABW, wystąpił o wypłatę należności związanych z przeniesieniem do innej miejscowości i przesiedleniem rodziny. Organ odmówił wypłaty, uznając roszczenia za przedawnione, ponieważ wniosek został złożony po upływie 3 lat od daty, w której skarżący mógł zamieszkać w przydzielonym lokalu mieszkalnym. Po uchyleniu pierwszej decyzji przez WSA, organ ponownie rozpatrzył sprawę, podtrzymując stanowisko o przedawnieniu. Skarżący zaskarżył decyzję, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne ustalenie daty wymagalności roszczeń.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 3 września 2020 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty należności oddala skargę
Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (dalej: "Szef ABW", "organ") rozkazem personalnym nr [...] przeniósł z urzędu P. P. (dalej: "skarżący") z dniem [...] listopada 2004 r. z P. do pełnienia służby w W.. Na podstawie kolejnych rozkazów personalnych skarżący był przenoszony do pełnienia służby w E., następnie w W. i potem znów w E..
Raportem z [...] lutego 2013 r. skarżący wystąpił do organu o przydział lokalu mieszkalnego z uwzględnieniem pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym członków rodziny: żony i syna. Motywując ten wniosek, podał, że jego wolą jest zamieszkanie na stale W.. Przydzielenie mu lokalu rozwiąże problem mieszkalny jego rodziny, a mieszkanie w hotelu nie wpływa pozytywnie na stosunki rodzinne.
Organ uznał, iż skarżący stara się o mieszkanie służbowe z zamiarem zamieszkania w nim na stałe wraz ze swoją rodziną, co skutkowało pozytywnym rozpatrzeniem jego raportu i wydaniem przez Szefa ABW w dniu [...] lutego 2013 r. decyzji nr [...] o przydziale lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w W.. Przydzielony lokal uwzględniał dodatkowe dwie normy przysługujące na członków rodziny (20 m kw.). Posiadał powierzchnię większą niż ta, która przysługiwałaby skarżącemu, gdyby nie planował przesiedlenia razem z rodziną.
Ze względu na konieczność dokonania remontu, lokal został odebrany dopiero [...] czerwca 2013 r., co zostało potwierdzone protokołem zdawczo-odbiorczym lokalu. Z tym dniem skarżący mógł zamieszkać w przydzielonym mieszkaniu wraz z członkami rodziny.
Wnioskiem z [...] sierpnia 2017 r. skarżący wystąpił o wypłatę należności związanych z jego przesiedleniem na pobyt stały do W. wraz z rodziną, o których mowa w § 28 - 29 oraz w § 24 - 26 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 11 kwietnia 2003 r. w sprawie świadczeń przysługujących funkcjonariuszom Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego za podróże służbowe, przeniesienia lub delegowania (Dz. U. z 2018 r, poz. 567 ze zm.; dalej: "rozporządzenie").
Decyzją z [...] października 2017 r. nr [...] Szef ABW, na podstawie art. 122 ust. 1 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (obecnie tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 27 ze zm.; dalej: "ustawa o ABW oraz AW"), a także art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.; dalej: "k.p.a."), odmówił skarżącemu wypłaty wnioskowanych należności w związku z upływem terminu przedawnienia do złożenia wniosku.
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ wskazał, że roszczenie o wypłatę wnioskowanych należności stało się wymagalne z dniem [...] czerwca 2013 r., w którym najwcześniej stało się możliwe wystąpienie o wydanie dokumentu potwierdzającego fakt zameldowania. Z tego względu roszczenie, na podstawie art. 122 ust. 1 ustawy o ABW oraz AW, uległo przedawnieniu 26 czerwca 2016 r.
Skarżący wraz z synem zameldowali się pod adresem: W. ul. [...] dopiero [...] sierpnia 2017 r., czyli ponad rok od upływu terminu przedawnienia. Ponadto Szef ABW zauważył, że miało to miejsce już po wydaniu rozkazu personalnego nr [...] z [...] lipca 2017 r. zwalniającego skarżącego ze służby z dniem [...] sierpnia 2017 r. Zatem dokonana zmiana adresu zameldowania nie pozostawała w bezpośrednim związku z koniecznością realizacji zadań służbowych.
Przy wydawaniu decyzji organ wziął pod uwagę również okoliczność, iż mimo zameldowania w W., w dacie składania wniosku syn skarżącego był studentem Uniwersytetu [...] w P..
Skarżący zaskarżył ww. decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z 21 września 2018 r., sygn. akt II SA/Wa 1993/17, uchylił zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu orzeczenia Sąd wskazał, że organ nie wyjaśnił, do której z należności pieniężnych, określonych w § 24 pkt 1-6 rozporządzenia, odnosi się ustalenie, iż wezwanie dłużnika (Szefa ABW) przez wierzyciela (skarżącego) do spełnienia świadczeń mogło nastąpić już w dniu [...] czerwca 2013 r., tj. w dniu następnym po dniu odebrania przyznanego skarżącemu decyzją lokalu mieszkalnego nr [...] położonego w W. przy ul.[...]. Zaskarżona decyzja odmowna nie rozstrzyga bowiem tylko o uprawnieniu do ryczałtu z tytułu przeniesienia (§ 24 pkt 3 rozporządzenia) i do zasiłku osiedleniowego (§ 24 pkt 4 rozporządzenia), ale o wszystkich należnościach pieniężnych z § 24 rozporządzenia.
Szef ABW zaniechał też wyjaśnienia kwestii, czego w istocie dotyczy wniosek skarżącego z [...] sierpnia 2017 r. Stanowisko skarżącego wyrażone w skardze do tut. Sądu może wskazywać, że jego intencją było ubieganie się jedynie o ryczałt z tytułu przeniesienia i zasiłek osiedleniowy. Precyzyjne ustalenie zakresu wniosku jest konieczne z uwagi na regulację art. 120 § 1 zdanie 2 Kodeksu cywilnego. Bieg terminu przedawnienia w przypadku poszczególnych roszczeń o wypłatę należności pieniężnych określonych w § 24 rozporządzenia jest bowiem różny i musi być oceniany ad casum.
Pomimo szeroko sformułowanego wniosku z [...] sierpnia 2017 r., organ wszczął w dniu [...] września 2017 r. postępowanie administracyjne w sprawie wypłaty dodatkowego ryczałtu z tytułu przeniesienia oraz zasiłku osiedleniowego. Zaskarżona decyzja, pomimo tak określonego przedmiotu w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania administracyjnego, dotyczy jednak wszystkich należności pieniężnych określonych w § 24 rozporządzenia. Dlatego działania organu naruszają art. 8, art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.
Sąd nakazał organowi, aby przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, ustalił w sposób precyzyjny zakres żądania skarżącego, a następnie w odniesieniu do tak ustalonego zakresu żądania o wypłatę, ocenił jego zasadność z uwzględnieniem poczynionych w uzasadnieniu wyroku uwag dotyczących wymagalności i przedawnienia roszczeń.
Powyższe orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie zostało zaskarżone skargą kasacyjną przez żądną ze stron postępowania i uprawomocniło się.
Ponownie rozpoznając sprawę, Szef ABW wezwał skarżącego (pismem z [...] stycznia 2019 r.) do jednoznacznego sprecyzowania żądania poprzez określenie świadczeń, o których wypłatę wnioskował. W odpowiedzi skarżący (w piśmie z [...] lutego 2019 r.) poinformował organ, że zgodnie z wnioskiem (raportem) z [...] sierpnia 2017 r. wnosi o wypłatę wszystkich należnych mu świadczeń wynikających z przeniesienia go do pełnienia służby w innej miejscowości. Należności te, jak wskazał skarżący, są wymienione w § 24 ust. 1-6 rozporządzenia.
Wobec braku możliwości precyzyjnego ustalenia rodzaju żądań skarżącego oraz okresu za jaki domaga się wypłaty świadczenia określonego w § 24 pkt 6 rozporządzenia, organ (pismem z [...] marca 2019 r.) ponownie wezwał skarżącego do doprecyzowania wniosku z [...] sierpnia 2017 r.
W piśmie z [...] marca 2019 r. skarżący oświadczył, iż wnosi o wypłatę wnioskowanych świadczeń w pełnym przysługującym mu zakresie.
W kolejnym piśmie z [...] maja 2019 r. Szef ABW wezwał skarżącego do doprecyzowania żądań oraz doręczenia, zgodnie z treścią § 33 ust. 1 rozporządzenia, kompletnych wniosków oraz innych dowodów potwierdzających poniesienie kosztów, jak również jego uprawnienie do żądania wypłaty wnioskowanych przez niego świadczeń.
W odpowiedzi z [...] czerwca 2019 r. skarżący wskazał, iż "w ślad za treścią § 24 rozporządzenia" chodzi o następujące świadczenia:
1) diety - dla niego i członków jego rodziny, o których mowa w art. 91 ust. 1 ustawy o ABW oraz AW, za czas przejazdu i pierwszą dobę pobytu w nowym miejscu zamieszkania;
2) zwrot kosztów przejazdu do nowego miejsca zamieszkania osób, o których mowa w pkt 1;
3) ryczałt z tytułu przeniesienia;
4) zasiłek osiedleniowy;
5) zwrot kosztów przewozu urządzenia domowego;
6) w przypadku gdy członkowie rodziny, o których mowa w art. 91 ust. 1 ustawy o ABW oraz AW, nie przesiedlają się wraz z nim:
a) dodatek za rozłąkę, od czasu przeniesienia go do służby w innej miejscowości do chwili otrzymania lokalu umożliwiającego mu zamieszkanie z członkami rodziny,
b) ryczałt, o którym mowa w § 24 pkt 6 lit. b rozporządzenia, w okresie pobierania świadczenia, o którym mowa w lit. a, na zasadach określonych w § 31 rozporządzenia w wysokości równej cenie biletu w klasie drugiej pociągu pospiesznego pomiędzy stacjami: W.– P..
Z treści pisma skarżącego z [...] czerwca 2019 r. wynikało, że domaga się wypłaty wszystkich ww. świadczeń za okres od momentu jego przeniesienia do służby w innej miejscowości do chwili zakończenia służby.
Decyzją z [...] sierpnia 2019 r. nr [...] Szef ABW, mając za podstawę art. 3 ust. 1 w związku z art. 123 ust. 1 pkt 4 ustawy o ABW oraz AW, art. 104 k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku skarżącego z [...] sierpnia 2017 r. w sprawie wypłacenia należności określonych w § 24-26 oraz § 28-29 rozporządzenia, odmówił wypłaty należności określonych w § 24 rozporządzenia z tytułu:
1) diety - dla niego i na członków rodziny, o których mowa w art. 91 ust. 1 ustawy, za czas przejazdu i pierwszą dobę pobytu w nowym miejscu zamieszkania;
2) zwrotu kosztów przejazdu do nowego miejsca zamieszkania osób, o których mowa
w pkt 1;
3) ryczałtu z tytułu przeniesienia;
4) zasiłku osiedleniowego;
5) zwrotu kosztów przewozu urządzenia domowego;
6) w przypadku gdy członkowie rodziny, o których mowa w art. 91 ust. 1 ustawy o ABW oraz AW, nie przesiedlają się wraz z nim:
a) dodatku za rozłąkę,
b) zwrotu kosztów przejazdów raz w miesiącu, w celu odwiedzenia rodziny, publicznym środkiem transportu na zasadach, o których mowa w § 5 ust. 1, albo ryczałt w wysokości równej cenie biletu w klasie II pociągu pospiesznego, a gdy na danej trasie lub jej odcinku brak jest połączeń kolejowych, w wysokości ceny biletu za przejazd środkiem publicznego transportu autobusowego.
W uzasadnieniu ww. rozstrzygnięcia organ podał, że przepisy rozporządzenia nie określają wprost terminu, w którym funkcjonariusz powinien złożyć wniosek o przyznanie przysługujących mu świadczeń w związku z jego przeniesieniem do pełnienia służby w innej miejscowości. Według art. 122 ustawy o ABW oraz AW, roszczenia z tytułu prawa do uposażenia oraz innych świadczeń i należności pieniężnych przedawniają się z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Przysługujące funkcjonariuszowi roszczenia z tytułu przeniesienia do pełnienia służby w innej miejscowości, określone w § 24 i następnych rozporządzenia, należy zakwalifikować jako inne świadczenia pieniężne, o których mowa w art. 122 ustawy o ABW oraz AW.
