II SA/Ol 189/21

Dnia 11 maja 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Sędziowie sędzia WSA Katarzyna Matczak sędzia WSA Ewa Osipuk (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 maja 2021 roku sprawy ze skargi P. M. na rozstrzygnięcie Rektora Uniwersytetu z dnia "[..."]" nr "[...]" w przedmiocie przyznania stypendium naukowego postanawia I. odrzucić skargę; II. zwrócić skarżącemu uiszczony wpis od skargi w kwocie 200 złotych (dwieście). P.M. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na decyzję Prorektora Uniwersytetu z dnia "[...]" r., utrzymującą w mocy decyzję Prorektora Uniwersytetu z dnia "[...]". w przedmiocie odmowy przyznania stypendium naukowego za rok 2020/2021. Zaskarżonej decyzji skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, zarzucił: I. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 1 pkt 1 i 2 i art. 5 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735), dalej jako: "k.p.a.", przez błędną wykładnię, polegającą na założeniu, iż w sprawie nie mają zastosowania przepisy ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, pomimo tego, że organem wydającym decyzję był Rektor będący organem administracji publicznej, zaś sama decyzja dotyczy indywidualnego świadczenia przyznawanego osobie uprawnionej w drodze decyzji administracyjnej; II. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 207 ust. 1 i 4 i art. 104 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym, obowiązującej w czasie zawierania umowy przez skarżącego z organem, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na niewłaściwym założeniu, iż w sprawie nie mają zastosowania przepisy ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym pomimo tego, że stypendium przyznawane jest na mocy decyzji wydawanej przez organ uczelni oraz jest ściśle związane z jej działalnością, co uregulowano w przepisach tej ustawy; III. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia sprawy i przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego, a w szczególności brak zweryfikowania rzeczywistych postępów w przygotowaniu pracy doktorskiej zgodnie z przedłożonym harmonogramem, co doprowadziło do błędnej oceny stanu faktycznego, że skarżący nie spełnia wymogów z § 2 ust. 6 Regulaminu Przyznawania Stypendiów Naukowych Doktorantom Studiów Doktoranckich, a mianowicie na dowolnym i sprzecznym z rzeczywistością założeniu, że skarżący nie wykazał postępu w przygotowaniu pracy doktorskiej podczas, gdy zrealizował powyższe założenia i tzw. "kamienie milowe", co potwierdza również podpisany przez opiekuna naukowego raport dotyczący tych postępów; IV. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 15 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez brak rozważenia okoliczności faktycznych i prawnych oraz przeprowadzenia postępowania dowodowego, pomimo, iż organ pierwszej instancji również zaniechał tych czynności, co naruszyło zasadę dwuinstancyjności postępowania; V. naruszenie przepisów postępowania, tj. art.10 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez niezapewnienie skarżącemu czynnego udziału w postępowaniu, uniemożliwienie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, w szczególności co do braku rzekomego postępów w przygotowaniu pracy doktorskiej zgodnie z harmonogramem, co miało bezpośredni pływ na rozstrzygnięcie; VI. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 107 § 1 pkt 1, 4, 6 i 7 k.p.a., poprzez sporządzenie decyzji w sposób niezgodny z wymogami prawnymi, tj. brak oznaczenia organu uprawnionego do wydania decyzji, brak wskazania właściwej podstawy prawnej decyzji, sporządzenia uzasadnienia w sposób pobieżny i niekompletny, uniemożliwiający skarżącemu zapoznanie się ze stanowiskiem organu w sposób jasny i niebudzący wątpliwości oraz brak uwzględnienia w decyzji pouczenia o przysługującej skarżącemu możliwości odwołania się od decyzji; VII. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 64 § 2 k.p.a. oraz § 5 ust. 2 Regulaminu, poprzez uznanie, że skarżący uchybił procedurze z uwagi na złożenie wniosku po terminie, pomimo tego, że uzupełnił braki w terminie, a nadto nie wystosował do skarżącego zawiadomienia o pozostawieniu sprawy bez rozpoznania , a ponadto, rozpoznał sprawę co do istoty zarówno po raz pierwszy, jak i na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, co wyklucza możliwość powoływania się przez organ na ewentualne wystąpienie tego rodzaju uchybienia. Biorąc pod uwagę powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji Rektora Uniwersytetu z dnia "[...]" oraz o zasądzenie kosztów postępowania w sprawie. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o jej oddalenie. Organ wskazał, że stypendia naukowe przyznawane i finansowane w ramach projektu nie są stypendiami, o których mowa w art. 200 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, wobec tego do stypendiów tych nie stosuje się przepisów tej ustawy ani kodeksu postępowania administracyjnego. Decyzja Rektora nie jest decyzją w rozumieniu przepisów kodeksu postępowania administracyjnego i nie stosuje się do niej przepisów tej ustawy. Wobec tego, wniesienie skargi na przedmiotową decyzję rektora z dnia "[...]" jest – zdaniem organu - niedopuszczalne w świetle art. 3 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto, Rektor podniósł, że zasady przyznawania stypendium naukowych doktorantom Interdyscyplinarnych Studiów Doktoranckich w zakresie "[...]" określa Regulaminu Przyznawania Stypendiów Naukowych Doktorantom Studiów Doktoranckich w zakresie "[...]", zwany dalej: "Regulaminem". Skarżący nie jest uczestnikiem szkoły doktorskiej w rozumieniu art. 198 i nast. ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Wobec tego, strony nie dotyczą zasady przyznawania stypendium doktoranckiego, określone w art. 209 ust. 1 i 4 tej ustawy, gdyż nie stanowiły one podstawy prawnej do wydania zaskarżonej decyzji. Rektor, mając na uwadze, że wniosek o stypendium naukowego w roku akademickim 2020/2021 został złożony po terminie, jak również wobec braku postępów w przygotowaniu pracy doktorskiej zgodnie z harmonogramami, w tym braku realizacji tzw. "kamieni milowych" po 24 miesiącach studiów doktorskich, wydał decyzję w sprawie odmowy przyznania stypendium naukowego na rok akademicki 2020/2021 i po ponownym rozpatrzeniu sprawy, utrzymał w mocy decyzję w tej sprawie z dnia "[...]" Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sprawowanie wymiaru sprawiedliwości przez sądy administracyjne realizowane jest zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137). W myśl tego przepisu, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg w zakresie enumeratywnie wyliczonym w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a. oraz innych ustawach, do których odsyła art. 3 § 3 tej ustawy. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje zatem orzekanie w spawach skarg na decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, jak też inne, niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Tymczasem zaś, w niniejszej sprawie przedmiotem skargi nie jest żaden akt administracyjny, objęty kontrolą sądu administracyjnego, ale rozstrzygnięcie organu informujące skarżącego o nieprzyznaniu stypendium naukowego z powodu braku postępu w przygotowaniu pracy doktorskiej zgodnie z przedłożonym harmonogramem. Podstawą odmowy przyznania stypendium były postanowienia § 2 ust. 6 Regulaminu, który dotyczy przyznawania stypendiów naukowych doktorantom Interdyscyplinarnych Studiów Doktoranckich w zakresie "[...]" realizowanego w ramach Programu Operacyjnego". Stypendium nie jest więc przyznawane ani na podstawie art. 200 powoływanej przez skarżącego ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. z 2016 r., poz. 1843), ani art. 209 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. z 2021 r., poz. 498). Stypendium w przedmiotowej sprawie jest przyznawane w ramach "[...]" , realizowanego w ramach Programu Operacyjnego "[...]". Rozstrzygnięcie organu w przedmiocie stypendium nie stanowi więc decyzji administracyjnej w rozumieniu przepisów k.p.a. i nie służy od niego odwołanie w trybie tych przepisów, a jedynie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy – zgodnie z postanowieniami § 5 ust. 7 Regulaminu. Nie zasługuje więc na uwzględnienie zarzut skarżącego, dotyczący naruszenia w sprawie przepisów art. 7, 77 § 1, 80, 15, 10 107 § 1 4, 6 i 7 k.p.a., ponieważ przepisy te nie miały zastosowania w przedmiotowej sprawie. Wskazać też w tym miejscu należy, że strony zawarły w dniu "[...]". umowę dotyczącą przyznania stypendium naukowego przyznanego w projekcie Program Studiów Doktoranckich umowy: "[...]" Umowa ta określa zasady, tryb wypłaty, prawa i obowiązki stypendysty oraz przesłanki zwrotu stypendium w przypadku niewywiązywania się stypendysty z obowiązków określonych w Regulaminie. Zgodnie z postanowieniami § 6 ust. 1 umowy – spory związane z realizacją niniejszej umowy strony będą starały się rozwiązać polubownie. W myśl zaś ust. 2 § 6 – przypadku braku porozumienia, spór będzie podlegał rozstrzygnięciu przez sąd powszechny właściwy dla siedziby "[...]". Powyższe postanowienia potwierdzają, że przedmiotowa sprawa nie jest sprawą sądowoadministracyjną, o jakiej mowa w art. 1 ustawy p.p.s.a., a sprawą o charakterze cywilnoprawnym, nieobjętą kognicją sądów administracyjnych. Tym samym, może ona zostać rozpoznana wyłącznie na drodze postępowania cywilnoprawnego, a nie sądowoadministracyjnego. Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie art. 58 § 1 ustawy p.p.s.a., skargę, jako nienależącą do właściwości sądu administracyjnego, należało odrzucić. Sąd zwrócił jednocześnie skarżącemu uiszczony wpis na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. ----------------------- 4