II SA/Kr 83/18

WyrokWSA w Krakowie2018-03-23

Skład orzekający: Krystyna Daniel, Iwona Niżnik-Dobosz, Tadeusz Kiełkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o ustalenie i wypłatę odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną, złożony po terminie określonym w art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, może zostać uwzględniony, jeśli strona twierdzi, że złożyła wcześniejszy wniosek w terminie, ale nie jest w stanie tego udowodnić?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o odszkodowanie złożony po terminie określonym w art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. nie może zostać uwzględniony, nawet jeśli strona twierdzi, że złożyła wcześniejszy wniosek w terminie, ale nie jest w stanie tego udowodnić. Ciężar udowodnienia złożenia wniosku w terminie spoczywa na wnioskodawcy, a brak dowodów na skuteczne doręczenie pisma organowi uniemożliwia uwzględnienie roszczenia.
Stan faktyczny
J. S. wystąpił o odszkodowanie za działkę zajętą pod drogę gminną, twierdząc, że złożył wniosek w 2004 r. Organ pierwszej instancji odmówił ustalenia i wypłaty odszkodowania, uznając, że wniosek został złożony po terminie (9 lipca 2009 r.). Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy, stwierdzając brak dowodów na złożenie wniosku w wymaganym terminie (1 stycznia 2001 r. - 31 grudnia 2005 r.). Skarżący twierdził, że przedłożył wniosek z 2004 r. wraz z dowodem nadania, a fakt jego zagubienia przez organ nie ma znaczenia.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel (spr.) Sędziowie : WSA Iwona Niżnik-Dobosz WSA Tadeusz Kiełkowski Protokolant : Katarzyna Krawczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2018 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] grudnia 2017 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy ustalenia i wypłaty odszkodowania skargę oddala. Prezydent Miasta K. decyzją nr [...] z 27 kwietnia 2017 r. na podstawie art. 128 ust. 1, art. 129 ust. 5 pkt. 3 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. póz. 2147 ze zm.) oraz art. 73 ust. 1 i 4 ustawy z 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. z 1998 r. Nr 133 póz. 872 ze zm.), odmówił ustalenia i wypłaty na rzecz J. S. odszkodowania w trybie art. 73 ust. 1 i ust. 4 ustawy z 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną za nieruchomość oznaczoną jako działka nr [...] o pow. 0,0016 ha obr[...]. ewid. K. - K., zajęta pod drogę gminną - ul. [...] w K.. W uzasadnieniu organ podał, że w piśmie z 9 lipca 2009 r. J. S. powołując się na art. 73 ustawy z 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracje publiczną (Dz. U. Nr 133 póz. 872 ze zm.) wystąpił o odszkodowanie za działkę nr [...] obr. [...]. ewid. K. - K. zajęta pod ul. [...] w K.. Na wezwanie organu przedłożył kopię pisma z daty 8 grudnia 2004 r. wraz z kopią potwierdzenia nadania w urzędzie pocztowym [...] przesyłki nr [...]. Jak ustalono, działka objęta wnioskiem J. S., na podstawie operatu przyjętego do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego 21 stycznia 2013 r. pod nr [...] uległa podziałowi na działki nr [...] o pow. 0,1171 ha, nr [...] o pow. 0,1059 ha i nr [...] o pow. 0,6185 ha. Podział ten został zatwierdzony decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z 23 maja 2014 r., znak [...] Następnie operatem podziałowym sporządzonym w trybie art. 73 cyt. ustawy, przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego 10 listopada 2015 r. pod nr [...] działka nr [...] uległa podziałowi na działki nr [...] o pow. 0,0023 ha i nr [...] pow. 0,1148 ha, działka nr [...] uległa podziałowi na działki nr [...] o pow. 0,0016 ha nr [...] o pow. 0,1043 ha oraz działka nr [...] uległa podziałowi na działki nr [...] o pow. 0,0016 ha i nr [...] o pow. 0,6169 ha. Decyzją Nr [...] z 14 kwietnia 2016 r. znak [...] wydaną w trybie art. 73 cyt. ustawy Wojewoda stwierdził, że z dniem 1 stycznia l 1999 r., z mocy prawa Gmina K. nabyła własność nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 0,0016 ha obr[...]. ewid. K. - K. obj. Księgą wieczystą [...] stanowiącą w dniu 31 grudnia 1998 r. własność J. S., zajętą pod drogę gminną - ul. [...] w K. i odmówił stwierdzenia przejęcia działki nr [...] o pow. 0,6169 ha obr. [...] ewid. K. -K. pozostającej poza pasem drogowym ul. [...] w K. (pkt 2). Z treści art. 73 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną wynika, że ustalenie i wypłata odszkodowania następuje przy łącznym spełnieniu przesłanek: dana nieruchomość w dniu 31 grudnia 1998 r. zajęta była pod drogę publiczną, pozostawała we władaniu Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego i nie stanowiła własności Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, z wnioskiem o odszkodowanie wystąpił właściciel przejętej nieruchomości, w terminie pomiędzy 1 stycznia 2001 r. do 31 grudnia 2005 r. Brak którejkolwiek z wymienionych przesłanek powoduje niemożność zastosowania trybu wynikającego z art. 73 ustawy z 13 października 1998 r. J. S. wniosek o odszkodowanie za działkę nr [...], z której powstała działka nr [...] obr. [...]. ewid. K. - K. złożył w dniu 9 lipca 2009 r., a więc po terminie określonym w przepisie art. 73 cyt. Ustawy. Organ zaznaczył, że od 1995 roku wpływająca do Urzędu Miasta K. korespondencja rejestrowana jest w elektronicznym systemie rejestracji. W prowadzonym rejestrze nie odnotowano pisma J. S. z daty 8 grudnia 2004 r. W dniu 6 czerwca 2012 r. wystąpiono do Kancelarii Magistratu Urzędu Miasta K. o informację czy w rejestrach pism wpływających do Urzędu Miasta K. odnotowano pismo J. S. z 8 grudnia 2004 r. W dniu 15 czerwca 2012 r. kancelaria poinformowała, że poza elektronicznym systemem rejestracji pism nie prowadzi dodatkowych rejestrów korespondencji. Jednocześnie jak ustalono, w ww. systemie, na dzień 15 czerwca 2012 r. zarejestrowanych było 6 pism od ww. nadawcy: jedno pismo z 1994 roku, jedno z 2008 roku, dwa z 2009 roku i dwa z 2012 roku. Ponadto jak wynika z informacji uzyskanych z Wydziału Geodezji Urzędu Miasta K. pisma J. S. z daty 8 grudnia 2014 r. nie odnaleziono również w ww. komórce. W przedmiotowej sprawie zwrócono się także do Urzędu Pocztowego [...]. Pismem z 6 marca 2017 r. Poczta [...] S.A. Region Sieci w K. poinformowała, że z uwagi na brak dokumentacji z 2004 roku nie ma możliwości 2 podania informacji i dokumentów potwierdzających nadanie ww. przesyłki oraz wskazujących na doręczenie adresatowi. W związku z powyższym organ stwierdził, że zgromadzony materiał nie potwierdza, aby J. S. wystąpił o odszkodowanie za ww. nieruchomość w 2004 roku. Kopie dokumentów przedłożone w 2012 roku nie znalazły potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym. J. S. nie przedstawił żadnych dokumentów bądź wyjaśnień na poparcie potwierdzenia złożenia wniosku o odszkodowanie pomiędzy 1 stycznia 2001 r. a 31 grudnia 2005 r. Odwołanie od ww. decyzji organu złożył J. S. wnosząc o zapłatę odszkodowania za zajęcie pod drogę nieruchomości przy ul. [...]. Do odwołania załączono potwierdzone notarialnie pismo z 8 grudnia 2004 r. zatytułowane "wniosek o odszkodowanie" oraz potwierdzenie nadania przesyłki listowej poleconej. Wojewoda decyzją z 1 grudnia 2017 r., znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. -Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r, póz. 1257), w związku z art. 16 ustawy z 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r., póz. 935), utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że zgodnie z art. 73 ust. 4 omawianej ustawy, odszkodowanie jest ustalane i wypłacane według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości na wniosek osoby uprawnionej złożony w okresie od 1 stycznia 2001 r. do 31 grudnia 2005 r. W dniu 9 lipca 2009 r. do organu l instancji wpłynęło pismo J. S. zawierające prośbę o ustalenie i wypłatę odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako działka nr [...], położona w obrębie [...]. ewid. K. -K.. Pismem z 17 lipca 2009 r. znak [...] Prezydent Miasta K. poinformował wnioskodawcę o treści art. 73 ust. 4 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, jednocześnie wnosząc o dostarczenie m.in. dokumentów potwierdzających fakt złożenia wniosku o uzyskanie odszkodowania w terminie wyznaczonym przez ustawodawcę tj. pomiędzy 1 stycznia 2001 r. a 31 grudnia 2005 r. W dniu 19 kwietnia 2012 r. do J. S. zostało przesłane kolejne wezwanie. W dniu 21 maja 2012 r. wnioskodawca dostarczył kserokopię pisma o treści "proszę o zapłatę odszkodowania za zajęcie pod drogę nieruchomości przy ul. [...] i stwierdzenie, że moja nieruchomość została zajęta pod drogę (...)" wraz z kserokopią potwierdzenia nadania przesyłki listowej poleconej nr [...] w placówce pocztowej - [...], nadanej w dniu 8 grudnia 2004 r. W dniu 6 czerwca 2012 r. organ l instancji na podstawie weryfikacji wpisów widniejących w elektronicznym systemie rejestracji korespondencji ustalił, iż zarejestrowano w nim 6 pism wpływających, w których jako nadawca widnieje J. S.. Powyższe wpisy wg organu l instancji nie dotyczyły jednakże 2004 r. lecz korespondencji z 1994 r., 2008 r., 2009 r. oraz 2012 r. W dniu 21 lutego 2017 r. Prezydent Miasta K. wystąpił pismem znak [...] do Urzędu Pocztowego [...] o przesłanie informacji na temat posiadanej dokumentacji dotyczącej przesyłki listowej poleconej nr [...], nadanej zgodnie z dokumentem dostarczonym przez J. S. - w dniu 8 grudnia 2004 r. Pismem z 6 marca 2017 r. znak [...] Poczta [...] SA Region Sieci w K. poinformowała, że z uwagi na brak dokumentacji z 2004 r. nie ma możliwości podania informacji o przedmiotowej przesyłce. W dniu 7 lipca 2016 r. oraz ponownie w dniu 9 sierpnia 2016 r. na podstawie art. 76a § 4 kpa organ l instancji wystąpił do wnioskodawcy o przedstawienie oryginałów lub uwierzytelnionych kopii złożonych dokumentów. Pismem z dnia 26 stycznia 2017 r. Prezydent Miasta K. ponownie zwrócił się do wnioskodawcy o przedłożenie ww. dokumentacji a następnie w dniu 11 kwietnia 2017 r. zawiadomieniem na podstawie z art. 10 kpa poinformował o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji, z którego to uprawnienia strona nie skorzystała. Organ odwoławczy zaznaczył, że jak wynika z potwierdzenia nadania przesyłki dostarczonego przez J. S. umieścił on na nim niepełne dane adresata tj. Urząd Miasta K., Plac [...], [...] K., podczas gdy pełnym adresem na jaki winna zostać zaadresowana przesyłka jest: Urząd Miasta K., [...] [...]. W ocenie organu odwoławczego uchybienie to w konsekwencji mogło spowodować zwrot przesyłki przez operatora pocztowego. Jednakże z racji znacznego upływu czasu oraz braku dokumentacji z 2004 r. przez Pocztę [...] S.A. Region Sieci w K., w obecnej sytuacji nie jest możliwe jednoznaczne potwierdzenie powyższej okoliczności. Organ odwołał się do stanowiska wyrażonego przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 25 listopada 2015 r. sygn. akt l OZ 1515/15 w którym to wskazano, iż w sytuacji, gdy strona błędnie zaadresowała przesyłkę wpisując nieprawidłowy adres i w konsekwencji przesyłka ta została zwrócona, a termin do wniesienia środka zaskarżenia już upłynął, brak jest podstaw do uznania, że niedotrzymanie terminu do wniesienia skargi było niezawinione. Organ II instancji zwrócił również uwagę, że w treści pisma z 9 lipca 2009 r., które wszczęło postępowanie, wnioskodawca nie nawiązał do wcześniejszego wniosku, który miał być złożony w 2004 r. Na marginesie podniósł, że potwierdzenie przez notariusza "za zgodność z oryginałem" pisma z 8 grudnia 2004 r. wraz z potwierdzeniem nadania przesyłki listowej dowodzi jedynie, że istnieje oryginalne tego typu pismo na którym umieszczono owo potwierdzenie nadania, ale nie pozwala na przyjęcie, że faktycznie to właśnie konkretnie pismo zostało nadane wskazanym na tym potwierdzeniu listem poleconym (który jak już wskazano, zawiera niepełne dane adresata). Ponadto organ odwoławczy ustalił, iż zgodnie z wydrukiem z systemu informatycznego o nazwie "Rejestracja i Śledzenie Spraw [...]" w dniu 28 grudnia 2004 r. zarejestrowano wpływ korespondencji od adresata - J. S., ul. [...], jednakże korespondencja ta dotyczyła jedynie wniosku o wy rejestrowanie samochodu ciężarowego, zarejestrowanego pod sygnaturą [...] Organ odwoławczy konkludował, że brak podstaw do przyjęcia, że wniosek o odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość został skutecznie złożony przez odwołującego pomiędzy dniem 1 stycznia 2001 r. a dniem 31 grudnia 2005 r., zaś z kolei wniosek J. S. z 9 lipca 2009 r. o ustalenie i wypłatę odszkodowania za działkę nr [...] o pow. 0,0016 ha, położoną w obr. [...]. ewid. K. K. złożony został z uchybieniem terminu określonego w art. 73 ust. 4. Termin określony w tym przepisie jest zawitym terminem prawa .materialnego. Oznacza to, że termin ten nie może być przywrócony, a wniosek złożony po tym terminie powoduje, że roszczenie o ustalenie i wypłatę odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość wygasa niezależnie od tego, z jakich powodów strona nie dochowała tego terminu. Dla poparcia swojego stanowiska organ odwołał się do orzecznictwa sądów administracyjnych oraz poglądu prawnego przedstawionego w dniu 15 września 2009 r. (sygn. akt P 33/07) przez Trybunał Konstytucyjny. J. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Wojewody, domagając się uchylenia tej decyzji. Zarzucił naruszenie art. 28 ust. 2 i art. 5 ustawy prawo budowlane, art.7, art. 77 i art. 28 kpa. Skarżący zaznaczył, że w toku postępowania przedłożył wniosek o wydanie odszkodowania z 2004 r. wraz z dowodem jego nadania, wobec tego okoliczność, ze pismo to zostało zgubione lub nie dotarło do urzędu nie ma znaczenia. W odpowiedzi na skargę, Wojewoda wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z 30. 08. 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, póz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, w tym w zakresie legalności decyzji administracyjnych i stosują środki określone w ustawie (art. 1 i 3 p.p.s.a.). W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do dyspozycji art. 134 § 1 p.p.s.a. W wyniku dokonanej kontroli należy stwierdzić, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody z 1 grudnia 2017 r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z 27 kwietnia 2017 r., którą organ odmówił ustalenia i wypłaty na rzecz J. S. odszkodowania w trybie art. 73 ust. 1 i ust. 4 ustawy z 13 października 1998 r. -Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną za nieruchomość oznaczoną jako działka nr [...] o pow. 0,0016 ha obr. [...]. ewid. K. - K., zajęta pod drogę gminną - ul. [...] w K.. Zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. z 1998 r., Nr 133, póz. 872 ze zm.) nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Odszkodowanie, o którym mowa w ust. 1, wypłaca: 1) gmina - w odniesieniu do dróg będących w dniu 31 grudnia 1998 r. drogami gminnymi, 2) Skarb Państwa - w odniesieniu do pozostałych dróg. Odszkodowanie, o którym mowa w ust. 1 i 2, będzie ustalane i wypłacane według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości, na wniosek właściciela nieruchomości złożony w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r. Po upływie tego okresu roszczenie wygasa. Termin wskazany w art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających ustawy reformujące administrację publiczną wyznaczony do zgłoszenia wniosku o wypłatę odszkodowania jest terminem prawa materialnego, a nie procesowego a więc terminem, w którym mogło nastąpić ukształtowanie praw lub obowiązków jednostki w ramach administracyjnoprawnego stosunku materialnego. Jest to termin zawity, który nie podlega przywróceniu. Uchybienie terminowi zgłoszenia wniosku o odszkodowanie, po upływie okresu trwającego4 od 1 stycznia 2001 r. do 31 grudnia 2005 r. powoduje, że roszczenie o odszkodowanie wygasa. Na marginesie należy wskazać, że ocena zgodności art. 73 ust. 4 z treścią art. 21 ust. 2 Konstytucji RP była przedmiotem postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym, który wyrokiem z 20 lipca 2004 r., SK 11/02 orzekł, że ww. przepis jest zgodny z Konstytucją RP (OTK ZU-A 2004, nr 7, póz. 66). Nadto trzeba zauważyć , iż Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z 15 września 2009 r., P 33/07 (OTK ZU-A 2009, nr 8, póz. 1123) orzekł o zgodności z Konstytucją art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających ustawy reformujące administrację publiczną w zakresie, w jakim przepis ten określa termin wygaśnięcia roszczenia o odszkodowanie bez powiązania go z faktem i datą wydania decyzji, o której mowa w ust. 3 tego artykułu, oceniając, że brak wydania decyzji potwierdzającej wywłaszczenie nieruchomości zajętej pod drogę publiczną w terminie przewidzianym do złożenia wniosku o odszkodowanie (tj. do 31 grudnia 2005 r.) nie stanowi przeszkody w terminowym złożeniu takiego wniosku przez byłych właścicieli. W rozpoznawanej sprawie kwestią sporną jest kwestia dochowania przez Skarżącego ustawowego terminu określonego w ustawie na złożenie wniosku o ustalenie i wypłacenie odszkodowania za nieruchomość przejętą pod drogę oznaczoną jako dz. Nr [...] o pow. 0.0016 ha, obr. [...]. ewid. K. -K., pomimo, że Skarżący wystąpił z takim wnioskiem w dniu 9 lipca 2009 r. Należy przy tym podkreślić, że jak już wskazano odszkodowanie jest wypłacane wyłącznie na wniosek właściciela nieruchomości złożony od 1 stycznia 2001 r. do 31 grudnia 2005 r. W rozpoznawanej sprawie istniały istotne wątpliwości co do faktu zgłoszenia przez skarżącego w terminie określonym w ustawie wniosku o odszkodowanie. W ocenie Sądu organ odwoławczy zasadnie uznał w oparciu o zebrany materiał dowodowy, iż nie można przyjąć, iż Skarżący złożył stosowny wniosek do dnia 31 grudnia 2005 r, gdyż z przedłożonych do akt administracyjnych dokumentów wynika, że pierwszym wnioskiem dotyczącym odszkodowania za ww. nieruchomość jest wniosek złożony w dniu 9 lipca 2009 r. W tych okolicznościach wniosek z 9 lipca 2009 r. złożony w przedmiocie odszkodowania należy uznać za złożony po upływie terminu określonego w art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających ustawy reformujące administrację publiczną. W tym miejscu należy zauważyć, że do postępowania dotyczącego odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną znajdują zastosowanie tryb i zasady zawarte w Kodeksie postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. termin zostanie zachowany, gdy przed jego upływem nadawca pisma nadał je w polskiej placówce pocztowej. Nadanie określonej przesyłki w placówce danego operatora do określonego adresata następuje w ramach umowy o świadczenie usług pocztowych, na mocy której operator świadczący tę usługę zobowiązuje się doręczyć przesyłkę jej adresatowi. Zgodnie z art. 3 pkt 8 ustawy z 23.11. 212 r. Prawo pocztowe (Dz.U. 2017. 1481) nadanie oznacza polecenie doręczenia przesyłki lub kwoty pieniężnej określonej w przekazie pocztowym oraz przekazania druku bezadresowego zgodnie z umową o świadczenie usług pocztowych. Zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa pocztowego (także w poprzednim brzmieniu) zawarcie umowy o świadczenie usług pocztowych następuje w szczególności poprzez przyjęcie przesyłki przez operatora do przemieszczenia i doręczenia, a także wrzucenie przesyłki listowej (z wyjątkiem przesyłek rejestrowanych oraz podlegających ustawowemu zwolnieniu od opłat pocztowych) do nadawczej skrzynki operatora. Art. 57 § 5 k.p.a. stanowi, że termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora. W przypadku wyboru jednej ze wskazanych przez ustawodawcę form doręczenia (złożenia) pisma przyjmuje się, że pismo zostało złożone w terminie, mimo że faktycznie doręczone być może organowi po upływie terminu na dokonanie czynności. .Należy zauważyć, że nie tylko data doręczenia, ale nawet samo doręczenie nie zależą od organu. W rozpoznawanej sprawie spornym pozostaje fakt doręczenia. Należy podkreślić, że w sytuacji gdy strona decyduje się na wysłanie wniosku poprzez nadanie go w placówce operatora publicznego to na stronie ciąży konieczność wykazania wpływu przesyłki do adresata. Strona prawidłowo dbająca o własne interesy powinna dochować wszelkich aktów staranności w celu wykazania zachowania terminu prawa materialnego. A zatem na Skarżącym wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że wniosek o odszkodowanie złożył w dniu 8 grudnia 2004 r. Należy podkreślić, że skoro ustawodawca stanowi o zachowaniu terminu prawa materialnego, to na stronie ciąży obowiązek wykazania zachowania tego terminu. Jedynie wówczas, gdy z przyczyn zawinionych przez organ, powstałyby wątpliwości, co do zachowania terminu, to wówczas dopuszczalne jest usuwanie wątpliwości poprzez domniemania. Zgodnie z art. 61 § 3 k.p.a. datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej. W rozpoznawanej sprawie Skarżący wskazał, że w dacie 8 grudnia 2004 r. nadał przesyłkę do organu, w której zawarł wniosek o odszkodowanie, lecz nie wykazał, że przesyłka dotarła do adresata. W przypadkach korzystania z operatora pocztowego nadawcy przysługuje uprawnienie do złożenia reklamacji na poczcie. Dopóki przesyłka nie trafi do organu, nie znajdują zastosowania przepisy, które wskazują jak należy liczyć termin do dokonania czynności ani organ nie ma żadnych instrumentów kontroli losów przemieszczenia przesyłki oraz obowiązków związanych z ustaleniem czy dochowano termin na dokonanie czynności. To strona wywodzi skutki prawne w związku ze złożeniem wniosku i to na niej spoczywa obowiązek wykazania, że wniosek dotarł do adresata. Jeśli wnioskodawca nie sprawdził, będąc stroną umowy z operatorem pocztowym czy ten należycie wykonał umowę nie można przerzucać na podmiot trzeci (organ) skutków niewykonania czy nienależytego wykonania umowy o świadczenie usług pocztowych. Z tego względu, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji, uznając, że organ dokonał właściwych ustaleń i prawidłowej oceny zaistniałego stanu faktycznego przyjmując, że skarżący nie wykazał, że dochował termin do złożenia wniosku o ustalenie przedmiotowego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło