II SA/Bk 782/20

WyrokWSA w Białymstoku2020-12-22

Skład orzekający: Marek Leszczyński, Elżbieta Lemańska, Małgorzata Roleder

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podanie niezgodnych ze stanem faktycznym danych (innych niż dotyczące towaru) w systemie SENT, stanowiących naruszenie art. 7 ust. 2 pkt 1 lit. "j" i "k" ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów, skutkuje obligatoryjnym nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł, a organy administracji mają możliwość odstąpienia od nałożenia kary ze względu na ważny interes przewoźnika lub interes publiczny, nawet w sytuacji pandemii?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że podanie niezgodnych ze stanem faktycznym danych w systemie SENT, dotyczących numeru rejestracyjnego środka transportu i numeru zezwolenia drogowego, stanowi naruszenie art. 7 ust. 2 pkt 1 lit. "j" i "k" ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów, co skutkuje obligatoryjnym nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł na podstawie art. 24 ust. 1 pkt 2 tej ustawy. Sąd podkreślił, że kara ta jest nakładana niezależnie od winy podmiotu, a możliwość odstąpienia od jej nałożenia ze względu na ważny interes przewoźnika lub interes publiczny jest ograniczona i wymaga wykazania nadzwyczajnych okoliczności, które nie zostały stwierdzone w niniejszej sprawie, nawet w kontekście pandemii.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł na przewoźnika E. za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym w systemie monitorowania drogowego przewozu towarów (SENT). Nieprawidłowości dotyczyły numerów rejestracyjnych środka transportu i numeru zezwolenia drogowego. Organ I instancji nałożył karę, a Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał ją w mocy. Pełnomocnik przewoźnika złożył skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących możliwości odstąpienia od nałożenia kary ze względu na ważny interes przewoźnika i interes publiczny, a także naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących analizy stanu firmy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), Sędziowie asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska, sędzia WSA Małgorzata Roleder, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi E. w G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę Zaskarżoną decyzją z [...] września 2020 r. znak [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. (dalej: DIAS) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika P. Urzędu Celno-Skarbowego w B. z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...], którą nałożono na b. przewoźnika E. karę pieniężną w kwocie 10.000 zł za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym w systemie monitorowania drogowego przewozu towarów pod numerem SENT[...]. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że w dniu [...] lutego 2019r. została przeprowadzona kontrola środka przewozowego o numerze rejestracyjnym [...], należącego do b. przewoźnika E., którym przewożona była z B. na L. bibuła papierosowa klasyfikowana do pozycji Nomenklatury Scalonej (zwanej CN) 4813 i na tej podstawie podlegająca rygorom ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi. Po sprawdzeniu zgłoszenia w systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów stwierdzono nieprawidłowości polegające na podaniu w zgłoszeniu nr SENT[...] danych niezgodnych ze stanem faktycznym, a dotyczących numerów rejestracyjnych środka przewozowego i numeru zezwolenia drogowego. W dziale informacje o środku transportu zawarty był zapis "Numer rejestracyjny środka transportu [...], Numer rejestracyjny naczepy [...], Numer zezwolenia drogowego [...]". Zgodnie zaś ze stanem faktycznym powinno być: Numer rejestracyjny środka transportu [...], Numer rejestracyjny naczepy [...], Numer zezwolenia drogowego [...]. Ustalenia kontroli wpisane zostały do protokołu nr [...] z dnia [...] lutego 2019 r. i stanowiły podstawę do wszczęcia postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej przewidzianej ustawą z 9 marca 2017r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów (Dz. U. z 2017r., poz. 708 ze zm.) Organ stwierdził, że brak wpisania przez przewoźnika w zgłoszeniu SENT zgodnego ze stanem faktycznym numeru zezwolenia drogowego i numeru rejestracyjnego środka transportu stanowiło naruszenie art. 7 ust. 2 pkt 1 lit. "j" i "k" ww. ustawy, który to przepis wymaga podania w zgłoszeniu numeru zezwolenia, zaświadczenia lub licencji w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym, o ile są wymagane oraz numeru rejestracyjnego środka transportu. Organ I instancji stwierdził, że zgłoszenie danych niezgodnych ze stanem faktycznym, innych niż dotyczące towaru, skutkuje nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 10 000 zł odpowiednio na podmiot wysyłający, podmiot odbierający albo przewoźnika. Organ wyjaśnił jednocześnie, że ustawa zobowiązuje organ do analizy z urzędu przesłanek uzasadniających odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej z uwagi na ważny interes przewoźnika oraz interes publiczny (art. 24 ust. 3 ustawy o SENT), przy czym Naczelnik PUCS nie stwierdził żadnej z tych przesłanek. Z odwołaniem od powyższej decyzji wystąpił pełnomocnik Przewoźnika zarzucając jej naruszenie prawa materialnego, tj. art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotami paliwami opałowymi poprzez nieuznanie, że umorzenie na gruncie w/w ustawy postępowania może znaleźć uzasadnienie jako wynikające z ważnego interesu przewoźnika jak również może zostać dokonane przez wzgląd na interes publiczny oraz art. 26 ust.3 w/w ustawy poprzez jego niezastosowanie w sprawie i odmowę umorzenia prowadzonego postępowania i nałożenie kary w świetle braku strat po stronie Skarbu Państwa. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2020r. DIAS utrzymał rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne w mocy. Organ odwoławczy ustalił stan faktyczny sprawy i dokonał jego oceny prawnej identycznie jak organ pierwszej instancji. Nawiązując do treści art. 7 ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów, wskazał, ze środkiem technicznym służącym monitorowaniu drogowego przewozu towarów jest prowadzony w systemie teleinformatycznym rejestr. Przewoźnik dokonujący przewozu towarów z terytorium jednego państwa członkowskiego na terytorium drugiego państwa członkowskiego albo państwa trzeciego jest obowiązany przesłać do rejestru, przed rozpoczęciem przewozu towarów na terytorium kraju, zgłoszenie i uzyskać numer referencyjny dla tego zgłoszenia. Zgłoszenie to winno zawierać – między innymi - wskazanie numeru zezwolenia, zaświadczenia lub licencji w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym, o ile są wymagane oraz numery rejestracyjne środka transportu, o którym mowa w art. 2 pkt 11a ustawy. W sprawie niniejszej bezsporne jest zaś, że błędnie wpisano w zgłoszeniu numer rejestracyjny środka transportu [...], numer rejestracyjny naczepy [...] i numer zezwolenia drogowego [...], podczas gdy faktyczny przewóz wykonywany był środkiem transportu o numerze rejestracyjnym [...], numer rejestracyjny naczepy [...], a numer zezwolenia drogowego [...]. Dalej organ odwoławczy przyjmując, że stan faktyczny nie budzi wątpliwości i nie jest kwestionowany przez Stronę w złożonym odwołaniu, stwierdził, że ujawnienie powyższych nieprawidłowości skutkowało nałożeniem na przewoźnika kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł. W przypadku bowiem ujawnienia nieprawidłowości kara pieniężna nakładana jest obligatoryjnie, niezależnie od tego czy wpisanie danych w systemie niezgodnie ze stanem faktycznym było celowym działaniem podmiotu, czy spowodowane zwykłym błędem. Organ nie ma bowiem możliwości dokonywania analizy przyczyn zaistnienia naruszenia obowiązków przewoźnika, ani też miarkowania wysokości kary pieniężnej. W tych okolicznościach uznał, że nie ma też znaczenia, podnoszona przez stronę odwołującą okoliczność, że przedmiotowa pomyłka, polegająca na błędnym wpisaniu numerów rejestracyjnych środka transportu i numeru zezwolenia drogowego (licencji), na podstawie którego strona w dniu kontroli dokonywała transport, nosi znamiona oczywistej, niezamierzonej, czy incydentalnej. Organ II instancji nie znalazł również podstaw do odstąpienia od nałożenia kary. Zauważył, że przepisy ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów w sposób bardzo wąski uregulowały możliwość odstąpienia od nałożenia kary. Wyjaśnił, że pomimo, iż strona została wezwana do wykazania zindywidualizowanych okoliczności wskazujących na istnienie "ważnego interesu przewoźnika lub interesu publicznego" mogącego stanowić podstawę do odstąpienia od nałożenia kary, to nie przedstawiła żadnych dokumentów wskazujących na zaistnienie ważnego interesu przewoźnika lub interesu publicznego do zastosowania instytucji odstąpienia od nałożenia kary. Organ badając zaś z urzędu kondycję i stan majątkowy firmy Przewoźnika, ustalił, że firma prowadzi działalność gospodarczą i uzyskuje wysokie przychody, stąd też zapłata kary pieniężnej w kwocie 10.000 zł nie zachwieje jej sytuacją finansową i nie doprowadzi do utraty płynności finansowej czyjej likwidacji. Ponadto strona nie przedstawiła indywidualnych okoliczności w oparciu, o które organ mógłby przypuszczać, że uiszczenie kary sprawi, iż ukarany będzie zmuszony korzystać z pomocy publicznej w celu zapewnienia podstaw egzystencji. Na tej podstawie organ II Instancji doszedł do wniosku, że w przedmiotowej sprawie nie można mówić o istnieniu ważnego interesu przewoźnika czy istnienia ryzyka obciążenia państwa, a w rezultacie całego społeczeństwa nałożoną karą pieniężną. Skargę do sądu administracyjnego złożył pełnomocnik ukaranego Przewoźnika, zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie: - art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 9 marca 201 7r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotami paliwami opałowymi (dalej jako: ustawa SENT) poprzez jego niezastosowanie w sprawie przejawiające się uznaniem, iż umorzenie prowadzonego na gruncie niniejszej sprawy postępowania bez nakładania kary nie może znaleźć uzasadnienia jako wynikające z ważnego interesu przewoźnika jak również nie może zostać dokonane przez wzgląd na interes publiczny, - art. 121 §1, art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa, poprzez przeanalizowanie sytuacji firmy strony niniejszego postępowania w oparciu o dane ilustrujące jej stan przed pandemią, co doprowadziło organ do błędnego przekonania o jej dobrej kondycji ekonomicznej i braku możliwości zastosowania normy zapisanej w art. 24 ust. 3 ustawy SENT. W oparciu o powyższe zarzuty autor skargi wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz uchylenie decyzji organu I instancji. Uzasadniając zarzuty skargi jej autor podkreślił, że w obecnie zaistniałej sytuacji pandemicznej nie można dwóch przesłanek, tj. ważnego interesu przewoźnika jak i interesu społecznego rozdzielać. Od marca 2020r. świat ogarnięty jest bowiem pandemią wirusa CON/ID 19, skutkującą negatywnymi skutkami ekonomicznymi dla wszystkich obywateli Unii Europejskiej, które jak można się spodziewać dotkną zarówno B. jak i Polskę. Dla strony - jako b. przewoźnika kara w wysokości 10 000 zł przedstawiała już w dniu kontroli ogromną wartość, a jej dotkliwość w obecnym stanie rynku transportowego w czasie pandemii gwałtownie wzrosła. Pełnomocnik skarżącego podkreśliła jednocześnie, że obecnie organy Unii Europejskiej jak i rządy poszczególnych krajów członkowskich podejmują intensywne działania mające na celu ratowanie wspólnego rynku jak i gospodarek poszczególnych państw członkowskich, sięgając nawet do wypłacania dodrukowywanych na bieżąco pieniędzy. Powstałe zaś perturbacje na rynku transportowym dotknęły również firmę skarżącej. W zaś kontekście oczywiste staje się, że możliwość uniknięcia kary w wysokości 10 000 zł ma dla strony niniejszego postępowania znaczenie zasadnicze. Tym bardziej, że kara za drobną omyłkę przy wprowadzaniu danych wydaje się natomiast nieproporcjonalna do wagi popełnionego naruszenia prawa - a co najważniejsze, może być przyczyną daleko idących kłopotów finansowych strony - w opisanej tu rzeczywistości czasu pandemii. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko z uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga jako niezasadna podlega oddaleniu. Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że niniejsza skarga została rozpoznana przez sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie spawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażądała przeprowadzenia rozprawy. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie spełnione zostały wszystkie przesłanki, o których mowa w art. 119 pkt 2 p.p.s.a. Podstawę materialnoprawną decyzji nakładającej na skarżącego Przewoźnika sporną karę pieniężną stanowiły prawidłowo powołane przez organ przepisy ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 708 ze zm., dalej: ustawa o SENT), w brzmieniu obowiązującym w dniu kontroli. W myśl art. 3 ust. 1 tej ustawy system monitorowania przewozu obejmuje gromadzenie i przetwarzanie danych o przewozie towarów, w szczególności z zastosowaniem środków technicznych służących do tego monitorowania oraz kontrolę realizacji obowiązków wynikających z ustawy. W ustawie przyjęto (art. 4 ust. 1 - 4), że środkiem technicznym służącym monitorowaniu drogowego przewozu towarów jest rejestr zgłoszeń. Jest on prowadzony w systemie teleinformatycznym i gromadzi dane zawarte w zgłoszeniach, uzupełnieniach zgłoszeń i ich aktualizacjach oraz dotyczące przeprowadzonych kontroli. Zgodnie zaś z art. 7 ust. 1 ustawy SENT w przypadku przewozu towaru z terytorium jednego państwa członkowskiego na terytorium drugiego państwa członkowskiego albo państwa trzeciego, przewoźnik jest obowiązany przesłać do rejestru, przed rozpoczęciem przewozu towaru na terytorium kraju, zgłoszenie i uzyskać numer referencyjny dla tego zgłoszenia. W przypadku przewozu po drodze publicznej, zgłoszenie to zawiera dane szczegółowo wymienione w ust. 2 pkt 1 ww. przepisu, w tym m.in. numer zezwolenia, zaświadczenia lub licencji w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, o ile są wymagane (pkt j) oraz numery rejestracyjne środka transportu, o którym mowa w art. 2 pkt 11 a (pkt k). W celu zapewnienia przestrzegania ustawowych obowiązków w zakresie m.in. dokonywania, uzupełniania i aktualizacji zgłoszenia oraz zgodności danych zawartych w zgłoszeniu ze stanem faktycznym, sprawowana jest kontrola przewozu towarów - art. 13 ust. 1 ustawy SENT. Jak stanowi natomiast ust. 2 art. 13 tej ustawy, kontrola obejmuje weryfikację danych zawartych w dokumentach okazanych przez kierującego, dokonanie oględzin towaru, w tym pobranie próbki towaru, oraz weryfikację wskazań lokalizatora albo zewnętrznego systemu lokalizacji. Kontrolę przewozu towarów przeprowadzają funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej, a także Policji, Straży Granicznej, inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego (vide: art. 1 ust. 3 i 4 ustawy SENT). W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w toku kontroli lub na żądanie kontrolowanego, kontrolujący sporządza protokół - art. 7 pkt 1 ustawy SENT. W okolicznościach niniejszej sprawy, nie ulega wątpliwości, co też nie jest kwestionowane przez skarżącego przewoźnika, że w wyniku kontroli przeprowadzonej przez funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej w dniu [...] lutego 2019r. stwierdzono nieprawidłowości w systemie SENT polegające na podaniu danych niezgodnych ze staniem faktycznym w zakresie numerów rejestracyjnych środka przewozowego i numeru zezwolenia drogowego. W zgłoszeniu numer rejestracyjny środka transportu [...], numer rejestracyjny naczepy [...] i numer zezwolenia drogowego [...], podczas gdy faktyczny przewóz wykonywany był środkiem transportu o numerze rejestracyjnym [...], numer rejestracyjny naczepy [...], a numer zezwolenia drogowego [...]. W tej sytuacji organy obu instancji, trafnie uznały, że w przedmiotowej sprawie zaistniały podstawy do wymierzenia przewoźnikowi kary pieniężnej na podstawie art. 24 ust.1 pkt 2 ustawy SENT. Jak stanowi bowiem powyższy przepis w przypadku gdy podmiot wysyłający, podmiot odbierający albo przewoźnik zgłosi dane niezgodne ze stanem faktycznym, inne niż dotyczące towaru - odpowiednio na podmiot wysyłający, podmiot odbierający albo przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 10.000 zł. Użyte przez ustawodawcę w art. 24 ust. 1 pkt 2 ustawy o SENT sformułowanie zgłosi dane niezgodne ze stanem faktycznym - należy rozumieć jako podanie przez przewoźnika danych nie odzwierciedlających rzeczywistości, tj. danych które są nieprawdziwe, nie odpowiadają rzeczywistemu stanowi rzeczy, nie odzwierciedlają rzeczywistego stanu rzeczy (tak NSA w wyroku z dnia 21 listopada 2019r. syn. akt II GSK 1133/19, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W ocenie sądu okoliczności faktyczne ustalone bezspornie podczas kontroli przeprowadzonej w dniu 18 lutego 2019r., i nie kwestionowane również przez Przewoźnika, wyczerpują dyspozycję art. 24 ust. 1 pkt 2 ustawy SENT, a w konsekwencji uzasadniały wymierzenie skarżącej firmie kary pieniężnej we wskazanej w decyzji wysokości. W przypadku bowiem ujawnienia nieprawidłowości, kara pieniężna nakładana jest obligatoryjnie przez organ, niezależnie od tego, czy wpisanie danych w systemie niezgodnych ze stanem faktycznym było celowym działaniem podmiotu, czy spowodowane zwykłym błędem. Odnosząc się zaś w tym miejscu do argumentacji podniesionej w skardze, iż nie jest w interesie publicznym działanie organów polegające na nakładaniu kar pieniężnych na podmioty, które działają zgodnie z prawem, a dokonały jedynie nieistotnych omyłek czy błędów w zgłoszeniu SENT, należy podkreślić, iż przepisy ustawy o SENT mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie przewidują wartościowania przyczyn naruszenia przez odpowiedzialne podmioty zasad systemu monitorowania drogowego przewozu tzw. wrażliwych towarów. Zostały przy tym ukształtowane tak, że przewidują sankcje pieniężne za obiektywnie stwierdzony fakt naruszenia przepisów, a więc są niezależne od winy odpowiedzialnego podmiotu. Jak wskazano zaś w uzasadnieniu projektu ustawy o monitorowaniu drogowego przewozu towarów (druk 1244), sankcjami zostali objęci wszyscy uczestnicy przewozu, tzw. uczestnicy "łańcucha dostaw" podlegającego systemowi monitorowania, a wysokość kar została uzależniona od ich roli i obowiązków na nich nałożonych. System kar z uwagi na sposób ich wymierzania jest czytelny, łatwy do stosowania i przejrzysty (nieprawidłowość = kara administracyjna albo grzywna w określonej wysokości). Istotnie, przyznać trzeba, że kara za nieprzedstawienie środka transportu wraz z towarem objętym zgłoszeniem jest wysoka, ale ma ona spowodować, by naruszenia przepisów były nieopłacalne. Sankcja ma odstraszać i działać prewencyjnie. Konstrukcja oraz sposób zredagowania przepisów regulujących obowiązek przestrzegania norm związanych z systemem monitorowania drogowego przewozu towarów jest na tyle precyzyjny i jednoznaczny, że wyklucza, jak trafnie przyjął DIAS, możliwość swobodnej interpretacji tych uregulowań zarówno przez osoby dokonujące kontroli drogowej, jak też przez organy prowadzące postępowania. Mając powyższe na uwadze skład orzekający nie znalazł przyczyn, które uzasadniałyby odmienny pogląd niż ten zawarty w zaskarżonych rozstrzygnięciach organów administracji skarbowej. Skarżący przewoźnik jako podmiot zajmujący się profesjonalnie przewozem towarów, winien posiadać rozeznanie co do obowiązków jakie w tym zakresie nakłada na niego ustawa oraz sankcji jakie przewiduje za ich niewykonanie. W ocenie sądu – w sprawie nie doszło również do naruszenia art. 24 ust. 3 oraz art. 26 ust. 3 ustawy SENT. W pierwszej kolejności za prawidłowe należy uznać stanowisko Dyrektora IAS w B. w zakresie stwierdzenia, że decyzja w przedmiocie odstąpienia od nałożenia kary ma charakter uznaniowy. Oznacza to, że na podstawie art. 24 ust.3 w/w ustawy organ może zastosować ulgę w zapłacie kary pieniężnej, jeżeli w indywidualnej sprawie w tym przedmiocie ustali i oceni zaistnienie przesłanki ważnego interesu przewoźnika lub interesu publicznego. Jeżeli jednak nie stwierdzi wystąpienia sytuacji odpowiadających użytym pojęciom ważnego interesu przewoźnika lub interesu publicznego, wówczas w ogóle nie będzie wchodziło w grę zastosowanie przez ten organ uznania administracyjnego. Orzekające w sprawie organy prawidłowo też zinterpretowały przesłanki "ważnego interesu przewoźnika" oraz "interesu publicznego". Ważny interes przewoźnika to nie subiektywne przekonanie strony o istnieniu takiego interesu, ale sytuacja nadzwyczajna, na którą przewoźnik nie ma wpływu. Użycie słowa "ważny", podkreśla wyjątkowość zastosowania instytucji odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej z uwagi na tenże interes. Ważny interes przewoźnika może wystąpić wtedy, kiedy obniżą się znacznie jego zdolności płatnicze, spowodowane zdarzeniami losowymi, przy czym wymaga to wykazania konkretnych okoliczności, w tym również ekonomicznej sytuacji firmy, które są wyjątkowe niezależne od strony i uniemożliwiające wywiązanie się z ciążących na nim względem Państwa obowiązków. Przesłanka interesu publicznego wymaga zaś uwzględnienia zasadności obciążenia państwa, a w rezultacie całego społeczeństwa kosztami udzielonej w ten sposób pomocy. Biorąc powyższe rozważania pod uwagę podzielić należy stanowisko organów administracji skarbowej, że zaistniały stan faktyczny nie jest skutkiem ponadprzeciętnych okoliczności, natomiast konieczność prawidłowego wypełniania obowiązków rejestracyjnych nałożonych ustawą o SENT jest powszechnie znana podmiotom, do których jest skierowana. Podanie zatem w zgłoszeniu niezgodnych ze staniem faktycznym numerów rejestracyjnych środka przewozowego i numeru zezwolenia drogowego może jedynie świadczyć o braku dołożenia należytej staranności przy prowadzeniu działalności gospodarczej związanej z transportem określonych grup towarów. W szczególności, że jak ustalił organ II instancji, skarżąca firma od początku funkcjonowania ustawy tj. od 18 kwietnia 2017r. do dnia 19 maja 2020 r. wystąpiła łącznie w 78 zgłoszeniach SENT. Istotne jest również to, że skarżący przewoźnik, pomimo, że pismem z dnia [...] lutego 2020r. został poinformowany przez organ o możliwości wykazania przesłanek do odstąpienia kary, lecz z tej możliwości w toku prowadzonego postępowania nie skorzystał. Skarżący nie przedstawił bowiem żadnych dokumentów, z których wynikałaby niemożność uiszczenia wymierzonej - kary. Przeprowadzona przez organy analiza dokumentów zebranych w toku postępowania wykazała zaś, że skarżący Przewoźnik prowadzi działalność gospodarczą od 2001 roku i uzyskuje wysokie przychody (szacunkowy roczny przychód 863 000 USD). Trafnie zatem przyjęły organy, że załata kary pieniężnej w kwocie 10.000 zł raczej nie zachwieje jej sytuacją finansową, nie doprowadzi do utraty płynności finansowej, ani też jej likwidacji. W konsekwencji skoro strona nie przedstawiła indywidualnych okoliczności w oparciu, o które organ mógłby przypuszczać, że uiszczenie kary sprawi, iż ukarany Przewoźnik będzie zmuszony korzystać z pomocy publicznej państwa w celu zapewnienia podstaw egzystencji, a takich okoliczności nie stwierdzono również z urzędu, to przyjąć należy organy nie miały możliwości sformułowania oceny o wystąpieniu tej przesłanki odstąpienia od ukarania, w tym nie miały możliwości dokonania innej niż wyżej przedstawiona, analiza ekonomiczna sytuacji przewoźnika. Co prawda odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej zawsze leży w interesie strony zmniejszając obciążenia finansowe, tym niemniej okoliczność ta, nawet w okresie panującej pandemii, nie jest to wystarczająca do przyjęcia wystąpienia "ważnego interesu przewoźnika". W kwestii "interesu publicznego" wskazać należy, że prawidłowo organy zinterpretowały ten interes jako uwzględniający wartości wspólne dla całego społeczeństwa, takie jak równość, sprawiedliwość, bezpieczeństwo, przestrzeganie prawa, czy zaufanie do organów państwa. Prawidłowo również wskazano, że zasadą jest płacenie należności publicznych, gdyż odstąpienie od tego obowiązku stawiałoby stronę w pozycji uprzywilejowanej w stosunku do innych podmiotów znajdujących się w podobnej sytuacji, a to nie może być uznane za działanie w interesie publicznym i z korzyścią dla ogółu. W interesie publicznym nie jest również rezygnowanie przez Skarb Państwa z przysługujących mu należności i przerzucanie ich ciężaru na społeczeństwo. Niewątpliwie brak środków finansowych i majątku powodujący konieczność sięgnięcia przez stronę po środki z budżetu państwa mógłby być rozważany jako wypełnienie przesłanki interesu publicznego, jednak takich okoliczności w sprawie nie dowiedziono. O ile może podlegać w orzecznictwie dyskusji to, czy wystąpienie interesu publicznego powinno być łączone z ustalaniem sytuacji uszczuplenia należności budżetu państwa wskutek zachowania legalnie działającego podmiotu dopuszczającego się naruszenia przepisów ustawy o SENT, to jednak w sprawie niniejszej argument ten nie ma większego znaczenia. Istota odpowiedzialności za naruszenia przepisów ustawy o SENT polega na karaniu także za uchybienia formalne, natomiast dla odstąpienia od ukarania z uwagi na interes publiczny muszą wystąpić inne, poza formalnym charakterem naruszenia, okoliczności uzasadniające przyjęcie, że mimo naruszenia, w sytuacji tego konkretnego podmiotu, nie pozostawałoby w interesie publicznym jego ukaranie. Przykładowo w sprawach o sygn. akt II GSK 220/20, czy też II GSK 1696/18 NSA uwzględniał szczególne okoliczności stanu faktycznego, ale w sprawie niniejszej takie - nie wystąpiły. W przywołanej przez pełnomocnika skarżącej sprawie o sygn. akt II GSK 220/20 doszło bowiem do poczwórnego ukarania za to samo automatycznie powtórzone uchybienie polegające na błędnym wskazaniu miejsca załadunku towaru oraz w sytuacji tego samego przewoźnika, tego samego transportu, tej samej trasy i tego samego środka transportu, co sąd kasacyjny ocenił jako kilkukrotne ukaranie za to samo przewinienie, a co było niezgodne z zasadą proporcjonalności. Z akt sprawy lub z okoliczności wskazanych przez stronę powinno zatem jednoznacznie wynikać, że istnieją podstawy do uwzględnienia takich szczególnych okoliczności uzasadniających rozważenie odstąpienia od ukarania z uwagi na interes publiczny. Tymczasem strona skarżąca żadnych takich konkretnych okoliczności nie wskazała. W ocenie sadu w interesie publicznym jest zaś aby wszyscy uczestnicy rynku transportu towarami wrażliwymi wywiązywali się z obowiązków nałożonych ustawą. Zastosowanie zatem ulgi w przedmiotowej sprawie stawiałoby przewoźnika w uprzywilejowanej pozycji w stosunku do pozostałych uczestników rynku, którzy wywiązują się z nałożonych ustawą obowiązków. Rację więc miały orzekające organy, że skoro Przewoźnik w sposób nie budzący wątpliwości podał do systemu monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów – dane niezgodne z rzeczywistością, to zastosowanie przewidzianej przepisami ulgi byłoby nie tylko niezgodne z zasadą zaufania do organów podatkowych, ale nie uwzględniałoby wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, jak konstytucyjna zasada równego traktowania wszystkich podmiotów przez organy państwowe, sprawiedliwość i bezpieczeństwo. Ponadto nie można zgodzić się ze stanowiskiem pełnomocnika skarżącego, jakoby podanie niewłaściwego numeru rejestracyjnego pojazdu wykonującego transport było niewielkim, czy błahym niedociągnięciem administracyjnym. Jak trafnie podkreślono w zaskarżonym rozstrzygnięciu nie leży w interesie Rzeczypospolitej Polski, a także UE, nieewidencjonowany obrót wyrobami akcyzowymi, czy innymi towarami, bowiem osłabia to gospodarkę kraju i wywiera negatywny wpływ na stabilność i bezpieczeństwo obywateli, co przekłada się negatywnie na gospodarki innych krajów UE i ich obywateli. Nakaz uwzględnienia interesu publicznego, co pokreślono już wyżej, oznacza bowiem dyrektywę postępowania, zgodnie z którą należy mieć na względzie respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa. W interesie publicznym jest zaś aby wszyscy przestrzegali przepisów i by była przestrzegana zasada powszechności, równości i sprawiedliwości. Wydanie natomiast rozstrzygnięcia odstępującego od nałożenia kary pieniężnej niewątpliwie stanowiłoby nienależną Stronie subwencję z budżetu państwa i prowadziłoby do nierównomiernego traktowania pozostałych przewoźników drogowych, którzy spełniają wymogi narzucone przedmiotową ustawą. Podsumowując, wbrew zarzutom skargi, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej prawidłowo zastosował w sprawie przepisy ustawy SENT, wyprowadzając z ich treści i w oparciu o poczynione ustalenia, obowiązek nałożenia na skarżącego kary pieniężnej przewidzianej art. 24 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy. Jednocześnie organy po przeanalizowaniu okoliczności niniejszej sprawy zasadnie uznały, że nie można odstąpić od nałożenia kary pieniężnej na przewoźnika, gdyż nie wystąpiła żadna ze wskazanych w ustawie przesłanek. W tym stanie rzeczy, skoro zawarte w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło