III SA/Po 993/21
WyrokWSA w Poznaniu2022-01-20
Skład orzekający: Małgorzata Górecka, Mirella Ławniczak, Marek Sachajko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ drugiej instancji prawidłowo uchylił część decyzji organu pierwszej instancji, ustalając termin ważności pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych i roztopowych, podczas gdy strona skarżąca kwestionowała nałożone na nią obowiązki dotyczące urządzeń zapobiegających szkodom i zmniejszających negatywne skutki?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ odwoławczy zbyt arbitralnie i przedwcześnie, bez przeprowadzenia postępowania dowodowego, dokonał ustaleń dotyczących konieczności nałożenia na stronę skarżącą obowiązków związanych z urządzeniami zapobiegającymi szkodom i zmniejszającymi negatywne skutki, podczas gdy operat wodnoprawny i inne dowody nie wskazywały na przekroczenie dopuszczalnych parametrów zanieczyszczeń. W związku z tym uchylono część decyzji organu odwoławczego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Województwa – Zarządu Dróg Wojewódzkich na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych i roztopowych. Organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji w części dotyczącej terminu ważności pozwolenia, uznając zarzuty odwołania za zasadne jedynie w tym zakresie. Strona skarżąca kwestionowała nałożone na nią obowiązki dotyczące urządzeń zapobiegających szkodom i zmniejszających negatywne skutki, argumentując, że operat wodnoprawny nie wykazywał potrzeby stosowania takich urządzeń.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił punkt II zaskarżonej decyzji organu II instancji i zasądził od organu na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 20 stycznia 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka Sędziowie WSA Mirella Ławniczak WSA Marek Sachajko (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 stycznia 2022 roku sprawy ze skargi Województwa [...] – [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego [...] z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego I. uchyla pkt II zaskarżonej decyzji, II. zasądza od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody [...] na rzecz strony skarżącej kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2021 r. po rozpatrzeniu odwołania strony skarżącej od decyzji Dyrektora Zarządu Zlewni [...] w [...] z dnia [...] stycznia 2021 r.
- uchylił decyzję organu I instancji w części – w pkt VI i orzekł co do istoty w ten sposób, że w pkt VI ustalił termin ważności przedmiotowego pozwolenia wodnoprawnego na usługę wodną – odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do urządzenia wodnego – rowu melioracyjnego na okres 30 lat licząc od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna,
- w pozostałym zakresie utrzymał w mocy decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał, że organ I instancji decyzją z dnia [...] stycznia 2021 r. orzekł o:
- 1. udzieleniu na rzecz strony skarżącej pozwolenia wodnoprawnego na usługi wodne – odprowadzanie wód opadowych i roztopowych ujętych w system kanalizacji deszczowej pochodzących z powierzchni utwardzonych fragmentu drogi wojewódzkiej nr [...] w m. [...] za pośrednictwem istniejącego wylotu kanalizacji deszczowej – do rowu melioracyjnego [...] położonego w graniach działki ew. nr [...] obręb [...], gmina [...], powiat [...];
- 2. ustaleniu warunków wykonania pozwolenia – cel zamierzonego korzystania z wód, lokalizacja istniejącego wylotu, ilość odprowadzanych wód, powierzchnia odwadnianej ziemi, jakość odprowadzanych wód (nieprzekraczalne wartości wskaźników zanieczyszczeń), urządzenia oczyszczające, odbiornik odprowadzanych wód),
- 3. zobowiązaniu uprawnionego do wykonania szeregu prac i czynności ( m. in. do odprowadzania istniejącym wylotem wyłącznie określonego rodzaju wód opadowych i roztopowych, zamontowania urządzeń czyszczących redukujących węglowodory ropopochodne, pisemnego powiadomienia organu o wykonaniu powyższego obowiązku, utrzymywania w należytym stanie technicznym urządzeń służących do podczyszczania wód opadowych i roztopowych, eksploatacji urządzeń oczyszczających zgodnie z instrukcją obsługi i konserwacji tych urządzeń, w przypadku zastosowania powyższych urządzeń oczyszczających o przepustowości nominalnej większej niż 300 l/s – wykonania badań w zakresie normowanych substancji zanieczyszczających w czasie trwania opadu – co najmniej dwa razy w roku w okresie wiosny i jesieni, w przypadku wystąpienia awarii – niezwłocznego usunięcia jej przyczyn i skutków, wypłacania zainteresowanym stronom odszkodowania w przypadku wystąpienia szkód;
- 4. zastrzeżeniu innych określonych kwestii prawnych;
- 5. stwierdzeniu, że za podstawę wydanie przedmiotowego pozwolenia przyjęto wskazane dokumenty;
- 6. ustaleniu terminu obowiązywania przedmiotowego pozwolenia do dnia [...] stycznia 2051 r.