Przepisy prawa obowiązujące zarówno w dniu złożenia przez skarżącego wniosku o wypłatę należnych mu świadczeń, jak i na dzień wydania niniejszej decyzji, nie zawierały legalnej definicji pojęcia "wymagalności świadczenia". Zagadnienia związane z rozpoczęciem biegu przedawnienia zostały uregulowane w przepisach ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2019 r., poz. 1145 ze zm.; dalej: "k.c."). W myśl art. 120 § 1 k.c. bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Jeżeli wymagalność roszczenia zależy od podjęcia określonej czynności przez uprawnionego, bieg terminu rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stałoby się wymagalne, gdyby uprawniony podjął czynność w najwcześniej możliwym terminie.
Podpisanie przez skarżącego w dniu [...] czerwca 2013 r. protokołu odbioru lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. potwierdza, że przekazany lokal mieszkalny był w dobrym stanie technicznym i od tego dnia skarżący mógł w nim zamieszkać wraz z członkami rodziny. Jeszcze przed przydzieleniem ww. mieszkania, skarżący złożył pisemne oświadczenie, w którym wyraził zgodę na przydzielenie mu lokalu mieszkalnego o metrażu mniejszym, niż wynika to z przysługujących mu norm mieszkalnych. W tej sytuacji, zdaniem Szefa ABW, zasadne jest stanowisko, że począwszy od [...] czerwca 2013 r. skarżący miał możliwość podjęcia działań związanych z zameldowaniem siebie i członków swojej rodziny w przydzielonym lokalu mieszkalnym oraz uzyskania stosownych dokumentów (zaświadczeń) potwierdzających fakt zameldowania ww. osób w tym lokalu. Ponadto od tego dnia, po zakończeniu czynności meldunkowych, skarżący mógł wystąpić z wnioskiem o wypłatę należnych mu świadczeń określonych w § 28 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia. Jak wynika z dostarczonych (wraz z raportem z 4 sierpnia 2017 r.) zaświadczeń dotyczących zameldowania skarżącego i jego syna w przydzielonym lokalu mieszkalnym, zaświadczenia te zostały wydane dopiero w dniu [...] sierpnia 2017 r.
W odniesieniu do roszczeń skarżącego o wypłatę świadczeń określonych w § 24 rozporządzenia z tytułu: diet, kosztu przejazdu, zasiłku osiedleniowego, dodatkowego ryczałtu z tytułu przeniesienia oraz kosztów przewozu urządzenia domowego, organ stwierdził, iż uległy one przedawnieniu [...] czerwca 2016 r., stosownie do treści art. 122 ustawy o ABW oraz AW. Skoro skarżący odebrał przydzielony mu lokal [...] czerwca 2013 r., to od [...] czerwca 2013 r. miał możliwość podjęcia stosownych działań umożliwiających mu złożenie wniosku o wypłatę ww. świadczeń.
Szef ABW odmówił również wypłaty części świadczeń, określonych w § 24 rozporządzenia, tj. zasiłku osiedleniowego, o którym mowa w § 27 ust. 1 rozporządzenia, a także świadczeń z tytułu dodatku za rozłąkę oraz zwrotu kosztów przejazdów raz w miesiącu, w celu odwiedzenia rodziny, które to świadczenia na podstawie składanych przez skarżącego wniosków oraz załączonych do nich dowodów w postaci biletów za przejazd, zostały wypłacone przed dniem złożenia wniosku (raportu) z [...] sierpnia 2017 r. Analizując dokumentację archiwalną obejmującą lata 2004 – 2017, organ wskazał kwoty wypłacone skarżącemu tytułem ww. świadczeń. I tak skarżącemu były wypłacone jednorazowo kwoty za każdy przypadek przeniesienia go z urzędu do pełnienia służby w innej miejscowości:
• 3301,80 zł z tytułu przeniesienia z P. do W.,
• 6879,70 zł z tytułu przeniesienia z W. do E.,
• 6656,00 zł z tytułu przeniesienia z E. do W.,
• 7755,00 zł z tytułu przeniesienia z W. do E..
W przypadku dodatku za rozłąkę, skarżący (w oparciu o wnioski składane przed [...] sierpnia 2017 r.) otrzymywał należności w każdym miesiącu roku kalendarzowego pozostawania w rozłące. Organ ustalił przy tym, że skarżący nie składał wniosku o przyznanie dodatku za rozłąkę za następujące miesiące: lipiec 2009 r., październik 2012 r., listopad 2012 r., grudzień 2012 r. i nie otrzymał za te okresy należności. W stosunku do roszczeń za te okresy termin przedawnienia rozpoczął bieg odpowiednio od dnia: 1 sierpnia 2009 r., 1 listopada 2012 r., 1 grudnia 2012 r. oraz 1 stycznia 2013 r., a zatem roszczenia z tego tytułu uległy przedawnieniu przed dniem złożenia wniosku (raportu) z [...] sierpnia 2017 r.
Skarżący nie składał również wniosków o wypłatę należności z tytułu dodatku za rozłąkę za miesiące: listopad 2016 r., grudzień 2016 r. i sierpień 2017 r. Z uwagi na fakt, iż we wniosku (raporcie) z [...] sierpnia 2017 r. (sprecyzowanego pismem z [...] czerwca 2019 r.) wynika, że skarżący domaga się wypłaty dodatku za rozłąkę od czasu przeniesienia do służby w innej miejscowości do chwili otrzymania lokalu umożliwiającego mu zamieszkanie z członkami rodziny, organ stwierdził brak podstaw do wypłaty tych świadczeń i odmówił ich wypłaty. W tym aspekcie wskazał, iż skarżący odebrał [...] czerwca 2013 r. lokal mieszkalny umożliwiający mu zamieszkanie w nim wraz z członkami rodziny, co znajduje potwierdzenie w protokole odbioru.
Ustosunkowując się do żądania wypłaty świadczenia określonego § 24 pkt 6 lit. b rozporządzenia, Szef ABW – w oparciu o analizę archiwalnej dokumentacji księgowej - wymienił kwoty wypłacone skarżącemu z tytułu zwrotu kosztów przejazdu raz w miesiącu w celu odwiedzenia rodziny, w skali danego roku na przestrzeni lat 2004 – 2017. Zaznaczył, iż skarżący nie składał wniosku o przyznanie należności z ww. tytułu za miesiące: lipiec 2009 r., październik 2012 r., listopad 2012 r., grudzień 2012 r., listopad 2016 r., grudzień 2016 r. i sierpień 2017 r. Wedle zaprezentowanego wyżej stanowiska, organ konsekwentnie uznał, że bieg przedawnienia roszczeń obejmujących te miesiące rozpoczął się odpowiednio od: 1 sierpnia 2009 r., 1 listopada 2012 r., 1 grudnia 2012 r. oraz 1 stycznia 2013 r., a więc uległy one przedawnieniu przed dniem złożenia wniosku (raportu) z [...] sierpnia 2017 r. Natomiast skarżącemu nie wypłacono należności z omawianego tytułu za miesiące: listopad 2016 r., grudzień 2016 r. i sierpień 2017 r., ponieważ zgodnie z § 31 ust. 1 rozporządzenia, zwrot kosztów przejazdu w celu odwiedzenia rodziny przysługuje funkcjonariuszowi przeniesionemu z urzędu do pełnienia służby w innej miejscowości tylko w okresie pobierania przez niego dodatku za rozłąkę. Wobec odebrania w dniu [...] czerwca 2013 r. lokalu mieszkalnego (umożliwiającego zamieszkanie w nim wraz z rodziną), skarżący z tym dniem utracił prawo do otrzymywania świadczenia z tytułu dodatku za rozłąkę.
Ponadto w toku postępowania organ ustalił, że po odbiorze mieszkania skarżącemu nienależnie wypłacono należności z tytułu dodatku za rozłąkę oraz zwrotu kosztów przejazdu w celu odwiedzenia rodziny, przy czym w tej sprawie prowadzone jest odrębne postępowanie.
Po rozpoznaniu wniosku skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej opisaną ww. decyzją, Szef ABW decyzją nr [...], wydaną [...] grudnia 2019 r. w oparciu o art. 3 ust. 1, art. 122 ust. 2 ustawy o ABW oraz AW w związku z art. 17 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy swoje uprzednie rozstrzygnięcie.
W uzasadnieniu decyzji drugoinstancyjnej organ przedstawił ponowną analizę materiałów postępowania. Uznając za przedawnione roszczenia z tytułu diet, kosztu przejazdu, zasiłku osiedleniowego, dodatkowego ryczałtu z tytułu przeniesienia oraz kosztów przewozu urządzenia domowego, Szef ABW podniósł, że skarżący od [...] czerwca 2013 r. (tj. od dnia następnego po dacie odbioru mieszkania) miał możliwość podjęcia działań umożliwiających złożenie wniosku o wypłatę ww. świadczeń. Jako bez znaczenia dla podjętego rozstrzygnięcia organ ocenił fakt, iż skarżący w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. prowadził przez około 7-8 miesięcy remont tego lokalu, mieszkając w tym okresie w hotelu przy ul. [...]. Skarżący bowiem podpisał protokół zdawczo-odbiorczy, w którym podano, że przekazany mu lokal mieszkalny był w "należytym stanie technicznym zgodnie z obowiązującymi przepisami". Fakt, iż po przejęciu lokalu skarżący prowadził w nim dalsze prace remontowe mające na celu dostosowanie mieszkania do własnych potrzeb i upodobań, nie może stanowić podstawy do uznania, że nie miał możliwości zamieszkania w tym lokalu od [...] czerwca 2013 r. Nawet gdyby uznać stanowisko organu w tym zakresie za nieuzasadnione i przyjąć, że skarżący mógł zamieszkać w przydzielonym lokalu dopiero po zakończeniu remontu trwającego 8 miesięcy, a więc z dniem [...] lutego 2014 r., to i tak w świetle art. 122 ustawy o ABW oraz AW roszczenia te przedawniły się z dniem [...] lutego 2017 r. Skarżący zawnioskował o wypłatę tych świadczeń w raporcie z [...] sierpnia 2017 r., a przedtem – jak wskazuje analiza archiwalnej dokumentacji księgowej obejmująca lata 2004-2017 – nie składał żadnych wniosków dotyczących tych świadczeń.
W odniesieniu do świadczeń z tytułu: przeniesienia do pełnienia służby w innej miejscowości, dodatku za rozłąkę, zwrotu kosztów przejazdu raz w miesiącu w celu odwiedzenia rodziny, Szef ABW wymienił wypłacone skarżącemu kwoty w okresie od 2014 r. do 2017 r., przy czym w przypadku tych trzech ostatnich świadczeń – wskazał wypłaty w rozbiciu miesięcznym za poszczególne lata ww. okresu, tj. od 2004 r. do 2017 r. Jednocześnie organ zaakcentował, iż wypłaty te nastąpiły przed złożeniem przez skarżącego wniosku (raportu) z [...] sierpnia 2017 r.
W ocenie Szefa ABW, nie ma podstaw faktycznych do zastosowania art. 122 ust. 2 ustawy o ABW oraz AW (w myśl tego przepisu organ właściwy do rozpatrywania roszczeń może nie uwzględnić przedawnienia, jeżeli opóźnienie w dochodzeniu roszczenia jest usprawiedliwione wyjątkowymi okolicznościami). Za wyjątkową okoliczność nie można uznać, zdaniem organu, remontu lokalu (tj. prowadzenia tego remontu po dniu [...] czerwca 2013 r.), podjęcia przez syna skarżącego nauki na uczelni w P. czy informacji uzyskanej od pracowników oddziału finansowego organu w sierpniu 2017 r. o świadczeniach związanych z przesiedleniem na pobyt stały i o przyjętej praktyce ich wypłacania podczas kończenia służby. W tym kontekście Szef ABW podkreślił, że prowadzenie prac remontowych lokalu nie uniemożliwiało skarżącemu złożenie (w trakcie trwania tych prac) stosownych wniosków (raportów) o wypłatę należnych mu świadczeń. Nie było też żadnych przeszkód formalnoprawnych, aby syn skarżącego przeniósł się do Warszawy i zameldował w przydzielonym ojcu lokalu mieszkalnym, a następnie podjął lub kontynuował studia w innej miejscowości. Nadto skarżący w trakcie pełnienia służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego miał zapewniony dostęp do Systemu Informacji Prawnej Lex, a analiza składanych przez niego od 2004 r. wniosków o wypłatę świadczeń związanych z przeniesieniem go z urzędu do pełnienia służby w innej miejscowości wskazuje, że posiadał znajomość przepisów rozporządzenia.
W kwestii poinformowania skarżącego w sierpniu 2017 r. przez pracowników służb finansowych Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego o należnych mu świadczeniach, organ wyjaśnił, iż pracownicy tych służb udzielają informacji tylko w odpowiedzi na zapytanie funkcjonariusza, a - nie dysponując kompleksową dokumentacją dotyczącą danego funkcjonariusza - informacja ta ogranicza się jedynie do wskazania świadczeń wynikających z 128 ust. 1 pkt 5 ustawy o ABW oraz AW. Wypłata tych świadczeń następuje zgodnie z § 4 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 11 marca 2003 r. w sprawie terminów płatności uposażenia i innych świadczeń pieniężnych funkcjonariuszom Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (Dz. U. z 2003 r. nr 52, poz. 454 ze zm.). Przepis ten stanowi, że świadczenia pieniężne przysługujące w związku ze zwolnieniem ze służby, wypłaca się funkcjonariuszowi nie później niż w dniu zwolnienia ze służby.
Rozpatrując ponownie sprawę pod kątem możliwości zastosowania art. 122 ust. 2 ustawy o ABW oraz AW, organ pismem z [...] października 2019 r. wezwał skarżącego do przedstawienia okoliczności oraz potwierdzających je dowodów, które ze względu na rodzaj, czas i miejsce uniemożliwiły mu wystąpienie o wypłatę wnioskowanych świadczeń przed upływem trzyletniego okresu przedawnienia. Pismo to skarżący odebrał [...] listopada 2019 r. i do dnia wydania decyzji drugoinstancyjnej nie ustosunkował się do niego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Szefa ABW z [...] grudnia 2019 r. skarżący zarzucił naruszenie:
1) przepisów postępowania, tj. art. 40 § 2 k.p.a. polegające na pominięciu przy ponownym rozpatrywaniu przedmiotowej sprawy prawidłowo ustanowionego pełnomocnika skarżącego, w szczególności na niedoręczeniu zarówno decyzji wydanej przez organ w pierwszej instancji, jak i zaskarżonej decyzji wydanej przez organ "niejako" w drugiej instancji, co czyni te decyzje pozbawione skuteczności prawej
oraz z daleko posuniętej ostrożności:
2) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a. poprzez:
- błędne uznanie, że terminy przedawnienia świadczeń, o których mowa w § 24 pkt 1 i 2 rozporządzenia, w stosunku do syna skarżącego, rozpoczęły bieg w dniu [...] czerwca 2013 r., w sytuacji, gdy jego przesiedlenie nastąpiło dopiero po zakończeniu przez niego roku akademickiego 2016/2017, tj. [...] sierpnia 2017 r., co miało odzwierciedlenie w zaświadczeniu o zameldowaniu,
- błędne uznanie, że termin wymagalności świadczeń, w szczególności świadczeń wskazanych w § 28 rozporządzenia, rozpoczął się w dniu [...] czerwca 2013 r. w sytuacji, gdy przesiedlenie skarżącego wraz z członkami rodziny na pobyt stały do nowego miejsca nastąpiło dopiero w chwili ich zameldowania, co potwierdzają wypłacane przez ABW świadczenia w postaci dodatków za rozłąkę i zwrotu kosztów przejazdów raz w miesiącu w celu odwiedzenia rodziny,
- co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie;
3. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.
1) art. 122 ust. 1 ustawy o ABW oraz AW poprzez niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że w stosunku do świadczeń, o których mowa w § 24 pkt 1 i 2 rozporządzenia - w stosunku do syna skarżącego, oraz w § 28 pkt 1 i 2a rozporządzenia, nastąpiło przedawnienie,
2) § 24 pkt 1 i 2 oraz § 28 rozporządzenia poprzez błędną wykładnię i uznanie, że przesiedlenie należy rozumieć jako uzyskanie możliwości zamieszkania na pobyt stały, a nie zgodnie z językowym znaczeniem tego zwrotu jako okoliczność faktyczną związaną ze zmianą miejsca stałego pobytu,
3) § 24 pkt 1 i 2 oraz § 28 pkt 1 i 2a rozporządzenia poprzez odmowę wypłaty należnych skarżącemu świadczeń w sytuacji, gdy brak było podstaw do podjęcia takiej decyzji przez organ.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji, a także zasądzenie od organu na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości dwukrotności stawki przewidzianej przepisami prawa.
W uzasadnieniu skargi skarżący rozwinął poszczególne zarzuty.
W odpowiedzi na skargę Szef ABW wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. W kontekście żądania stwierdzenia nieważności decyzji wydanych w obu instancjach, organ przyznał, iż zarówno decyzja pierwszo-, jak i drugoinstancyjna nie została doręczona pełnomocnikowi skarżącego, który został ustanowiony w pierwotnym postępowaniu (tj. przed wydaniem wyroku tut. Sądu z 21 września 2018 r., sygn. akt II SA/Wa 1993/17). Decyzje te oraz wszystkie pisma procesowe zostały prawidłowo doręczone skarżącemu, który czynnie uczestniczył w każdym etapie postępowania (dochowując wszelkich terminów) oraz samodzielnie i skutecznie złożył wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. Nadto ani razu nie podniósł kwestii pominięcia doręczenia decyzji pełnomocnikowi, chociaż mógł to zrobić na każdym etapie postępowania.
Organ nadmienił również, iż pełnomocnik skarżącego nie wykazał, że nakład pracy w niniejszej sprawie uzasadnia zasądzenie kosztów w wysokości dwukrotności stawki minimalnej.
Obie strony, tj. skarżący oraz organ zażądali rozpoznania niniejszej sprawy w trybie uproszczonym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie podnieść należy, że zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja (oraz poprzedzająca ją decyzja organu z [...] sierpnia 2019 r.) została wydana w związku z prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 21 września 2018 r., sygn. akt II SA/Wa 1993/17. Zatem organ, ponownie rozpatrując sprawę, był zobowiązany zrealizować wytyczne zawarte w ww. orzeczeniu oraz uwzględnić zaprezentowaną w nim ocenę prawną. Stosownie bowiem do treści art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie, Szef ABW zastosował się do wskazówek zamieszczonych w prawomocnym wyroku tut. Sądu z 21 września 2018 r., o czym szerzej w dalszej części uzasadnienia.
Następnie należy odnieść się do najdalej idącego zarzutu skargi - naruszenia art. 40 § 2 k.p.a. skutkującego - według skarżącego - nieważnością wydanych w sprawie decyzji.
Zdaniem Sądu, zarzut ten nie jest zasadny. Przepisy k.p.a., ujęte w rozdziale 8 pt. "Doręczenia", mają stanowić gwarancję prawidłowego powiadomienia strony o toczącym się postępowaniu i podejmowanych w jego toku czynnościach i decyzjach, a więc zapewnić przestrzeganie przez organ administracji publicznej zasady demokratycznego państwa prawnego oraz chronić obywatela przed ujemnymi konsekwencjami prawnymi z powodu braku doręczenia decyzji stronie lub ustanowionemu przez nią pełnomocnikowi. Już z tego powodu nie mogą być interpretowane "na szkodę" obywatela, w sytuacji gdy podejmuje on wszelkie starania mające zapewnić mu prawo do wniesienia skutecznego odwołania od wydanej decyzji.
Przepis art. 40 § 2 k.p.a., nakazujący doręczenie decyzji ustanowionemu pełnomocnikowi, ma na celu zwolnienie strony z obowiązku osobistego prowadzenia sprawy. Przy czym każda sytuacja naruszenia przez organ obowiązków doręczenia decyzji stronie powinna być oceniana indywidualnie, ze szczególnym uwzględnieniem okoliczności sprawy oraz ewentualnych skutków procesowych dla podmiotu będącego adresatem decyzji (vide wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego; dalej: "NSA" z 12 grudnia 2007 r., sygn. akt II GSK 268/07 oraz z 6 listopada 2008 r., sygn. akt II GSK 463/08 – orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń na stronie NSA: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Ponadto sam fakt ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika nie pozbawia strony możliwości osobistego działania, chociażby – jak w przedmiotowej sprawie - poprzez złożenie środka zaskarżenia (wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy). Należy też odróżnić brak doręczenia od doręczenia wadliwego, ale dokonanego, zwłaszcza gdy strona (tak jak skarżący) ustanowiła pełnomocnika w sposób skuteczny i z odpowiednim zakresem umocowania, ale doręczenie zostało dokonano z jego pominięciem.
W wyroku z 17 października 2017 r., sygn. II GSK 4055/16, NSA stwierdził, że na gruncie przepisów k.p.a. nie można przyjąć, iż decyzja organu pierwszej instancji doręczona stronie z pominięciem ustanowionego pełnomocnika nie wywołuje żadnych skutków prawnych, a w szczególności, że tak doręczona decyzja nie wchodzi do obrotu prawnego. Koncepcja "wejścia decyzji do obrotu prawnego" nie jest związana z prawidłowym, tj. zgodnym z przepisami prawa, doręczeniem decyzji, lecz z dokonaniem czynności doręczenia polegającej na uzewnętrznieniu woli organu wobec podmiotu usytuowanego poza organem administracji i to niekoniecznie nawet wobec jej adresata. Wydanie decyzji i jej doręczenie powoduje związanie organu decyzją określone w art. 110 k.p.a. Wchodzi do obrotu i wywołuje skutki prawne również decyzja doręczona wadliwie np. z naruszeniem przepisów o doręczeniach, z pominięciem niektórych stron bądź ich pełnomocników.
Sąd w składzie tu orzekającym w pełni podziela zaprezentowane powyżej stanowisko NSA.
Reasumując, doręczenie, aczkolwiek dokonane z oczywistym naruszeniem art. 40 § 2 k.p.a., może być uznane za skutecznie dokonane jedynie wtedy, gdy nie wywołuje dla strony ujemnych skutków procesowych. Taka sytuacja właśnie zachodzi w okolicznościach niniejszej sprawy. W toku całego postępowania administracyjnego ze skarżącym prowadzono liczną korespondencję, na którą dobrowolnie odpowiadał. Doręczano mu wszystkie pisma w sprawie – zawiadomienia, wezwania, decyzje. Po doręczeniu decyzji wydanej w pierwszej instancji, skarżący samodzielnie złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Nadto skoro w pierwotnym postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie (w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 1993/17) skarżący korzystał z możliwości zastępstwa przez profesjonalnego pełnomocnika, to należy uznać, że miał pełną świadomość skorzystania z takiej możliwości również w postępowaniu w ramach ponownego rozpoznania sprawy. Skarżący postanowił jednak działać samodzielnie, co było jego indywidualną decyzją. Dlatego naruszenie przez Szefa ABW przepisu art. 40 § 2 k.p.a. nie doprowadziło do powstania negatywnych dla skarżącego skutków procesowych, a w konsekwencji nie prowadzi ono do unieważnienia zapadłych w przedmiotowej sprawie decyzji.
Zgodnie z art. 123 ust. 1 pkt 4 ustawy o ABW oraz AW, funkcjonariuszom ABW przysługują świadczenia pieniężne z tytułu podróży służbowych i przeniesienia, których rodzaj, wysokość oraz tryb ich wypłaty zostały szczegółowo określone w rozporządzeniu.
W myśl § 24 rozporządzenia, funkcjonariuszowi przeniesionemu z urzędu do pełnienia służby w innej miejscowości przysługują:
1) diety - dla niego i na członków rodziny, o których mowa w art. 91 ust. 1 ustawy, za czas przejazdu i pierwszą dobę pobytu w nowym miejscu zamieszkania;
2) zwrot kosztów przejazdu do nowego miejsca zamieszkania osób, o których mowa w pkt. 1;
3) ryczałt z tytułu przeniesienia;
4) zasiłek osiedleniowy;
5) zwrot kosztów przewozu urządzenia domowego;
6) w przypadku, gdy członkowie rodziny, o których mowa w art. 91 ust. 1 ustawy, nie przesiedlają się wraz z nim:
a) dodatek za rozłąkę,
b) zwrot kosztów przejazdów raz w miesiącu, w celu odwiedzenia rodziny, publicznym środkiem transportu na zasadach, o których mowa w § 5 ust. 1, albo ryczałt w wysokości równej cenie biletu w klasie II pociągu pospiesznego, a gdy na danej trasie lub jej odcinku brak jest połączeń kolejowych, w wysokości ceny biletu za przejazd środkiem publicznego transportu autobusowego.
Stosownie do treści § 27 rozporządzenia, funkcjonariuszowi przeniesionemu z urzędu do pełnienia służby w innej miejscowości i nieprzesiedlającemu się przysługuje, z zastrzeżeniem ust. 2, ryczałt z tytułu przeniesienia w wysokości 50% uposażenia.
Natomiast według § 28 ust. 1 rozporządzenia, funkcjonariuszowi przeniesionemu z urzędu do pełnienia służby w innej miejscowości, który przesiedlił się na pobyt stały do nowego miejsca pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej, o której mowa w art. 102 ust. 2 ustawy, przysługuje niezależnie od ryczałtu, o którym mowa w § 27 ust. 1:
1) dodatkowy ryczałt z tytułu przeniesienia w wysokości 50% uposażenia;
2) zasiłek osiedleniowy w wysokości:
a) 200% uposażenia - jeżeli funkcjonariusz przesiedlił się z członkami rodziny, o których mowa w art. 91 ust. 1 ustawy,
b) 50% uposażenia - jeżeli funkcjonariusz jest samotny.
Zatem wypłata dodatkowego ryczałtu z tytułu przeniesienia może nastąpić jedynie wtedy, gdy funkcjonariusz przesiedlił się na pobyt stały do nowego miejsca zamieszkania, a w odniesieniu do świadczenia w postaci zasiłku osiedleniowego, jego wypłata jest uzależniona od przesiedlenia się funkcjonariusza do nowego miejsca pełnienia służby wraz z członkami rodziny, o których mowa w art. 91 ust. 1 ustawy o ABW oraz AW.
Z kolei § 33 ust. 1 rozporządzenia wskazuje, że świadczenia, o których mowa w § 24 rozporządzenia, wypłaca się na wniosek złożony przez funkcjonariusza w formie pisemnej w postaci papierowej albo elektronicznej. Składając ww. wniosek, funkcjonariusz zobowiązany jest podać podstawowe dane umożliwiające służbom finansowym ABW wyliczenie wysokości należnego mu świadczenia zgodnie z zasadami określonymi w § 25 - 35 rozporządzenia.
Do oceny wymagalności i przedawnienia roszczeń wynikających ze świadczeń
przysługujących funkcjonariuszowi przeniesionemu do pełnienia służby w innej miejscowości zastosowanie znajduje także art. 122 ustawy o ABW oraz AW stanowiący w ust. 1, iż roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Przepis art. 122 ust. 2 ustawy o ABW oraz AW umożliwia nieuwzględnienie przedawnienia, jeżeli opóźnienie w dochodzeniu roszczenia jest usprawiedliwione wyjątkowymi okolicznościami.
Przez wyjątkowe okoliczności, które dawałyby w ramach uznania administracyjnego podstawę do pominięcia przez organ przedawnienia w dochodzeniu roszczeń, należy rozumieć okoliczności niezależne od strony, które uniemożliwiły jej dochodzenia roszczenia przed upływem wyznaczonego przepisami ustawy okresu przedawnienia. Nie miały one miejsca w rozpoznawanej sprawie.
Przepis art. 122 ust. 3 ustawy o ABW oraz AW wskazuje, że bieg przedawnienia roszczenia z tytułu uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych przerywa:
1) każda czynność przed Szefem właściwej Agencji lub kierownikiem jednostki organizacyjnej tej Agencji, podjęta bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia roszczenia;
2) uznanie roszczenia.
W prawie administracyjnym obowiązuje generalna zasada, według której o przedawnieniu roszczeń można mówić jedynie wtedy, gdy konkretny przepis prawa materialnego tak stanowi. Takim właśnie przepisem jest art. 122 ust. 1 ustawy o ABW oraz AW. W ustawie tej brak jest jednak szczegółowych uregulowań dotyczących zasad obliczania początkowego terminu biegu przedawnienia. W związku tym, dla rozpatrzenia przedmiotowej kwestii odpowiednie zastosowanie będą miały przepisy k.c.
Zgodnie z art. 120 § 1 k.c. bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Jeżeli wymagalność roszczenia zależy od podjęcia określonej czynności przez uprawnionego, bieg terminu rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stałoby się wymagalne, gdyby uprawniony podjął czynność w najwcześniej możliwym terminie. Zarówno w ustawie o ABW oraz AW, jak i przepisach rozporządzenia brak jest uregulowań, z których wynikałoby, że bieg terminu przedawnienia dla wypłaty świadczeń określonych w rozporządzeniu rozpoczyna się z dniem złożenia przez funkcjonariusza stosownego wniosku, co potwierdza, że bieg terminu przedawnienia dla wypłaty tych świadczeń powinien być liczony na zasadach określonych w art. 120 § 1 k.c. Obowiązujące (zarówno w dniu złożenia przez skarżącego wniosku o wypłatę należnych mu świadczeń, jak i na dzień wydania zaskarżonej decyzji) przepisy prawa nie zawierają legalnej definicji pojęcia "wymagalności świadczenia". W doktrynie przyjmuje się, że przez "wymagalność świadczenia" należy rozumieć stan, w którym wierzyciel (w tym przypadku funkcjonariusz) uzyskał możliwość wystąpienia z żądaniem zaspokojenia jej roszczenia, a dłużnik (w tym przypadku Szef ABW) zostaje obarczony obowiązkiem spełnienia świadczenia (vide W. Czachórski i in. Zobowiązania, Zarys wykładu Warszawa 2002).
Realizując wytyczne zawarte w prawomocnym wyroku tut. Sądu, Szef ABW ustalił, że skarżący wnioskiem (raportem) z [...] sierpnia 2017 r. wystąpił o wypłatę należności, o których mowa w § 28 - 29 oraz w § 24 - 26 rozporządzenia, a wynikających z faktu jego przeniesienia z urzędu z P. do pełnienia służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w W. oraz przesiedleniem się na pobyt stały do W. członków jego rodziny. Do wniosku załączono dokumenty potwierdzające fakt zameldowania skarżącego i jego syna na pobyt w przydzielonym przez Szefa ABW lokalu mieszkalnym (zaświadczenia Prezydenta [...] W. z [...] sierpnia 2017 r.). Skarżącemu przydzielono lokal mieszkalny nr [...] przy ul. [...] w Warszawie o powierzchni 31,24 m kw. W dniu [...] lutego 2013 r. skarżący złożył pisemne oświadczenie, w którym wyraził zgodę na przydzielenie lokalu o powierzchni mieszkalnej mniejszej niż ta określona przepisami rozporządzenia. W tym samym dniu skarżący potwierdził na piśmie, iż zapoznał się ze stanem technicznym przydzielonego mieszkania oraz zgodził się na jego przyjęcie i przeprowadzenie ewentualnych remontów. Ze względu na konieczność dokonania przez Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego remontu przedmiotowego lokalu, jego przekazanie nastąpiło dopiero [...] czerwca 2013 r. W protokole zdawczo-odbiorczym lokalu z [...] czerwca 2013 r. – podpisanego przez skarżącego – wskazano, iż lokal mieszkalny został mu przekazany "w należytym stanie technicznym zgodnie z obowiązującymi przepisami". Po odebraniu tego lokalu skarżący zamieszkiwał w nim od [...] lipca 2013 r. do [...] marca 2014 r. i ponosił z tego tytułu należne opłaty na rzecz Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego.
Ustosunkowując się do pozostałych zarzutów merytorycznych skargi, tj. oceny kwestii wymagalności oraz przedawnienia roszczeń, Sąd podziela rozważania organu zawarte w zaskarżonych decyzjach administracyjnych. Należy zaznaczyć, że w uzasadnieniu decyzji obu instancji, Szef ABW szczegółowo przeanalizował wszystkie świadczenia – zarówno te, które zostały skarżącemu już wypłacone, jak i te, które mogłyby zostać mu przyznane na podstawie przepisów rozporządzenia.
Sąd aprobuje stanowisko organu, iż w sprawie doszło do przedawnienia roszczeń z rozporządzenia, zarówno w stosunku do skarżącego, jak i członka jego rodziny (syna), w dniu [...] czerwca 2016 r., a zatem po upływie 3 lat od daty odbioru przydzielonego skarżącemu lokalu mieszkalnego. Lokal służbowy - zgodnie z wnioskiem skarżącego – został mu przyznany w celu przesiedlenia wraz z członkami rodziny. Już od momentu wystąpienia do Dyrektora Biura Logistyki z wnioskiem o przydział lokalu, skarżący utrzymywał, iż jego wolą jest zamieszkanie na stałe w Warszawie ze swoją rodziną. To skutkowało przydzieleniem mu lokalu z uwzględnieniem dodatkowych dwóch norm przysługujących na członków rodziny (20 m kw). Skarżący odebrał przedmiotowy lokal [...] czerwca 2013 r., a więc trafnie organ przyjął za datę wymagalności roszczeń [...] czerwca 2013 r. (czyli dzień następujący po dacie odbioru lokalu), bowiem od tej daty skarżący (wraz z członkami rodziny) miał możliwość zamieszkania w tym lokalu oraz zameldowania się w nim na pobyt stały.
Skarżący przebywał na stałe w W. począwszy od roku 2004 r., tj. od daty przeniesienia z P. do W.. Fakt niezameldowania w 2013 r. (po [...] czerwca) w mieszkaniu służbowym, kiedy to skarżący miał już taką możliwość, jest całkowicie niezależny od organu. Zameldowanie skarżącego i jego syna w przydzielonym lokalu nastąpiło już po wydaniu rozkazu personalnego nr [...] z [...] lipca 2017 r. zwalniającego skarżącego ze służby z dniem [...] sierpnia 2017 r. W tej sytuacji trudno odmówić racji twierdzeniu Szefa ABW, że dokonana przez skarżącego zmiana adresu zameldowania nie pozostawała w bezpośrednim związku z koniecznością realizacji jego zadań służbowych. Przyznanie skarżącemu tzw. świadczeń przesiedleńczych w momencie jego odejścia ze służby byłoby wręcz sprzeczne z celem tych świadczeń, którym jest złagodzenie niedogodności związanych z obciążeniem finansowym, powstałym wskutek przeniesienia służbowego funkcjonariusza.
Odnosząc się do argumentacji skarżącego, że do 2017 r. organ wypłacał mu świadczenia z tytułu dodatku za rozłąkę i poniesionych kosztów za przejazd raz w miesiącu w celu odwiedzenia rodziny, należy wskazać (co zresztą zostało też podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji), iż był to błąd Szefa ABW, bowiem świadczenia te są nienależne skarżącemu w świetle § 30 ust. 1 pkt 1 oraz 31 ust. 1 rozporządzenia. Kwestia ich zwrotu jest obecnie przedmiotem odrębnego postępowania.
W tym stanie sprawy, w świetle powyższych rozważań, nie podzielając argumentów zawartych w skardze i uznając, że organ w sposób prawidłowy wypełnił zalecenia zawarte w prawomocnym wyroku z 21 września 2018 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło