I SA/Rz 544/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Jacek Surmacz, Sędzia WSA Grzegorz Panek, Sędzia WSA Piotr Popek /spr./, Protokolant ref. Sabina Długosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2021 r. sprawy ze skargi B.Ś. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres od dnia 1 marca 2021 r. do dnia 30 kwietnia 2021 r. uchyla zaskarżoną decyzję. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2021r. nr [...], Zakład Ubezpieczeń Społecznych (dalej: ZUS) odmówił B.Ś. (dalej: skarżący), prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres od 1 marca 2021r. do dnia 30 kwietnia 2021r. O takie zwolnienie skarżący ubiegał się we wniosku z dnia 6 maja 2021r., wskazując mi.in, że na dzień złożenia wniosku prowadzi przeważającą działalność gospodarczą oznaczoną kodem PKD 56.30.Z. W uzasadnieniu decyzji ZUS powołał treść § 10 ust. 2a pkt 1 Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 (Dz. U. poz. 371 i 713 – dalej: rozporządzenie w sprawie wsparcia), zgodnie z którym, płatnika składek prowadzącego, na dzień 31 marca 2021r., działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodami: 49.32.Z, 49.39.Z, 51.10.Z, 52.23.2, 55.10.Z, 55.20.Z, 55.30.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.Z, 59.12.Z, 59.13.7, 59.14.Z, 59:20.Z, 74.20.Z, 77.21.Z, 79.11.A, 79.12.Z, 79.90.A, 79.90.C, 82.30.Z, 85.51.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.Z w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, 86.90.A, 86.90.D, 90.01.Z, 90.02.Z, 90.04.Z, 91.02.Z, 93.11.Z, 93.13.Z, 93.19.Z, 93.21.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, 96.01.Z, 96.04.Z, którego przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w jednym z dwóch miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku był niższy co najmniej o 40 % w stosunku do przychodu uzyskanego w miesiącu poprzednim lub w analogicznym miesiącu roku poprzedniego lub w lutym 2020r., lub we wrześniu 2020r., jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek przed dniem 1 listopada 2020r., zwalnia się z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych odpowiednio za okres od dnia 1 marca 2021r. do dnia 30 kwietnia 2021r. wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za ten okres. Organ wskazał również, że z § 11 pkt 4 ww. rozporządzenia wynika, iż warunkiem zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek jest przesłanie deklaracji rozliczeniowych lub imiennych raportów miesięcznych należnych za marzec 2021r. i kwiecień 2021r., nie później niż do dnia 30 czerwca 2021r., chyba że płatnik składek zwolniony jest z obowiązku ich składania. Powołując się na dokonaną weryfikację, organ stwierdził, że skarżący za luty 2020r. nie ma zaewidencjonowanego okresu obowiązku opłacania składek, do którego oświadczył utratę uzyskanego przychodu, ponieważ do ubezpieczenia zdrowotnego zgłosił się od 30 lipca 2020r. W związku z powyższym uznano, że skarżącemu nie przysługuje prawo do zwolnienia z obowiązku opłacania należności składkowych za okres od dnia 1 marca 2021r. do dnia 30 kwietnia 2021r. Na powyższą decyzję B.Ś. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, wnosząc o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia w całości i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpatrzenia. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie § 10 ust. 2a pkt 1 rozporządzenia w sprawie wsparcia poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że płatnik składek zgłosił się do ubezpieczenia zdrowotnego dopiero od 30 lipca 2020r. wraz ze zgłoszeniem do ZUS oraz nieuwzględnienia okresu podlegania ubezpieczeniu społecznemu w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (dalej: KRUS) w okresie od 25 kwietnia 2005r. do 29 lipca 2020r. W uzasadnieniu skargi skarżący zarzucił, że stanowisko ZUS wedle którego zgłosił się on do ubezpieczenia zdrowotnego dopiero od 30 lipca 2020r. jest niezgodne ze stanem faktycznym, ponieważ w okresie od 25 kwietnia 2005r. do 30 lipca 2020r., podlegał ubezpieczeniu społecznemu w KRUS, gdzie regularnie opłacał składki. Wskazał, że działalność gospodarczą prowadzi od 2005r. Według skarżącego ZUS nie uwzględniając okresu opłacania składek wynikających z podlegania ubezpieczeniu rolniczemu, oparł się na niepełnym materiale dowodowym, dokonał niewłaściwej wykładni prawnej i w sposób błędny odmówił mu prawa do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swe dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa i dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, z zastrzeżeniem i art. 57a. Oznacza to, że sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 § 2 P.p.s.a.). W tak zakreślonej kognicji Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie z uwagi na naruszenie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Materialnoprawną podstawę wydania decyzji w niniejszej sprawie stanowiły przepisy § 10 ust. 2a pkt 1 rozporządzenia w sprawie wsparcia. Stanowi on w owiązaniu z § 11 pkt 4 w/w rozporządzenia całościową regulację zawierającą wszystkie przesłanki do uzyskania przewidzianej nią ulgi. Zgodnie z tymi przepisami, płatnika składek, prowadzącego, na dzień 31 marca 2021r., działalność określoną w tym akcie prawnym poprzez wskazanie konkretnych kodów PKD, z której przychód, uzyskany w jednym z dwóch miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku był niższy co najmniej o 40 % w stosunku do przychodu uzyskanego w miesiącu poprzednim lub w analogicznym miesiącu roku poprzedniego lub w lutym 2020r., lub we wrześniu 2020r., jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek przed dniem 1 listopada 2020r., zwalnia się z obowiązku opłacania należności z tytułu składek wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za okres od dnia 1 marca 2021r. do dnia 30 kwietnia 2021r. Tak więc z treści w/w przepisów wynikają następujące przesłanki warunkujące przyznanie dochodzonego zwolnienia: - prowadzenie działalności gospodarczej o działalności przeważającej oznaczonej kodem wskazanym w rozporządzeniu na dzień złożenia wniosku, - prowadzenie takiej działalności w jednym z okresów wskazanych w rozporządzeniu (to jest w miesiącu poprzednim lub w analogicznym miesiącu roku poprzedniego lub w lutym 2020r., lub we wrześniu 2020r.) - spadek obrotów na tej przeważającej działalności w odniesieniu do miesiąca referencyjnego o 40%, - posiadanie statusu płatnika składek przed dniem 1 listopada 2020r., - złożenie deklaracji rozliczeniowych za okres od dnia 1 marca 2021r. do dnia 30 kwietnia 2021r. w zakreślonym przez przepisy prawa terminie (chyba, że płatnik jest zwolniony z takiego obowiązku na podstawie odrębnych przepisów). W ocenie Sądu wbrew twierdzeniom organu zawartym w skarżonej decyzji, skarżący spełnia wszystkie wskazane wyżej przesłanki dochodzonego zwolnienia, w szczególności nabył status płatnika składek do ZUS na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych przed dniem 1 listopada 2020 r., jak tego wymaga komentowany przepis prawa. Okoliczność, że skarżący nie był płatnikiem wszystkich tych składek w jednym z alternatywnych okresów referencyjnych, to jest w miesiącu lutym 2020 r, bo był wówczas ubezpieczony w KRUS (do 30 lipca 2020 r.), nie ma znaczenia z punktu widzenia warunków dochodzonego zwolnienia. Relewantne jest to, aby w tym okresie prowadził działalność gospodarczą odpowiadającą obecnie prowadzonej jako działalność przeważająca i uzyskał status płatnika składek do ZUS w odpowiednukm czasie. Tym samym Sąd w niniejszym składzie nie podtrzymuje zapatrywania prawnego wyrażonego w wyroku tut. Sądu z dnia 20 lipca 2021 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Rz 362/21, choć zastrzec trzeba, że stan faktyczny obu spraw istotnie się różnił. Powyższe prowadzi do konstatacji, że organ naruszył w niniejszej sprawie przepis art. 10 ust. 2a pkt 1 rozporządzenia w sprawie wsparcia, poprzez jego niezastosowanie, pomimo, że skarżący spełnił wszystkie określone w nim przesłanki. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. Rozpatrując sprawę ponownie organ uwzględni przedstawioną wyżej wykładnię przepisów prawa materialnego. O zwrocie kosztów postępowania nie orzeczono, ponieważ skarżący był zwolniony z obowiązku ich uiszczenia.