W odwołaniu od tej decyzji strona podniosła m. in. że:
- nie ma podstaw do nałożenia w pozwoleniu obowiązku wykonania urządzeń zapobiegających szkodom lub zmniejszających negatywne skutki wykonywania tego pozwolenia – organ winien bowiem ustalić cel projektowanych urządzeń ( projektant wykonujący operat wodnoprawny dla przedmiotowej usługi stwierdził, że zlewnia nie jest narażona na przekroczenie stężenia węglowodorów ropopochodnych, a organ nie przedłożył dowodów podważających zapisy w operacie; ponadto strona skarżąca wykonuje w ramach wcześniejszych pozwoleń badania próbek wód opadowych i nie zanotowano przekroczeń w zakresie substancji ropopochodnych;
- nie ma podstaw do nakładania wobec powyższego obowiązku zawiadomienia o wykonaniu zobowiązania w pkt III ppkt 2 decyzji – jest to bowiem zobowiązanie bezzasadne;
- organ w przypadku zastosowania powyższych urządzeń oczyszczających o przepustowości nominalnej większej niż 300 l/s – zobowiązał stronę do wykonania badań w zakresie normowanych substancji zanieczyszczających w czasie trwania opadu – co najmniej dwa razy w roku w okresie wiosny i jesieni, tymczasem w przedłożonym operacie wskazano na przepływ nominalny na poziomie 0,124 m3/s; brak jest zatem podstaw do nałożenia obowiązku w powyższym zakresie;
- w pkt 6 decyzji ustalono termin obowiązywania pozwolenia do dnia [...] stycznia 2051 r. – należało przy formułowaniu tego punktu decyzji uwzględnić art. 400 ust. 1 ustawy Prawo wodne.
Organ II instancji uznał zarzuty odwołania za zasadne jedynie co do pkt 6 decyzji i w tym zakresie dokonał zmiany decyzji.
Pozostałe zarzuty odwołania zostały uznane za niezasadne.
Organ wskazał, że zgodnie z § 17 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 12 lipca 2019 r. w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego oraz warunków jakie należy spełnić przy wprowadzaniu do wód lub ziemi ścieków, a także przy odprowadzaniu wód opadowych lub roztopowych do wód lub do urządzeń wodnych :
wody opadowe lub roztopowe, ujęte w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacyjne, pochodzące z zanieczyszczonej powierzchni szczelnej:
1) terenów przemysłowych, składowych, baz transportowych, portów, lotnisk, miast, dróg zaliczanych do kategorii dróg krajowych, wojewódzkich lub powiatowych klasy G, a także parkingów o powierzchni powyżej 0,1 ha, w ilości, jaka powstaje z opadów o natężeniu co najmniej 15 l na sekundę na 1 ha,
2) obiektów magazynowania i dystrybucji paliw, w ilości, jaka powstaje z opadów o częstości występowania jeden raz w roku i czasie trwania 15 minut, lecz w ilości nie mniejszej niż powstająca z opadów o natężeniu 77 l na sekundę na 1 ha;
– mogą być wprowadzane do wód lub do urządzeń wodnych, o ile nie zawierają substancji zanieczyszczających w ilościach przekraczających 100 mg/l zawiesiny ogólnej oraz 15 mg/l węglowodorów ropopochodnych.
Zgodnie z § 17 ust. 2 rozporządzenia wody opadowe lub roztopowe pochodzące z powierzchni innych niż powierzchnie, o których mowa w ust. 1, mogą być wprowadzane do wód lub do urządzeń wodnych, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 75a ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne, bez oczyszczania.
Ocenę, czy są spełnione warunki, o których mowa w ust. 1, przeprowadza się na podstawie dokonywanych przez zakład, co najmniej dwa razy w roku, przeglądów eksploatacyjnych urządzeń oczyszczających ( § 17 ust. 5 ).
Eksploatacja powinna odbywać się zgodnie z instrukcją obsługi i konserwacji urządzeń oczyszczających, a czynności z nią związane odnotowane w zeszycie eksploatacji tego urządzenia ( § 17 ust. 6 ).
Zdaniem organu z tych przepisów wynika, że wody opadowe lub roztopowe winny zostać podczyszczone przed wprowadzeniem do środowiska – z zawiesiny ogólnej oraz węglowodorów ropopochodnych. Urządzenia oczyszczające w postaci osadników nie zredukują substancji zanieczyszczających – węglowodorów ropopochodnych.
Spełnienie warunków z § 17 ust. 1 rozporządzenia winno być udokumentowane przez zakład na podstawie przeglądów eksploatacyjnych wykonywanych minimum dwa razy do roku. Przepis ten - zdaniem organu - aktualizuje się jednak dopiero po uzyskaniu pozwolenia wodnoprawnego.
Zgodnie natomiast z art. 403 ust. 1 pkt 1-3 Prawa wodnego w pozwoleniu wodnoprawnym ustala się cel projektowanych do wykonania urządzeń wodnych i innych robót, cel i zakres korzystania z wód, warunki wykonywania uprawnienia oraz obowiązki niezbędne ze względu na ochronę zasobów środowiska, interesów ludności i gospodarki, w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych, w szczególności:
1) obowiązki wobec innych zakładów posiadających pozwolenie wodnoprawne lub uprawnionych do rybactwa, narażonych na szkody w związku z wykonywaniem tego pozwolenia wodnoprawnego;
2) obowiązek wykonania urządzeń zapobiegających szkodom lub zmniejszających negatywne skutki wykonywania tego pozwolenia wodnoprawnego;
3) niezbędne przedsięwzięcia ograniczające negatywne oddziaływanie na środowisko.
Wobec tego zdaniem organu obowiązki nałożenia urządzeń oczyszczających redukujących węglowodory ropopochodne należało uznać za zasadne, podobnie jak obowiązek pisemnego powiadomienia organu o wypełnieniu powyższego zobowiązania.
W kwestii zobowiązania do wykonywania badań organ wskazał, że będzie to dotyczyć jedynie sytuacji, gdy zastosowano powyższe urządzenia oczyszczające o przepustowości nominalnej większej niż 300 l/s.
W skardze do WSA w Poznaniu strona wniosła o stwierdzenie nieważności w części decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, ewentualnie o uchylenie decyzji organu II instancji w pkt II i o uchylenie decyzji organu I instancji w części – w pkt III ppkt 1, 2 i 5.
Decyzjom zarzucono naruszenie:
- art. 396 ust. 1 pkt 8 i art. 400 ust. 8 ustawy - Prawo wodne poprzez ich błędną interpretację i zastosowanie;
- art. 403 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 2 i pkt 12 ustawy - Prawo wodne w zw. § 17 ust. 5 i ust. 7 rozporządzenia z dnia 12 lipca 2019 r. poprzez ich błędną interpretację;
- art. 15 kpa poprzez rażące naruszenie zasady dwuinstancyjności;
- art. 7 , art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 kpa poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych w sprawie ;
- art. 81 a kpa poprzez rozstrzygnięcie o obowiązku dodatkowych urządzeń oczyszczających;
- art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez jego bezpodstawne zastosowanie.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że w operacie przewidziano zastosowanie urządzeń oczyszczających – osadników, a prognozowane stężenie zawiesiny i substancji ropopochodnych nie jest narażone na przekroczenie dopuszczalnych parametrów.
Ponadto obowiązujące przepisy prawa nie nakładają obowiązku zamontowania separatorów substancji ropopochodnych. Strona przewidziała zastosowanie urządzeń oczyszczających a z dowodów nie wynikało, że wody opadowe i roztopowe narażone zostały na przekroczenie norm wykazanych w rozporządzeniu. Z dokumentacji przedłożonej przez stronę wynika, że nominalna przepustowość projektowanych urządzeń wyniesie 124 l/s a nie 300 l/s. Organ nałożył na stronę obowiązek montażu dodatkowych urządzeń oczyszczających pomimo tego, że sam miął wątpliwości co do możliwości przekroczenia dopuszczalnego stężenia zawiesin i substancji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.
W piśmie z dnia [...] września 2021 r. strona skarżąca przedłożyła kolejne pismo procesowe załączając wyniki z badań laboratoryjnych w zakresie zawiesiny ogólnej i węglowodorów ropopochodnych, pochodzących z roku 2019 i 2020.
Ponadto kolejne pismo z dnia [...] października 2021 r. wniósł organ.
W dniu [...] grudnia 2021 r. strona skarżąca przedłożyła kolejne pismo procesowe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie natomiast do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c Ppsa uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 134 § 1 Ppsa sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Oznacza to, że sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 § 2 Ppsa).
Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżoną decyzję w zakresie pkt II wydano z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie było natomiast podstaw do uchylenia decyzji w pkt I, który był korzystny dla strony skarżącej.
Należy wskazać, że zgodnie z § 17 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 12 lipca 2019 r. w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego oraz warunków jakie należy spełnić przy wprowadzaniu do wód lub ziemi ścieków, a także przy odprowadzaniu wód opadowych lub roztopowych do wód lub do urządzeń wodnych (Dz. U. 2019, poz. 1311)
wody opadowe lub roztopowe, ujęte w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacyjne, pochodzące z zanieczyszczonej powierzchni szczelnej:
1) terenów przemysłowych, składowych, baz transportowych, portów, lotnisk, miast, dróg zaliczanych do kategorii dróg krajowych, wojewódzkich lub powiatowych klasy G, a także parkingów o powierzchni powyżej 0,1 ha, w ilości, jaka powstaje z opadów o natężeniu co najmniej 15 l na sekundę na 1 ha,
2) obiektów magazynowania i dystrybucji paliw, w ilości, jaka powstaje z opadów o częstości występowania jeden raz w roku i czasie trwania 15 minut, lecz w ilości nie mniejszej niż powstająca z opadów o natężeniu 77 l na sekundę na 1 ha
– mogą być wprowadzane do wód lub do urządzeń wodnych, o ile nie zawierają substancji zanieczyszczających w ilościach przekraczających 100 mg/l zawiesiny ogólnej oraz 15 mg/l węglowodorów ropopochodnych.
Zgodnie z § 17 ust. 2 rozporządzenia wody opadowe lub roztopowe pochodzące z powierzchni innych niż powierzchnie, o których mowa w ust. 1, mogą być wprowadzane do wód lub do urządzeń wodnych, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 75a ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne, bez oczyszczania.
Ocenę, czy są spełnione warunki, o których mowa w ust. 1, przeprowadza się na podstawie dokonywanych przez zakład, co najmniej dwa razy w roku, przeglądów eksploatacyjnych urządzeń oczyszczających ( § 17 ust. 5 rozporządzenia).
Eksploatacja powinna odbywać się zgodnie z instrukcją obsługi i konserwacji urządzeń oczyszczających, a czynności z nią związane odnotowane są w zeszycie eksploatacji tego urządzenia (§ 17 ust. 6 rozporządzenia).
Zgodnie natomiast z art. 403 ust. 1 pkt 1-3 Prawa wodnego w pozwoleniu wodnoprawnym ustala się cel projektowanych do wykonania urządzeń wodnych i innych robót, cel i zakres korzystania z wód, warunki wykonywania uprawnienia oraz obowiązki niezbędne ze względu na ochronę zasobów środowiska, interesów ludności i gospodarki, w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych, w szczególności:
1) obowiązki wobec innych zakładów posiadających pozwolenie wodnoprawne lub uprawnionych do rybactwa, narażonych na szkody w związku z wykonywaniem tego pozwolenia wodnoprawnego;
2) obowiązek wykonania urządzeń zapobiegających szkodom lub zmniejszających negatywne skutki wykonywania tego pozwolenia wodnoprawnego;
3) niezbędne przedsięwzięcia ograniczające negatywne oddziaływanie na środowisko.
Zdaniem organu II instancji z tych przepisów wynika, że wody opadowe lub roztopowe winny zostać podczyszczone przed wprowadzeniem do środowiska – z zawiesiny ogólnej oraz węglowodorów ropopochodnych. Urządzenia oczyszczające w postaci osadników nie zredukują substancji zanieczyszczających – węglowodorów ropopochodnych.
Spełnienie warunków z § 17 ust. 1 rozporządzenia winno być udokumentowane przez zakład na podstawie przeglądów eksploatacyjnych wykonywanych minimum dwa razy do roku. Przepis ten zdaniem organu aktualizuje się jednak dopiero po uzyskaniu pozwolenia wodnoprawnego.
Zdaniem organu obowiązki nałożenia urządzeń oczyszczających redukujących węglowodory ropopochodne należało uznać za zasadne, podobnie jak obowiązek pisemnego powiadomienia organu o wypełnieniu powyższego zobowiązania.
W kwestii zobowiązania do wykonywania badań organ wskazał, że będzie to dotyczyć jedynie sytuacji, gdy zastosowano powyższe urządzenia oczyszczające o przepustowości nominalnej większej niż 300 l/s.
Zdaniem Sądu powyższe ustalenia zostały przez organ II instancji poczynione zbyt arbitralnie i przedwcześnie, bez przeprowadzenia postępowania dowodowego.
W ocenie Sądu zasadne są zarzuty skargi dotyczącego tego, że w operacie przedłożonym w przedmiotowym postępowaniu przewidziano zastosowanie urządzeń oczyszczających – osadników, a prognozowane stężenie zawiesiny i substancji ropopochodnych nie jest narażone na przekroczenie dopuszczalnych parametrów – 100 mg/l zawiesiny ogólnej i 15 mg/l węglowodorów ropopochodnych.
Skoro organ nie podważył skutecznie tych danych w toku postępowania to nałożenie przedmiotowych obowiązków nastąpiło bez odpowiedniego uzasadnienia. Doszło przez to do naruszenia naczelnych zasad postępowania (tj. art. 7 kpa), zasad postępowania dowodowego (art. 77 § 1 kpa) oraz zasad dotyczących elementów składowych decyzji administracyjnej (art. 107 § 3 kpa).
Zasadnie wskazano w przedmiotowej skardze, że obowiązujące przepisy prawa nie nakładają w każdym przypadku obowiązku zamontowania separatorów substancji ropopochodnych. Strona przewidziała zastosowanie urządzeń oczyszczających a z dowodów nie wynikało, że wody opadowe i roztopowe narażone zostały na przekroczenie norm wykazanych w rozporządzeniu. Z dokumentacji przedłożonej przez stronę wynika, że przepustowość projektowanych urządzeń wyniesie 124 l/s a nie 300 l/s (por. k. 19 operatu wodnoprawnego). Podkreślić należy w - będącym przedmiotem kontroli judykacyjnej postępowaniu administracyjnym – istotnym środkiem dowodowym jest operat wydonoprawny. Jest dokumentem wymaganym do złożenia wniosku o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego. Dokument ten jest wykonywany na zlecenie wnioskodawcy (zazwyczaj przez uprawnionego hydrologa). Operat ten jest podstawowym dokumentem dowodowym (por. komentarz do art. 409 ustawy – Prawo wodne, M. Tomaszewska 2018, wyd. 1, LEX.el.).
Operat wodnoprawny jest dokumentem prywatnym, sformalizowanym przez ustawodawcę, a składającym się z części opisowej oraz graficznej – art. 408, art. 409 ust. 1 i 2 ustawy - Prawo wodne. Z uwagi na zawarte w nim szczegółowe informacje techniczne z zakresu wiedzy o gospodarowaniu wodami, operat przypomina ekspertyzę wykonaną przez specjalistę na zlecenie strony postępowania administracyjnego. Dokument ten ma charakter specyficzny, gdyż to na jego podstawie przy zastosowaniu zasady swobodnej oceny dowodów właściwy organ ustala dopuszczalność wydania pozwolenia wodnoprawnego i na jego podstawie organ ten kształtuje jego treść. Innymi słowy, zawartość operatu sformułowana mocą art. 408 i art. 409 ustawy - Prawo wodne ma pozwalać dokładnie wyjaśnić czy projektowany sposób korzystania z wód, nie będzie naruszać postanowień planów, programów, decyzji oraz wymagań, o jakich mowa w art. 396 ust. 1 i 2 ustawy - Prawo wodne. W szczególności w oparciu o ujawnione dane organ podaje w pozwoleniu ilość wód opadowych lub roztopowych, odprowadzanych do wód lub do ziemi, w tym maksymalną ilość m3 na sekundę i średnią ilość m3 na rok, oraz powierzchnię rzeczywistą i zredukowaną zlewni odwadnianej przez każdy wylot – art. 403 ust. 2 pkt 2 ustawy - Prawo wodne. Operat jak każdy dowód w postępowaniu administracyjnym, podlega w myśl art. 80 kpa swobodnej ocenie, na podstawie całokształtu zebranego materiału dowodowego.
Z treści operatu wodnoprawnego sporządzonego przez M. L. wynika, że przedmiotowy operat "Usługa wodna polegająca na odprowadzaniu wód opadowych i roztopowych do urządzeń wodnych – rowów drogowych z drogi wojewódzkiej nr [...] w miejscowości [...], gmina [...], powiat [...]" został sporządzony na zlecenie Zarządu Województwa [...], [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] w zakresie usługi wodnej tj. odprowadzania wód opadowych i roztopowych za pomocą wylotu szczegółowo opisanego w tymże opracowaniu. W opracowaniu tym przyjęto, że wody opadowe i roztopowe ujęte wnioskowaną usługą wodną będą podczyszczane i będą charakteryzować się zawartością: węglowodorów ropopochodnych poniżej 15 mg/l oraz zawiesiny ogólnej poniżej 100 mg/l. Na k. 10 tego operatu wskazana została charakterystyka wód objętych pozwoleniem wodnoprawnym. W operacie tym sporządzający odniósł się m.in. do wytycznych GDDKiA, a dotyczących prognozowania stężeń zawiesiny ogólnej i węglowodorów ropopochodnych, które wskazały, że urządzenia takie jak separatory stosuje się dla dróg o natężeniu ruchu powyżej 12.000 pojazdów na dobę. Wynika to z ustalonej na podstawie badań zależności pomiędzy stężeniem w wodach opadowych i roztopowych z dróg a natężeniem ruchu. Dopiero przy natężeniu ruchu powyżej 12000 pojazdów na dobę następuje przekroczenie poziomu stężenia zawiesiny ogólnej. Powyższe wytyczne potwierdzają obliczenia stężenia zawiesiny ogólnej oraz stężenie węglowodorów ropopochodnych. Opracowujący przedmiotowy operat wyliczył, że wody opadowe będą charakteryzować się zawartością: węglowodorów ropopochodnych poniżej 15 mg/l oraz zawiesiny ogólnej poniżej 100 mg/l (k. 8 - 9 operatu). Ponadto w operacie tym wskazano, że instalacja odprowadzająca wody opadowe z powierzchni utwardzonych, aż do wylotu wykonana jest z materiałów zapewniających pełną szczelność oraz brak niekontrolowanej infiltracji wód opadowych do gruntu. W związku z tym nie nastąpi negatywne oddziaływanie kanalizacji na wody powierzchniowe i podziemne. Należy zaznaczyć, że w zakresie sposobu ustalenia wartości szczegółową wiedzę na temat zastosowanej metody posiada osoba sporządzająca operat wodnoprawny. W przypadku powstania wątpliwości przez organ w zakresie co do prawidłowości przedstawionych wyliczeń organ może zwrócić się do wnioskodawcy o dodatkowe wyjaśnienia, jeżeli nie są dla organu dostatecznie wskazane i opisane, a to w zakresie sposobu obliczenia określonych w operacie danych, a będących z jednym z elementów które są brane pod uwagę przez organ przy wydawaniu decyzji administracyjnej.
Powyższe okoliczności powinny zostać zbadane przez organ odwoławczy w ramach ponownego postępowania dowodowego prowadzonego przez organ. Ewentualnie, w sytuacji uznania, że zaistniały w sprawie przesłanki zastosowania art. 138 § 2 kpa organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.
Po przeprowadzeniu ponownego postępowania dowodowego w ww. zakresie (także biorąc pod uwagę dotychczas zgromadzone dowody w postaci m.in. operatu wodnego, jak i sprawozdań z badań) w zależności od końcowych ustaleń faktycznych stanowiących następnie podstawę do zastosowania właściwej normy prawnej organ zobowiązany będzie do wskazania obowiązków nałożonych na wnioskodawcę, a to w zakresie m.in. wyżej cytowanego art. 403 ust. 1 pkt 1-3 Prawa wodnego. Organ – decydując się na nałożenie określonych obowiązków na stronę skarżącą, będzie zobowiązany wykazać w kategoriach dowodowych (w sytuacji istnienia dowodów przeciwnych m.in. w postaci operatu wodnoprawnego, jak i wyników wielokrotnych badań), że wykonywanie pozwolenia wodnoprawnego przez stronę bez wywiązania się przez stronę z obowiązku zainstalowania określonych urządzeń oczyszczających i zabezpieczających może wywołać szkody lub powodować inne negatywne oddziaływanie na wody, a więc wykazać, że działanie takie będzie sprzeczne z założeniami i celami ustawy – Prawo wodne.
Podkreślić należy, że ocenę czy są spełnione warunki, o których mowa § 17 ust. 1 ww. rozporządzenia, przeprowadza się w myśl § 17 ust. 5 ww. rozporządzenia na podstawie dokonywanych przez zakład, co najmniej dwa razy w roku, przeglądów eksploatacyjnych urządzeń oczyszczających.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ przeprowadzi uzupełniające postępowanie dowodowe w celu dokonania wyczerpującej i kategorycznej oceny tego, czy obowiązki nałożone na stronę przez organ I instancji w wydanym pozwoleniu wodnoprawnym były zasadne. Ocenę w tym zakresie szczegółowo uzasadni w decyzji administracyjnej.
Biorąc pod uwagę powyższe rozważania skargę należało uwzględnić. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt I sentencji o uchyleniu decyzji organu drugiej instancji w zakresie pkt. II na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c Ppsa.
O kosztach Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt II sentencji na podstawie art. 200 Ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło