II OZ 1489/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Siegień po rozpoznaniu w dniu 14 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia T. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 31 maja 2023 r., sygn. akt II SA/Bd 1186/20 w przedmiocie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Kujawsko – Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy z dnia 14 października 2020 r., nr WINB-WOP.7721.73.2020.MK w przedmiocie rozbiórki postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 31 maja 2023 r., sygn. akt II SA/Bd 1186/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił wniosek T. K. o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 8 września 2022 r. w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Kujawsko – Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy z dnia 14 października 2020 r. w przedmiocie rozbiórki. W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 8 września 2022 r. odmówił T. K. przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi. Pismem z dnia 19 października 2022 r. skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 24 października 2022r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia w wysokości 100 zł, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia. Wezwanie zostało wysłane na adres wskazany w skardze. Sąd pierwszej instancji podniósł, że przesyłka sądowa zawierająca wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionego zażalenia wraz ze stosownym pouczeniem o rygorze odrzucenia zażalenia, jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, nie została odebrana przez stronę skarżącą mimo pozostawienia zawiadomienia w drzwiach adresata i dwukrotnego awizowania (koperta wraz ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru i stwierdzeniem prawidłowego awizo k. 119 akt sądowych). Tym samym korespondencja ta została doręczona skarżącemu w trybie art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi w dniu 22 listopada 2022 r. Strona w terminie 7 dni od dnia 23 listopada 2022 r. ani do dnia wydania zaskarżonego postanowienia nie uiściła wpisu sądowego od zażalenia. Postanowieniem z dnia 16 lutego 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił zażalenie skarżącego z dnia 19 października 2022 r. na postanowienie z dnia 8 września 2022 r. z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego od zażalenia. Następnie pismem z dnia 7 kwietnia 2023 r. skarżący wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia 8 września 2022 r. Sąd pierwszej instancji wskazał, że stosownie do treści art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 329), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. gdy strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu jednakże wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi (art. 87 § 1 i § 3 p.p.s.a.). Natomiast art. 88 p.p.s.a. stanowi, że spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Sąd pierwszej instancji zaznaczył, że zanim sąd administracyjny przystąpi do badania okoliczności uprawdopodobniających brak winy w uchybieniu terminu, zobowiązany jest uwzględnić treść art. 88 p.p.s.a., zgodnie z którym spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Wniosek jest spóźniony, jeżeli został wniesiony po upływie siedmiodniowego terminu przewidzianego w art. 87 § 1 p.p.s.a. Wniosek jest niedopuszczalny, gdy brakuje ustawowych warunków jego dopuszczalności, np.: jeżeli został złożony po upływie roku od uchybionego terminu, a nie dotyczy przypadku wyjątkowego (art. 87 § 5 p.p.s.a.); jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego (art. 86 § 2 p.p.s.a.); jeżeli czynność strony była dokonana w terminie (art. 86 § 1 p.p.s.a.); jeżeli wniosek nie dotyczy terminu procesowego, lecz np. terminu prawa materialnego lub terminu instrukcyjnego (art. 278 lub 141 § 1 p.p.s.a.) albo terminu związanego z upływem określonej fazy postępowania sądowego. Sąd pierwszej instancji podniósł, że jak wynika z akt przedmiotowej sprawy, postanowienie z dnia 8 września 2022r. o odmowie przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego skarżący otrzymał w dniu 12 października 2022 r. W dniu 19 października 2022 r. skarżący złożył osobiście w biurze podawczym tamtejszego Sądu zażalenie na postanowienie z dnia 8 września 2022 r. W ocenie Sądu pierwszej instancji, w okolicznościach niniejszej spawy, w której zażalenie z dnia 19 października 2022 r. zostało wniesione w terminie, wniosek skarżącego z dnia 7 kwietnia 2023 r. o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia 8 września 2022 r. uznać należy za niedopuszczalny. Tym samym podlegał on odrzuceniu. Zażalenie na to postanowienie wnieśli T. K. i C. K.. Postanowieniem z dnia 8 lipca 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił zażalenie C. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 31 maja 2023 r. o odrzuceniu wniosku T. K. o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie tego Sądu z dnia 8 września 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 85 p.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Natomiast jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 § 1 p.p.s.a.). We wniosku o przywrócenie terminu, które wnosi się w ciągu 7 dni od daty ustania przyczyny uchybienia terminu, w którym czynność miała być dokonana, należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 1 i § 2 p.p.s.a.). Stosownie z kolei do treści art. 88 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Przez "niedopuszczalny" wniosek o przywrócenie terminu należy rozumieć złożenie omawianego wniosku w przypadku, gdy strona nie uchybiła terminowi - a contrario z art. 86 § 1 p.p.s.a. (tak: uchwała NSA z 8 grudnia 2009 r., sygn. akt II GPS 5/09, publ: ONSAiWSA z 2010 r. Nr 3, poz. 40). A zatem wniosek o przywrócenie terminu, który nie został uchybiony, traktować należy jako niedopuszczalny. Orzecznictwo sądów w tej kwestii nie pozostawia wątpliwości, że nie można przywrócić terminu, który nie został uchybiony, bowiem instytucja przywrócenia terminu ma zastosowanie w sytuacji, gdy strona nie dokonała czynności w terminie. Dopiero bowiem w sytuacji stwierdzenia, że w sprawie doszło do uchybienia terminowi, Sąd może merytorycznie rozpoznać wniosek strony o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności, tj. przywrócić termin bądź wniosek oddalić. Natomiast, jak wynika z art. 88 p.p.s.a., spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu (a za taki niewątpliwie należy uznać wniosek o przywrócenie terminu, który nie został uchybiony) podlega odrzuceniu (por. postanowienie NSA z dnia 26 kwietnia 2016 roku, sygn. akt I GZ 276/16). W świetle powyższego, w rozpoznawanej sprawie prawidłowe jest stanowisko Sądu pierwszej instancji, że skoro zażalenie z dnia 19 października 2022 r. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 8 września 2022 r. zostało wniesione w terminie, wniosek skarżącego z dnia 7 kwietnia 2023 r. o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia 8 września 2022 r. należy uznać za niedopuszczalny i tym samym podlegał on odrzuceniu. Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.