I SA/Rz 340/21
WyrokWSA w Rzeszowie2021-06-17
Skład orzekający: Grzegorz Panek, Jacek Boratyn, Małgorzata Niedobylska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka powstała w wyniku przekształcenia jednoosobowej działalności gospodarczej może ubiegać się o zwolnienie z opłacania składek na ubezpieczenia społeczne za okres pandemii COVID-19, jeśli organ uznał, że nie była płatnikiem składek w okresie referencyjnym z powodu formalnego braku istnienia podmiotu?Ratio decidendi
Sąd uchylił decyzję ZUS, uznając, że spółka powstała w wyniku przekształcenia jednoosobowej działalności gospodarczej jest jej kontynuatorem prawnym. W związku z tym, spółka ma prawo do porównania przychodów z okresu pandemii z przychodami z okresu referencyjnego, nawet jeśli organ uznał ją za nowy podmiot. Ponadto, organ wydał decyzję w oparciu o niekompletny materiał dowodowy, co stanowi naruszenie przepisów postępowania.Stan faktyczny
Spółka "A" sp. z o.o. złożyła wniosek o zwolnienie z opłacania składek na ubezpieczenia społeczne za listopad 2020 r. ZUS odmówił, uznając, że spółka powstała w wyniku przekształcenia firmy "B" jest nowym podmiotem i nie była płatnikiem składek w okresie referencyjnym (30 czerwca 2020 r.). Spółka argumentowała, że jest kontynuatorem firmy "B", co potwierdza wyciąg z KRS i że organ popełnił błędy w prowadzeniu jej konta płatnika. ZUS utrzymał w mocy swoją decyzję, twierdząc, że forma prawna spółki jest odrębna i nie ma znaczenia fakt kontynuacji działalności. Spółka wniosła skargę do WSA.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S.WSA Grzegorz Panek, Sędzia WSA Jacek Boratyn, Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska /spr./, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi "A." spółka z o.o. z siedzibą w na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2021 r., nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za okres od 1 listopada 2020 r. do 30 listopada 2020 r. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] stycznia 2021 r., nr [...].
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych (dalej: ZUS) utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] odmawiającą "A" sp. z o.o. (dalej: Spółka/Skarżąca) prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych za okres od 1 listopada do 30 listopada 2020 r.
Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, "A" sp. z o.o. ubiegała się o zwolnienie z obowiązku opłacania należnych składek za listopad 2020 r.
Decyzją z [...] stycznia 2021 r. ZUS odmówił Spółce prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek za okres od 1 listopada do 30 listopada 2020 r. stwierdzając, że w oparciu o dane z Krajowego Rejestru Sądowego oraz dane zaewidencjonowane na koncie płatnika składek ZUS, na dzień 30 czerwca 2020 r. "A" sp. z o.o. nie była płatnikiem składek ZUS oraz nie figurowała w Krajowym Rejestrze Sądowym. Podkreślono, że z dokumentów zgłoszeniowych płatnika składek (ZUS ZPA) złożonych do ZUS wynika, że działalność została podjęta z dniem 31 lipca 2020 r. Również w dniu 31 lipca 2020 r. dokonano wpisu podmiotu do KRS.
W związku z powyższym organ uznał, że Spółce nie przysługuje prawo do zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek za okres od 1 listopada do 30 listopada 2020 r.
Skarżąca spółka nie zgodziła się z decyzją ZUS i złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.
W uzasadnieniu wniosku oświadczyła, że "A" sp. z o.o. (NIP: [....]) nie jest nową działalnością lecz kontynuacją firmy M. Z. "B" (NIP [...]). Jako dowód załączyła wyciąg z KRS o przekształceniu ww. firmy w "A" sp. z o.o.
Ponadto zwróciła uwagę, że składki ZUS są kontynuowane za tych samych pracowników od paru lat. W jej ocenie, zobowiązania firmy "B" automatycznie przeszły na "A" sp. z o.o. Wskazała, że w postanowieniu Sądu Rejonowego w Rzeszowie wyraźnie wskazano przekształcenie jako okoliczność powstania "A", a w rubryce: opis sposobu powstania spółki oraz informacje o uchwale wskazano: oświadczenie o przekształceniu jednoosobowej działalności gospodarczej prowadzonej pod firmą: "B" z dnia 10 czerwca 2020 r. w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością pod firmą "A" sp. z o.o. (złożone w J. przed notariuszem T. L. -rep. A nr [...]). Podkreśliła, że ww. postanowienie zostało dostarczone do placówki ZUS w L. w sierpniu 2020 r.
Skarżąca zarzuciła, że przez zaniedbanie organu na koncie płatnika składek powstało sporo błędów. Wskazała, że na platformie ZUS jeszcze do listopada/ grudnia funkcjonowała jako firma "B", a zmian na koncie płatnika dokonano dopiero po jej licznych interwencjach około 10 stycznia 2021 r.
Decyzją z dnia [...] marca 2021 r. ZUS utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] stycznia 2021 r.
W uzasadnieniu wydanej decyzji organ powołując się na brzmienie przepisu art. 31zo ust. 10 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm. - dalej: ustawa o szczególnych rozwiązaniach) wskazał, że "A" sp. z o.o. powstała w wyniku przekształcenia, jest odrębnym podmiotem prawnym, a zatem także nowym płatnikiem składek w rozumieniu art. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. 2020 poz. 266 ze zm.). Zdaniem ZUS do oceny, czy zwolnienie z opłacania składek za listopad 2020 r. przysługuje płatnikowi, nie ma znaczenia fakt, że spółka "A" nie jest nową działalnością, tylko kontynuacją firmy "B" oraz że wszelkie zobowiązania firmy przeszły na spółkę a także że składki ZUS są kontynuowane za tych samych pracowników od paru lat. Organ podkreślił, że dokonał ponownej analizy danych zawartych w Krajowym Rejestrze Sądowym oraz danych zaewidencjonowanych na koncie płatnika składek w ZUS. Z informacji w nich zawartych wynika, że na dzień 30 czerwca 2020 r. "B" sp. z o.o. nie była płatnikiem składek w ZUS oraz nie figurowała w Krajowym Rejestrze Sądowym. Z dokumentów zgłoszeniowych płatnika składek (ZUS ZPA) złożonych do ZUS wynika, że działalność została podjęta z dniem 31 lipca 2020 r. Również o fakcie rozpoczęcia działalności w dniu 31 lipca 2020 r. świadczy dokonanie wpisu podmiotu do KRS.
Mając na uwadze powyższe ZUS uznał, że w listopadzie 2019 r. Spółka nie uzyskała przychodu z działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów podatkowych, tym samym Spółka nie mogła mieć w listopadzie 2020 r. spadku przychodu o co najmniej 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w listopadzie 2019 r.
Zobowiązana nie zgodziła się z decyzją ZUS i wniosła na nią skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie.
W uzasadnieniu skargi podkreśliła, że "A" sp. z o.o. w O. powstała w wyniku przekształcenia i zgodnie z obowiązującymi normami prawnymi zachowuje prawo do wszystkich: koncesji, pozwoleń itp., m.in. do pomocy de minimis oraz innych subwencji w związku z wcześniej prowadzoną działalnością.
Mając na uwadze powyższe wniosła o uchylenie decyzji ZUS
W odpowiedzi na skargę ZUS wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Na podstawie art. 15 zzs4 ust. 2 i 3 ustawy o szczególnych rozwiązaniach i zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 13 maja 2021 r., w związku z ogłoszeniem stanu epidemii i związanymi z tym ograniczeniami i wymogami w zakresie podejmowania działań zmierzających do eliminowania nadmiernego stanu zagrożenia dla stanu zdrowia osób uczestniczących w czynnościach sądowych, sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
W myśl art. 1 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r. poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej: P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Decyzja administracyjna podlega uchyleniu, jeśli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a.) lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia jej nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w wyżej wskazanych granicach Sąd stwierdził, że skarga jest zasadna.
Stosownie do treści art. 31zo ust. 10 ustawy o COVID-19, na wniosek płatnika składek prowadzącego na dzień 30 września 2020 r. działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności kodami 47.71.Z, 47.72.Z, 47.81.Z, 47.82.Z, 47.89.Z, 49.32.Z, 49.39.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.Z, 59.12.Z, 59.13.Z, 59.14.Z, 53.20.Z, 74.20.Z, 77.21.Z, 79.90.A,79.90.C, 82.30.Z, 85.51.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.Z w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, 86.90.A, 86.90.D, 90.01.Z, 90,02.Z, 90.04.Z, 91.02,Z, 93.11.Z, 93.13.Z, 93.19.Z, 93.21.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, 96.01.Z, 96.04.Z, zwalnia się z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od dnia 1 listopada 2020 r. do dnia 30 listopada 2020 r., wykazanych w deklaracji rozliczeniowej złożonej za ten miesiąc, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek do dnia 30 czerwca 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w listopadzie 2020 r. był niższy co najmniej o 40 % w stosunku do przychodu uzyskanego w listopadzie 2019 r.
W rozpoznawanej sprawie organ zakwestionował prawo do zwolnienia wynikającego z ww przepisu, bo uznał, że na dzień 30 czerwca 2020 r. skarżąca Spółka nie istniała i nie prowadziła działalności gospodarczej. Z uwagi na powyższe nie ma możliwości porównania przychodu z miesiąca listopada 2019 r. do przychodu uzyskanego w listopadzie 2020 r. i tym samym wykazania co najmniej 40 % spadku przychodu.
Tymczasem z wyjaśnień Spółki wynika, że "A" sp. z o.o. w O. powstała w wyniku przekształcenia firmy "B" i zgodnie z obowiązującymi normami prawnymi zachowuje prawo do wszystkich: koncesji, pozwoleń itp., m.in. do pomocy de minimis oraz innych subwencji w związku z wcześniej prowadzoną działalnością.
Stosownie do treści art. 551 § 5 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2020 poz.1526), dalej: k.s.h., przedsiębiorca będący osobą fizyczną wykonującą we własnym imieniu działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2019 r. poz. 1292 i 1495 oraz z 2020 r. poz. 424 i 1086) - (przedsiębiorca przekształcany) może przekształcić formę prowadzonej działalności w jednoosobową spółkę kapitałową (spółkę przekształconą) (przekształcenie przedsiębiorcy w spółkę kapitałową). Natomiast w myśl art. 553 k.s.h. spółce przekształconej przysługują wszystkie prawa i obowiązki spółki przekształcanej, spółka przekształcona pozostaje podmiotem w szczególności zezwoleń, koncesji oraz ulg, które zostały przyznane spółce przed jej przekształceniem, chyba że ustawa lub decyzja o udzieleniu zezwolenia, koncesji albo ulgi stanowi inaczej.
Sąd podziela pogląd wyrażony w orzecznictwie sądowym, że powyższe regulacje pozwalają przyjąć kontynuację podmiotu przekształconego – w istocie jest to ten sam podmiot działający w odmiennej formie prawnej, przy którym pozostają m.in. wszelkie prawa i obowiązki ze sfery cywilnoprawnej, administracyjnoprawnej, praw członkowskich i pracowniczych (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 8 grudnia 2015r. sygn.. akt I PK 231/15, Lex nr 2043736 i z dnia 3 lutego 2006r. sygn.. akt I CK 361/05, OSNC 2006/11/189).
W przedmiotowej sprawie z wnioskiem o zwolnienie z obowiązku opłacania należnych składek wystąpiła "A" sp. z o.o. w O., która powstała z przekształcenia jednoosobowej firmy "B". Nowo powstała spółka stała się kontynuatorem działalności prowadzonej przez M. Z. w dotychczasowej formie tj. osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą.
Wobec tego błędny jest pogląd organu, że nie ma możliwości porównania przychodów "A" sp. z o.o. w O. z listopada 2020 r. do przychodu uzyskanego w listopadzie 2019 r. i tym samym wykazania co najmniej 40 % spadku przychodu.
Wskazać należy, że przepisy ustawy o szczególnych rozwiązaniach mają na celu m.in. łagodzenie skutków społeczno-gospodarczych związanych z występowaniem epidemii COVID-19 przez udzielanie różnego rodzaju wsparcia materialnego wielu podmiotom, w tym przedsiębiorcom. Wprowadzane przez ustawodawcę ograniczenia w prowadzeniu działalności gospodarczej, bez względu na formę, w jakiej to następowało, także w związku z przeciwdziałaniem COVID-19, powinno wiązać się z rozwiązaniami mającymi udzielać wymiernego i realnego wsparcia tym, którzy określonymi ograniczeniami są/byli bezpośrednio obejmowani, a przez to doznali faktycznego, a nie tylko formalnego, ograniczenia konstytucyjnego prawa swobody prowadzenia działalności gospodarczej (art. 22 Konstytucji RP) i możliwości zarobkowania.
W ocenie Sądu brak było podstaw do zakwestionowania spełnienia przez "A" sp. z o.o. warunków zwolnienia określonych w art.31zo ust.10 ustawy o szczególnych rozwiązaniach, z przyczyn podanych w zaskarżonej decyzji.
Ponadto Sąd stwierdza, że przekazane mu wraz ze skargą akta administracyjne są niekompletne - nie zawierają one wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania należnych składek, ani innych dokumentów, które były podstawą wydanej decyzji. Organ wydał zaskarżone orzeczenie w oparciu o niekompletny materiał dowodowy sprawy, co stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 i 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a.
Rozpatrując ponownie sprawę organ zobowiązany będzie uwzględnić wyrażone powyżej stanowisko Sądu.
Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło