II SA/Wa 1653/21
WyrokWSA w Warszawie2021-11-16
Skład orzekający: Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Andrzej Góraj, Tomasz Szmydt
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie przyznania stypendium doktoranckiego z dotacji podmiotowej na dofinansowanie zadań projakościowych, wydana z powodu niespełnienia wymogu posiadania wyróżniających osiągnięć naukowych w poprzednim roku akademickim, jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Decyzja o przyznaniu stypendium doktoranckiego z dotacji podmiotowej na dofinansowanie zadań projakościowych ma charakter uznaniowy, a jego przyznanie jest uzależnione od wykazania się przez doktoranta wyróżniającymi osiągnięciami naukowymi lub artystycznymi w poprzednim roku studiów. W sytuacji, gdy doktorant nie przedstawił takich osiągnięć, a jego postępy w pisaniu pracy doktorskiej są niewielkie, organ ma prawo odmówić przyznania stypendium, nawet jeśli komisja stypendialna wydała opinię rekomendującą przyznanie świadczenia, gdyż opinia ta nie jest wiążąca dla organu.Stan faktyczny
Doktorant A. D. złożył wniosek o przyznanie stypendium doktoranckiego z dotacji podmiotowej na rok akademicki 2020/2021, nie przedstawiając osiągnięć naukowych, a jedynie opinię promotora o postępach w pisaniu pracy. Dziekan odmówił przyznania stypendium, a Rektor utrzymał tę decyzję w mocy, wskazując na niespełnienie wymogów regulaminu dotyczących osiągnięć naukowych. Doktorant złożył skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak wskazania jego miejsca na liście rankingowej i nieuwzględnienie opinii komisji stypendialnej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.), Sędzia WSA Tomasz Szmydt, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 listopada 2021 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] w [...] z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium oddala skargę
Postępowanie w sprawie zainicjował wniosek A. D. o przyznanie stypendium doktoranckiego w roku akademickim 2020/2021. We wniosku Pan A. D. nie przedstawił żadnych osiągnięć naukowych a jedynie opinię promotora o postępach w przygotowaniu rozprawy doktorskiej, które Wydziałowa [...]oceniła na 5 punktów.
Rozpoznając w/w wniosek Dziekan Wydziału [...], działając z upoważnienia [...] Rektora U[...], decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r. odmówił przyznania A. P. zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji podmiotowej na dofinansowanie zadań projakościowych w roku akademickim 2020/2021.
Decyzją z dnia [...] lutego 2021 r. – wydaną wskutek odwołania wniesionego przez stronę - Rektor U[...] utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie pierwszo - instancyjne.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że doktorant nie spełnił wymogów określonych w § 3 ust 1 i 3 Regulaminu. Ponadto nie plasuje się wśród 30% najlepszych doktorantów. Zgodnie z przywołanym § 3 ust 1 Regulaminu zwiększenie stypendium doktoranckiego na drugim i kolejnych latach studiów doktoranckich może być przyznane doktorantowi, który wyróżniał się osiągnięciami w pracy badawczej lub osiągnięciami artystycznymi w poprzednim roku studiów. Zapis ten jest doprecyzowany w zasadach przyznawania stypendiów doktoranckich z dotacji podmiotowej na dofinansowanie zadań projakościowych na Wydziale [...] Uniwersytetu [...] w [...], które stanowią załącznik nr 6 do Regulaminu gdzie przeczytać można m.in., że stypendium doktoranckie z dotacji podmiotowej na dofinansowanie zadań projakościowych może być przyznane doktorantom na drugim, trzecim i czwartym roku studiów doktoranckich, którzy wykazali się w roku akademickim bezpośrednio poprzedzającym termin złożenia wniosku wysokimi osiągnięciami na polu naukowo-badawczym.
Dalej podkreślono, że A. D. we wniosku o przyznanie zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji podmiotowej na dofinansowanie zadań projakościowych otrzymał punkty jedynie za opinię promotora i nie wskazał nawet we wniosku żadnego osiągnięcia na polu naukowo-badawczym. Zatem w opinii Organu II instancji decyzja o nieprzyznaniu stypendium projakościowego, ze względu na niespełnienie wymagań określonych w Regulaminie, była jak najbardziej słuszna. Dodatkowo w ocenie organu odwoławczego wielce istotnym jest opinia promotora Doktoranta, która brzmi "Doktorant dotychczas zebrał materiał do pracy doktorskiej. Rozpoczął pisanie pierwszego rozdziału". W opinii zaś Prorektora ds. studenckich i kształcenia, osobie będącej na piątym roku na studiach doktoranckich, a której postępy w przygotowaniu rozprawy doktorskiej sprowadzają się jedynie do zebrania materiału, nie jest zasadne przyznanie maksymalnej punktacji w tym zakresie i dodatkowo potwierdza brak osiągnięć na polu naukowo-badawczym.
A. D. wywiódł do tut. Sądu skargę od powyższej decyzji zarzucając jej naruszenie, które miało wpływ na wynik sprawy:
1. art. 7 kpa, 8 kpa, 9 kpa, 10 kpa, 11 kpa, 75 kpa, 77 § 1 kpa, 80 kpa poprzez:
a) brak wskazania, które miejsce na liście rankingowej zajął, ile miał przyznanych punktów, a tym samym brak możliwości merytorycznego odniesienia się do przesłanek, którymi kierował się organ przy wydawaniu decyzji,
b) brak umieszczenia na liście rankingowej, w sytuacji, gdy na roku przyznano stypendium 8 osobom, a tym samym powinno mu ono zostać przyznane, bowiem złożył wniosek w terminie, zdobył punkty, a tym samym Rektor powinien przyznać mu stypendium,
c) brak wzięcia pod uwagę opinii komisji, która wskazała, że kwalifikuje się do otrzymania stypendium,
2. § 12, § 13, § 14 Rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 9 sierpnia 2017 r. poprzez brak wzięcia pod uwagę wyliczeń komisji stypendialnej, która rekomendowała doktorantowi przyznanie stypendium,
3. art. 15 kpa poprzez brak dwukrotnego merytorycznego rozpoznania sprawy, a w szczególności sprzeczność wewnętrzna decyzji, bowiem organ stwierdza, że skarżący nie kwalifikował się do otrzymania stypendium nie biorąc jednocześnie pod uwagę opinii komisji stypendialnej, która rekomendowała mnie do otrzymania stypendium,
4. art. 104 kpa i 107 § 1 i 3 kpa oraz 11 kpa poprzez wydanie decyzji niezawierającej wszystkich elementów koniecznych, a w szczególności uzasadnienia faktycznego i prawnego, a w szczególności brak umieszczenia skarżącego na liście rankingowej przez Rektora U[...], mimo że komisja stypendialna zakwalifikowała go do otrzymania stypendium,
5. art. 200 w zw. z art. 207 ust. l, art. 200, art. 200a ustawy prawo o szkolnictwie wyższym w zw. z art. 1, art. 280, art. 283 i art. 285, art. 286 ustawy prawo o szkolnictwie wyższym i nauce poprzez brak przyznania stypendium, mimo spełnienia kryteriów do jego otrzymania, bowiem komisja przyznała mu punkty, umieściła na liście rankingowej, a z nieznanych przyczyn organ nie przyznał stypendium,
6. § 7 ust. 1, 2 i 3 Regulaminu zwiększenia stypendium doktoranckiego, tzw. stypendia projakościowe (Zarządzenie Nr [...] Rektora Uniwersytetu [...] w [...] z dnia [...] września 2018r. w sprawie zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji podmiotowej na dofinansowanie zadań projakościowych poprzez brak przyznania mu stypendium, mimo że komisja stypendialna zakwalifikowała go do przyznania stypendium, bowiem przyznała mu punkty i umieściła na liście rankingowej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
zgodnie z treścią przepisu art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.) Sąd Administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż nie narusza ona prawa.
Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, czy skarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu.
Na tak postawione pytanie należało udzielić pozytywnej odpowiedzi.
Przede wszystkim organ w sposób prawidłowy określił podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia poprawnie przywołując zapisy Regulaminu zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji podmiotowej na dofinansowanie zadań projakościowych na Uniwersytecie [...] w [...] stanowiącego załącznik do Zarządzenia nr [...] Rektora U[...] z dnia [...] września 2018 r. (ze zm.).
Trafnie przywołał też § 3 ust. 1, zgodnie z którym zwiększenie stypendium doktoranckiego na drugim i kolejnych latach studiów doktoranckich może być przyznane doktorantowi, który wyróżniał się osiągnięciami w pracy badawczej lub osiągnięciami artystycznymi w poprzednim roku studiów.
Analizując ten przepis, należy zwrócić szczególną uwagę na dwa aspekty. Posłużenie się przez prawodawcę zwrotem "może być przyznane" świadczy o tym, iż przyznanie omawianego świadczenia nie jest obowiązkiem organu. Decyzja dotycząca omawianej kwestii jest więc decyzją o charakterze uznaniowym. W myśl zaś ugruntowanego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, przy decyzji tego typu Sąd administracyjny nie bada racjonalności samego rozstrzygnięcia, ograniczając się do zbadania kwestii wyczerpującego wyjaśnienia motywów rozstrzygnięcia organu.
Drugim z kluczowych dla sprawy aspektów, jest uzależnienie przez prawodawcę możliwości przyznania spornego świadczenia od zaistnienia przesłanki wyróżniania się przez doktoranta osiągnięciami w pracy badawczej lub osiągnięciami artystycznymi w poprzednim roku studiów.
Przenosząc powyższe na realia faktyczne niniejszej sprawy podkreślić należało, iż uzasadnienie skarżonej decyzji w sposób wystarczająco precyzyjny wyjaśnia motywy jakimi kierował się organ przy orzekaniu. Zawiera bowiem zarówno przywołanie podstawy prawnej, jak też przywołanie podstaw faktycznych. Wbrew zarzutom skargi organ wskazał w nim zarówno to, ile punktów zostało przyznanych skarżącemu w badanej procedurze, oraz to, na którym miejscu listy rankingowej się znalazł.
Organ odwoławczy poprawnie wyjaśnił też kwestię braku spełnienia przez doktoranta przesłanki wyróżniania się osiągnięciami w pracy badawczej lub osiągnięciami artystycznymi w poprzednim roku studiów. Zgodzić należało się z wnioskami Rektora, iż nie sposób obiektywnie mówić o wyróżniających osiągnięciach skarżącego w sytuacji, gdy doktorant, po aż pięciu latach studiów, dotarł dopiero do etapu pisania pierwszego rozdziału pracy doktorskiej.
W realiach faktycznych niniejszej sprawy nie ma podstaw do tego, by zarzucać organowi, iż zbyt skrótowo przedstawił w/w kwestię, skoro we wniosku inicjującym postępowanie strona nie przywołała żadnych swoich osiągnięć naukowych a w skardze strona nie zakwestionowała konkluzji, o braku stwierdzenia owych wyróżniających się osiągnięć.
Wyjaśnić należało też skarżącemu, iż bez wpływu na rozstrzygnięcie pozostaje fakt nieuwzględnienia przez organ opinii komisji stypendialnej. Sam skarżący zwrócił uwagę na to, że komisja ta wydaje wyłącznie opinię. Opinia ta jest więc wyrazem tylko stanowiska tego gremium - stanowiska niewiążącego dla organu orzekającego w przedmiocie przyznania stypendium. Organ nie musiał więc wydawać rozstrzygnięcia zgodnego z ową opinią, ani też szczegółowo wyjaśniać takiego zachowania w sytuacji, gdy opinia ta także nie zawierała szczegółowych motywów.
W świetle powyższego, pozostałe zarzuty skargi należało uznać również za całkowicie niezasadne.
W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze, oraz uznając iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, oraz iż przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r., poz. 2325 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło