VI SA/Wa 2247/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Sałek Sędziowie Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek (spr.) Sędzia WSA Dorota Pawłowska Protokolant st. ref. Renata Lewandowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Krajowej Rady Doradców Podatkowych z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy doradców podatkowych oddala skargę Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Krajowej Rady Doradców Podatkowych (dalej: "Organ", "KRDP") z dnia [...] sierpnia 2020 r. sygn. akt [...], wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz. 267, ze zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 10 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 5 lipca 1996 r. o doradztwie podatkowym (tj. Dz. U. z 2020 r., poz. 130 – dalej: "u.o.d.p.") utrzymująca w mocy decyzję KRDP z dnia [...] września 2019 r. w sprawie skreślenia A. M. na podstawie art.10 ust.1 pkt 1 u.o.d.p. (dalej: "Skarżący, "Strona") nr wpisu [...], z listy doradców podatkowych. Decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym. Na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 1 u.o.d.p. KRPD wydała w dniu [...] września 2019 r. decyzję w sprawie skreślenia Skarżącego z listy doradców podatkowych. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie, zainicjowane zostało pismem Strony, które wpłynęło do Biura Krajowej Izby Doradców Podatkowych w dniu 12 czerwca 2019 r. w którym Pan A. M. zwrócił się do Organu o skreślenie z listy doradców podatkowych. Następnie w dniu 29 października 2019 r. do Organu wpłynął wniosek Strony o ponowne rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji w sprawie skreślenia z listy doradców podatkowych z 2005 r. Uzasadniając wniosek Skarżący podniósł, iż pierwszy wniosek o skreślenie z listy doradców złożył w 2005 r. Zdaniem Strony ten wniosek, jak również kolejne przypomnienia w sprawie zostały przez Organ zignorowane. Ponadto, Strona wskazała, że nie została także skreślona z listy doradców podatkowych w związku z niedopełnieniem obowiązku ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej za szkody wyrządzone przy wykonywaniu czynności doradztwa podatkowego. Organ wezwał Stronę do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie oryginałów lub kopii wszystkich wymienionych w nim dokumentów, tj. wniosków i ponagleń wraz z dowodami ich nadania, dotyczących skreślenia z listy doradców podatków, które Strona wysyłała do Organu w okresie od 2005 r. do 2019 r. W odpowiedzi na wezwanie Strona nie uzupełniła dokumentacji, uzasadniając to brakiem czasu na przeszukiwanie swojego archiwum w celu odnalezienia wnioskowanych dokumentów. Mając na uwadze powyższe oraz fakt, iż KRDP nie posiada innych wniosków Strony z żądaniem skreślenia z listy doradców podatkowych, która w tym i innych i postępowaniach jedynie powołuje się na ich złożenie, Organ uznał decyzję z dnia [...] września 2019 r. jako wydaną w sposób prawidłowy w oparciu o wniosek Strony. Zdaniem Organu na powyższe nie ma wpływu również okoliczność, że Strona zakończyła prowadzoną przez siebie działalność gospodarczą, bowiem likwidacja działalności skutkuje jedynie wykreśleniem z ewidencji działalności gospodarczej. Fakt ten nie skutkuje jednak uznaniem przez KRDP tego zdarzenia jako skreślenia z listy doradców podatkowych, przede wszystkim z uwagi na to, iż KRDP nie jest informowana przez organy, które wydają przedmiotowe decyzje, o ich podjęciu, wykonywanie czynności doradztwa podatkowego przez osobę fizyczną prowadzącą działalność we własnym imieniu i na własny rachunek, jest tylko jedną z form, w jakiej - zgodnie z u.o.d.p. - czynności te doradca podatkowy może wykonywać oraz fakt, iż przepisy u.o.d.p. wyraźnie wskazują na konieczność złożenia przez doradcę zawiadomienia o przerwie w wykonywaniu zawodu bądź wniosku o skreślenie z listy (które z uwagi na konieczność właściwej weryfikacji osoby składającej tego rodzaju informację winny mieć formę pisemną opatrzoną własnoręcznym podpisem składającego). Skarżący, nie zgadzając się z decyzją KRDP z dnia [...] sierpnia 2020 r. pismem z dnia 7 września 2020 r. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł o: - uchylenie ww. decyzji w części dotyczącej daty dokonania wykreślenia oraz o wykreślenie z listy doradców podatkowych z datą złożenia pierwszego wniosku, tj. w roku 2006, a najpóźniej z datą 31 grudnia 2011 r., ponieważ jest to data pewna (udowodniona przed sądem), w której strona pozwana została kolejny raz poinformowana o zaistnieniu przyczyny obligatoryjnej, tj. obiektywnym ustawowym obowiązku wykreślenia powoda z .listy doradców podatkowych. - włączenie do akt niniejsze sprawy - akt sprawy o sygn. akt [...], która odbyła się w 2016 roku przed Sądem Rejonowym dla W. [...] Wydział Cywilny, ul. [...] 30, [...] W. - zwrot kosztów procesu w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego wg norm prawem przepisanych. W uzasadnieniu skargi Skarżący podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie, wskazując , iż w dniu [...] sierpnia 2020 r. pozwana KIDP wydała wadliwą i niesprawiedliwą decyzję Sygn. akt: [...]. Skarżący wyjaśnił, że żródłem sporu jest sytuacja sprzed 15 lat, dlatego dziwne jest, iż strona pozwana dziwi się, że strona powodowa nie ma w chwili obecnej kompletu dokumentów w sprawie, chociaż strona pozwana przyznaje, że też takiego kompletu dokumentów nie ma. W ocenie Strony fakty są takie, iż w roku 2005 powód zakończył działalność Doradcy Podatkowego prowadzoną w ramach jednoosobowej działalności gospodarczej. Powód fakt ten zgłosił stronie pozwanej pierwszy raz już w 2005 roku. Potem jeszcze kilkukrotnie fakt ten był zgłaszany poprzez składanie pism, które były przez stronę pozwaną ignorowane. W efekcie tych zaniedbań poczynionych przez KRDP został w 2011 roku złożony pozew w sprawie. W toku tamtej sprawy KRDP po raz kolejny była informowana, że powód zaprzestał wykonywania czynności doradztwa podatkowego w 2005 r. Dowody w tej sprawie zostały przedstawione stronie pozwanej w 2011 w toku sprawy przed Sądem Rejonowym dla W. [...] Wydział Cywilny, Sygn. akt [...]. Sprawa przed Sądem Rejonowym zakończyła się uznaniem racji Skarżącego, czyli racji obecnego powoda. Kolejna sprawa pomiędzy stronami o Sygn. akt [...] odbyła się w 2016 roku przed Sądem Rejonowym dla W. [...] Wydział Cywilny, ul. [...] 30, [...] W. W toku tej sprawy strona pozwana, czyli KIDP została po raz kolejny poinformowana o fakcie zaprzestania wykonywania przez pozwanego czynności doradztwa podatkowego i o złożonym przez niego wniosku o wykreślenie. Powód przypomniał także stronie pozwanej o fakcie, że nawet gdyby taki wniosek hipotetycznie nie był złożony, to Krajowa Rada Doradców Podatkowych z mocy prawa miała obowiązek już w 2005 roku wykreślenia powoda z listy doradców podatkowych na mocy art. 10 ustawy o doradztwie podatkowym. Artykuł ten obliguje Krajową Radę Doradców Podatkowych do działania z urzędu i skreślenia z listy doradców podatkowych każdego doradcy podatkowego, który nie opłaca składek na obowiązkowe ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej doradcy podatkowego: W związku z wyżej ujawnionymi faktami oraz zgodnie z obowiązującym stanem prawnym strona pozwana była zobowiązana przepisami prawa do wykreślenia powoda z listy doradców podatkowych już w chwili jego zgłoszenia, iż zaprzestał prowadzenia działalności i opłacania składek na ubezpieczenie cywilne czynności doradcy podatkowego. Skoro jednak u żadnej ze stron nie zachowały się dokumenty sprzed piętnastu laty, to Krajowa Rada Doradców Podatkowych zobligowana była każdorazowo do dokonania takiego wykreślenia najpóźniej w momencie zapoznania się z tą informacją przekazaną prze powoda w pismach kierowanych do KIDP po 2005 roku oraz później na sprawach sądowych w 2011 i 2016 roku, gdzie powód expressis verbis powoływał się na ten fakt, iż do obligatoryjnego skreślenia powinno dojść w chwili złożenia przez powoda oświadczenia o braku opłacania składek ubezpieczenia oraz po pozyskaniu takiej wiedzy przez Krajową Radę Doradców Podatkowych. Faktem jest, że w "Spisie doradców podatkowych", który został wydany w 2006 roku przez KIDP i zawierał kompletna listę doradców podatkowych w całej Polsce - powód nie figuruje jako doradca podatkowy, co zostało udowodnione, poprzez złożenie tego dokumentu w toku sprawy Sygn. akt [...], przed Sadem Rejonowym dla W. [...] Wydział Cywilny, ul.[....] 30, [...] W. Pomimo tego oczywistego faktu, udowodnionego dowodem materialnym w postaci wydrukowanego przez stronę pozwana spisu doradców, także i ten oczywisty fakt strona pozwana ignoruje. W ocenie Skarżącego szokujące jest, iż nie tylko strona pozwana uporczywie ignoruje ten fakt, ale co gorsze do tego najważniejszego i najbardziej znaczącego zarzutu, dotyczącego faktu, iż skreślenie powoda z listy doradców podatkowych było obligatoryjne, w ogóle nie ustosunkował się prowadzący sprawę o Sygn. akt [....] Sąd Rejonowy we W., a okoliczność ta stała się przedmiotem skargi powoda skierowanej do Prezesa Sądu Okręgowego we W. Widocznie ten fakt tak rozzuchwalił stronę pozwaną, iż aspekt obligatoryjności wykreślenia powoda z listy doradców podatkowych nakazany art. 10 ustawy o doradztwie podatkowym, został także kompletnie przemilczany przez stronę pozwaną w zaskarżonej decyzji [...], że strona pozwana nie może się zasłaniać brakiem wiedzy, iż nie wiedziała o braku posiadania przez powoda ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej w związku z wykonywaniem przez powoda czynności doradcy podatkowego, ponieważ taką informację strona pozwana uzyskała już w 2005 roku, a potem w kolejnych pismach, także składanych w sprawach sądowych, a ostatnio przed sądem w sprawie Sygn. akt [...], która odbyła się w 2016 roku przed Sądem Rejonowym dla W. [...] Wydział Cywilny. Także w skardze powoda, która jak przyznaje strona pozwana wpłynęła do biura KIDP w dniu 12 czerwca 2019 argument ten został po raz kolejny powtórzony, zatem strona pozwana w żadnym wypadku nie może mówić o niewiedzy. Jest wysoce nieuczciwe ze strony KRDP, że argumentu wynikającego bezpośrednio z mocy przepisów ustawy o doradztwie podatkowym, którego nie może obalić - po prostu przemilcza i się do niego nie odnosi. Takie działanie nosi cechy bezprawności i braku uczciwości. Konkludując Skarżący wskazał, iż powód udowodnił, iż złożył skutecznie powodowi oświadczenie woli dot. wykreślenia z listy doradców podatkowych, co wynika z dokumentów, poświadczenia zwrotnego odbioru przedłożonego w sprawie Sygn. akt [...], a także kolejnych pism procesowych. Jednak nawet gdyby pominąć fakt składania pism do KIDP od 2005 roku, to i tak od 2006 roku strona pozwana miała ustawowy obowiązek wykreślić powoda z listy doradców podatkowych ze względu na brak opłacania przez powoda składek na obowiązkowe ubezpieczenie doradców podatkowych i czynność ta winna być dokonana z urzędu. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie oraz o zasądzenie od Skarżącego na rzecz KIDP kosztów postępowania. W piśmie procesowym z 14 grudnia 2021 r.(data wpływu) Strona odniosła się do stanowiska organu zawartego w odpowiedzi na skargę, podkreślając zasadność wniesionej skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę m.in. decyzji administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, stosując przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.),dalej zwana "p.p.s.a." Zgodnie z art. 134 p.p.s.a. Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi i orzeka w granicach danej sprawy. Natomiast zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Z uwagi na treść zarzutów skargi, przypomnieć również należy, iż sąd administracyjny może przeprowadzić postępowanie dowodowe tylko w ograniczonym zakresie tj. zgodnie z brzmieniem z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania. Istota uzupełniającego postępowania dowodowego polega na jego przeprowadzeniu w sytuacji, gdy brak dowodu z dokumentu uniemożliwia lub znacznie utrudnia ocenę zgodności z prawem stanu faktycznego ustalonego przez organ (por. wyrok NSA z 28 sierpnia 2020 r., I GSK 199/18, CBOSA). Przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentu przez sąd jest dopuszczalne wówczas, gdy postulowany (bądź dopuszczony z urzędu) dowód pozostaje w związku z oceną legalności zaskarżonego aktu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2005 r., sygn. akt , CBOSA). Taka sytuacja nie zachodzi w rozpoznawanej sprawie. Skarżący nie przedłożył Sądowi żadnego dokumentu, który pozostawałby w związku z oceną legalności zaskarżonej decyzji i co do którego istniałaby możliwość przeprowadzenia dowodu na podstawie art.106 § 3 p.p.s.a. Skarżący w istocie domaga się w skardze prowadzenia kolejnego postępowania dowodowego, na podstawie akt bliżej nieokreślonej sprawy cywilnej, której był prawdopodobnie stroną, toczącej się przed Sądem Rejonowym dla W., co nie znajduje uzasadnienia w treści art.106 § 3 p.p.s.a. Wskazać należy, iż przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Organu wydana na podstawie art.10 ust.1 pkt 1 ustawy o doradcach podatkowych i to ta decyzja wyznacza granice zaskarżenia w niniejszej sprawie, którą Sąd w ramach sądowej kontroli ocenia według kryteriów wskazanych w art.145 p.p.s.a. na podstawie akt administracyjnych, stanowiących podstawę wydania zaskarżonej decyzji. Zgodnie z art.10 ust.1 pkt 1 u.o.d.p Krajowa Rada Doradców Podatkowych skreśla doradcę podatkowego z listy na jego wniosek. Przepis ten stanowi podstawę materialnoprawną wydanych w sprawie decyzji. W obydwu decyzjach wskazano jako przesłankę skreślenia Skarżącego z listy doradców podatkowych na art.10 ust.1 pkt 1 u.o.d.p. Mimo, że zaskarżona decyzja zawiera wskazanie również na art.10 ust.1 pkt 3 lit.a u.o.d.p .Sąd uznał , iż jest to błąd (pomyłka) pozostająca bez wpływu istotnego na wynik sprawy, bowiem treść decyzji w szczególności jej uzasadnienie, nie budzi wątpliwości, iż przeprowadzone w sprawie postępowanie dotyczyło skreślenia strony z listy doradców podatkowych, na jego wniosek a nie z urzędu. Zaskarżona w sprawie decyzja została wydana w związku z wnioskiem Strony z 19 czerwca 2019 r. o skreślenie z listy doradców podatkowych, a nie z urzędu w związku z zaistnieniem innych przesłanek ustawowych. Wszystkie więc zarzuty skargi, wykraczające poza zakres rozstrzygnięcia podjętego w sprawie, pozostają poza rozważaniami Sądu. Jak wynika z akt sprawy Skarżący złożył tylko jeden wniosek o skreślenie z listy doradców podatkowych dopiero w dniu 19 czerwca 2019 r.(data wpływu do Organu), a nie jak twierdzi w 2005 r. Mimo wezwania, o przedstawienie dokumentów potwierdzających twierdzenia Strony, w szczególności złożenia powyższego wniosku w 2005 r., nie przedstawił jakichkolwiek dowodów, a nawet nie uprawdopodobnił, iż wniosek o skreślenie z listy doradców podatkowych został złożony w podanej przez siebie dacie. W związku z tym dalsze rozważania w tym zakresie Sąd uważa za bezprzedmiotowe i jak już zostało wskazane na wstępie, ocenie mógł podlegać w rozpoznawanej sprawie jedynie wniosek Strony z dnia 19 czerwca 2019 r., prawidłowo rozpoznany przez Organ. Podzielić również należy stanowisko Organu, iż na zasadność rozstrzygnięcia wydanego w sprawie, nie ma wpływu okoliczność, że Strona zakończyła prowadzoną przez siebie działalność gospodarczą, bowiem likwidacja działalności skutkuje jedynie wykreśleniem z ewidencji działalności gospodarczej. Krajowa Rada Doradców Podatkowych nie jest informowana przez organy, które wydają decyzje w tym zakresie, o ich podjęciu, a wykonywanie czynności doradztwa podatkowego przez osobę fizyczną prowadzącą działalność we własnym imieniu i na własny rachunek, jest tytko jedną z form, w jakiej - zgodnie z u.o.d.p. - czynności te doradca podatkowy może wykonywać – (art. 27 u.o.d.p.).Ponadto przepisy ustawy o doradcach podatkowych wyraźnie wskazują na konieczność złożenia przez doradcę podatkowego zawiadomienia o przerwie w wykonywaniu zawodu bądź wniosku o skreślenie z listy, które z uwagi na konieczność właściwej weryfikacji osoby składającej tego rodzaju informację, winny mieć formę pisemną opatrzoną własnoręcznym podpisem składającego. W ocenie Sądu Organ oparł swoje rozstrzygnięcia na prawidłowo zgromadzonym w niniejszej sprawie materiale dowodowym, dokonując przy tym jego wszechstronnej, pełnej oceny. Zdaniem Sądu materiał dowodowy załączony do akt sprawy, był wystarczający do podjęcia zgodnej z prawem, decyzji w sprawie. Ponadto Sąd stwierdza, że stanowisko wyrażone w spornych decyzjach zostało przedstawione w sposób jasny, szczegółowy i wyczerpujący – odpowiadający przy tym wymogom art. 107 § 3 K.p.a. Z tych względów nie można również uznać, że orzekający w sprawie Organ uchybił zasadom prowadzenia postępowania administracyjnego w szczególności, wynikającym z art.7, art. 8 § 1, art. 11, art. 15 , art.77 §1 oraz art.80 K.p.a. Z tych wszystkich względów Sąd na podstawie art.151 p.p.s.a. wniesioną w rozpoznawanej sprawie skargę oddalił jako bezzasadną.