I GSK 1168/21

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2021-11-17

Skład orzekający: Piotr Pietrasz, Henryk Wach, Izabella Janson

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dotacja oświatowa przysługuje na ucznia, który został zapisany do szkoły po pierwszym dniu roboczym miesiąca, na który udzielana jest dotacja, ale uczestniczył w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w tym miesiącu?
Ratio decidendi
Dotacja oświatowa przysługuje na ucznia, który został zapisany do szkoły także po pierwszym dniu roboczym danego miesiąca, pod warunkiem, że uczeń uczestniczył w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w tym miesiącu. Przepisy ustawy nie uzależniają wypłaty dotacji od posiadania statusu słuchacza w pierwszym dniu roboczym miesiąca. W związku z tym, organ błędnie zakwestionował prawo do dotacji na uczniów, którzy spełnili wymóg frekwencji, ale zostali zapisani po pierwszym dniu roboczym miesiąca.
Stan faktyczny
Skarżąca Sp. z o.o. wniosła skargę na czynność Prezydenta Miasta polegającą na wypłacie zaniżonej kwoty dotacji oświatowej za marzec 2021 r. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów dotyczących finansowania zadań oświatowych poprzez nieprzekazanie dotacji w pełnej wysokości. Prezydent Miasta argumentował, że dotacja została wypłacona zgodnie z przepisami, a część uczniów nie spełniła wymogu posiadania statusu ucznia na pierwszy dzień roboczy miesiąca lub została zapisana po tym terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając wymóg posiadania statusu ucznia na pierwszy dzień roboczy miesiąca za zgodny z prawem. Skarżąca wniosła skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie; stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności Prezydenta Miasta; zasądził od Prezydenta Miasta na rzecz skarżącej kwotę 1.120 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Pietrasz Sędzia NSA Henryk Wach Sędzia del. WSA Izabella Janson (spr.) po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 20 lipca 2021 r., sygn. akt I SA/Rz 386/21 w sprawie ze skargi [...] na czynność Prezydenta Miasta [...] w przedmiocie wypłaty zaniżonej kwoty dotacji oświatowej 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności; 3. zasądza od Prezydenta Miasta [...] na rzecz [...] kwotę 1.120 (jeden tysiąc sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wyrokiem z 20 lipca 2021r., sygn. akt I SA/Rz 386/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019r., poz. 2325, dalej: "p.p.s.a.") oddalił skargę [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej też: "strona", "skarżąca", "Spółka") na czynność Prezydenta Miasta [...] (dalej też: "organ", "Prezydent") w postaci wypłaty zaniżonej kwoty dotacji oświatowej za marzec 2021r. WSA w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazał na następujący stan faktyczny: Skarżąca złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na czynność organu w postaci wypłaty zaniżonej kwoty dotacji oświatowej za miesiąc marzec 2021r. dla słuchaczy: Szkoły [...] "[...]" w [...] w kwocie [...] zł, Liceum [...] "[...]" w [...] w kwocie [...] zł, Szkoły [...] "[...]" w [...] w kwocie [...] zł oraz Szkoły [...] "[...] " w [...] w kwocie [...] zł. Jako podstawę prawną wniesienia skargi wskazała art. 47 ustawy z 27 października 2017r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz.U. z 2020r., poz. 17, dalej: "u.f.z.o".) oraz art. 50 § 1 w związku z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. w związku z art. 53 § 2, art. 54 § 1 oraz art. 57 § 1 p.p.s.a. Zdaniem skarżącej w związku z kwestionowaną czynnością organu doszło do naruszenia art. 34 ust. 1 w zw. z art. 26 ust. 2 u.f.z.o. w zw. z § 10 ust. 9-13 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 20 marca 2020r. w sprawie szczególnych rozwiązań w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (Dz.U. z 2020r., poz. 493, z późn. zm. dalej: "rozporządzenie"), poprzez nieprzekazanie w miesiącu marcu 2021r. dotacji w pełnej wysokości, tj. wysokości równej kwocie przewidzianej na jednego ucznia w części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostki samorządu terytorialnego na ilość słuchaczy wskazanych przez szkoły, w terminie do 31 marca 2021r. na rachunki bankowe szkół, podczas gdy zostały spełnione wymagane przepisami prawa przesłanki do otrzymania dotacji, a tym samym brak było podstaw do zaniżenia kwoty jej wypłacenia. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta [...] wniósł o jej oddalenie w całości, ewentualnie o odrzucenie skargi z uwagi na niedopuszczalność drogi sądowej przed sądem administracyjnym. Organ wskazał, że kwota dotacji oświatowej na słuchaczy szkół prowadzonych przez skarżącą na terenie [...] za miesiąc marzec 2021r. została wypłacona 30 marca 2021r. w łącznej wysokości: [...]zł. Wypłata nastąpiła po analizie sprawozdania z liczby uczniów z w/w szkół za miesiąc marzec 2021r. oraz korekty sprawozdania z liczby uczniów za miesiąc luty 2021r. Organ ustosunkował się do danych przedstawionych przez skarżącą (informacje, korekty za miesiąc poprzedzający i wyjaśnienia) w odniesieniu do każdej ze szkół prowadzonych przez nią na terenie miasta [...]. Organ podkreślił, że w świetle art. 26 ust. 2 u.f.z.o. warunkiem wypłaty dotacji jest uczestnictwo słuchacza w co najmniej 50% obowiązkowych zajęciach edukacyjnych oraz zgodnie z uchwałą Nr [...]Rady Miasta [...] z [...] grudnia 2017r. z późn.zm. w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji dla przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego, oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych, szkół i placówek oświatowych prowadzonych na terenie Gminy Miasto [...] przez podmioty niezaliczane do sektora finansów publicznych, trybu przeprowadzania kontroli prawidłowości ich pobrania i wykorzystania, w tym zakresu danych, które powinny być zawarte we wniosku o udzielenie dotacji i w rozliczeniu jej wykorzystania, terminu przekazania informacji o liczbie dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju, uczniów, wychowanków lub uczestników zajęć rewalidacyjno-wychowawczych oraz terminu i sposobu rozliczenia wykorzystania dotacji, a także ustalenia wysokości dotacji dla niepublicznych szkolnych schronisk młodzieżowych (Dziennik Urzędowy Województwa [...] z [...] stycznia 2018r., poz. [...], dalej: "uchwała Nr [...]") z uwzględnieniem Rozporządzenia Ministra Edukacji i Nauki z 20 marca 2020r. oraz rozporządzenia Ministra Edukacji i Nauki z 28 grudnia 2020r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem C0VID-19 (Dz.U. z 2020r.,poz. 493 z późn. zm.), jednostka oświatowa oblicza frekwencję na podstawie miesiąca, gdzie ilość obowiązkowych zajęć, które odbyły się w danym miesiącu z ograniczeniem wyniosły co najmniej 40% wraz z zastosowaniem limitu 110% słuchaczy I semestrów. Organ wyjaśnił, że w przypadku Szkoły [...] w [...], poza kwestią ustaleń co do słuchaczy wykazanych w innej jeszcze szkole, z których część potwierdziła, że jedyną do której uczęszcza jest szkoła prowadzona przez skarżącą, 42 słuchaczy ze statusem dotacja miesiąc poprzedni "brak", ze wskazaniem, że spełnili warunek frekwencji zgodnie z ustawą o systemie oświaty. Organ podkreślił, że w świetle art. 26 ust. 2 u.f.z.o. warunkiem wypłaty dotacji jest uczestnictwo słuchacza w co najmniej 50% obowiązkowych zajęciach edukacyjnych oraz, zgodnie z uchwałą Nr [...], status słuchacza na 1 roboczy dzień miesiąca. Wobec tego, że tylko 9 słuchaczy spośród w/w liczby było zapisanych 1 lutego 2021r. na tych słuchaczy dotacja została zapłacona wraz z podstawowym poleceniem, a co do 33 słuchaczy zapisanych po 1 lutego 2021r., organ stwierdził, że dotacja nie należy się. W przypadku Szkoły [...] "[...]" w [...] podobne ustalenia do słuchaczy ze statusem dotacja miesiąc poprzedni "brak", to jest zapisania ich po 1 lutego 2021r., poczyniono wobec 6 słuchaczy (spośród 8 wykazywanych przez szkołę), w przypadku Szkoły [...] w [...] wobec 36 słuchaczy (spośród 37) i w przypadku Liceum [...] w [...] wobec 15 słuchaczy (spośród 15). Prezydent Miasta [...] wskazał na liczne orzecznictwo w przedmiotowym zakresie, wskazujące na niewłaściwość sądów administracyjnych w sprawach w przedmiocie wypłaty zaniżonej kwoty dotacji, co powinno stanowić podstawę odrzucenia skargi W pisemnej replice z [...] lipca 2021r. do odpowiedzi na skargę skarżąca, zakwestionowała stanowisko organu co do wymagania spełnienia przez ucznia prowadzonych przez nią szkół wymogu posiadania takiego statusu na pierwszy dzień roboczy danego miesiąca, gdyż jest to jej zdaniem niezgodne z literalną treścią przepisu ustawy to jest art. 26 ust. 2 u.f.z.o., a ponadto sprzeczne z orzecznictwem sądowym powołując się w tej mierze na wyrok NSA z 19 marca 2021r., sygn. akt I GSK 1713/20. Nie zgodziła się także ze stanowiskiem organu co do nie wypłacenia dotacji na uczniów, którzy byli zapisani do kilku szkół, gdyż jej zdaniem organ nie przedstawił żadnych dokumentów, z których wynikałoby, że dotacje na tych uczniów otrzymała inna szkoła. Ponadto skarżąca sprostowała kwoty dotacji w odniesieniu do poszczególnych szkół podane w skardze w omyłkowej wysokości, powołując się we własnych wyliczeniach na dołączone do w/w pisma dokumenty (sprawozdania z liczby uczniów za marzec 2021r., korekty informacji za luty 2021r. i informacje do tych korekt). Oddalając skargę na powyższą decyzję wskazanym na wstępie wyrokiem z 20 lipca 2021r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie stwierdził, że nie podziela prezentowanego w orzecznictwie innych sądów poglądu, że wypłata dotacji stanowi wyłącznie czynność techniczną, przekazania fizycznego środków finansowych, która nie podlega kognicji sądów administracyjnych, jako czynność z zakresu administracji publicznej. Wskazał, że nie sposób również pominąć tego, że regulacja art. 47 u.f.z.o. miała jednoznacznie rozstrzygnąć spór co do właściwej drogi - cywilnej czy administracyjnej w sprawach dotyczących dotacji, a treść omawianego przepisu świadczy o tym, że ustawodawca uznał za właściwą w tym przedmiocie drogę sądowoadministracyjną. W ocenie Sądu I instancji brak jest podstaw do kwestionowania tego, że czynności polegające na ustaleniu wysokości i przekazaniu dotacji stanowią czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., poddane kognicji sądów administracyjnych, powodują że zawarty w odpowiedzi na skargę wniosek organu o odrzucenie skargi uznać należało za bezpodstawny. W ocenie Sądu I instancji przewidziany uchwałą Nr [...] wymóg posiadania statusu ucznia na pierwszy dzień roboczy miesiąca, na który udzielana jest dotacja nie pozostaje w sprzeczności z treścią art. 26 ust. 2 u.f.z.o. W ocenie WSA skarżąca pomija, że organ wcale nie twierdzi, że dany uczeń musi mieć status ucznia na pierwszy dzień miesiąca, za który przyznawana jest dotacja, lecz na pierwszy dzień roboczy tego miesiąca, co jest jednak istotną różnicą. WSA nie podzielił też argumentu skarżącej podniesionego w piśmie z [...] lipca 2021r. w ślad za cytowanym tam orzeczeniem NSA, że przy takim jak wyżej przedstawiono rozumieniu znaczenia komentowanych przepisów, korekta informacji za miesiąc poprzedzający na podstawie art. 34 ust. 3 u.f.z.o. byłaby zawsze korektą in minus, różne bowiem okoliczności, choćby pomyłki w sprawozdaniach, mogą prowadzić do zmian zarówno na korzyść jak i na niekorzyść podmiotu prowadzącego szkołę. Wskazał, że skarżąca w piśmie procesowym z [...] lipca 2021r. przedstawiła własne wyliczenia, co do należnej jej zdaniem wysokości dotacji przypadającej na poszczególne szkoły, ale te opierają się na liczbie uczniów uprawnionych według skarżącej do dotacji, podczas gdy organ zakwestionował skutecznie te dane wyjściowe (elementy kalkulacyjne) wykazując ilu uczniów i z jakich powodów w danym miesiącu nie mogło zostać uwzględnionych do dotacji. [...] "[...]" Sp. z o.o. z siedzibą w [...] w skardze kasacyjnej zaskarżyła powyższy wyrok w całości wnosząc o jego uchylenie w całości i odrzucenie skargi, jednakże, gdyby Sąd uznał, że skarga ta nie podlegała odrzuceniu o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i rozpoznanie skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny i stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności, alternatywnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oraz o zasądzenie kosztów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wedle norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego w sprawie oraz o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w szczególności przy uwzględnieniu trybu wskazanego w art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVlD-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U.2020,1842 ze zm.), jednocześnie oświadczając, że zrzeka się przeprowadzenia rozprawy. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła: I. Naruszenie przepisów prawa procesowego, - art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. poprzez przyjęcie przez Sąd, że w niniejszej sprawie zachodzi kognicja sądów administracyjnych, co w konsekwencji spowodowało, że Sąd rozpoznał skargę merytorycznie i ją oddalił, zamiast odrzucić, w sytuacji braku kognicji sądu administracyjnego w przedmiotowej sprawie; - art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 106 § 3 p.p.s.a. poprzez pominięcie przez Sąd istotnych okoliczności, m.in. to, że organ dopiero na etapie postępowania sądowego przedstawił informacje w zakresie sposobu wyliczenia kwoty dotacji należnej, a skarżąca przedstawiła szczegółowe wyliczenia należnej kwoty dotacji oświatowej za miesiąc marzec 2021r., informacje miesięczne i sprawozdania z liczby uczniów w marcu 2021r. wraz z korektami dotyczącymi uzyskania przez słuchaczy 50% frekwencji na zajęciach dydaktycznych w piśmie z [...] Iipca 2021r. i nieprzeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentów przedłożonych przez skarżącą pomimo, iż w sprawie występowały istotne wątpliwości niezbędne do wyjaśnienia, co w konsekwencji miało wpływ na rozstrzygnięcie sprawy i ostatecznie spowodowało, że stanowisko końcowe skarżącej nie zostało wzięte pod uwagę, co spowodowało brak całościowej oceny przez Sąd prawidłowości postępowania organu I instancji przedmiotowej sprawy, co w konsekwencji miało wpływ na rozstrzygnięcie sprawy i spowodowało, że Sąd nie uwzględnił skargi, nie uznał bezskuteczności czynności i nie zobowiązał organu do ponownego rozpatrzenia sprawy, a skargę oddalił. II. Naruszenie przepisów prawa materialnego: - art. 26 ust. 2 u.f.z.o. w zw. z § 10 ust. 9-12 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 20 marca 2020r. w sprawie szczególnych rozwiązań w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (Dz.U.2020,493 z dnia 2020.03.20 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym od 1 do 31 marca 2021r., zwanego dalej Rozporządzeniem MEN) w zw. z art. 34 ust, 1 i 3 u.f.z.o. w zw. z § 3 ust. 1 i 1 uchwały nr [...], poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie przez Sąd, iż organ wypłacił dotację zgodnie z obowiązującymi przepisami i uchwałą, tj., prawidłowo nie przekazał dotacji na słuchaczy, którzy nie posiadali statusu słuchacza w dniu pierwszego dnia roboczego miesiąca, podczas gdy przepisy u.f.z.o. oraz Rozporządzenia MEN nie uzależniają kwestii wypłaty dotacji od posiadania statusu słuchacza w pierwszym dniu roboczym miesiąca, zatem dotacja winna być wypłacona na każdego słuchacza, który spełnił ustawowe warunki do otrzymania dotacji oświatowej niezależnie od terminu uzyskania przez niego statusu słuchacza. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Prezydent Miasta [...] wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Z uwagi na to, że w rozpoznawanej sprawie strona skarżąca kasacyjnie zrzekła się rozprawy, a strona przeciwna nie zażądała jej przeprowadzenia, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 182 § 2 i § 3 p.p.s.a. Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie, mimo że nie wszystkie zarzuty okazały się trafne. W pierwszej kolejności należało odnieść się do zarzutu najdalej idącego tj. braku kognicji sądu administracyjnego w przedmiotowej sprawie. Powołując stanowisko zawarte we wskazanych przez skarżącą judykatach, zgodnie którym czynność polegająca na odmowie przekazania niewypłaconej kwoty dotacji oświatowej jest czynnością techniczną, która nie podlega kognicji sądów administracyjnych (np. wyrok NSA z 17 listopada 2020r., sygn. akt I GSK 1514/20), stanowisko skarżącej prowadzi w istocie do złożenia przez nią wniosku o odrzucenie własnej skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że nie jest to zarzut usprawiedliwiony. WSA w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, prawidłowo wywiódł, dlaczego kwestia kontroli czynności dotyczącej wypłaty kwoty dotacji oświatowej, o jakiej mowa w art. 26 ust. 2 u.f.z.o., należy do kognicji sądów administracyjnych. Wskazać należy, że zagadnienie to było przedmiotem szczegółowej analizy Naczelnego Sądu Administracyjnego (także w sprawie ze skargi Spółki) w wyroku z 19 marca 2021r., sygn. akt I GSK 1730/20 (dostępny: na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W przywołanym wyroku wskazano, że czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 47 u.f.z.o., to wszelkie czynności podejmowane przez organ dotujący w celu ustalenia wysokości lub przekazania dotacji. Brzmienie powołanego przepisu wskazuje bowiem, że zwroty "o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41a" odnoszą się do określenia organów dotujących oraz rodzajów dotacji, a nie do opisania rodzajów czynności. Z treści art. 47 u.f.z.o. nie wynika zatem jakiekolwiek ograniczenie co do kategorii czynności, które podlegają tej regulacji. Tak więc czynności organu dotującego polegające na ustaleniu wysokości dotacji jak i jej przekazaniu, stanowią czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i jako takie poddane są kognicji sądów administracyjnych. Skład orzekający w niniejszej sprawie, w całości podziela powyższy pogląd. W związku z tym, zawarty w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. uznać należy za nieuzasadniony, a stanowisko Sądu I instancji dotyczące merytorycznego rozpoznania skargi za prawidłowe. Natomiast jako skutecznie podważający trafność wydanego rozstrzygnięcia NSA uznaje zarzut naruszenia art. 26 ust. 2 u.f.z.o., poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie przez Sąd I instancji, iż organ wypłacił dotację zgodnie z obowiązującymi przepisami, tj. prawidłowo nie przekazał dotacji na słuchaczy, którzy nie posiadali statusu słuchacza w dniu 1 lutego 2021r. Zasadniczy spór w sprawie, jak trafnie wskazał to Sąd I instancji dotyczy tego, czy organ słusznie zakwestionował prawo do przyznania dotacji na słuchacza, który nie miał takiego statusu w pierwszym dniu roboczym miesiąca poprzedzającego, a ponadto na tych słuchaczy, którzy byli w tym samym czasie słuchaczami innych szkół. W zakresie podnoszonym w skardze kasacyjnej zdaniem skarżącej wszyscy uczniowie wskazani w sprawozdaniu za dany okres sprawozdawczy oraz korekcie za miesiąc poprzedzający spełnili ten wymóg, natomiast według organu, na niektóre osoby nie należała się dotacja, ponieważ na dzień 1 lutego 2021r. nie przysługiwał im status słuchacza, zostali zapisani po 1 lutym 2021r. (ci którzy zostali zapisani w dniu 1 lutego 2021r. zostali uwzględnieni), a zgodnie z Uchwałą liczbę słuchaczy należy wykazywać na pierwszy dzień roboczy miesiąca. Odnosząc się do powyższego wskazać należy, że w myśl art. 26 ust. 2 u.f.z.o. niepubliczne szkoły, w których nie jest realizowany obowiązek szkolny lub obowiązek nauki, otrzymują na każdego ucznia uczestniczącego w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu, z których uczeń nie został zwolniony na podstawie przepisów wydanych na podstawie art. 44zb ustawy o systemie oświaty, dotację z budżetu jednostki samorządu terytorialnego będącej dla tych szkół organem rejestrującym, w wysokości równej kwocie przewidzianej na takiego ucznia w części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostki samorządu terytorialnego. Stosownie do art. 34 ust. 1 u.f.z.o. dotacje, o których mowa w (...) art. 26 ust. 1, 2 i 8, (...) są przekazywane na rachunek bankowy przedszkola, innej formy wychowania przedszkolnego, szkoły lub placówki, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy Prawo oświatowe, lub zespołu szkół lub placówek, w 12 częściach w terminie do ostatniego dnia każdego miesiąca, z tym że części za styczeń i za grudzień są przekazywane w terminie odpowiednio do 20 stycznia oraz do 15 grudnia roku budżetowego; (...). Zgodnie z art. 34 ust. 3 u.f.z.o. jeżeli faktyczna liczba uczniów szkoły, o której mowa w art. 26 ust. 2, spełniających warunek uczestniczenia w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu, z których uczeń nie został zwolniony na podstawie przepisów wydanych na podstawie art. 44zb ustawy o systemie oświaty, jest inna niż liczba uczniów, na których zgodnie z ust. 2 przekazano część dotacji na dany miesiąc, część dotacji na następny miesiąc jest przekazywana na liczbę uczniów skorygowaną o różnicę między liczbą uczniów, na których zgodnie z ust. 2 przekazano część dotacji na dany miesiąc, a faktyczną liczbą uczniów szkoły, o której mowa w art. 26 ust. 2, spełniających warunek uczestniczenia w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu, z których uczeń nie został zwolniony na podstawie przepisów wydanych na podstawie art. 44zb ustawy o systemie oświaty. Zgodnie z § 3 ust. 1 Uchwały Nr [...] Rady Miasta [...] z [...] grudnia 2017r. w terminie do 5 dnia każdego miesiąca, dotowany składa sprawozdanie z liczby (...) uczniów lub wychowanków lub uczestników zajęć rewalidacyjno-wychowawczych według stanu na pierwszy roboczy dzień miesiąca, na który udzielana jest dotacja, z uwzględnieniem liczby niepełnosprawnych (z podaniem rodzaju niepełnosprawności ) oraz objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju, a także uczestników zajęć rewalidacyjno-wychowawczych. W § 3 ust. 2 Uchwały postanowiono, że w przypadku szkół niepublicznych, w których nie jest realizowany obowiązek szkolny lub obowiązek nauki, dotowany przekazuje - nie później niż do 5 dnia każdego miesiąca oprócz sprawozdania, o którym mowa w ust 1 również podpisany przez osobę upoważnioną dokument dotyczący sprawozdania korygującego, dotyczącego faktycznego uczestnictwa uczniów w obowiązkowych zajęciach edukacyjnych, według stanu za miesiąc poprzedzający miesiąc na który udzielana jest dotacja. Mając na uwadze powyższe unormowania wskazać należy, że z art. 26 ust. 2 u.f.z.o. jednoznacznie wynika, że otrzymanie dotacji na ucznia uwarunkowane jest jego uczestnictwem w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych. O tym, czy danej szkole przysługuje dotacja przesądza więc to, czy dana osoba jest uczniem i czy spełniła w danym miesiącu warunek w postaci uczestnictwa w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych. O tym, czy danej szkole przysługuje dotacja przesądza więc to, czy dana osoba jest uczniem i czy spełniła w danym miesiącu (tu w lutym 2021r.) warunek w postaci uczestnictwa w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych. Przy czym z powyższych przepisów nie wynika, wbrew ocenie organu i WSA, aby taki uczeń (słuchacz) musiał posiadać status ucznia na pierwszy dzień, również roboczy danego miesiąca. W takim przypadku dochodziłoby bowiem do niedopuszczalnej sytuacji, w której organ prowadzący szkołę, byłby pozbawiony dotacji na ucznia zapisanego do szkoły po pierwszym dniu danego miesiąca i uczestniczącym w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych tego miesiąca. Ponadto mylna interpretacja organu powodowałby, że korekta, o jakiej mowa w art. 34 ust. 3 u.z.f.o., zawsze byłaby korektą in minus, a więc na niekorzyść organu prowadzącego szkołę, skoro należałoby sprawdzać jedynie frekwencję uczniów zapisanych do szkoły pierwszego dnia miesiąca. Tymczasem z treści art. 34 ust. 3 u.f.z.o. wynika, że może być to zarówno korekta in plus, jak i in minus. Wniosek taki płynie z tego, że przepis ten mówi o warunku uczestniczenia w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu, a więc nie wprowadza warunku nabycia statusu ucznia już w pierwszym dniu danego miesiąca, czy też pierwszym dniu roboczym danego miesiąca (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 października 2021r., sygn. akt I GSK 427/21 dostępny w internecie). W tej sytuacji postawiony przez skarżącą w środku prawnym zarzut błędnej wykładni, a w konsekwencji niewłaściwego zastosowania art. 26 ust. 2 u.f.z.o., okazał się usprawiedliwiony i ma on znaczenie dla określenia prawidłowej kwoty wysokości dotacji oświatowej wypłaconej skarżącej w terminie do 31 marca 2021r. wynikającej z korekty za luty 2021r. Podkreślić też należy, że przesłanka frekwencyjności została zmodyfikowana (w pewnym okresie wyłączona) na mocy kolejnych rozporządzeń Ministra Edukacji i Nauki związanych z ograniczeniem funkcjonowania szkół w okresie pandemii COVID 19. Przy czym z powyższych przepisów nie wynika, wbrew ocenie organu i WSA, aby taki uczeń (słuchacz) musiał posiadać status ucznia na pierwszy dzień roboczy miesiąca, na który udzielana jest dotacja. Wskazać też należy, że w myśl rozporządzenia Ministra Edukacji i Nauki z 20 marca 2020r. oraz rozporządzenia Ministra Edukacji i Nauki z 28 grudnia 2020r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem C0VID-19 (Dz.U. z 2020r.,poz. 493 z późn. zm.), jednostka oświatowa oblicza frekwencję na podstawie miesiąca, gdzie ilość obowiązkowych zajęć, które odbyły się w danym miesiącu z ograniczeniem wyniosły co najmniej 40% wraz z zastosowaniem limitu 110% słuchaczy I semestrów. Reasumując, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że dotacja oświatowa o jakiej mowa w art. 26 ust. 2 u.f.z.o, przysługuje organowi prowadzącemu szkołę na ucznia (słuchacza), który został do niej zapisany także po pierwszym dniu (pierwszym dniu roboczym) danego miesiąca, pod warunkiem, że uczeń uczestniczył w co najmniej 50% obowiązkowych edukacyjnych zajęć w tym miesiącu. Tym samym przepisy ustawy nie uzależniają kwestii wypłaty dotacji od posiadania statusu słuchacza w pierwszym dniu miesiąca, także roboczym, co oznacza, iż dotacja winna być wypłacona na każdego słuchacza, który spełnił ustawowe warunki do otrzymania dotacji oświatowej niezależnie od terminu uzyskania przez niego statusu słuchacza. Powyższego warunku ustawowego nie zmieniają zapisy uchwały zawarte w § 3 ust. 1 i 2 Uchwały Nr [...] Rady Miasta [...] z [...] grudnia 2017r. wskazujące jedynie na obowiązki dotowanego w zakresie składania dokumentów dotyczących sprawozdań z liczby uczniów według stanu na pierwszy roboczy dzień miesiąca, na który udzielana jest dotacja oraz sprawozdań korygujących dotyczących faktycznego uczestnictwa uczniów w obowiązkowych zajęciach edukacyjnych według stanu za miesiąc poprzedzający miesiąc, na który udzielana jest dotacja. W tej sytuacji postawiony przez skarżącą w środku prawnym zarzut błędnej wykładni, a w konsekwencji niewłaściwego zastosowania art. 26 ust. 2 u.f.z.o., okazał się usprawiedliwiony i ma on znaczenie dla określenia prawidłowej kwoty wysokości dotacji oświatowej wypłaconej skarżącej w terminie do 31 marca 2021r. wynikającej z korekty za luty 2021r. Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 p.p.s.a., orzekł o uchyleniu zaskarżonego wyroku, a w oparciu o art. 146 § 1 p.p.s.a. orzekł o bezskuteczności czynności Prezydenta Miasta [...] dotyczącej wypłaty zaniżonej kwoty dotacji oświatowej. O zasądzeniu kosztów postępowania Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 200, art. 203 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) i pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015r., poz. 1800 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło