III SA/Gd 517/21
WyrokWSA w Gdańsku2022-01-13
Skład orzekający: Jacek Hyla, Janina Guść, Paweł Mierzejewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zatwierdzenie regulaminu strzelnicy może nastąpić bez uprzedniego uzyskania decyzji o dopuszczeniu strzelnicy do użytkowania zgodnie z przepisami prawa budowlanego?Ratio decidendi
Zatwierdzenie regulaminu strzelnicy wymaga uprzedniego uzyskania decyzji o dopuszczeniu strzelnicy do użytkowania, która potwierdza legalność lokalizacji, budowy i użytkowania obiektu zgodnie z przepisami prawa budowlanego oraz ochrony środowiska. Strzelnica jest obiektem budowlanym (budowlą ziemną), a organ zatwierdzający regulamin nie ma kompetencji do samodzielnego badania legalności jej powstania. Brak takiej decyzji stanowi podstawę do odmowy zatwierdzenia regulaminu.Stan faktyczny
M.G. złożył wniosek o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy na działce w miejscowości G. Organ pierwszej instancji odmówił zatwierdzenia regulaminu z powodu braku decyzji o dopuszczeniu strzelnicy do użytkowania oraz innych wymaganych zgód. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję. Skarżący kwestionował wymóg uzyskania decyzji o dopuszczeniu do użytkowania, twierdząc, że strzelnica nie jest obiektem budowlanym i nie wymaga takiej decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Hyla (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Janina Guść, Sędzia WSA Paweł Mierzejewski, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 13 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi M.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 marca 2021 r., nr (...) w przedmiocie odmowy zatwierdzenia regulaminu strzelnicy oddala skargę.
Decyzją z dnia 18 stycznia 2021 r. nr [...] Wójt Gminy [...], działając na podstawie art. 47 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2020 r. poz. 955), w związku z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 15 marca 2000 r. w sprawie wzorcowego regulaminu strzelnic (Dz. U. Nr 18, poz. 234) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz.U. z 2020 r. poz. 256) – dalej powoływanej jako "k.p.a.", odmówił zatwierdzenia regulaminu strzelnicy, która ma być zlokalizowana w miejscowości G. na działce nr [...] o powierzchni 2,6 ha.
W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu 10 grudnia 2019 r. wpłynął wniosek M. G. o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy, która usytuowana będzie w miejscowości G. na działce nr [...]. Wnioskujący dołączył regulamin strzelnicy zgodny z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 15 marca 2000 r.
W toku postępowania strona została wezwana do uzupełnienia wniosku, między innymi o decyzję o pozwoleniu na użytkowanie strzelnicy, plan strzelnicy z oznaczeniem: stanowisk strzeleckich, punktu sanitarnego, dróg ewakuacji, miejsca instalacji telefonu lub innych urządzeń łączności, miejsca gromadzenia odpadów, a także wykaz sygnałów alarmowych.
W odpowiedzi strona wyraziła pogląd, że strzelnica nie wymaga pozwolenia na budowę, nie wymaga pozwolenia na użytkowanie oraz znajduje się poza zakresem kompetencji organów nadzoru budowlanego.
Decyzją z dnia 15 czerwca 2020 r. organ odmówił zatwierdzenia regulaminu strzelnicy. W następstwie odwołania strony Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 5 sierpnia 2020 r. uchyliło powyższą decyzję odmowną i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując przy tym na potrzebę przeprowadzania wizji w terenie.
W dniu 9 października 2020 r. organ pierwszej instancji przeprowadził wizję działki na której ma funkcjonować strzelnica w celu zbadania faktycznego ukształtowania terenu oraz ustalenia czy istnieje możliwość zlokalizowana na niej strzelnicy typu otwartego, a także zweryfikowania czy istnieją jakiekolwiek budynki/budowle bądź obiekty małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. W trakcie oględzin stwierdzono, że planowana strzelnica będzie zlokalizowana w dawnym wyrobisku żwiru/piasku. Stwierdzono, że wyrobisko znajduje się w granicach działki. Wyrobisko ma nieregularne ukształtowane położenie, kilka metrów poniżej otaczających gruntów. Skarpy wyrobiska są nieregularne, porośnięte drzewami. Na działce nie zaobserwowano żadnych konstrukcji budowlanych, znajduje się tam usypany wał ziemny.
Strona podtrzymała stanowisko, że przedmiotowa strzelnica w myśl prawa budowlanego nie jest obiektem budowlanym, w związku z powyższym przedłożenie decyzji o dopuszczeniu strzelnicy do użytkowania nie jest wymagane przepisami prawa.
W podsumowaniu organ uznał, że strona nie uzyskała wszystkich odrębnych zgód, które dotyczą prawidłowego, a więc legalnego funkcjonowania strzelnicy. W szczególności nie dostarczyła decyzji o dopuszczeniu strzelnicy do użytkowania. Dla działki nr [...] brak jest miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Nie wydano też decyzji o warunkach zabudowy.
Regulamin strzelnicy nie może być zatwierdzony w stosunku do obiektu, który nie jest strzelnicą. Trudno bowiem uznać aby zatwierdzenie regulaminu strzelnicy miało odnosić się abstrakcyjnie do mającej dopiero powstać strzelnicy lub miejsca, w którym faktycznie ma odbywać się użycie broni w celach szkoleniowych i sportowych. Celem ustawy o broni i amunicji w odniesieniu do strzelnic jest zapewnienie ich prawidłowego funkcjonowania, tj. w sposób nienaruszający wymogów ochrony środowiska oraz niepowodujący zagrożenia bezpieczeństwa. A zatem bez potwierdzenia zgodności lokalizacji oraz zbudowania i użytkowania strzelnicy z obowiązującym prawem brak jest podstaw do stwierdzenia czy dana strzelnica będzie gwarantowała wespół z zatwierdzonym regulaminem osiągnięcie celu ustawy o broni i amunicji w postaci spełnienia wymogów związanych z bezpieczeństwem i ochroną środowiska.
Strona odwołała się od decyzji organu pierwszej instancji kwestionując stanowisko organu, co do konieczności uzyskania decyzji o dopuszczeniu do użytkowania strzelnicy. Zarzuciła przy tym naruszenie art. 3 pkt 4 ustawy Prawo budowlane, art. 47 ustawy o broni i amunicji oraz rozdziału 1 pkt 3.2 załącznika do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 15 marca 2000 r. w sprawie wzorcowego regulaminu strzelnic.
Po rozpatrzeniu odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 15 marca 2021 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podzielił pogląd, że w sprawie zatwierdzenia regulaminu strzelnicy wymagane jest dopuszczenie strzelnicy do użytkowania. Obowiązek taki wynika z ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz z przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz z norm dotyczących ochrony gruntów rolnych i leśnych. Do powyższych regulacji systemowych wprost nawiązuje treść art. 46 ust. 1 ustawy o broni i amunicji, zgodnie z którym strzelnice powinny być zlokalizowane, zbudowane i zorganizowane w sposób nienaruszający wymogów ww. przepisów oraz wykluczający możliwość wydostania się poza ich obręb pocisku wystrzelonego z broni ze stanowiska strzeleckiego w sposób zgodny z regulaminem strzelnicy. Wymaganie "zlokalizowania, zbudowania i zorganizowania" strzelnicy zakłada wymóg zrealizowania strzelnicy zgodnie z warunkami systemowymi wynikającymi z przepisów prawa. Nie ulega też wątpliwości, że regulamin strzelnicy określający "szczegółowe zasady zachowania bezpieczeństwa na strzelnicy" (art. 46 ust. 2 ustawy o broni i amunicji) jest dokumentem wskazującym na sposób jej organizacji, a nie dokumentem przesądzającym jej prawidłowe zlokalizowanie czy zbudowanie. Inne przepisy decydują o zgodnej z prawem lokalizacji czy zbudowaniu obiektu, a inne o zorganizowaniu. Organizować przy tym można obiekt już istniejący a nie obiekt abstrakcyjny, mający dopiero powstać. Organ podkreślił, że nie sposób zorganizowania obiektu decyduje o jego legalnym istnieniu czy zrealizowaniu. Najpierw należy obiekt legalnie zlokalizować i wybudować, a finalnie uzyskać zezwolenie na użytkowanie (czego zabrakło w sprawie), a dopiero później można go organizować, w tym przypadku, występując o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy. Nie ulega przy tym wątpliwości, że już na etapie lokalizowania i wznoszenia konieczne jest przewidzenie usytuowania jego elementów w taki sposób, aby zapewnione było bezpieczne użytkowanie. Strona nie wskazała przepisu prawa wyłączającego stosowanie tych zasad do zlokalizowania i zbudowania strzelnicy.
Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego zamierzony sposób wykonania strzelnicy (nie stanowiący zwykłej niwelacji terenu lub rozplantowania ziemi) obejmuje korzystanie z budowli ziemnej, a więc obiektu budowlanego w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm.). Budowlę ziemną, jak w niniejszej sprawie strzelnicę, zalicza się do kategorii obiektów budowlanych, co nie pozostaje w sprzeczności z treścią art. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane definiującego obiekt budowlany, jako "wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych". Budowla ziemna jest obiektem budowlanym (budowlą) z woli ustawodawcy. Także w art. 3 pkt 5 tej ustawy (definicja tymczasowego obiektu budowlanego) zaliczono do obiektów budowlanych obiekty niepołączone trwale z gruntem jak m.in. strzelnice. Sam ustawodawca kwalifikuje zatem strzelnice jako obiekty budowlane, a jednocześnie w art. 29 ust. 1 (w szczególności pkt 12, 24 i 25) tej ustawy nie zwalnia obiektów w postaci strzelnic z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. A zatem wykonanie strzelnicy (w opcji budowli ziemnej), finalnie wymaga też uzyskania pozwolenia budowlanego, jak też decyzji o dopuszczeniu strzelnicy do użytkowania.
Istotnie natomiast, na co wskazuje też strona, że z dniem 11 lipca 2003 r. doszło do zmiany treści art. 47 ustawy o broni i amunicji. Obecnie organ zatwierdzający regulamin strzelnicy nie dopuszcza strzelnicy do użytkowania, ale wyłącznie zatwierdza regulamin. Nie oznacza to jednak, że wymóg formalnoprawnego dopuszczenia do użytkowania przestał być wymogiem prawnym. W ust. 3 pkt 2 załącznika do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 15 marca 2000 r. w sprawie wzorcowego regulaminu strzelnic sformułowano wprost obowiązek uzyskania decyzji o dopuszczeniu strzelnicy do użytkowania. Ustawodawca zatem także i w tym przepisie potwierdził, że realizacja strzelnicy wymaga formalnoprawnych zgód umożliwiających legalne użytkowanie strzelnicy. Zauważyć nadto należy, że w treści § 4 rozporządzenia przewidziano sformułowanie dodatkowych warunków bezpieczeństwa, w tym także dla osób przebywających na strzelnicy. Będzie to możliwe dopiero z uwzględnieniem rzeczywistego kształtu obiektu jaki powstanie. Dopiero bowiem posiadając wiedzę o rzeczywistym kształcie obiektu, jego wyglądzie, rozmiarach, rozmieszczeniu poszczególnych elementów - można mówić o sporządzeniu regulaminu uwzględniającego warunki jego bezpiecznego użytkowania.
M. G. zaskarżył decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wnosząc o uchylenie decyzji obu instancji i zobowiązanie organu odwoławczego do wydania w określonym terminie decyzji zatwierdzającej regulamin strzelnicy. Ponadto skarżący wniósł o zasądzenie kosztów postępowania i rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił:
I. Naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, to jest:
a) art. 3 pkt 3 i 5 ustawy Prawo budowlane, poprzez błędne uznanie, że strzelnica stanowi obiekt budowlany, z uwagi na fakt, iż na terenie strzelnicy znajduje się wał usypany z mas ziemi,
b) art. 47 ustawy o broni i amunicji, poprzez błędne przyjęcie, że istnieją przesłanki do odmowy zatwierdzenia regulaminu strzelnicy, podczas gdy uznać należy, iż takowe przesłanki nie zachodzą,
c) ust. 3 pkt 2 załącznika do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 15 marca 2000 r. w sprawie wzorcowego regulaminu strzelnic w zw. z art. 87 ust. 1 Konstytucji RP, poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że konieczne jest uzyskanie decyzji o dopuszczeniu strzelnicy do użytkowania wydanej przez właściwy organ nadzoru budowlanego, podczas gdy przepis ten dotyczy wyłącznie umieszczenia w widocznym miejscu informacji o dopuszczeniu strzelnicy do użytkowania, a nie do uzyskania takiej decyzji, której nie przewidują obowiązujące przepisy prawa, gdyż nowelizacja ustawy o broni i amunicji z dnia 27 marca 2003 r. poprzez zmianę art. 47 ustawy o broni i amunicji uchyliła obowiązek wydania odrębnej decyzji o dopuszczeniu strzelnicy do użytkowania.
II. Naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, to jest:
a) art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., poprzez nieprawidłowe ustalenie przez organ odwoławczy stanu faktycznego w przedmiocie uznania jakoby skarżący winien uzyskać decyzję o dopuszczeniu strzelnicy do użytkowania, podczas gdy uznać należy, że dokument ten w niniejszym stanie faktycznym nie jest wymagany, skutkiem czego organy obu instancji dokonały błędnego ustalenia stanu faktycznego, tj. jakoby wały ziemne stanowiły obiekt w myśl prawa budowlanego,
b) art. 6 i art. 8 k.p.a., poprzez ich niezastosowanie i działanie poza przepisami prawa i prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do władzy publicznej,
c) art. 6, art. 19 k.p.a. w zw. z art. 83 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, poprzez przekroczenie ustawowych granic kognicji organów administracji, poprzez pominiecie pisma Starosty [...] z dnia 11 lutego 2020 r., bądź też zlekceważenie tegoż pisma, stwierdzającego brak obiektów w myśl prawa budowlanego na działce skarżącego, a zatem brak wymogu przedłożenia decyzji o dopuszczeniu strzelnicy do użytkowania, podczas gdy organy administracji publicznej przestrzegają z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej,
d) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez utrzymanie przez organ odwoławczy wadliwej decyzji organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że wał ziemny znajdujący się na działce jest obiektem stworzonym wyłącznie w wyniku przemieszczenia mas ziemi, a zatem nie podlegającym pod zastosowanie przepisów ustawy Prawo budowlane, co potwierdził Starosta [...] w piśmie z dnia 11 lutego 2020 r.
W związku z faktem, że strzelnica nie posiada obiektów w rozumieniu prawa budowlanego, nadto została zorganizowana na niezabudowanej działce i nie posiada żadnej z dwóch cech wskazanych wyżej, to w świetle art. 3 pkt 5 ustawy Prawo budowlane nie jest też tymczasowym obiektem budowlanym. Tak więc nie znajduje wobec niej zastosowania procedura regulowana tym aktem.
Skarżący podkreślił dalej, że art. 47 ustawy o broni i amunicji w aktualnym brzmieniu nie nakazuje wydania decyzji o dopuszczeniu strzelnicy do użytkowania. Tak więc brak jest podstaw prawnych do żądania od skarżącego takiej decyzji.
W poprzednio wydanej decyzji z dnia 5 sierpnia 2020 r. (nr [...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], w składzie tożsamym jak skład wydający zaskarżoną decyzję, wskazało że organ pierwszej instancji nie miał podstaw do wzywania strony by złożyła decyzję o dopuszczeniu strzelnicy do użytkowania.
Skarżący uważa, że organ wzywał go do przedłożenia decyzji, której wydania nie przewidują przepisy. Nie wie nawet do jakiego organu miałby się udać po taką decyzję. Skoro skarżący zamierza prowadzić strzelnicę, która nie jest obiektem w myśl prawa budowlanego, to nie ma on obowiązku przedkładania decyzji o dopuszczeniu strzelnicy do użytkowania.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2022 r., poz. 329), dalej jako "p.p.s.a.", sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Przedmiotem zaskarżenia była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 15 marca 2021 r. nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję Wójta Gminy [...] o odmowie zatwierdzenia regulaminu strzelnicy na działce nr [...] w miejscowości G. Oba organy orzekały na podstawie art. 47 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji.
Zgodnie z art. 46 ust. 1 ustawy o broni i amunicji strzelnice powinny być zlokalizowane, zbudowane i zorganizowane w sposób nienaruszający wymogów związanych z ochroną środowiska oraz wykluczający możliwość wydostania się poza ich obręb pocisku wystrzelonego z broni ze stanowiska strzeleckiego w sposób zgodny z regulaminem strzelnicy.
Stosownie do treści art. 47 ustawy o broni i amunicji zatwierdzenie regulaminu strzelnicy następuje w drodze decyzji administracyjnej wydawanej przez właściwego wójta, burmistrza (prezydenta miasta).
Na podstawie art. 46 ust. 3 ustawy o broni i amunicji zostało wydane rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 15 marca 2000 r. w sprawie wzorcowego regulaminu strzelnic (Dz. U. z 2000 r. Nr 18, poz. 234 ze zm.).
Zasadniczą kwestią sporną między organami a skarżącym, była wykładnia powyższych przepisów prawa materialnego. Organy zgodnie stanęły na stanowisku, że zatwierdzenie regulaminu strzelnicy może nastąpić jedynie po przedłożeniu zezwolenia na użytkowanie strzelnicy, wydanego przez uprawniony organ. Z kolei skarżący utrzymywał, że w obecnym stanie prawnym organ winien zatwierdzić regulamin na podstawie złożonego wniosku, bez konieczności badania, czy strzelnica posiada zezwolenie na użytkowanie oraz spełnia inne warunki określone w prawie budowlanym. Wskazywał przy tym na fakt, że przedmiotowa strzelnica nie jest obiektem budowlanym czy budowlą w rozumieniu ustawy Prawo budowlane.
W ocenie Sądu należy podzielić stanowisko organu, a to przesądza o niezasadności skargi.
W aktualnym orzecznictwie sądów administracyjnych powyższe przepisy wykładane są w ten sposób, że zatwierdzenie regulaminu strzelnicy jest ograniczone przesłankami wyznaczonymi przez art. 46 ust. 1 ustawy o broni i amunicji. W trakcie postępowania wyjaśniającego wójt stwierdza, czy podmiot wnioskujący o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy posiada uprawnienia do zlokalizowania strzelnicy w danym miejscu, czy strzelnica powstała zgodnie z prawem na podstawie odpowiednich zgód m.in. organów architektoniczno-budowlanych. Ustalenia zatem, czy strzelnica została zlokalizowana legalnie wójt, burmistrz (prezydent miasta) dokonuje na podstawie zgód w przedmiocie jej zorganizowania udzielonych przez właściwe organy architektoniczno-budowlane (tak NSA w wyroku z dnia 30 kwietnia 2020 r. sygn. II OSK 2131/19). Jednocześnie podkreśla się, że jeżeli w trakcie postępowania o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy organ gminy ustali, że wnioskodawca nie uzyskał odrębnych zgód, które dotyczą prawidłowego, a więc legalnego funkcjonowania strzelnicy – nie jest możliwe zatwierdzenie regulaminu strzelnicy (zob. wyrok NSA z dnia 28 kwietnia 2020r. sygn. II OSK 1097/19). Sąd w składzie rozpoznającym sprawę podziela ten pogląd.
Słusznie organ odwoławczy zaznaczył, że zatwierdzenie regulaminu może nastąpić wyłącznie dla obiektu, który - po pierwsze, jest strzelnicą i po drugie - spełnia wymagania wynikające z art. 46 ust. 1 ustawy o broni i amunicji, przy czym w postępowaniu o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy zagadnienia te nie są przedmiotem autonomicznego badania i oceny przez wójta.
Art. 47 ustawy o broni i amunicji w swym pierwotnym brzmieniu stanowił, że dopuszczenie strzelnicy do użytkowania oraz zatwierdzenie jej regulaminu następuje w drodze decyzji administracyjnej wydawanej przez właściwego wójta, burmistrza (prezydenta miasta). Na podstawie art. 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718), kompetencje wójta (burmistrza, prezydenta miasta) ograniczono wyłącznie do wydania decyzji w przedmiocie dopuszczenia strzelnicy do użytkowania. Nie oznacza to jednak, że w obecnie obowiązującym stanie prawnym obowiązek dopuszczenia strzelnicy do użytkowania został pominięty, a tego rodzaju zagadnienie nie jest w sposób prawny uregulowane. Stwierdzenia tego nie zmienia argumentacja skargi wskazująca, że przedmiotowa strzelnica nie jest obiektem budowlanym. Strzelnica może być również budowlą (budowlą ziemną), a więc obiektem, przez który należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury. Obiekt taki, a więc budowla ziemna, podlega regulacjom ustawy - Prawo budowlane i w przypadku strzelnic, finalnie, obowiązkowi uzyskania zgody na użytkowanie.
Sąd w pełni zgadza się z poglądem wyrażonym w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2020 r. sygn. akt II OSK 1915/18, który stwierdził, że zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane obiektem budowlanym jest budynek, budowla bądź obiekt małej architektury wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych. Pojęcie obiektu budowlanego nie dotyczy tylko samego budynku, ale również budowli. Stosownie zaś do art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane budowlą jest każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a w szczególności: obiekt liniowy, lotnisko, most, wiadukt, estakada, tunel, przepust, sieć techniczna, wolno stojący maszt antenowy, wolno stojąca trwale związana z gruntem tablica reklamowa i urządzenie reklamowe, budowla ziemna, obronna (fortyfikacje), ochronna, hydrotechniczna, zbiornik, itd. Pod pojęciem budowli należy rozumieć strzelnicę tzw. otwartą, czyli nie stanowiącą odrębnego budynku. Należy zatem uznać, że strzelnica nie jest tworem naturalnym występującym w przyrodzie, ale zostaje urządzona przez człowieka i to nawet wtedy, gdy dany teren jest tak ukształtowany, że pozwala na realizację na nim takiej budowli. Nawet gdyby przyjąć, że strzelnica ma mieć charakter otwarty a sam teren jest tak ukształtowany, że pozwala na taki sposób jego wykorzystywania, to i tak inwestor ma obowiązek dokonania zmiany sposobu użytkowania danego terenu, na jego użytkowanie jako strzelnicy zgodnie z przepisami Prawa budowlanego. Może to wiązać się z wykonaniem robót ziemnych, budowlanych lub instalowaniem urządzeń niezbędnych do funkcjonowania samej strzelnicy. Zarówno prowadzenie robót budowlanych, jak i zmiana sposobu zagospodarowania terenu wymaga zgody właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej. Tym samym strzelnica zawsze stanowi obiekt budowlany będący albo budynkiem albo budowlą.
Prawidłowa realizacja strzelnicy to właśnie jej zlokalizowanie, zbudowanie i zorganizowanie w sposób nienaruszający wymogów związanych z ochroną środowiska oraz wykluczający możliwość wydostania się poza ich obręb pocisku wystrzelonego z broni ze stanowiska strzeleckiego. Celem ustawy o broni i amunicji w odniesieniu do strzelnic jest jedynie zapewnienie prawidłowego ich funkcjonowania, to znaczy w sposób nienaruszający wymogów związanych z ochroną środowiska oraz niepowodujący zagrożenia bezpieczeństwa. W związku z tym kwestię zorganizowania strzelnicy należy uzależnić od uzyskania odpowiednich zgód właściwych organów na jej zrealizowanie lub użytkowanie. W innym wypadku nie można w ogóle stwierdzić, czy strzelnica jako obiekt budowlany spełnia określone wymagania, ponieważ wójt gminy (burmistrz, prezydent miasta) nie posiada na podstawie przepisów ustawy o broni i amunicji kompetencji do zatwierdzania lokalizacji budowy i użytkowania strzelnicy. W tym zaś zakresie ustawa o broni i amunicji wyraźnie formułuje wymóg, zgodnie z którym strzelnice powinny być odpowiednio zlokalizowane i zbudowane (por. wyrok NSA z dnia 24 stycznia 2018 r. sygn. akt II OSK 1462/17, opubl. w Lex nr 2446376; wyrok NSA z dnia 28 kwietnia 2020 r. sygn. akt II OSK 1097/19, opubl. w Lex nr 3018112; wyrok NSA z dnia 30 kwietnia 2020 r. sygn. akt II OSK 2131/19, opubl. w Lex nr 3034300).
Przepisy rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 4 kwietnia 2000 r. w sprawie wymagań w zakresie ochrony środowiska dotyczących budowy i użytkowania strzelnic (Dz. U. z 2000 r. Nr 27, poz. 341) określają wymogi odnośnie lokalizacji strzelnic. Z przepisów tego rozporządzenia wynikają wymagania stosowane także do strzelnic nie będących budynkami lub nie zlokalizowanych w budynkach. Takie strzelnice nie będące budowlami lub nie znajdujące się w budynkach, na których będzie wykorzystywana broń pneumatyczna nie lokalizuje się na obszarach, na których głębokość zwierciadła wód gruntowych wynosi mniej niż 1 m (§ 2 ust. 3 ww. rozporządzenia). Ponadto nie lokalizuje się ich w obszarach przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową, pod szpitale i domy pomocy społecznej, pod budynki związane ze stałym lub wielogodzinnym pobytem dzieci i młodzieży, na cele uzdrowiskowe i na cele rekreacyjno-wypoczynkowe (§ 2 ust. 2 ww. rozporządzenia). § 3 i 4 tego rozporządzenia określa zasady ochrony przed hałasem oraz obowiązek wyznaczenia i odpowiednio wyposażenia miejsca gromadzenia odpadów. § 5 tego rozporządzenia określa wymagania stawiane strzelnicom nie będącym budynkami lub nie znajdującymi się w budynkach, na których wykorzystywana jest amunicja zawierająca pociski ołowiane.
Te dodatkowe wymagania, poza przewidzianymi w art. 46 ust. 1 ustawy o broni i amunicji dotyczące samej strzelnicy jako obiektu budowlanego (budynku lub budowli) mogą być ocenione właśnie w ramach procedur objętych prawem budowlanym. Takich bowiem informacji nie zawiera regulamin bezpieczeństwa i użytkowania strzelnicy.
Jak już wspomniano organ zatwierdzający regulaminu strzelnicy nie jest uprawniony, aby samodzielnie rozstrzygać kwestię legalności powstania strzelnicy lub zmiany sposobu użytkowania danego obiektu na strzelnicę w oparciu o przepisy Prawa budowlanego oraz przepisy rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie wymagań w zakresie ochrony środowiska dotyczących budowy i użytkowania strzelnic. Tym samym przed wydaniem decyzji o zatwierdzeniu regulaminu strzelnicy wójt, burmistrz lub prezydent miasta ma obowiązek ustalić, czy organy w zakresie swojej właściwości dopuściły do zmiany sposobu użytkowania lub wydały pozwolenie na budowę bądź przyjęły stosowne zgłoszenie wykonania robót budowlanych a inwestor wykonał roboty zgodnie z pozwoleniem lub zgłoszeniem.
Jeżeli w trakcie postępowania o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy organ gminy ustali, że wnioskodawca nie uzyskał odrębnych pozwoleń lub innych zgód, które dotyczą legalnego wybudowania strzelnicy lub zmiany sposobu użytkowania danego terenu na cele strzelnicy, to nie ma podstaw do zatwierdzenia regulaminu strzelnicy. Strzelnica jest takim obiektem, którego sposób wybudowania lub sposobu użytkowania musi przede wszystkim zapewnić bezpieczeństwo osób przebywających na strzelnicy i w jej pobliżu, a takich kwestii nie reguluje w wyczerpujący sposób jedynie regulamin.
W odniesieniu do twierdzeń skarżącego Sąd zwraca uwagę, że uznanie strzelnicy za obiekt budowlany nie wynika jedynie z faktu usytuowania na terenie działki (wyrobiska) wału ziemnego, ale z rozumienia obiektu jakim jest strzelnica w normatywnym kontekście cytowanych wyżej przepisów.
Ponadto pismo Starosty [...] z dnia 11 lutego 2020 r. które informuje skarżącego, że inwestycja polegająca na wykonaniu 5 wałów ziemnych na działce nr [...] poprzez ukształtowanie skarp, nie jest objęta ustawą Prawo budowlane, nie przesądza o charakterze strzelnicy. Błędne stanowisko Starosty nie determinuje w żadnym razie dalszego toku postępowania i nie oznacza dopuszczenia do dalszych działań organów administracji, które naruszałyby prawo.
Można podkreślić, że wymóg wynikający z ust. 3 pkt 2 załącznika do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 15 marca 2000 r. w sprawie wzorcowego regulaminu strzelnic, a polegający na umieszczeniu w widocznym miejscu decyzji o dopuszczeniu strzelnicy do użytkowania, jest dodatkowym argumentem przemawiającym, za słusznością stanowiska organu w kwestii pozwolenia na użytkowanie każdej strzelnicy. Odczytywanie tego przepisu w sposób zaprezentowany w skardze nie zasługuje na aprobatę. Niewątpliwie jest to przepis prawa powszechnie obowiązującego, rozporządzenia wydanego na podstawie delegacji ustawowej. Brak jest podstaw to uznania tej regulacji normatywnej jako błąd legislacyjny.
W ocenie Sądu w sprawie nie doszło również do naruszenia przepisów procesowych. Nie ulega bowiem wątpliwości, że organy wyjaśniły okoliczności sprawy w sposób wyczerpujący, pozwalający na wydanie orzeczenia.
Podsumowując Sąd stwierdza, że organy słusznie w troku postępowania o zatwierdzenie regulaminu strzelnicy wymagały od wnioskodawcy (skarżącego) przedłożenia zezwolenia na użytkowanie obiektu. Fakt, że skarżący nie przedłożył tego dokumentu musiał skutkować odmową zatwierdzenia regulaminu strzelnicy. Zarzuty skargi zarówno naruszenia wykładni przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania okazały się chybione.
Mając na uwadze powyższe, należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja była zgodna z prawem, a zatem skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Powołane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Internetowej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).
Sprawa rozpoznana została w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło