I SA/Ol 771/20
WyrokWSA w Olsztynie2021-03-03
Skład orzekający: Jolanta Strumiłło, Ryszard Maliszewski, Przemysław Krzykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy płatnik składek, będący wspólnikiem spółki cywilnej zatrudniającej pracownika, który zgłosił pracownika do ubezpieczeń pod numerem NIP spółki cywilnej, może ubiegać się o zwolnienie z opłacania składek na własne ubezpieczenia za okres marzec-maj 2020 r. na podstawie art. 31zo ust. 1 i 2 ustawy o COVID-19, jeśli złożył odrębne wnioski dotyczące składek za siebie i za pracownika, a wnioski te zawierają sprzeczne oświadczenia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych prawidłowo ocenił wniosek strony jako wadliwy, ponieważ zawierał on sprzeczne informacje dotyczące zgłoszenia ubezpieczonych pod wskazanym numerem NIP. W przypadku, gdy płatnik składek jest jednocześnie wspólnikiem spółki cywilnej zatrudniającej pracownika i posiada indywidualny NIP oraz NIP spółki, powinien złożyć odrębne wnioski o zwolnienie z opłacania składek – jeden dotyczący składek na własne ubezpieczenia, a drugi dotyczący składek za zatrudnionych w spółce. Złożenie dwóch wniosków z wzajemnie wykluczającymi się oświadczeniami (opłacanie składek wyłącznie za siebie vs. opłacanie składek za inne osoby ubezpieczone) uniemożliwiło uwzględnienie wniosku. Sąd oddalił skargę, stwierdzając, że organ prawidłowo zastosował przepisy ustawy o COVID-19 i Kodeksu postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Strona A. S. złożyła wniosek o zwolnienie z opłacania należności z tytułu składek za okres marzec-maj 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) odmówił zwolnienia, wskazując, że na dzień 29 lutego 2020 r. strona była płatnikiem składek wyłącznie na własne ubezpieczenie, bez zgłoszonych innych ubezpieczonych. Po złożeniu kolejnego wniosku dotyczącego składek za maj 2020 r., ZUS orzekł o zwolnieniu za ten miesiąc, utrzymując odmowę za marzec i kwiecień. Strona wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym dyskryminację przedsiębiorców prowadzących działalność w formie spółki cywilnej. Strona argumentowała, że jako wspólnik spółki cywilnej zatrudniającej pracownika, powinna być traktowana na równi z innymi przedsiębiorcami.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Jolanta Strumiłło Sędziowie sędzia WSA Ryszard Maliszewski sędzia WSA Przemysław Krzykowski (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 3 marca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie odmowy zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za okres od marca do kwietnia 2020 r. oddala skargę
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie decyzją
z "[...]" Zakład Ubezpieczeń Społecznych (dalej jako: organ, ZUS, Zakład), po rozpatrzeniu wniosku A. S. (dalej jako: strona, skarżący):
I. uchylił w części decyzję z dnia "[...]" odmawiającą prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na własne obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz wypadkowe, dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, ubezpieczenie i zdrowotne i Fundusz Pracy, i orzekł o zwolnieniu z opłacenia składki za maj 2020 r.
II. utrzymał w mocy decyzję z dnia "[...]" w pozostałej części, tj. w zakresie odmowy prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na własne obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz wypadkowe, dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy, za okres: marzec 2020 r. oraz kwiecień 2020 r.
Z uzasadnienia decyzji oraz akt sprawy wynika, że wnioskiem z 6.04.2020 r., uzupełnionym 18.05.2020 r., strona zwróciła się o zwolnienie z obowiązku opłacenia nieopłaconych należności z tytułu składek za marzec-maj 2020 r., jako płatnik składek za osoby zgłoszone do ubezpieczeń społecznych.
Decyzją z "[...]" Zakład Ubezpieczeń Społecznych, działając na podstawie art. 31zq ust. 7 ustawy z 2.03.2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVlD-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z poz. 374 ze zm., dalej jako: ustawa o COVID-19), odmówił stronie prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za okres od marca do maja 2020 r.
W uzasadnieniu wskazując, że zgodnie z zaewidencjonowanymi danymi na 29 lutego 2020 r. strona była płatnikiem składek wyłącznie na własne ubezpieczenie społeczne. Jednocześnie nie stwierdzono zgłoszonych do ubezpieczenia społecznego innych ubezpieczonych.
W dniu 23.06.2020 r. strona złożyła kolejny wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za maj 2020 r., jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność opłacająca składki wyłącznie za siebie. Pismem
z 1.07.2020 r. poinformowano stronę o zwolnieniu z opłacenia składek za maj 2020 r.
We wniosku z 2.07.2020 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy strona wyjaśniła, że prowadzi działalność gospodarczą wyłącznie w formie spółki cywilnej A. W ramach tej działalności strona wraz z drugim wspólnikiem spółki cywilnej zatrudniają pracownika. W związku zaś z brakiem technicznej możliwości złożenia 1 wniosku o zwolnienie z opłacenia składek obejmującego wszystkie 3 osoby (2 wspólników i 1 pracownik), zostały złożone 3 odrębne wnioski za wszystkie osoby, za które wspólnicy opłacają składki. Spółka cywilna nie jest podmiotem praw i obowiązków, i tym samym nie może zatrudniać pracowników. Status płatnika składek, jak i pracodawcy, przysługuje zatem wspólnikom spółki. Spółka cywilna zatrudnia pracownika, dlatego wniosek o zwolnienie został uzupełniony w pozycjach dotyczących płatnika składek, który ma zgłoszonych do ubezpieczeń innych ubezpieczonych. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia w zakresie zwolnienia z opłacania składek powinien być fakt zgłoszenia w ZUS wspólników pod innymi NIP-ami, niż NIP spółki cywilnej. Ponadto, zdaniem strony, wymagając oświadczenia o wysokości przychodów, ZUS dyskryminuje podmioty prowadzące działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej względem innych podmiotów, od których nie wymaga się takiego oświadczenia.
Decyzją z "[...]" Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy decyzję z "[...]" w części dotyczącej odmowy prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na własne ubezpieczenia za marzec i kwiecień 2020 r. oraz uchylił tę decyzję w części i orzekł o zwolnieniu z opłacenia składek na własne ubezpieczenia za maj 2020r.
Zakład wskazał, że rozpatrując ponownie sprawę, uwzględnił złożenie przez stronę, jako płatnika składek zgłoszonego pod numerem NIP "[...]", wniosku
z 23.06.2020 r. w zakresie zwolnienia z opłacania składek za maj 2020 r. Wniosek ten, zawierający oświadczenie w zakresie wysokości przychodu, nie obejmował jednak składek za marzec i kwiecień 2020 r., więc zmiana decyzji była możliwa jedynie w odniesieniu do rozstrzygnięcia za maj 2020 r. Odnosząc się do zarzutów dyskryminacji strony jako podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej, Zakład stwierdził, że w przypadku płatnika zatrudniającego pracowników zastosowanie znajdują przepisy art. 31zo ust. 1 lub ust. 1a ustawy o COVID-19 dotyczące kryterium wysokości przychodu, bez względu na to, czy płatnik jest osobą fizyczną, spółką cywilną, spółką osobową czy kapitałową.
Na punkt II powyższej decyzji strona wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę wnosząc o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego, zarzucając jej naruszenie:
1. przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy z 14.06.1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.:Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm., dalej: jako k.p.a.) poprzez:
- nieodniesienie się do zarzutów wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w zakresie braku uzależnienia przez ustawodawcę prawa do zwolnienia od numeru NIP,
pod którym dokonano zgłoszenia do ubezpieczenia i opłacenia składek;
- niewłaściwą ocenę dowodu z wpisu do CEIDG, z którego wynika, że strona prowadzi działalność wyłącznie w formie spółki cywilnej, co wyklucza uznanie, że nie zatrudnia ona pracownika, skoro pod numerem NIP spółki zgłasza ubezpieczonego;
2. przepisów prawa materialnego, tj. niewłaściwe zastosowanie art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19 w zw. z art. 4 pkt 2 lit. a) i d) ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (dalej "u.s.u.s.") i uznanie, że skarżąca nie jest płatnikiem uprawnionym do zwolnienia z opłacania własnych składek, tj. płatnik nie opłaca składek za siebie i za osobę zatrudnioną.
Strona wniosła o rozpoznanie sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Olsztynie, podnosząc, że nie ma powodów, dla których racjonalny ustawodawca miałby uprzywilejować możliwością złożenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego według miejsca zamieszkania strony jedynie w sprawie umorzenia składek, a już nie w sprawie o prawo do zwolnienia z obowiązku ich opłacenia.
W uzasadnieniu zarzutów skargi strona podniosła, że prowadzi działalność gospodarczą wyłącznie w formie spółki cywilnej. Wniosek dotyczył wszystkich 3 osób, za które wspólnicy spółki cywilnej opłacają składki, traktując je jako "osoby ubezpieczone", o których mowa w części II pkt 1 formularza wniosku. Okoliczność,
że z powodów "technicznych" ZUS wymaga, aby zgłaszać pracownika
do ubezpieczenia pod numerem NIP spółki cywilnej, nie oznacza, że spółka ta staje się pracodawcą, a tym samym płatnikiem składek. Stosownie do art. 4 pkt 2 lit. a) i d) u.s.u.s. podmiotami praw i obowiązków płatnika i pracodawcy pozostają wspólnicy,
co potwierdza orzecznictwo SN (wyrok z 14.12.2017 r., sygn. akt II UK 643/16).
W świetle zaś przepisu art. 31zo ustawy o COVID-19 bez znaczenia jest posiadanie odrębnych numerów NIP przez spółkę cywilną i wspólników. Zwolnienie przyznano płatnikom, a przepisy prawa nie uzależniają statusu płatnika od numeru NIP.
Ponadto, w ocenie strony, stanowisko ZUS w sposób niezgodny z art. 32 Konstytucji RP oraz art. 31zo ustawy o COVID-19 dyskryminuje przedsiębiorców prowadzących działalność wyłącznie w formie spółki cywilnej, wymagając od nich spełnienia przesłanki nieprzekroczenia określonej wysokości przychodu, podczas gdy osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą zgłasza zarówno pracownika,
jak i siebie do ubezpieczeń społecznych pod swoim numerem NIP, i nie dotyczy jej wymóg składania oświadczenia o wysokości przychodów.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Podtrzymując stanowisko w sprawie, wskazał, że zgodnie z art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19 zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek następuje na wniosek, który zawiera m.in. numery NIP i REGON płatnika składek. Strona w ewidencji ZUS występuje jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność opłacająca składki wyłącznie za siebie (NIP "[...]") oraz jako wspólnik spółki cywilnej - pracodawcy będącego płatnikiem składek za zatrudnioną osobę (NIP "[...]"). W analizowanym wniosku wystąpiła jako płatnik składek za osoby zgłoszone do ubezpieczenia, posługując się numerem NIP płatnika opłacającego składki za samego siebie, co czyniło wniosek wadliwym i skutkowało decyzją negatywną. W kolejnym wniosku z 23.06.2020 r. numer NIP współgrał ze statusem płatnika, jednak w dokumencie tym strona wystąpiła o zwolnienie z opłacenia składek jedynie za maj 2020 r. W konsekwencji organ zwolnił stronę z opłacenia składki za maj 2020 r., a w pozostałej części utrzymał w mocy decyzję z "[...]".
Uzupełniając skargę strona wniosła o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym. Stwierdziła, że jako płatnik składek za siebie i za pracownika złożyła prawidłowe wnioski, zarówno o zwolnienie ze składek za marzec-maj 2020 r. (na podstawie art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19), jak i następnie za maj 2020 r. (na podstawie art. 31zo ust. 2 ustawy o COVID-19, ponieważ osiągnięto przychód uprawniający do zwolnienia również na tej podstawie). W formularzu wniosku, którego edycja była niemożliwa z przyczyn technicznych, wyraźnie wskazano, że płatnikiem jest wspólnik. ZUS wskazał, że pod podanym numerem NIP nie ma zgłoszonych pracowników i jest to zgodne z prawdą, gdyż niezgodnie z przepisami definiującymi płatnika, ZUS nakazuje zgłaszać pracownika pod numerem NIP spółki cywilnej. Wniosek oparty na podstawie z art. 31zo ust. 2 ustawy o COVID-19 został złożony dopiero po uzyskaniu informacji od pracownika ZUS o nieuznawaniu wspólnika spółki cywilnej za płatnika opłacającego składki za siebie i za pracownika. Złożenie dwóch wniosków na podstawie odrębnych podstaw i o odrębnej treści było celowe. W dalszym jednak ciągu płatnik nie opłacał składek wyłącznie za siebie i był uprawniony do zwolnienia ze składek za siebie oraz za pracownika, bez względu na kryterium przychodu. Stanowisko ZUS, że osoba fizyczna prowadząca działalność w swoim imieniu, zatrudniająca pracownika, jest zwolniona ze składek bez względu na wysokość osiągniętego przychodu, a osoba prowadząca działalność gospodarczą wyłącznie w formie spółki cywilnej, zatrudniająca pracownika, nie jest zwolniona ze składek za siebie, narusza nie tylko przepisy wskazane w skardze, ale również zasadę równego traktowania przedsiębiorców z art. 12 ustawy z 6.03.2018 r. – Prawo przedsiębiorców (tekst jedn.: Dz. U. z 2021 r., poz. 162).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 31zt ustawy o COVID-19, obsługa przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych zwolnienia z obowiązku opłacania składek, o których mowa w art. 31zo, realizowana jest w trybie umorzenia składek, właściwy więc do rozpoznania sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie stosownie do § 1 pkt 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z 22.02.2017 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym spraw z zakresu działania Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz.U. z 2020 r. poz. 1773), który stanowi, że rozpoznawanie spraw z zakresu działania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczących umorzenia, odroczenia terminu płatności lub rozłożenia na raty należności z tytułu składek, o których mowa w art. 28 i art. 29 ustawy z 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2020 r. poz. 266 ze zm.) przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę.
Zgodnie z art. 119 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019r. poz. 2325 ze zm., dalej: jako p.p.s.a.) sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W niniejszej sprawie obie strony wniosły o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).
Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy, należy wskazać,
że stosownie do treści art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19, na wniosek płatnika składek zwalnia się z obowiązku opłacania nieopłaconych należności z tytułu składek
na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, należne za okres od dnia 1 marca 2020 r. do dnia 31 maja 2020 r., wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za ten okres, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek:
1) przed dniem 1 lutego 2020 r. i na dzień 29 lutego 2020 r.,
2) w okresie od dnia 1 lutego 2020 r. do dnia 29 lutego 2020 r. i na dzień 31 marca 2020 r.,
3) w okresie od dnia 1 marca 2020 r. do dnia 31 marca 2020 r. i na dzień 30 kwietnia 2020 r.
- zgłosił do ubezpieczeń społecznych mniej niż 10 ubezpieczonych.
Zgodnie zaś z art. 31zo ust. 2 ustawy o COVID-19, na wniosek płatnika składek, będącego osobą prowadzącą pozarolniczą działalność, o której mowa w art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, zwanej dalej "osobą prowadzącą pozarolniczą działalność", opłacającego składki wyłącznie na własne ubezpieczenia społeczne lub ubezpieczenie zdrowotne, zwalnia się z obowiązku opłacania nieopłaconych należności z tytułu składek na jego obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz wypadkowe, dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, należne za okres od dnia 1 marca 2020 r. do dnia 31 maja 2020 r., jeżeli prowadził działalność przed dniem 1 kwietnia 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych uzyskany w pierwszym miesiącu, za który jest składany wniosek o zwolnienie z opłacania składek, o którym mowa w art. 31zp ust. 1, nie był wyższy niż 300% prognozowanego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto w gospodarce narodowej w 2020 r.
Zgodnie z art. 31zp ust. 2 pkt 1 ustawy o COVID-19, wniosek o zwolnienie
z opłacania składek zawiera m.in. następujące dane płatnika składek:
a) imię i nazwisko, nazwę skróconą,
b) numer NIP i REGON, a jeżeli płatnikowi składek nie nadano tych numerów lub jednego z nich - numer PESEL lub serię i numer dowodu osobistego albo paszportu,
c) adres do korespondencji (....).
Powołane powyżej unormowania zakreślają podstawy prawne wniosku płatnika składek o zwolnienie z obowiązku opłacania nieopłaconych należności z tytułu składek za okres od marca do maja 2020 r. oraz wymagane elementy tego wniosku, w zakresie istotnym dla niniejszej sprawy.
W złożonym w niniejszej sprawie wniosku z 18.05.2020 r. strona skarżąca zwróciła się o zwolnienie z obowiązku zapłaty składek za marzec-maj 2020 r., jako płatnik składek za osoby zgłoszone do ubezpieczeń społecznych (por. pkt II.1 – k. 3 akt admin.), podając numer NIP, pod którym została zgłoszona do ubezpieczeń wyłącznie strona i pod którym nie figurowała żadna inna osoba ubezpieczona. Bezsporne było przy tym, że pracownik zatrudniony w ramach działalności gospodarczej prowadzonej przez stronę w formie spółki cywilnej został zgłoszony do ubezpieczeń społecznych pod numerem NIP spółki cywilnej. Wobec oczywistych sprzeczności w treści wniosku strony, Zakład zobowiązał wnioskodawcę do złożenia wyjaśnień w terminie 14 dni, na które nie udzielił on odpowiedz. Pomimo wezwania organu strona nie dokonała korekty wniosku, tj. nie zmieniła oznaczenia wnioskodawcy ani też zakresu przedmiotowego wniosku. Złożyła natomiast (w dniu 23.06.2020 r.) kolejny wniosek, w którym podając numer NIP, pod którym widnieje jako płatnik składek na własne ubezpieczenia, wniosła o zwolnienie ze składek w oparciu o art. 31zo ust. 2 ustawy o COVID-19, jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą opłacająca składki wyłącznie za siebie. W tym zakresie decyzja organu była dla strony pozytywna, lecz objęła ona, zgodnie z treścią wniosku z 23.06.2020 r., wyłącznie zwolnienie z obowiązku opłacenia składek na ubezpieczenie własne za maj 2020 r.
W przedstawionych okolicznościach sprawy, zdaniem Sądu, Zakład prawidłowo ocenił, że wniosek strony z 18.05.2020 r. był wadliwy. Skoro bowiem nie został on odpowiednio skorygowany, a jego zakresem objęto m.in. obowiązek zapłaty składek za osoby ubezpieczone, które nie zostały zgłoszone pod podanym we wniosku numerem NIP płatnika, wniosek ten nie mógł zasługiwać na uwzględnienie. Przepis art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19 ustanawia wyraźnie jako przesłankę zwolnienia wymóg zgłoszenia przez płatnika składek określonej ilości osób ubezpieczonych. Przepis ten stanowi bowiem, że zwolnienie z obowiązku opłacania nieopłaconych należności z tytułu składek jest uzależnione m.in. od tego, by w ściśle określonych przez ustawodawcę ramach czasowych wnioskodawca był zgłoszony jako płatnik składek i zgłosił do ubezpieczeń społecznych mniej niż 10 ubezpieczonych. Wbrew zatem argumentacji strony, nie można zasadnie twierdzić, że ustawodawca nie powiązał prawa do zwolnienia z obowiązku opłacenia składek ze statusem wnioskodawcy jako płatnika, w tym także numerem NIP, pod którym dokonano zgłoszenia do ubezpieczenia. Przepis art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19 ustanawia wyraźnie wymóg, aby wnioskodawca był zgłoszony jako płatnik składek w ściśle oznaczonym terminie.
W ocenie Sądu, uwzględniając powyższą wykładnię przepisu art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19, organ podjął właściwe działania i dokonał próby ustalenia
z udziałem strony treści wniosku. Podjęte przez organ czynności w celu naprawienia braków wniosku były prawidłowe i trudno obarczać organ odpowiedzialnością za to,
że działania te nie implikowały koniecznych czynności ze strony skarżącej, umożliwiających pozytywne procedowanie w przedmiocie jej wniosku.
Wbrew twierdzeniom skarżącego, ocena legalności zaskarżonej decyzji nie jest
w żaden sposób determinowana rozstrzygnięciem kwestii, której strona poświęca znaczną część swych rozważań, dotyczącej tego, kto powinien być płatnikiem składek na ubezpieczenia pracownika zatrudnionego w działalności gospodarczej prowadzonej w formie spółki cywilnej. Jak już wyżej podkreślono, przepis art. 31zo ust. 1 ustawy
o COVID-19 ustanawia wyraźnie jako przesłankę zwolnienia wymóg, aby wnioskodawca był zgłoszony jako płatnik składek w ściśle oznaczonym terminie.
Zatem w sytuacji gdy, jak w niniejszej sprawie, wspólnicy dokonali odrębnego zgłoszenia jako płatnicy składek na własne ubezpieczenia (na indywidualnych NIP), powinni oni złożyć odrębne wnioski. Każdy wspólnik powinien wystąpić o zwolnienie
z opłacania składek wyłącznie na własne ubezpieczenia. Konsekwentnie odrębnie powinien być złożony wniosek o zwolnienie z opłacania składek dla spółki cywilnej,
w sytuacji gdy została ona zgłoszona jako płatnik składek za ubezpieczonych zatrudnionych w spółce. W rezultacie, w przypadku gdy osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą opłaca składki sama za siebie i jest jednocześnie wspólnikiem spółki cywilnej, która została zgłoszona jako odrębny płatnik składek
za zatrudnione w niej osoby, powinny zostać złożone dwa odrębne wnioski: "indywidualny" i "za spółkę cywilną".
Zauważenia przy tym wymaga, że w świetle wyjaśnień skarżącego jego działania były zamierzone, a kolejne wnioski celowo zostały oparte na różnych podstawach prawnych i różne były ich zakresy. Skarżący w swej argumentacji pomija jednak okoliczność, że wnioski te wzajemnie się wykluczają, w sytuacji gdy ten sam płatnik składek w odniesieniu do analogicznych okresów w jednym z wniosków oświadcza, że opłaca składki wyłącznie za siebie, a w drugim zaś, że opłaca składki również za inne osoby ubezpieczone. Nie mogły być skuteczne prawnie jednocześnie dwa różne oświadczenia tego samego płatnika składek. Ponadto skarżący nie uwzględnił w swej strategii procesowej, że składając dwa odrębne wnioski, żadnym z nich nie objęła kwestii zwolnienia z obowiązku opłacenia składek na własne ubezpieczenia za marzec
i kwiecień 2020 r. Kwestionowanie istnienia w sytuacji strony przesłanki zwolnienia
w postaci osiągnięcia przychodu w określonej wysokości mogłoby być skuteczne jedynie w sprawie z wniosku złożonego przez przedsiębiorcę opłacającego wyłącznie składki na własne ubezpieczenia społeczne, a nie opłacającego składki
na ubezpieczenia innych zatrudnionych osób, gdyż tego podmiotu kryterium przychodu w ogóle nie dotyczy. Brak wniosku przedsiębiorcy opłacającego wyłącznie składki
na własne ubezpieczenia społeczne za marzec i kwiecień 2020 r. uniemożliwił Sądowi odniesienie się do argumentacji strony dotyczącej zarzutu nierównego traktowania wspólnika spółki cywilnej i innych przedsiębiorców, w przypadku których zwolnienie
z obowiązku opłacenia składek nie zostało uzależnione od kryterium przychodu. Analogicznie argumentacja dotycząca nieuwzględnienia wniosku o zwolnienie
ze składek na ubezpieczenia społeczne pracownika podlegałaby rozpoznaniu jedynie
w sprawie z wniosku spółki, o ile taki zostałby złożony, przy czym na zasadność takiego postępowania wskazywało to, że pracownik został zgłoszony do ubezpieczeń
pod numerem NIP spółki cywilnej.
W ocenie Sądu, ZUS prawidłowo przeprowadził postępowanie wyjaśniające
z uwzględnieniem reguł w nim obowiązujących, a w szczególności z poszanowaniem art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. W sprawie został zebrany kompletny materiał dowodowy, a w procesie oceny dowodów organ nie naruszył reguł logiki
i zastosował właściwe przepisy do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego.
W tym stanie rzeczy Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło