II SA/Gl 1457/20
WyrokWSA w Gliwicach2021-05-07
Skład orzekający: WSA Artur Żurawik, Sędzia WSA Andrzej Matan (spr.), Sędzia WSA Renata Siudyka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu pierwszej instancji odmawiające dopuszczenia do udziału w postępowaniu w charakterze strony, na które nie przysługuje zażalenie na mocy przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, może być zaskarżone w drodze skargi do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Postanowienie organu pierwszej instancji odmawiające dopuszczenia do udziału w postępowaniu w charakterze strony, na które nie przysługuje zażalenie na mocy przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, nie może być zaskarżone w drodze skargi do sądu administracyjnego, ponieważ nie rozstrzyga ono o istocie sprawy, a możliwość zaskarżenia postanowień procesowych ograniczona jest do przypadków wyraźnie przewidzianych w ustawie. Skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.Stan faktyczny
A.S. złożył skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie, które stwierdziło niedopuszczalność zażalenia na postanowienie Prezydenta Miasta Z. odmawiające dopuszczenia skarżącego do udziału w postępowaniu w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. Skarżący argumentował, że w podobnych przypadkach sądy dopuszczały możliwość reprezentowania interesów mieszkańców, a jego udział jest kluczowy ze względu na sprzeciw mieszkańców wobec lokalizacji inwestycji.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Żurawik, Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Matan (spr.), Sędzia WSA Renata Siudyka, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 maja 2021 r. sprawy ze skargi A.S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia w sprawie odmowy dopuszczenia do udziału w postępowaniu w charakterze strony w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia oddala skargę.
Postanowieniem z dnia [...] r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie stwierdziło niedopuszczalność zażalenia złożonego przez A.S. (dalej: skarżący), na postanowienie Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] r. nr [...], w przedmiocie odmowy przystąpienia skarżącego w charakterze strony do toczącego się postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pod nazwą: "Uruchomienie punktu do zbierania odpadów i zbierania odpadów innych niż niebezpieczne w Z. na działce 1" (obr. [...], Gmina Z.).
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, że w toku postępowania organ administracji wydaje postanowienia, które dotyczą poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania, lecz nie rozstrzygają o istocie sprawy, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej (art. 123 § 1 i 2 k.p.a.). Na wydane w toku postępowania służy zażalenie, ale tylko wówczas, gdy kodeks tak stanowi. Wskazano, że na postanowienie Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] nr [...] zażalenie nie przysługiwało, a brak możliwości zaskarżenia tego postanowienia wynika z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i jest to niedopuszczalność o charakterze przedmiotowym.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie złożył skarżący, wnosząc o jego uchylenie w całości i uznanie, że zażalenie na powyższe postanowienie przysługuje, względnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie. Kwestionuje zasadność postanowienia wskazując zwłaszcza na to, że postępowanie dotyczące składowania odpadów wiąże się z naruszeniem interesów mieszkańców dzielnicy [...], a ponad 190 osób jest temu przeciwnych ze względu na lokalizację inwestycji w pobliżu ich domów, zaś wydanie przedmiotowego postanowienia uniemożliwia reprezentowanie ich interesów przez skarżącego. W podobnym przypadku WSA orzekł, że stroną może być również osoba reprezentująca mieszkańców.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoją dotychczasową argumentację i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem kontrola zaskarżonego postanowienia, przeprowadzona w oparciu o kryterium zgodności tych rozstrzygnięć z prawem, pozwoliła stwierdzić, że wspomniany wyżej akt nie narusza prawa.
Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia organu jest przepis art. 141 i art. 142 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., dalej: k.p.a.). Art. 141 k.p.a. stanowi, że na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Na postanowienie "o odmowie przystąpienia w charakterze strony do toczącego się postępowania" zażalenie nie służy, brak jest bowiem wyraźnego przepisu który by tak stanowił. Co więcej, w przepisach kodeksowych, jak i w przepisach ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz.U. z 2021, poz. 247) brak jest wyraźnych podstaw prawnych do wydania postanowienia o takiej treści. Niemniej jednak, zważywszy na ogólną zasadę, zgodnie z którą w drodze postanowienia organ prowadzący postępowanie rozstrzyga kwestie procesowe, postanowienie takie mogło być wydane (art. 123 k.p.a.- w toku postępowania organ wydaje postanowienia, które dotyczą poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania, lecz nie rozstrzygają o istocie sprawy). Nie zmienia to jednak tego, że kodeks nie stanowi o jego zaskarżalności w drodze zażalenia.
Jedynie na marginesie trzeba zauważyć, że zgodnie z art. 142 k.p.a. postanowienie, na które nie służy zażalenie, mogą być zaskarżyć w odwołaniu od decyzji, przy czym legitymacja w tym zakresie przysługuje stronie.
W tym stanie rzeczy skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło