II SA/Sz 112/20
WyrokWSA w Szczecinie2020-10-07
Skład orzekający: Patrycja Joanna Suwaj, Stefan Kłosowski, Arkadiusz Windak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja utrzymująca w mocy decyzję o odmowie przyjęcia do szkoły doktorskiej jest wadliwa, jeśli jej uzasadnienie nie odnosi się do zarzutów strony i nie wyjaśnia przyznanej punktacji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja utrzymująca w mocy decyzję o odmowie przyjęcia do szkoły doktorskiej została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uzasadnienie tej decyzji było wadliwe, ponieważ nie odnosiło się do zarzutów strony, nie wyjaśniało przyznanej punktacji ani nie wskazywało przyczyn odmowy przyznania punktów za określone kryteria, co naruszało art. 107 § 3 k.p.a. i zasady transparentności postępowania konkursowego.Stan faktyczny
Skarżący został odmówiony przyjęcia do Szkoły Doktorskiej z powodu uzyskania zbyt niskiej liczby punktów w postępowaniu rekrutacyjnym. Komisja Konkursowa utrzymała w mocy swoją pierwotną decyzję po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. Skarżący zarzucił m.in. brak uzasadnienia faktycznego decyzji, wadliwość procedury rekrutacyjnej oraz wydanie decyzji przez nieuprawniony organ. Sąd uznał skargę za zasadną z powodu naruszenia przepisów postępowania, w szczególności art. 107 § 3 k.p.a.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Sędzia WSA Arkadiusz Windak (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Alicja Poznańska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 września 2020 r. sprawy ze skargi G. W. na decyzję Rektora z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia do Szkoły Doktorskiej I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od [...] na rzecz skarżącego G. W. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] października 2019 r., nr [...] Komisja Konkursowa odmówiła przyjęcia G. W. (dalej określanego też jako: "strona", "skarżący") na pierwszy rok kształcenia w Szkole Doktorskiej Uniwersytetu [...] (dziedzina nauki społeczne, dyscyplina nauki prawne). W uzasadnieniu decyzji Komisja Konkursowa wskazała, że zgodnie z Kryteriami kwalifikacji obowiązującymi kandydatów do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu [...] w roku akademickim [...] stanowiącymi załącznik nr [...] do Uchwały nr [...] Senatu Uniwersytetu S. z dnia [...] maja 2019 r. w sprawie określenia zasad rekrutacji, kryteriów kwalifikacji oraz określania limitów przyjęć do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu [...] w roku akademickim [...], rekrutacja do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu [...] odbywa się w drodze konkursu. Podstawą kwalifikacji jest liczba punktów uzyskanych za: ocenę na dyplomie ukończenia jednolitych studiów magisterskich albo studiów drugiego stopnia, średnią ocen z przebiegu studiów jednolitych magisterskich albo pierwszego i drugiego stopnia), przedstawiony projekt badawczy dotyczący planowanej pracy doktorskiej, rozmowę kwalifikacyjną dotyczącą planowanej pracy doktorskiej oraz inne osiągnięcia. Łącznie w postępowaniu rekrutacyjnym kandydat mógł uzyskać maksymalnie 100 punktów, natomiast skarżący uzyskał 69 punktów. Biorąc powyższe pod uwagę Komisja Konkursowa stwierdziła, że uzyskana przez skarżącego liczba punktów jest niewystarczająca do przyjęcia na pierwszy rok kształcenia w Szkole Doktorskiej Uniwersytetu [...], nie przekracza bowiem wymaganej liczby minimalnej 76 punktów.
Skarżący złożył wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy podnosząc w pierwszej kolejności zarzuty naruszenia art. 107 § 1 pkt 6 i § 3, art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a. Zdaniem skarżącego, w kwestionowanej decyzji w rzeczywistości brak jest jakiegokolwiek uzasadnienia faktycznego jej wydania. Decyzja nie wyjaśnia nie tylko tego, jaka konkretnie liczba punktów przyznana została z tytułu każdego z podlegających ocenie Komisji Konkursowej "kryteriów kwalifikacji", ale również, jeśli nie przede wszystkim, nie wyjaśnia w żaden sposób tego:
- na jakiej podstawie i dlaczego konkretnie Komisja Konkursowa przyznała w ramach oceny danego "kryterium kwalifikacji" (każdego z osobna) taką, a nie inną liczbę punktów;
- jak oceniła przedłożone w postępowaniu rekrutacyjnym dokumenty (dowody) i wynikające z nich fakty oraz informacje udzielane przez skarżącego Komisji Konkursowej w trakcie rozmowy kwalifikacyjnej na temat doświadczenia zawodowego, uprzednio i obecnie wykonywanej pracy oraz odbywanej aplikacji radcowskiej, a także dlaczego dokonała ona takiej, a nie innej ich oceny.
Analiza treści tzw. "Protokołu z przebiegu postępowania Konkursowego do Szkoły Doktorskiej [...]", pozwala stwierdzić, że Komisja Konkursowa nie przyznała w procedurze rekrutacyjnej żadnych punktów z tytułu spełnienia tzw. "kryterium kwalifikacji" w postaci:
- udokumentowanego udziału w projektach naukowych, seminariach i warsztatach oraz
- ponadprogramowych udokumentowanych, co najmniej 1-miesięcznych praktyk-staży w jednostkach odpowiadających programowi ukończonych studiów magisterskich i to pomimo tego, że niewątpliwie skarżący przedłożył do swojego wniosku konkursowego cały szereg zaświadczeń o odbytych w ramach doskonalenia zawodowego (jako radcy prawnego) szkoleń (seminariów i warsztatów) dotyczących stosowania prawa, jak również zaświadczenie o odbyciu 3,5 rocznej aplikacji radcowskiej w okresie od [...] stycznia 2009 r. do [...] lipca 2012 r., potwierdzające odbyte w ramach tej aplikacji radcowskiej szkolenia (seminaria i warsztaty) oraz praktyki i staże w jednostkach odpowiadających programowi ukończonych studiów magisterskich na kierunku prawo. W tej sytuacji zasadnym wydaje się być zarzut, iż Komisja Konkursowa zaniechała nie tylko badania, ale również wszechstronnego rozważenia przestawionych wraz z wnioskiem konkursowym dokumentów i informacji.
Ponadto, zdaniem skarżącego, wyraźnego zwrócenia uwagi wymaga również wadliwość oraz sprzeczność z prawem samej procedury konkursowej oraz będących jej podstawą "Zasad rekrutacji do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu [...] w roku akademickim [...]", stanowiących Załącznik nr [...] do Uchwały nr [...] Senatu Uniwersytetu S. z dnia [...] maja 2019 r., a także dwóch pozostałych załączników (nr [...] i [...] do tej uchwały, które z rażącym naruszeniem przepisu art. 200 ust. 3 w zw. z ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce - zostały przez Uniwersytet S. w S. podane do publicznej wiadomości (udostępnione) po podjęciu wspomnianej wyżej uchwały Senatu [...] w dniu [...] maja 2019 r., jedynie na 1 (jeden) miesiąc przed rozpoczęciem w dniu 1 lipca 2019 r. rekrutacji do Szkoły Doktorskiej [...], podczas gdy, zgodnie z treścią przywołanego wyżej przepisu art. 200 ust. 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, zasady, o których mowa w ust. 2, oraz program kształcenia, o którym mowa w art. 201 ust. 3, podmiot prowadzący szkołę doktorską udostępnia nie później niż 5 miesięcy przed rozpoczęciem rekrutacji. W tej sytuacji, w ocenie skarżącego, jako kandydat do Szkoły Doktorskiej [...] pozbawiony został swoich praw do należytego przygotowania się do organizowanego konkursu, w wyniku bezprawnego skrócenia przez Uniwersytet S. w S. (z 5-ciu miesięcy do 1-ego miesiąca) ustawowego terminu wyczekiwania na rozpoczęcie procedury rekrutacyjnej, wprowadzonego przez ustawodawcę w celu umożliwienia kandydatom m.in. do Szkoły Doktorskiej [...], zapoznania się z zasadami rekrutacji oraz zgromadzenia niezbędnych w procedurze rekrutacyjnej dokumentów, w tym również podjęcia przez tych kandydatów działań mających na celu uzyskanie dodatkowych punktów z tytułu spełnienia nieznanych wcześniej tym kandydatom kryteriów kwalifikacji, choćby poprzez wzięcie przez nich udziału w tym czasie w projektach naukowo-badawczych, w konferencjach naukowych, seminariach i warsztatach, ale także poprzez odbycie stażu lub praktyki, dodatkowo punktowanego w procesie rekrutacji do Szkoły Doktorskiej [...], czy też dokonanie przez tych kandydatów publikacji naukowych. Uniwersytet S. w S. w wyniku swoich sprzecznych z powszechnie obowiązującym prawem działań przy organizacji konkursu (rekrutacji) do Szkoły Doktorskiej [...], uniemożliwił, w opinii skarżącego, uzyskanie mu w postępowaniu rekrutacyjnym dodatkowych punktów - choćby z tytułu udziału w konferencjach naukowych - które w przypadku zgodnego z prawem postępowania konkursowego niewątpliwie miałby możliwość otrzymać, gdyby tylko odpowiednio wcześnie znał "Zasady rekrutacji do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu [...] w roku akademickim [...]", oraz gdyby dzięki tej wiedzy miał możliwość wzięcia w zakreślonym przez polskiego ustawodawcę terminie (5-ciu miesięcy) udziału w którejś spośród organizowanych na polskich uczelniach konferencji naukowych.
Ponadto, istotne znaczenie w okolicznościach niniejszej sprawy ma również fakt braku w treści uchwalonych przez Senat Uniwersytetu [...] "Zasad rekrutacji do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu [...] w roku akademickim [...]" (załącznik nr [...] do Uchwały Senatu [...]) oraz "Kryteriów kwalifikacji obowiązujących kandydatów do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu [...] w roku akademickim [...]" (załącznik nr [...] do Uchwały Senatu [...]), jakichkolwiek obiektywnych i miarodajnych zasad oceny przez powołaną w sprawie Komisję Konkursową warunkujących liczbę punktów przyznanych ze względu na dane kryterium kwalifikacji. W załącznikach do Uchwały nr [...] Senatu Uniwersytetu [...] z dnia [...] maja 2019 r., brak jest również jakichkolwiek informacji (wytycznych), jak w przypadku każdego kandydata Komisja Konkursowa oceniać powinna dane kryterium kwalifikacji (czym konkretnie powinna się kierować oraz jaką w danym przypadku liczbę punktów przyznać):
- za udokumentowane publikacje naukowe i cytowania, tj. czy Komisja Konkursowa powinna się w tym wypadku wyłącznie kierować ogólną liczbą publikacji naukowych i cytowań danego kandydata, przyznając np. za każde cytowanie lub publikację - 1 punkt, w ramach 3 punktów możliwych do otrzymania w tej kategorii, czy też może Komisja Konkursowa brać powinna w ramach oceny tego kryterium pod uwagę przedmiot publikacji naukowej danego kandydata oraz jej cytowania, lub też miejsce jej publikacji oraz cytowania, np. przyznając danemu kandydatowi wyższą liczbę punktów za publikację w "uznanym" czasopiśmie itd.;
- za udokumentowany udział w konferencjach naukowych, seminariach i warsztatach, tj. czy Komisja Konkursowa powinna w tym wypadku brać pod uwagę wyłącznie liczbę konferencji naukowych, seminariów i warsztatów, w których dany kandydat brał udział lub też może inne jeszcze kryteria oraz co w tym wypadku wydaje się być chyba najistotniejsze jak w ogóle rozumiane powinno być pojęcie "seminariów" i "warsztatów" użyte w załączniku nr 2 do Uchwały nr [...] Senatu Uniwersytetu S. z dnia [...] maja 2019 r., albowiem pojęcia te nie zostały nigdzie zdefiniowane wśród uchwalonych przez Senat US zasad rekrutacji do Szkoły Doktorskiej US, choćby poprzez odwołanie się do innych powszechnie obowiązujących lub obowiązujących w Uniwersytecie S. aktów prawnych, przez co jako kandydat do Szkoły Doktorskiej [...] skarżący nie miał i wciąż nie ma możliwości jednoznacznej odpowiedzi na pytanie jaka konkretnie aktywność naukowa oraz zawodowa mogłaby i powinna być przez Komisję Konkursową uznana za udział w "seminariach i warsztatach" oraz w jaki w związku z tym sposób kandydat powinien był udokumentować taką aktywność przed Komisją Konkursową w celu uzyskania przewidzianych z tego tytułu punktów w organizowanym przez US konkursie, itd.;
- za ponadprogramowe udokumentowane, co najmniej 1-miesięczne praktyki-staże w jednostkach odpowiadających programowi ukończonych studiów magisterskich, tj. czy Komisja Konkursowa powinna w tym wypadku kierować się wyłącznie ilością odbytych przez danego kandydata ponadprogramowych praktyk i staży, czy też może jakimś związkiem tych praktyk i staży z ukończonymi przez danego kandydata studiami, lub jakimiś innymi jeszcze kryteriami oraz co bardzo istotne w tym wypadku, jaki konkretnie program ukończonych przez danego kandydata studiów magisterskich powinien być przez Komisję Konkursową brany pod uwagę przy ocenie spełnienia tego kryteriów kwalifikacji przez danego kandydata, tj. czy powinien to być program obowiązujący w U. w dacie ukończenia studiów przez danego kandydata, czy też może program obowiązujący w dacie odbywania przez danego kandydata ponadprogramowych praktyk i staży, czy program, który obowiązuje na Uniwersytecie S. w chwili obecnej.
W związku z powyższym, z uwagi na niejednoznaczność zapisów zasad rekrutacji do Szkoły Doktorskiej [...] oraz brak wśród tych zasad jednoznacznych i miarodajnych kryteriów oceny przez Komisję Konkursową spełnienia przez danego kandydata tzw. kryteriów kwalifikacji, a także brak informacji o dokumentach, które mogłyby to potwierdzać, jak również z uwagi na fakt przeprowadzenia przez Uniwersytet S. samego postępowania konkursowego w sprawie z rażącym naruszeniem przepisu art. 200 ust. 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, czy w końcu także z uwagi na brak jakiegokolwiek uzasadnienia faktycznego wydanej w sprawie decyzji, decyzja ta jako wadliwa i naruszająca prawo winna ulec zmianie poprzez orzeczenie o przyjęciu skarżącego na pierwszy rok kształcenia w Szkole Doktorskiej Uniwersytetu [...].
W dalszej części uzasadnienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący zakwestionował ilość przyznanych przez Komisję Konkursową punktów za poszczególne składowe oceniane w postępowaniu konkursowym. Zdaniem skarżącego, po uwzględnieniu jego argumentacji i przyznaniu wyższej liczby punktów w odniesieniu do wskazanych kryteriów (tj. dodatkowo 5 punktów za rozmowę kwalifikacyjną, 2 punkty za projekt badawczy, 3 punkty za udokumentowane praktyki i staże, 3 punkty za udział w seminariach i warsztatach, 2 punkty za udokumentowane publikacje naukowe i cytowania), w toku rekrutacji uzyskałby on łącznie 84 punkty, co uzasadniałoby wydanie decyzji o przyjęciu na pierwszy rok kształcenia w Szkole Doktorskiej Uniwersytetu [...].
W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Komisja Konkursowa, powołując się na przepisy art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.), art. 200 ust. 5 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 r., poz. 1668 ze zm.) oraz § 9 ust. 1 Zasad rekrutacji do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu [...] w roku akademickim [...] stanowiących załącznik nr [...] do uchwały nr [...] Senatu Uniwersytetu [...] z dnia [...] maja 2019 r. w sprawie określania zasad rekrutacji, kryteriów kwalifikacji oraz określania limitów przyjęć do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu [...] w roku akademickim [...] oraz Kryteriów kwalifikacji obowiązujących kandydatów do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu [...] w roku akademickim [...] stanowiących załącznik nr [...] do ww. uchwały nr [...] Senatu Uniwersytetu S. , decyzją z dnia [...] listopada 2019 r., nr [...], utrzymała w mocy własną decyzję z dnia [...] października 2019 r.
W uzasadnieniu zajętego stanowiska w sprawie Komisja Konkursowa wskazała, że wobec zarzutu dotyczącego liczby przyznanych punktów za ocenę rozmowy kwalifikacyjnej, ponownie dokonano weryfikacji protokołu z przebiegu postępowania konkursowego i postanowiono utrzymać punktację na dotychczasowym poziomie, tj. 25 punktów.
Odnosząc się do zarzutu liczby przyznanych punktów za ocenę projektu badawczego, Komisja Konkursowa ponownie dokonała weryfikacji projektu badawczego i postanowiła utrzymać punktację na dotychczasowym poziomie, tj. 28 punktów.
Odnosząc się do zarzutu liczby przyznanych punktów za udokumentowanie publikacji naukowych i cytowań Komisja Konkursowa ponownie dokonała weryfikacji przedstawionego jednego artykułu, który został opublikowany w Acta Iuris [...] i postanowiła utrzymać punktację na dotychczasowym poziomie, tj. 1 punktu. Komisja Konkursowa wyjaśniła, że przyznawała po jednym punkcie za każdą publikację naukową.
Odnosząc się do zarzutu liczby przyznanych punktów za udokumentowany udział w projektach naukowo-badawczych lub uzyskanie projektu badawczego Komisja Konkursowa ponownie dokonała weryfikacji dokumentów aplikacyjnych i stwierdziła, że skarżący nie przedstawił żadnych dokumentów potwierdzających udział w projektach naukowo-badawczych lub uzyskania projektu badawczego. Tym samym Komisja postanowiła utrzymać punktację na dotychczasowym poziomie, tj. 0 punktu.
Odnosząc się do zarzutu liczby przyznanych punktów za udokumentowany udział w konferencjach naukowych, seminariach i warsztatach Komisja Konkursowa ponownie dokonała weryfikacji dokumentów i stwierdziła, że skarżący nie przedstawił żadnych dokumentów potwierdzających udział w konferencjach naukowych, seminariach i warsztatach. Tym samym Komisja postanowiła utrzymać punktację na dotychczasowym poziomie, tj. 0 punktu.
Odnosząc się do zarzutu liczby przyznanych punktów za udokumentowany udział w ponadprogramowej, co najmniej 1-miesięcznej praktyce/stażu w jednostkach odpowiadających programowi ukończonych studiów magisterskich Komisja Konkursowa ponownie dokonała weryfikacji dokumentów i stwierdziła, że skarżący nie przedstawił żadnych dokumentów potwierdzających udział w ponadprogramowej co najmniej 1-miesięcznej praktyce/stażu w jednostkach odpowiadających programowi ukończonych studiów magisterskich. Tym samym Komisja postanowiła utrzymać punktację na dotychczasowym poziomie, tj. 0 punktu.
Z przedstawionych powodów organ nie znalazł podstaw do zmiany wydanej decyzji.
W skardze złożonej na ww. opisaną decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie strona sformułowała zarzuty naruszenie norm prawa materialnego oraz przepisów postępowania, mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. naruszenie przepisów:
1) art. 2 i 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 6 i 7 k.p.a., poprzez prowadzenie przez organ konkursu (rekrutacji) do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu [...] oraz wydanie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji Komisji Konkursowej Uniwersytetu S. o nr [...] z dnia [...] października 2019 r., m.in. na podstawie "Zasad rekrutacji do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu [...] w roku akademickim [...]", stanowiących Załącznik nr [...] do Uchwały nr [...] Senatu Uniwersytetu S. z dnia [...] maja 2019 r. w sprawie określenia zasad rekrutacji, kryteriów kwalifikacji oraz określania limitów przyjęć do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu [...] w roku akademickim [...] oraz na podstawie "Kryteriów kwalifikacji obowiązujących kandydatów do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu [...] w roku akademickim [...] stanowiących Załącznik nr [...] do Uchwały nr [...] Senatu Uniwersytetu S. z dnia [...] maja 2019 r., która to uchwała wydana została na podstawie nie obowiązującego jeszcze w dacie jej wydania przepisu art. 200 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, który na mocy przepisu art. 1 pkt 3 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, wszedł w życie dopiero z dniem 1 października 2019 r. a zatem poprzez prowadzenie przez organ konkursu (rekrutacji) do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu [...] oraz wydanie zaskarżonych w niniejszej sprawie decyzji bez podstawy prawnej i w konsekwencji z rażącym naruszeniem prawa;
2) § 12 zdanie 2 "Zasad rekrutacji do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu [...] w roku akademickim [...]", stanowiących Załącznik nr [...] do Uchwały nr [...] Senatu Uniwersytetu S. z dnia [...] maja 2019 r., w zw. z art. 200 ust. 5 zdanie 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, poprzez rozpoznanie złożonego przez skarżącego wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy i wydanie zaskarżonej decyzji Komisji Konkursowej Uniwersytetu S. nr [...] [...] z dnia [...] listopada 2019 r., przez nieuprawniony do tego organ, tj. przez Komisję Konkursową Uniwersytetu S. , podczas gdy zgodnie z postanowieniami przywołanego wyżej § 12 zdanie 2 "Zasad rekrutacji do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu [...] w roku akademickim [...]", organem właściwym do ponownego rozpoznania sprawy i wydania zaskarżonej decyzji był Rektor Uniwersytetu S. ;
3) art. 7 i art. 8 k.p.a. poprzez zaniechanie przez organ dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz załatwienia jej w sposób uwzględniający interes społeczny i słuszny interes obywateli, w tym interes skarżącego, tj. poprzez prowadzenie postępowania w sposób uchybiający zaufaniu obywateli do organów Państwa;
4) art. 9 i art. 11 k.p.a. poprzez zaniechanie wyczerpującego poinformowania skarżącego o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jego praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego;
5) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 78 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie wniosków dowodowych skarżącego zawartych w jego wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, przez co nie zebrano w sposób wyczerpujący materiału dowodowego i nie ustalono wszystkich okoliczności faktycznych, na których powinno być oparte rozstrzygnięcie i w konsekwencji poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz zgromadzenia i prawidłowej oceny niezbędnych do wydania decyzji dowodów;
6) art. 107 § 1 pkt 6 oraz § 3 k.p.a., poprzez brak wskazania w zaskarżonej decyzji faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej w zakresie oceny spełnienia przez skarżącego tzw. kryteriów kwalifikacji oraz liczby przyznanych mu przez organ z tego tytułu punktów.
Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o:
1. stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji Komisji Konkursowej Uniwersytetu S. nr [...] z dnia [...] listopada 2019 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Komisji Konkursowej Uniwersytetu S. nr [...] z dnia [...] października 2019 r., ewentualnie o
2. uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Komisji Konkursowej Uniwersytetu S. nr [...] z dnia [...] listopada 2019 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Komisji Konkursowej Uniwersytetu Szczecińskiego nr [...] z dnia [...] października 2019 r.,
3. zasądzenie od organu administracji publicznej na rzecz skarżącego zwrotu kosztów procesu według norm przepisanych.
Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w pełni stanowisko, które zostało zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje.
Przeprowadzona kontrola zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem, stosowanie do postanowień art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167), doprowadziła Sąd do uznania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem kwestionowane rozstrzygnięcie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Główne zasady dotyczące kształcenia doktorantów zostały określone w przepisach oddziału 2 (art. 198 – art. 216) ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 r. poz. 1668), zwanej dalej "ustawą".
Zgodnie z art. 200 ust. 2 ustawy, rekrutacja do szkoły doktorskiej odbywa się w drodze konkursu na zasadach określonych przez senat albo radę naukową. Według art. 200 ust. 3 ustawy, zasady, o których mowa w ust. 2 oraz program kształcenia, o którym mowa w art. 201 ust. 3, podmiot prowadzący szkołę doktorską udostępnia nie później niż 5 miesięcy przed rozpoczęciem rekrutacji. W myśl art. 200 ust. 5 ustawy, odmowa przyjęcia do szkoły doktorskiej następuje w drodze decyzji administracyjnej. Od decyzji przysługuje wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy.
Przepisy ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce weszły w życie z dniem 1 października 2018 r., z wyjątkiem m.in. przepisów art. 198-216, które weszły w życie z dniem 1 października 2019 r. – zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 r. poz. 1669).
Istotny przepis intertemporalny zawarty został w art. 291 ww. ustawy wprowadzającej, według którego, zasady rekrutacji do szkoły doktorskiej, o których mowa w art. 200 ust. 2 ustawy, o której mowa w art. 1, oraz program kształcenia w szkole doktorskiej, o którym mowa w art. 201 ust. 3 tej ustawy, podaje się po raz pierwszy do wiadomości publicznej do dnia 31 maja 2019 r.
W dniu [...] maja 2019 r. Senat Uniwersytetu S. powołując się na art. 200 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, podjął Uchwałę Nr [...] w sprawie określenia zasad rekrutacji, kryteriów kwalifikacji oraz określenia limitów przyjęć do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu [...] w roku akademickim [...].
Jak wynika z przedstawionych regulacji, zasady rekrutacji do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu [...] zostały ogłoszone w terminie przewidzianym przepisem art. 291 ustawy wprowadzającej Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Bez wątpienia ww. przepis należy traktować jako rozwiązanie szczególne, obowiązujące w pierwszym roku obowiązywania nowych przepisów dotyczących kształcenia doktorantów. Co prawda w podstawie prawnej Uchwały Senatu Uniwersytetu S. nr [...] przepisu tego nie powołano ale nie oznacza to, że Uchwała ta została wydana bez podstawy prawnej.
Pomimo, że przepis art. 200 ust. 2 ustawy wszedł w życie dopiero z dniem 1 października 2019 r., to mając na uwadze potrzebę wcześniejszego podania do wiadomości publicznej zasad rekrutacji do szkoły doktorskiej oraz programu kształcenia w szkole doktorskiej, ustawodawca zdecydował, że ma to nastąpić po raz pierwszy do dnia 31 maja 2019 r. Za takim rozumieniem ww. przepisów przemawiają zarówno względy celowościowe ale również reguła Lex posteriori generali non derogat legi priori speciali.
Z powyższych względów Sąd za niezasadny uznał zarzut wydania zaskarżonej decyzji bez podstawy prawnej, w oparciu o Uchwałę Senatu podjętą na mocy nieobowiązującego przepisu, a więc z rażącym naruszeniem prawa.
Zgodnie z zasadami określonymi przez Senat Uniwersytetu S. Uchwałą nr [...] r., rekrutację do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu [...] przeprowadzała Komisja Konkursowa powołana przez Rektora Uniwersytetu S. na dany rok akademicki. Komisja Konkursowa została powołana mocą Zarządzenia Nr [...] Rektora Uniwersytetu S. z dnia [...] lipca 2019 r. w sprawie powołania komisji konkursowej Szkoły Doktorskie [...] oraz osób współpracujących w postępowaniu konkursowym na rok akademicki [...].
Z § 12 powołanej wyżej Uchwały Senatu Uniwersytetu S. nr [...] wynika, że odmowa przyjęcia do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu S. następuje w drodze decyzji administracyjnej. Od decyzji przysługuje wniosek do Rektora Uniwersytetu S. o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 14 dni od doręczenia decyzji. Tożsamą informację umieszczono w Załączniku nr [...] do ww. uchwały, określającym Kryteria Kwalifikacji obowiązujące kandydatów do Szkoły Doktorskiej Uniwersytetu [...] w roku akademickim [...] (pkt 4).
Jak trafnie zauważył skarżący, zaskarżoną decyzję, wydaną w wyniku rozpatrzenia jego wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, wbrew postanowieniem § 12 Uchwały Senatu, wydała Komisja Konkursowa, a nie Rektor Uniwersytetu S.
Poza zakresem rozważań Sądu w niniejszej sprawie pozostaje kwestia przyjętego w ww. Uchwale Senatu rozwiązania, wedle którego, organem orzekającym w formie decyzji administracyjnej w sprawie przyjęcia do Szkoły Doktorskiej stała się Komisja Konkursowa Szkoły Doktorskiej [...], a nie Rektor, zarówno w kontekście zakresu delegacji wynikającej z art. 200 ust. 2 ustawy oraz przepisu art. 200 ust. 5 ustawy, który przewiduje niedewolutywny środek zaskarżenia w postaci wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. Tym niemniej, ponowne rozpoznanie sprawy przez ten sam organ, tj. Komisję Konkursową, odpowiadało założeniu ustawodawcy wyartykułowanemu w ww. art. 200 ust. 5 ustawy. Ewentualne doprowadzenie do zgodności rozwiązań proceduralnych przyjętych w stosownych uchwałach Senatu z normą ustawową leży w gestii właściwych organów uczelni.
Zasadne okazały się zarzuty skargi eksponujące naruszenie przez organ wydający zaskarżoną decyzję przepisu art. 107 § 3 k.p.a. Stopnień i waga naruszenia ww. przepisu w realiach niniejszej sprawy, w ocenie Sądu, mogły mieć istotny wpływ na wynik zapadłego rozstrzygnięcia.
Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a., uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
Lektura uzasadnienia zaskarżonej decyzji w istocie ogranicza się do stwierdzenia, iż Komisja Konkursowa dokonała ponownej weryfikacji przyznanych punktów w poszczególnych kategoriach i postanowiła podtrzymać przyznaną punktację na dotychczasowym poziomie. W uzasadnieniu decyzji nie odniesiono się w najmniejszym stopniu do szeregu zarzutów i argumentów przedstawionych we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. Z uzasadnienia decyzji nie wynika jakie okoliczności zostały uwzględnione na korzyść skarżącego, z jakiego powodu skarżącemu nie przyznano punktów w najwyższej wysokości, dlaczego wielu przedłożonym przez skarżącego dokumentom odmówiono przydania wartości wpływającej na dokonanie oceny jego wniosku. Próżno szukać w uzasadnieniu decyzji informacji, jakie dokumenty i okoliczności zostały przez Komisję Konkursową w ogóle rozpatrzone, tj. co stanowiło materiał dowodowy przyjęty za podstawę ustaleń faktycznych organu oceniającego. Brak jest również należytej argumentacji merytorycznej.
W uzasadnieniu decyzji nie wskazano stronie np. dlaczego postanowiono nie przyznać żadnego punktu za udział w konferencjach naukowych, seminariach i warsztatach w kontekście przedłożenia przez skarżącego szeregu dokumentów potwierdzających udział w licznych szkoleniach. To samo dotyczy braku jakiegokolwiek wyjaśnienia odmowy przyznania punktów za praktykę lub staż pomimo wykonywania przez skarżącego zawodu radcy prawnego.
Wyjaśnić przy tym należy, że próba konwalidacji powyższych uchybień w odpowiedzi na skargę jest spóźniona, bowiem nie może ona wpływać na ocenę decyzji w kształcie w jakim została ona wydana i zaskarżona do Sądu. Nie jest przy tym rolą Sądu zastępowanie organów do tego powołanych i przekonywanie strony o zasadności rozstrzygnięcia i to o charakterze uznaniowym, jeżeli organ sam tych motywów nie wyartykułuje.
Podsumowując, sporządzone uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia swojej zasadniczej roli, jaką jest wyjaśnienie stronie motywów podjęcia przez organ takiego a nie innego rozstrzygnięcia w sprawie i jest dalekie od realizacji zasad otwartości i konkurencyjności przeprowadzonego konkursu oraz zasady transparentności działań organów uczelni, które towarzyszyć winny procedurze wyboru kandydatów do Szkoły Doktorskiej.
Rekrutacja do szkoły doktorskiej ma postać sformalizowanego postępowania konkursowego. Pomimo, iż nie zostało to wprost określone przez ustawodawcę, oczywistym jest, że postępowaniu temu powinny towarzyszyć obiektywizm, jawność i przejrzystość. Realizacja tych zasad służyć ma nie tylko osobom aplikującym do szkoły doktorskiej, czy dokonującemu kontroli Sądowi. Służyć ma także organom uczelni, by w procesie kontroli podjętych rozstrzygnięć, mogły obronić słuszność dokonanego wyboru.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji. O kosztach postępowania obejmujących uiszczony wpis od skargi oraz koszty udziału ustanowionego przez skarżącego pełnomocnika Sąd orzekł stosownie do art. 200 i art. 205 § 2 ww. ustawy.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ uwzględni uwagi odnoszące się do należytego uzasadnienia rozstrzygnięcia, wynikające wprost z niniejszego wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło