I FZ 124/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Danuta Oleś, , , po rozpoznaniu w dniu 13 lipca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P.G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 18 maja 2022 r. sygn. akt I SA/Sz 614/21 odmawiające przywrócenia terminu do uzupełnienia wymogów formalnych skargi w sprawie ze skargi P.G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie z dnia 27 maja 2021 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej w sprawie podatku od towarów i usług za luty, od kwietnia do sierpnia, listopad i grudzień 2014 r. postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z 18 maja 2022 r., sygn. akt I SA/Sz 614/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odmówił P.G. przywrócenia terminu do uzupełnienia wymogów formalnych skargi. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący, zarzucając naruszenie art. 86 § 1 w zw. z błędną wykładnią 46 § 2a, § 2b, art. 74a § 3, § 8 i § 12 oraz art. 87 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: "p.p.s.a.") polegającą na uznaniu, że nie zaszły okoliczności do przywrócenia terminu do uzupełnienia wymogów formalnych skargi. Wniesiono o uchylenie przedmiotowego postanowienia i rozstrzygnięcie sprawy. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że w zaskarżonym postanowieniu WSA uznał, że pismo stanowiące wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi zostało podpisane podpisem elektronicznym oraz, że termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu rozpoczął swój bieg po powzięciu informacji o wydaniu postanowienia o odrzuceniu skargi. Strona podniosła, że wezwanie z 30 lipca 2021 r. zostało przesłane przez Sąd pismem przewodnim wraz załącznikami - odpisem zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu oraz odpisem odpowiedzi na skargę. Żaden z załączników towarzyszących pismu przewodniemu nie został przez Sąd podpisany. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 85 p.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Instytucją procesową, której celem jest ochrona strony przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu do dokonania określonej czynności procesowej jest instytucja przywrócenia terminu. W świetle art. 86 § 1 i art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a. przywrócenie terminu następuje na wniosek uprawnionego złożony do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W składanym wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu oraz wykonać czynność, której termin został uchybiony. Zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie przyjmuje się rygorystyczne kryteria ocen postawy osoby, która dokonała czynności procesowej po terminie. Wiążą się one z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa, a o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. W konsekwencji brak winy w uchybieniu terminu można przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, oceniając merytorycznie wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, Sąd pierwszej instancji zasadnie uznał brak podstaw do jego uwzględnienia. W przedmiotowej sprawie na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału wezwano pełnomocnika skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi przez podpisanie skargi lub nadesłania podpisanej skargi oraz nadesłania podpisanego pełnomocnictwa lub uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa. Załączniki do pisma stanowiły natomiast: odpis odpowiedzi na skargę oraz odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że powyższe pismo, jak wynika z akt sprawy (k. 20 akt), zostało podpisane podpisem elektronicznym zgodnie z treścią art. 65b p.p.s.a. Wezwanie do uzupełnienia wymogów formalnych skargi zostało podpisane podpisem elektronicznym i skutecznie doręczone na adres e-PUAP pełnomocnika. Wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego 2 sierpnia 2021 r. Termin do uzupełnienia wymogów formalnych skargi upłynął bezskutecznie 9 sierpnia 2021 r. i w tym terminie nie zostały uzupełnione wskazane braki skargi (poza uiszczeniem wpisu). Cała argumentacja zażalenia w żaden sposób nie odnosi się do wykazania braku winy pełnomocnika skarżącego w nieuzupełnieniu w terminie braków skargi. Uzasadnienie oscyluje jedynie wokół kwestii podpisania przez Sąd pierwszej instancji jedynie pisma przewodniego, a nie załączników. Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że nie było to pismo przewodnie, a wezwanie do uzupełnienia wskazanych braków i zostało ono w sposób prawidłowy podpisane podpisem elektronicznym i doręczone pełnomocnikowi. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie, którym odmówiono przywrócenia terminu do wniesienia skargi jest prawidłowe. Brak było przesłanki z art. 87 § 2 p.p.s.a. by wniosek ten Sąd pierwszej instancji mógł uwzględnić. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.