III SA/Po 754/21
WyrokWSA w Poznaniu2021-11-30
Skład orzekający: Sędzia WSA Izabela Paluszyńska, Sędzia WSA Marzenna Kosewska (spr.), Asesor WSA Piotr Ławrynowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie informacji o ustaleniu wysokości opłaty zmiennej za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych kreuje powstanie zobowiązania do jej zapłaty, czy też następuje to dopiero po wydaniu decyzji określającej wysokość tej opłaty?Ratio decidendi
Doręczenie informacji o ustaleniu wysokości opłaty zmiennej za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych, wraz z określeniem sposobu jej obliczenia, kreuje powstanie zobowiązania do jej zapłaty w terminie 14 dni od dnia doręczenia. Po upływie tego terminu, w przypadku braku zapłaty, naliczane są odsetki za zwłokę, a dokonana wpłata zaliczana jest proporcjonalnie na poczet zaległości i odsetek.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Miasta na postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej, które utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji w przedmiocie zaliczenia wpłaty na poczet zaległości w opłacie zmiennej za odprowadzanie wód opadowych. Miasto zarzuciło organom naruszenie przepisów K.p.a. i prawa materialnego, kwestionując uznanie informacji o ustaleniu opłaty za równoważną decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe oraz sposób zaliczenia wpłaty na poczet zaległości i odsetek.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 30 listopada 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Sędzia WSA Marzenna Kosewska (spr.) Asesor WSA Piotr Ławrynowicz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 listopada 2021 roku sprawy ze skargi Miasta [...] na postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowe Gospodarstwo Wodne [...] z dnia [...] marca 2021r. nr [...] w przedmiocie zaliczenia wpłaty na poczet zaległości w opłacie zmiennej za III kwartał 2018r. za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych do wód rzeki [...] oddala skargę
Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] - Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody [...] utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] - Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody [...] z [...] stycznia 2020 r. w sprawie zaliczenia dokonanej [...] listopada 2019 r. przez [...] wpłaty w wysokości [...] zł na poczet zaległości tego podmiotu w opłacie zmiennej za III kwartał 2018 r., ustalonej w informacji z [...] lutego 2019 r. ustalającej wysokość opłaty zmiennej za odprowadzanie do wód rzeki [...] wód opadowych lub roztopowych w następujący sposób:
- kwotę [...]zł zaliczono na poczet zaległości ustalonej w powyższej informacji,
- kwotę [...]zł zaliczono na poczet odsetek za zwłokę od wskazanej wyżej zaległości podatkowej.
Jako podstawę prawną postanowienia organu odwoławczego powołano art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.), dalej: "K.p.a.".
W uzasadnieniu postanowienia organu odwoławczego stwierdzono, co następuje.
Podmiot obowiązany do ponoszenia opłat za usługi wodne jest zobowiązany do wniesienia tak ustalonej opłaty zmiennej na rachunek bankowy Wód [...] w terminie 14 dni od dnia, w którym doręczono mu informację ustalającą wysokość opłaty zmiennej (art. 272 ust. 18 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne; Dz. U. z 2020 r., poz. 310 ze zm.; dalej "P.w.).
Wysokość tak ustalonej i przekazanej w formie informacji opłaty może być kwestionowana w drodze reklamacji, jednakże złożenie reklamacji nie wstrzymuje wykonania obowiązku wniesienia opłaty (art. 273 P.w.).
Gdy podmiot obowiązany do ponoszenia opłaty za usługi wodne zaniechał wykonania powyższego obowiązku, przepisy P.w. przewidują określenie wysokości opłaty w drodze decyzji (art. 272 ust. 19). Organ pierwszej instancji wydał na podstawie tego przepisu decyzję [...] października 2019 r., określając wysokość opłaty zmiennej w związku z brakiem jej wniesienia w terminie za III kwartał 2018 r., której wysokość została ustalona i doręczona stronie w formie informacji.
Opłata zmienna za usługi wodne, nieuiszczona w terminie, jest z mocy art. 300 ust. 1 P.w. zaległością podatkową, o czym organ orzeka w decyzji.
Na gruncie przepisów P.w. informacja organu o ustaleniu wysokości opłaty za usługi wodne, zawierająca sposób obliczenia tej opłaty, jest odpowiednikiem decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego (decyzji wymiarowej), stąd z dniem jej doręczenia powstaje zobowiązanie po stronie korzystającego z usług wodnych do poniesienia opłaty w określonym w niej terminie. Skoro informację z [...] lutego 2019 r. doręczono stronie [...] lutego 2019 r., to czternastodniowy termin do uiszczenia opłaty upłynął [...] marca 2019 r., stąd od [...] marca 2019 r. strona jest w zwłoce z jej zapłatą i od tego dnia należy naliczać odsetki za zwłokę. Dokonaną zaś [...] listopada 2019 r. wpłatę kwoty określonej w informacji należało więc zaliczyć proporcjonalnie na poczet zaległości głównej i odsetek za zwłokę (art. 55 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa; Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm., dalej: "o.p.").
Gdyby ustawodawca nie doprecyzował terminów płatności informacji ustalającej wysokość opłaty zmiennej w art. 272 ust. 18 P.w., podmioty nie dokonywałyby płatności, oczekując decyzji określającej wysokość opłaty zmiennej.
Strona wniosła skargę na postanowienie organu odwoławczego, zarzucając naruszenie:
1. art. 7a § 1 K.p.a. przez przyjęcie, że informacja dotycząca ustalenia wysokości opłaty zmiennej za usługi wodne odpowiada decyzji określającej wysokość zobowiązania;
2. art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 K.p.a. przez utrzymanie w mocy postanowienia organu pierwszej instancji;
3. przepisów prawa materialnego, a to:
- art. 21 § 1 pkt 2 w zw. z art. 47 § 1 o.p. w zw. z art. 300, art. 272 ust. 1 i ust. 18 P.w. przez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że doręczenie informacji ustalającej wysokość opłaty zmiennej za usługi wodne powoduje powstanie zobowiązania podatkowego;
- art. 272 ust. 18 w zw. z art. 272 ust. 5 P.w. przez ich błędną wykładnię polegająca na uznaniu, że decyzja wydawana przez organ w przypadku nieuiszczenia opłaty zmiennej wskazanej w informacji ma charakter deklaratoryjny;
- art. 53 § 1 w zw. z art. 55 o.p. w zw. z art. 300 P.w. przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na zaliczeniu wpłaty proporcjonalnie na odsetki za zwłokę wyliczone od dnia następnego po dniu doręczenia skarżącemu informacji kwartalnej.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem.
Sąd podziela stanowisko organu. W związku z jego przytoczeniem, powtarzanie go byłoby zbędne.
Odnosząc się do zarzutów skargi należy podnieść, co następuje.
Kluczowe dla rozstrzygnięcia jest, czy doręczenie skarżącemu informacji ustalającej wysokość opłaty zmiennej kreuje powstanie zobowiązania do jej zapłaty czy następuje to dopiero po wydaniu decyzji określającej wysokość tej opłaty.
Organy zasadnie wywiodły, że strona ma obowiązek uiszczenia powyższej opłaty już z dniem doręczenia wspomnianej informacji, a najpóźniej po upływie czternastu dni od jej doręczenia. Po tym okresie nalicza się odsetki za zwłokę.
Wysokość opłaty zmiennej za odprowadzanie do wód wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych w granicach administracyjnych miast, ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, ilości odprowadzonych wód, wyrażonej w mł, i czasu, wyrażonego w latach, z uwzględnieniem istnienia urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych oraz ich pojemności (art. 272 ust. 5 P.w.).
Wysokość opłat, o których mowa w art. 272 ust. 1-7 i 9 P.w. [czyli także opłaty zmiennej określonej w art. 272 ust. 5 P.w.], ustalają Wody [...] oraz przekazują podmiotom obowiązanym do ponoszenia opłat za usługi wodne, w formie informacji, zawierającej także sposób obliczenia tej opłaty (art. 272 ust. 17 P.w.).
Podmiot obowiązany do ponoszenia opłat za usługi wodne wnosi opłatę na rachunek bankowy Wód [...] w terminie 14 dni od dnia, w którym doręczono mu informację, o której mowa w ust. 17 (art. 272 ust. 18 P.w.).
Do ponoszenia opłaty za usługi wodne stosuje się odpowiednio przepisy działu III o.p., zaś uprawnienia organu podatkowego przysługują m. in. Wodom [...] (art. 300 ust. 1 P.w.).
Informacja, o której mowa w art. 272 ust. 17 P.w. jest zatem, z woli ustawodawcy, swoistym, odformalizowanym rozstrzygnięciem władczym organu, wydanym w indywidualnej sprawie z zakresu prawa administracyjnego, w którym dochodzi do skonkretyzowania wysokości opłaty przez jej ustalenie przez organ. Przed doręczeniem powyższej informacji podmiot korzystający z usług wodnych nie ma wiedzy o wysokości opłaty, gdyż uzależnione jest to od ilości pobranej wody, która może w następujących po sobie okresach (kwartałach roku) się różnić. Organ dokonuje ustalenia opłaty po uzyskaniu danych związanych z poborem wody po upływie kwartału danego roku i pomnożeniu przez stawkę opłaty, a podmiot korzystający z usług wodnych zobowiązany jest do uiszczenia należnej opłaty po doręczeniu mu tej informacji.
Z uwagi na określenie w art. 272 ust. 18 P.w. czternastodniowego terminu płatności za usługi wodne zobowiązanie z tego tytułu, powstające w dniu doręczenia informacji przez organ Wód [...] podmiotowi korzystającemu z usług wodnych, należy uregulować w tym terminie.
O konstytutywnym charakterze informacji z art. 272 ust. 5 P.w. świadczy również to, że złożenie od niej reklamacji nie powoduje wstrzymania obowiązku uiszczenia przez dany podmiot ustalonej w niej opłaty.
Prawidłowo zatem organy przyjęły, że już z dniem doręczenia stronie informacji o ustaleniu opłaty zmiennej powstało zobowiązanie do jej poniesienia i to w określonym w informacji czternastodniowym terminie.
Do ponoszenia opłat za usługi wodne stosuje się odpowiednio przepisy działu III o.p., z tym że uprawnienia organów podatkowych przysługują Wodom [...] (art. 300 ust. 1 o.p.). Dział III o.p. zawiera przepisy od art. 21 do art. 119 o.p. Termin płatności podatku wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego (art. 47 § 1 o.p.). Zaległością podatkową jest podatek niezapłacony w terminie płatności (art. 51 § 1 o.p.). Od zaległości podatkowych, naliczane są odsetki za zwłokę (art. 53 § 1 o.p.). Odsetki za zwłokę naliczane są od dnia następującego po dniu upływu terminu płatności podatku (art. 53 § 4 o.p.). Z uwagi na odpowiednie stosowanie tych przepisów działu III o.p. (art. 300 ust. 1 o.p.) w przypadku nieuiszczenia w terminie opłaty zmiennej odsetki za zwłokę nalicza się po upływie czternastu dni po doręczeniu informacji. Skoro doręczono ją [...] lutego 2019 r., to ostatnim dniem do uiszczenia opłaty bez naliczania odsetek był [...] marca 2019 r., zaś odsetki nalicza się od dnia następnego - [...] marca 2019 r.
Jeżeli dokonana wpłata nie pokrywa kwoty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, wpłatę tę zalicza się proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwłokę w stosunku, w jakim, w dniu wpłaty, pozostaje kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę (art. 55 § 2 o.p.).
Skoro zatem ustaloną w informacji opłatę w wysokości [...] zł uiszczono dopiero [...] listopada 2019 r., wpłatę należało rozliczyć proporcjonalnie zaliczając ją na poczet zaległości oraz kwoty odsetek, co organ uczynił prawidłowo.
Niezasadne są zatem zarzuty naruszenia wskazanych w skardze przepisów K.p.a., jak i o.p. oraz P.w.
Wobec powyższego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) Sąd oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło