I SA/Łd 867/17

WyrokWSA w Łodzi2017-11-28

Skład orzekający: Paweł Kowalski, Paweł Janicki, Tomasz Adamczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, odmawiając umorzenia kosztów egzekucyjnych na podstawie art. 64e § 2 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, prawidłowo zastosował zasady uznania administracyjnego, mimo stwierdzenia wystąpienia przesłanki nieściągalności zobowiązania lub niemożności poniesienia kosztów przez zobowiązanego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ egzekucyjny, działając w ramach uznania administracyjnego, ma prawo odmówić umorzenia kosztów egzekucyjnych nawet w przypadku stwierdzenia wystąpienia przesłanek z art. 64e § 2 u.p.e.a. Odmowa taka jest dopuszczalna, jeśli organ prawidłowo zebrał materiał dowodowy, rozważył wszystkie okoliczności i wyczerpująco uzasadnił swoje stanowisko, wskazując na brak ważnego interesu publicznego lub możliwość przyszłego zaspokojenia kosztów.
Stan faktyczny
Spółka A złożyła wniosek o umorzenie kosztów egzekucyjnych w kwocie 15 826,10 zł, powstałych w związku z postępowaniem egzekucyjnym dotyczącym zaległości w podatku VAT. Organ egzekucyjny pierwszej instancji odmówił umorzenia, podobnie jak Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, który utrzymał w mocy postanowienie pierwszej instancji. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów dotyczących umorzenia kosztów egzekucyjnych oraz przepisów KPA dotyczących postępowania dowodowego i uzasadnienia decyzji.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I SA/Łd 867/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 listopada 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Kowalski (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Paweł Janicki Sędzia WSA Tomasz Adamczyk Protokolant: St. sekretarz sądowy Alina Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2017 r. sprawy ze skargi A Spółka jawna z siedzibą w Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. nr UNP: [...] [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych oddala skargę. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-Ś. z [...] r., którym odmówiono A spółce jawnej w Ł. umorzenia kosztów egzekucyjnych w kwocie 15 826,10 zł Jak wynika z akt sprawy, Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. prowadził wobec spółki postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: [...],[...],[...],[...],[...], obejmujących zaległości w podatku VAT za okres od stycznia do maja 2009 r., w kwocie należności głównej 185 984 zł. W toku postępowania organ egzekucyjny wystosował do Banku A: zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego z 19 maja 2009 r. (w oparciu o tytuły wykonawcze [...],[...]), zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego z 7 lipca 2009 r. (w oparciu o tytuł wykonawczy [...]), zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego z 13 sierpnia 2009r. (w oparciu o tytuł wykonawczy [...]), zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego z 18 września 2009 r. (w oparciu o tytuł wykonawczy [...]). Odpisy w/w tytułów wykonawczych wraz z zajęciami zostały doręczone spółce odpowiednio w dniach: 8 czerwca 2009 r., 7 lipca 2009 r., 1 września 2009 r., 28 września 2009 r. Następnie w związku ze zmianą właściwości miejscowej spółki, Organem egzekucyjnym stał się Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-Ś., który na podstawie powyższych tytułów wykonawczych zastosował środki egzekucyjne w postaci: zajęcia wierzytelności u Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z tytułu zwrotu kosztów postępowania sądowego, zajęcia wierzytelności u Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z tytułu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. W dniu 26 listopada 2014 r. spisano ze spółką protokół o jej stanie majątkowym, z kolei 18 stycznia 2015 r. M. S. i K. S. złożyli oświadczenia o aktualnych dochodach i kosztach utrzymania. Sąd Rejonowy dla Ł.-Ś. II Wydział Cywilny - Sekcja Egzekucyjna na podstawie wniosku Skarbu Państwa złożonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-Ś. o wyjawienie majątku spółki i wspólników spółki: K. i M. S. sporządził protokół sygn. Akt [...] z 7 lipca 2016 r. na okoliczność posiadania majątku, w szczególności nieruchomości i cennych ruchomości. Wnioskiem z 11 grudnia 2014 r. spółka wniosła m.in. o umorzenie kosztów egzekucyjnych ją obciążających, powstałych w związku z postępowaniem egzekucyjnym prowadzonym celem realizacji zaległości w podatku VAT. Jako uzasadnienie złożonego wniosku wskazano na ważny interes podatnika (chęć wywiązania się z obowiązków podatkowych ciążących na spółce, mimo nieposiadania żadnego majątku, nawet za cenę finansowania rodzinnego), jak i interes publiczny rozumiany w kontekście częściowego zaspokojenia nieściągalnej zaległości podatkowej. Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł. – Ś. postanowieniem z [...] r. odmówił umorzenia w/w kosztów egzekucyjnych. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł., utrzymując w mocy w/w postanowienie przypomniał, że A spółka Jawna złożyła wniosek o umorzenie całości kosztów egzekucyjnych powstałych w związku z postępowaniem egzekucyjnym prowadzonym w odniesieniu do zaległości podatkowych w podatku VAT za okres od stycznia do maja 2009 r. Oceniając w pierwszej kolejności wystąpienie przesłanki wskazanej w art. 64e § 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2106. Poz. 599 ze zm.) organ zauważył, że Sąd Rejonowy dla Ł.-Ś.[...] Wydział Cywilny - Sekcja Egzekucyjna na podstawie wniosku Skarbu Państwa złożonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-Ś. o wyjawienie majątku A i wspólników spółki: K. i M. S. sporządził protokół, w którym wskazano, iż spółka nie posiada żadnego majątku w szczególności nieruchomości, cennych ruchomości. Majątek został zajęty i zlicytowany w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym przez Dyrektora Izby Celnej w Ł.. Spółka nie prowadzi działalności, ale nie została również wykreślona z KRS-u. Spółka nie posiada wierzytelności w stosunku do osób trzecich. Ostatnim okresem prowadzenia przez A działalności gospodarczej (wg składanych deklaracji VAT-7) był okres 2009 roku a osiągane w tym czasie obroty wynosiły odpowiednio od 1,8 min zł w styczniu do 1,85 tys. zł we wrześniu, wykazując tendencję spadkową, aż do całkowitego wygaszenia działalności. Z wykazu czynności majątkowych z 29 stycznia 2015 r. wynika, że spółka w okresie od 2005 roku do stycznia 2009 roku występowała wielokrotnie jako strona w umowach sprzedaży majątku, zbywając posiadany majątek w 22 transakcjach. Stacje benzynowe oznaczone logo spółki nie należą do niej. Zostały one zbyte 8-10 lat temu. Jedynymi wspólnikami spółki są małżonkowie – K. S. i M. S.. Wspólnicy oświadczyli, iż spółka nie posiada rachunku bankowego, ani nie zatrudnia pracowników. Z powyższego oświadczenia wynika zatem, że wyegzekwowanie należnych kosztów egzekucyjnych od spółki może okazać się utrudnione. Organ zauważył, iż za zobowiązania spółki A odpowiada każdy jej wspólnik całym swym majątkiem solidarnie z pozostałymi wspólnikami. W celu zaspokojenia m.in. należnych kosztów egzekucyjnych decyzjami z [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. orzekł o odpowiedzialności K. S. i M. S. za zobowiązania podatkowe Spółki Jawnej A z tytułu podatku VAT za okres od stycznia do maja 2009 r. wraz z odsetkami za zwłokę oraz kosztami postępowania egzekucyjnego W dniu 10 grudnia 2012r. na K. S. i M. S. wystawione zostały tytuły wykonawcze obejmujące zaległości w podatku VAT za okresy 01, 02, 03 i 04/2009 oraz 05/2009. Zgodnie z właściwością, tytuły wykonawcze przesłano do realizacji Naczelnikowi Urzędu Skarbowego Ł.-Ś.. W oświadczeniu o aktualnych dochodach i kosztach utrzymania. M. S. wskazał jako źródło utrzymania wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w B sp. z o.o. w A.(dochód netto w wysokości 1 290 zł/ m-cznie, łączne koszty utrzymania 452 zł (czynsz za najem lokalu, energia elektryczna, gaz, woda, opłaty rtv, za telefon i pozostałe koszty). K. S. wskazała jako źródło utrzymania wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w C sp. z o.o. w A. (dochód netto w wysokości 1 290,00 zł/ m-cznie, łączne koszty utrzymania 300 zł, pozostałe koszty to: leki, raty kredytów i inne bieżące). Ze składanych przez K. i M. S. zeznań o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) wynika, że na przełomie lat 2012 -2015 osiągali oni odpowiednio dochody w wysokości: 78 601,36 zł, 21 304,92 zł, 17 040,40 zł oraz 29 821,16 zł. Oboje nie posiadają żadnego majątku zarówno osobistego jak i firmowego, mieszkają w Ł. przy ul. A 19 m. 12 w mieszkaniu kwaterunkowym o powierzchni 30 m2. Wobec bezskuteczności egzekucji Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-Ś. postanowieniami z [...] r. umorzył prowadzone wobec wspólników postępowania egzekucyjne. Dalej organ wskazał, że w niniejszej sprawie z końcem 2014 roku doszło do przedawnienia odpowiedzialności osób trzecich (K. i M. S.) za zobowiązania, odsetki za zwłokę oraz koszty egzekucyjne spółki Jawnej A (art. 118 § 2 o.p.). W konkluzji wskazał, że A. Spółka Jawna znajduje się w trudnej sytuacji ekonomicznej, gdyż nie posiada majątku, nie prowadzi w chwili obecnej działalności gospodarczej i nie zatrudnia pracowników. W trudnej sytuacji znajdują się również wspólnicy spółki – K. i M. S., gdyż zebrane dokumenty nie wskazują, aby dysponowali jakimkolwiek majątkiem, ani wysokimi bieżącymi dochodami. W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. powyższe okoliczności przemawiają zatem za uznaniem, odmiennie niż Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-Ś., iż w analizowanej sprawie wystąpiła przesłanka wskazana w art. 64e § 2 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Jednakże jak już wyżej wspomniano ustawodawca w w/w przepisie wprowadził zasadę uznania administracyjnego, co oznacza, że nawet jeżeli w sprawie organ stwierdził występowanie przesłanki umożliwiającej udzielenie ulgi, przysporzenia takiego nie musi udzielić. W niniejszej sprawie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł., właśnie w ramach uznania administracyjnego, odmówił umorzenia przedmiotowych kosztów egzekucyjnych. Wskazał, że konstrukcja art. 64e § 2 w/w ustawy oznacza, że organ nie ma obowiązku umorzenia kosztów egzekucyjnych, nawet jeżeli zostały spełnione ku temu ustawowe przesłanki. W ocenie organu odwoławczego umorzenie kosztów egzekucyjnych w rozpatrywanym stanie faktycznym byłoby niesprawiedliwe i stanowiłoby nieuzasadnione uprzywilejowanie spółki w stosunku do pozostałych dłużników oraz bezpowrotną rezygnację z wpływu środków do Skarbu Państwa. Ulga ta w istocie spowodowałaby przerzucenie na Skarb Państwa dodatkowego ciężaru. Zatem w ocenie organu nieuzasadnione jest umorzenie przedmiotowych kosztów egzekucyjnych. Organ zauważył, że choć obecna sytuacja finansowa spółki jest niewątpliwie niekorzystna, to brak środków na uregulowanie kosztów egzekucyjnych nie nakłada na organ obowiązku ich umorzenia. Wbrew temu co wskazano, egzystencja K. i M. S. nie jest zagrożona. Jeśli nawet obecnie nie jest możliwe uregulowanie należnych kosztów egzekucyjnych, to nie jest wykluczone, że będzie możliwe w bliższej lub dalszej przyszłości, choćby w częściach ułamkowych. Działalności spółki wprawdzie obecnie jest zawieszona, jednak sama spółka nie została wykreślona z KRS i w każdej chwili może wznowić swoją działalność lub zmienić jej profil i wygenerować przychód, a także dochód z działalności. Nieracjonalne byłoby więc, już na obecnym etapie postępowania egzekucyjnego bezpowrotne rezygnowanie z naliczonych kosztów egzekucyjnych poprzez ich umorzenie. Powyższe ustalenia oznaczają dla organu egzekucyjnego potencjalną możliwość ściągnięcia również wszystkich kosztów egzekucyjnych. Spółka nie zaprzestała prowadzenia działalności, jedynie dokonuje okresowo jej zawieszenia, a K. i M. S. nadal są jej wspólnikami. Przechodząc do oceny pozostałych przesłanek umorzenia kosztów egzekucyjnych, wymienionych w art. 64e § 2 pkt 2 i 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ stwierdził, iż nie wystąpiły one w analizowanej sprawie. Zdaniem organu za umorzeniem kosztów egzekucyjnych w rozpatrywanym stanie faktycznym nie przemawia ważny interes publiczny ,gdyż stanowiłoby nieuzasadnione uprzywilejowanie spółki w stosunku do innych dłużników oraz bezpowrotną rezygnację z wpływu środków do Skarbu Państwa, a więc z pewnością nie byłoby zgodne z interesem Skarbu Państwa. Ulga ta powodowałaby w istocie przerzucenie na Skarb Państwa dodatkowego ciężaru. Nadto ściągnięcie tylko kosztów egzekucyjnych nie spowoduje niewspółmiernych wydatków egzekucyjnych, co stanowiłoby podstawę do umorzenia kosztów egzekucyjnych. Zebrany materiał dowodowy nie wskazuje, aby w analizowanym przypadku występowała obawa zastosowania takich czynności egzekucyjnych, które spowodować by mogły powstanie niewspółmiernych wydatków egzekucyjnych. W skardze spółka zarzuciła naruszenie: - art. 64e § 1 i § 2 pkt 1 pkt 1-3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.), poprzez dowolne uznanie, że spółka nie spełniła przesłanki do umorzenia kosztów egzekucyjnych, w sytuacji, gdy spółka wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej oraz w sytuacji bezskutecznej egzekucji prowadzonej klika lat zarówno wobec Spółki jak i jej wspólników; - art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. oraz 107 § 3 k.p.a., w zw. z art. 18 u.p.e.a., poprzez jednostronną analizę materiału dowodowego, zmierzającą do ochrony interesu Skarbu Państwa, przy jednoczesnym pominięciu bardzo trudnej - aczkolwiek dostrzeżonej w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia - sytuacji skarżącej, a ponadto brak oceny sytuacji finansowej spółki i jej możliwości finansowo-majątkowych, w kontekście przyszłej szansy spłaty powstałych zaległości, - art. 107 § 3 k.p.a., w zw. z art. 8 i 11 k.p.a., poprzez niewystarczające wyjaśnienie Podatnikowi dlaczego pomimo spełnienia przesłanek Organ II instancji odmówił zastosowania umorzenia kosztów egzekucyjnych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w treści zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Sąd dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem orzeczenie organu nie narusza prawa. Wskazać na wstępie należy, że na podstawie art. 64e § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny może umorzyć w całości lub w części przypadające na jego rzecz koszty egzekucyjne. Stosownie do brzmienia art. 64e § 2 u.p.e.a. koszty egzekucyjne mogą być umorzone, jeżeli: 1) stwierdzono nieściągalność od zobowiązanego dochodzonego obowiązku lub gdy zobowiązany wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej; 2) za umorzeniem przemawia ważny interes publiczny; 3) ściągnięcie tylko kosztów egzekucyjnych spowodowałoby niewspółmierne wydatki egzekucyjne. Umorzenie kosztów postępowania egzekucyjnego stanowi ulgę w spłacie tych kosztów. Ulga ta jest udzielana w ramach tzw. "uznania administracyjnego", na co wskazuje użyty przez ustawodawcę wyraz: "może". Instytucja ta pozwala organowi egzekucyjnemu na swobodny wybór rozstrzygnięcia w razie zaistnienia przesłanek uzasadniających umorzenie kosztów egzekucyjnych. Oznacza to, że organ egzekucyjny może odmówić udzielenia ulgi w umorzeniu w całości lub w części przypadających na jego rzecz kosztów egzekucyjnych nawet w przypadku stwierdzenia zaistnienia okoliczności uzasadniających umorzenie kosztów egzekucyjnych. Katalog przesłanek, od wystąpienia których ustawodawca uzależnia fakultatywne udzielenie ulgi, zawartych w art. 64e § 2 pkt 1-3 u.p.e.a., jest katalogiem zamkniętym. Zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym kontrola legalności postanowień wydanych w ramach uznania administracyjnego przez sąd, jest ograniczona w tym znaczeniu, że sąd nie może nakazać organowi podjęcia określonego rozstrzygnięcia. Należy to do wyłącznej kompetencji organu administracji. Zatem kontrola ogranicza się do zbadania, czy wydanie postanowienia zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, tzn. czy organ w sposób wyczerpujący zebrał materiał dowodowy i rozważył wszystkie okoliczności mogące mieć wpływ na wybór rozstrzygnięcia o udzieleniu lub odmowie udzielenia wnioskowanego umorzenia. Ponadto, orzeczenie uznaniowe może być przez sąd uchylone w wypadkach stwierdzenia, że zostało wydane z takim naruszeniem przepisów prawa o postępowaniu lub prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. O tego rodzaju naruszeniach można mówić, gdyby organ pozostawił poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę, pominął istotny dla rozstrzygnięcia materiał dowodowy lub dokonał jego oceny wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego. Dlatego też, w niniejszej sprawie sądowa kontrola postanowienia podjętego w ramach uznania administracyjnego jest ograniczona i sprowadza się jedynie do zbadania, czy organ badał sprawę pod kątem wymienionych w przepisie art. 64e u.p.e.a. przesłanek, jak również tego, czy organ w sposób prawidłowy zebrał i rozważył cały materiał dowodowy w danej sprawie. Sąd nie może więc ingerować w samo rozstrzygnięcie organu, o ile zostało ono w sposób wyczerpujący umotywowane. W niniejszej sprawie organ stwierdził, że wystąpiła przesłanka wskazana w art. 64e § 2 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Jednakże samo występowanie przesłanki umożliwiającej udzielenie ulgi nie obliguje organu do umorzenia kosztów egzekucyjnych. W ocenie sądu słuszne jest stanowisko organu odwoławczego, iż umorzenie kosztów egzekucyjnych w rozpatrywanej sprawie byłoby niesprawiedliwe i stanowiłoby nieuzasadnione uprzywilejowanie spółki w stosunku do pozostałych dłużników oraz bezpowrotną rezygnację z wpływu środków do Skarbu Państwa. Zasadnie organ zauważył, że choć obecna sytuacja finansowa spółki jest niewątpliwie niekorzystna, to brak środków na uregulowanie kosztów egzekucyjnych nie nakłada na organ obowiązku ich umorzenia, a jeśli nawet obecnie nie jest możliwe uregulowanie należnych kosztów egzekucyjnych, to nie jest wykluczone, że będzie możliwe w bliższej lub dalszej przyszłości, choćby w częściach ułamkowych. Działalności spółki wprawdzie obecnie jest zawieszona, jednak sama spółka nie została wykreślona z KRS i w każdej chwili może wznowić swoją działalność lub zmienić jej profil i wygenerować przychód, a także dochód z działalności. Nieracjonalne byłoby więc, już na obecnym etapie postępowania egzekucyjnego bezpowrotne rezygnowanie z naliczonych kosztów egzekucyjnych poprzez ich umorzenie. W ocenie sądu, w sposób uprawniony organ stwierdził, że w sprawie nie wystąpiła również druga przesłanka umorzenia, tj. przesłanka ważnego interesu publicznego. Zdaniem sądu, organy słusznie przyjęły, iż pojęcie to powinno być oceniane z uwzględnieniem wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów państwa, a także dążenie do wyeliminowania sytuacji, gdy rezultatem zapłaty należności będzie obciążenie Skarbu Państwa kosztami pomocy. Z drugiej zaś strony interes publiczny nie może być utożsamiany z subiektywnym przekonaniem wnioskodawcy o zasadności umorzenia tych kosztów. Przy jego ocenie należy też uwzględnić zasadność obciążenia Państwa, a w rezultacie całego społeczeństwa kosztami udzielonej w ten sposób pomocy. "Interes publiczny", o jakim mowa w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji musi być przy tym tego rodzaju, aby można było określić go przymiotnikiem "ważny". Użycie tego słowa podkreśla bowiem wyjątkowość zastosowania instytucji umorzenia kosztów z uwagi na tenże interes. Uwzględnia ono fakt, że przedmiotem ulgi udzielanej w oparciu o art. 64e u.p.e.a. są koszty egzekucyjne, a zatem należność związana z przymusowym dochodzeniem należności. Zdaniem sądu, organ miał prawo uwzględnić przy ocenie zaistnienia tej przesłanki również charakter i cel, jakiemu służą środki wpłacane przez zobowiązanych z tytułu kosztów egzekucyjnych. W tym miejscu należy również wskazać na wynikający z art. 6 u.p.e.a. obowiązek prowadzenia egzekucji. Obowiązek ten ma uzasadnienie w tym, że jej przedmiotem są obowiązki o charakterze administracyjnym, a więc obowiązki wobec Państwa. Ich realizacja nie zależy od swobodnego uznania wierzyciela. Z tymi obowiązkami powiązano uprawnienie do poboru opłat związanych z przymusowym wykonaniem tych obowiązków. Zatem w interesie publicznym jest przede wszystkim zrealizowanie celów egzekucji administracyjnej (wyrok NSA z 27 listopada 2013 r., sygn. akt II FSK 1637/13). Tak rozumianym celom nie można przeciwstawiać subiektywnie rozumianego interesu zobowiązanej spółki. Odnosząc się z kolei do samej wysokości kosztów egzekucyjnych zauważyć należy, że zasadność, jak i wysokość ich naliczania nie podlega badaniu w postępowaniu prowadzonym w sprawie umorzenia tych kosztów. Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przewiduje odrębny tryb ustalania kosztów egzekucyjnych, który przewiduje możliwość ich kwestionowania przez zobowiązanego. Dlatego też w przedmiotowym postępowaniu organ egzekucyjny był zobowiązany wyłącznie do oceny istnienia przesłanek uzasadniających umorzenie kosztów, a nie do jednoczesnego rozważania zasadności ich wysokości. Jedynie na marginesie można wskazać, że w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ustawodawca przyjął zasadę, że koszty tego postępowania nie mają związku z efektywnością postępowania. Obciążają zobowiązanego już w momencie, gdy swoim zachowaniem polegającym na uchylaniu się od obowiązków, doprowadził do konieczności wszczęcia postępowania egzekucyjnego (doręczenie odpisu tytułu wykonawczego). Tym samym ustawodawca na zobowiązanego przerzucił ryzyko ponoszenia wszelkich kosztów powstałych w toku postępowania egzekucyjnego, niezależnie od efektywności tego postępowania i wydatków organu egzekucyjnego z tym postępowaniem związanych. Nadto w realiach niniejszej sprawy słusznie wskazano, że ściągnięcie tylko kosztów egzekucyjnych nie spowoduje także niewspółmiernych wydatków egzekucyjnych, co stanowiłoby podstawę do umorzenia kosztów egzekucyjnych. Zebrany materiał dowodowy nie wskazuje, aby w analizowanym przypadku występowała obawa zastosowania takich czynności egzekucyjnych, które spowodować by mogły powstanie niewspółmiernych wydatków egzekucyjnych. Zasadnie organ uznał, iż analiza sytuacji finansowej spółki nie pozwala stwierdzić, iż sytuacja ta nie daje możliwości zaspokojenia kosztów egzekucyjnych. Nawet bowiem jeżeli przejściowo sytuacja skarżącej jest trudniejsza to należy pamiętać, że przepisy prawa nie nakazują uregulowania kosztów egzekucyjnych jedną transzą. Ponadto, enumeratywnie wymienione w art. 64e § 2 u.p.e.a. przesłanki umorzenia kosztów egzekucyjnych, nie uzależniają uprawnienia organu do umorzenia kosztów od innych okoliczności, aniżeli te wskazane w powołanym przepisie. Tym samym, w ocenie sądu, niezasadne są zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 64e § 1 i § 2 pkt 1-3 u.p.e.a. Zdaniem sądu, na uwzględnienie nie zasługują również zarzuty skargi dotyczące nieprawidłowości w analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Po przeanalizowaniu akt przedmiotowej sprawy sąd stwierdził bowiem, że wydając zaskarżone postanowienie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wziął pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, przeanalizował zgromadzony materiał dowodowy dostarczony przez spółkę w zakresie sytuacji finansowej, rozważył zasadność umorzenia kosztów egzekucyjnych w kontekście przesłanki wskazanej w art. 64e § 2 pkt 1 i 2 u.p.e.a. W ocenie sądu organ uzasadnił w sposób dostateczny okoliczności jakimi kierował się podejmując rozstrzygnięcia, a przy tym wystarczająco szczegółowo odniosły się do przesłanek determinujących na gruncie przedmiotowej sprawy niezasadność wniosku o umorzenie kosztów egzekucyjnych. W ocenie sadu, samo rozstrzygnięcie w sposób odmienny od oczekiwań skarżącej, nie świadczy o naruszeniu art. 7 w zw. z art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 k.p.a., w zw. 18 u.p.e.a., a także art. 8 i 11 k.p.a. Biorąc pod uwagę powyższe sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369), oddalił skargę. DB

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło