I SA/Wr 865/21
WyrokWSA we Wrocławiu2022-01-21
Skład orzekający: Tadeusz Haberka, Marta Semiczek, Iwona Solatycka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie informacji o ustaleniu wysokości opłaty zmiennej za usługi wodne kreuje obowiązek jej zapłaty wraz z odsetkami za zwłokę, czy też obowiązek ten powstaje dopiero z chwilą wydania decyzji administracyjnej w tej sprawie?Ratio decidendi
Doręczenie informacji o ustaleniu wysokości opłaty zmiennej za usługi wodne, zgodnie z art. 272 ust. 18 Prawa wodnego, kreuje obowiązek jej zapłaty w terminie 14 dni od dnia doręczenia. Po tym terminie, w przypadku braku zapłaty, naliczane są odsetki za zwłokę, a wydanie decyzji administracyjnej (art. 272 ust. 19 Prawa wodnego) służy jedynie celom egzekucyjnym i nie otwiera nowego terminu do zapłaty ani nie kreuje nowego zobowiązania. Wpłata dokonana po terminie jest proporcjonalnie zaliczana na poczet zaległości i odsetek.Stan faktyczny
Gmina W. została poinformowana o wysokości opłaty zmiennej za odprowadzanie wód opadowych. Po bezskutecznym upływie terminu do zapłaty, organ ustalił wysokość opłaty decyzją i naliczył odsetki za zwłokę. Gmina dokonała wpłaty, którą organ zaliczył proporcjonalnie na poczet zaległości i odsetek. Gmina wniosła skargę, kwestionując powstanie obowiązku zapłaty i naliczenie odsetek przed doręczeniem decyzji.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tadeusz Haberka, Sędziowie sędzia WSA Marta Semiczek, asesor WSA Iwona Solatycka (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi Gminy W. – [...] na postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we W. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zaliczenia wpłaty na poczet zaległości podatkowych i odsetek za zwłokę oddala skargę w całości.
Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu - Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Zarządu Zlewni we Wrocławiu - Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie z 11 lutego 2021 w sprawie zaliczenia dokonanej 8 lutego 2021 r. przez Gminę W. – [...] wpłaty w wysokości 8.280,00 zł na poczet zaległości tego podmiotu w opłacie zmiennej za III kwartał 2019 r., ustalonej w informacji z 10 września 2020 r. ustalającej wysokość opłaty zmiennej za odprowadzanie do Kanału [...] rzeki O. w km [...] wód opadowych i roztopowych pochodzących z odwodnienia ul. [...], terenu ul [...] i terenu ul. [...] we W. w następujący sposób:
- kwotę 8.280,00 zł zaliczono na poczet zaległości ustalonej w powyższej informacji
- kwotę 234,18 zł zaliczono na poczet odsetek za zwłokę od wskazanej wyżej zaległości podatkowej.
Jako podstawę prawną postanowienia organu odwoławczego powołano art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.), dalej: "K.p.a." oraz art. 272 ust. 17 i ust. 18 oraz art. 300 ust. 1 i 1 b ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2021 r., po z. 624) oraz art. 51 § 1, art. 53 § 1 i 4, art. 55 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm.).
W uzasadnieniu postanowienia organu odwoławczego stwierdzono, co następuje.
Informacją z dnia 10 września 2020 r. Dyrektor Zarządu Zlewni we Wrocławiu Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie ustalił Gminie W. opłatę zmienną w wysokości 8280,00 zł o której powyżej.. W związku z brakiem wpłaty pozostało wszczęte postępowanie, zakończone decyzją określającą ww. opłatę zmienną we wskazanej wyżej wysokości. Gmina W. dokonała wpłaty w dniu 8 lutego 2021 r., którą Dyrektor Zarządu Zlewni we Wrocławiu Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Wrocławiu zaliczył w następujący sposób: kwotę 8.280,00 zł na poczet zaległości ustalonej w powyższej informacji; kwotę 234,18 zł na poczet odsetek za zwłokę od wskazanej wyżej zaległości podatkowej.
Na wstępie wskazać należy, że podmiot obowiązany do ponoszenia opłat za usługi wodne jest zobowiązany do wniesienia tak ustalonej opłaty zmiennej na rachunek bankowy Wód Polskich w terminie 14 dni od dnia, w którym doręczono mu informację ustalającą wysokość opłaty zmiennej (art. 272 ust. 18 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne; Dz. U. z 2020 r., poz. 310 ze zm.; dalej "P.w.). Oznacza to, że obowiązek podmiotu powstaje w chwili doręczenia mu informacji ustalającej wysokość opłaty zmiennej, bowiem wówczas podmiot posiada już wiedzę odnośnie wysokości zobowiązania, jak również precyzyjnie określony termin, w którym należy uiścić opłatę. Gdy podmiot obowiązany do ponoszenia opłaty za usługi wodne zaniechał wykonania powyższego obowiązku, przepisy ustawy Prawo wodne przewidują określenie wysokości opłaty w drodze decyzji (art. 272 ust. 19).
W sytuacji, gdy Gmina W. nie dokonała zapłaty w terminie ustalonym w oparciu o art. 272 ust. 18 ustawy Prawo wodne powstała zaległość podatkowa. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Organ wskazał, że wydanie decyzji określającej wysokość opłaty zmiennej i 14 dniowy termin do jej wniesienia nie kreuje na nowo zobowiązania, jak również nie otwiera na nowo terminu jego wykonania, bowiem pierwotny obowiązek uiszczenia opłaty wynika w informacji o której powyżej. Decyzja wydawana jest natomiast w przypadku braku realizowania przez podmiot obowiązku wynikającego z informacji i w celu umożliwienia organowi wszczęcia egzekucji administracyjnej. Zatem termin wynikający z decyzji jest jedynie terminem w którym podmiot może wykonać decyzje nie narażając się na przymusową egzekucje.
W tym stanie sprawy, zdaniem organu dokonaną 8 lutego 2021 r. wpłatę kwoty ustalonej w informacji należało więc zaliczyć proporcjonalnie na poczet zaległości głównej i odsetek za zwłokę (art. 55 § 2 o.p.).
Strona wniosła skargę na postanowienie organu odwoławczego, zarzucając naruszenie:
1. art. 272 ust. 20 ustawy P.w. poprzez błędną interpretację przez organ przedmiotowego przepisu i pominięcie, że opłata określoną w decyzji podmiot zobowiązany do ponoszenia opłat za usługi wodne ma prawo uiścić w terminie 14 dni od dnia doręczenia mu tej decyzji przez Wody Polskie, a nie w terminie wynikającym z uprzednio wystosowanej informacji oraz w konsekwencji niezasadne obciążanie skarżącego odsetkami za zwłokę w zapłacie opłaty za usługi wodne naliczonymi za okres od dnia 29 września 2020 r. do dnia 8 lutego 2021 r.;
2. art. 21 § 1 pkt 2 w zw. z art. 47 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa w w zw. z art. 300 ustawy Prawo wodne poprzez obciążanie skarżącego odsetkami za zwłokę w zapłacie opłaty za usługi wodne naliczonymi za okres od dnia 29 września 2020 r. do dnia 8 lutego 2021 r., w sytuacji gdy zgodnie z wyżej wymienionymi przepisami jedynie doręczenie decyzji, a nie jakiegokolwiek innego aktu, powoduje powstanie zobowiązania podatkowego, co ma zasadnie znaczenie dla bytu odsetek i terminu płatności;
3. art. 7a § 1 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie i ustalenie znaczenia przepisu nakładającego na zobowiązanego określone ciężary wynikające z danin publicznych w sposób dla niego najbardziej niekorzystny, w sytuacji, gdy z przepisów Ordynacja podatkowej (do stosowanie których odsyła art. 300 Prawa wodnego) wynika, że w razie wątpliwości co do interpretacji przepisów nakładających opłatę na zobowiązanego, powinny być one rozpatrzone na korzyść zobowiązanego.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz wniósł o zasądzenie od organu kosztów postepowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego i przeprowadzenie rozprawy.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137, ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na mocy art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, ze zm.; dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, które to ograniczenie nie ma zastosowania w rozpatrywanej sprawie.
Stosownie do art. 119 pkt 3 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). Na tej podstawie Sąd rozpoznał niniejszą sprawę w ww. trybie.
Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Sąd podziela stanowisko organu. Odnosząc się do zarzutów skargi należy podnieść, co następuje. Kluczowe dla rozstrzygnięcia jest, czy doręczenie skarżącemu informacji ustalającej wysokość opłaty zmiennej kreuje powstanie zobowiązania do jej zapłaty czy następuje to dopiero po wydaniu decyzji określającej wysokość tej opłaty. Organy zasadnie wywiodły, że strona ma obowiązek uiszczenia powyższej opłaty już z dniem doręczenia wspomnianej informacji, a najpóźniej po upływie czternastu dni od jej doręczenia. Po tym okresie nalicza się odsetki za zwłokę.
Wysokość opłaty zmiennej za odprowadzanie do wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych w granicach administracyjnych miast, ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, ilości odprowadzonych wód, wyrażonej w m³, i czasu, wyrażonego w latach, z uwzględnieniem istnienia urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych oraz ich pojemności (art. 272 ust. 5 P.w.).
Wysokość opłat, o których mowa w art. 272 ust. 1-7 i 9 P.w. [czyli także opłaty zmiennej określonej w art. 272 ust. 5 P.w.], ustalają Wody Polskie oraz przekazują podmiotom obowiązanym do ponoszenia opłat za usługi wodne, w formie informacji, zawierającej także sposób obliczenia tej opłaty (art. 272 ust. 17 P.w.).
Podmiot obowiązany do ponoszenia opłat za usługi wodne wnosi opłatę na rachunek bankowy Wód Polskich w terminie 14 dni od dnia, w którym doręczono mu informację, o której mowa w ust. 17 (art. 272 ust. 18 P.w.).
Do ponoszenia opłaty za usługi wodne stosuje się odpowiednio przepisy działu III o.p., zaś uprawnienia organu podatkowego przysługują m. in. Wodom Polskim (art. 300 ust. 1 P.w.).
Informacja, o której mowa w art. 272 ust. 17 P.w. jest zatem, z woli ustawodawcy, swoistym, odformalizowanym rozstrzygnięciem władczym organu, wydanym w indywidualnej sprawie z zakresu prawa administracyjnego, w którym dochodzi do skonkretyzowania wysokości opłaty przez jej ustalenie przez organ. Przed doręczeniem powyższej informacji podmiot korzystający z usług wodnych nie ma wiedzy o wysokości opłaty, gdyż uzależnione jest to od ilości pobranej wody, która może w następujących po sobie okresach (kwartałach roku) się różnić. Organ dokonuje ustalenia opłaty po uzyskaniu danych związanych z poborem wody po upływie kwartału danego roku i pomnożeniu przez stawkę opłaty, a podmiot korzystający z usług wodnych zobowiązany jest do uiszczenia należnej opłaty po doręczeniu mu tej informacji.
Z uwagi na określenie w art. 272 ust. 18 ustawy P.w. czternastodniowego terminu płatności za usługi wodne zobowiązanie z tego tytułu, powstające w dniu doręczenia informacji przez organ Wód Polskich podmiotowi korzystającemu z usług wodnych, należy uregulować w tym terminie.
O konstytutywnym charakterze informacji z art. 272 ust. 5 P.w. świadczy również to, że złożenie od niej reklamacji nie powoduje wstrzymania obowiązku uiszczenia przez dany podmiot ustalonej w niej opłaty.
Prawidłowo zatem organy przyjęły, że już z dniem doręczenia stronie informacji o ustaleniu opłaty zmiennej powstało zobowiązanie do jej poniesienia i to w określonym w informacji czternastodniowym terminie. Zatem organ nie dokonał błędnej interpretacji art. 272 ust. 20 P.w., zgodnie z którym podmiot obowiązany do ponoszenia opłat za usługi wodne wnosi opłatę określoną w decyzji, o której mowa w ust. 19, na rachunek bankowy Wód Polskich w terminie 14 dni od dnia doręczenia mu tej decyzji. Słusznie organ wskazał, że wydanie decyzji na podstawie art. 272 ust. 19 P.w. określającej wysokość opłaty i 14 dniowy termin na jej wniesienie nie kreuje nowego zobowiązania, jak również nie otwiera nowego terminu do jej wykonania, bowiem pierwotny obowiązek uiszczenia opłaty wynika z informacji, zaś pierwotny termin dokonania tej czynności wynika wprost z art. 272 ust. 18 P.w.. Decyzja wydawana jest natomiast jedynie w sytuacji nie wykonania przedmiotowego obowiązku jak i w celu przymusowej egzekucji tych należności.
Do ponoszenia opłat za usługi wodne stosuje się odpowiednio przepisy działu III o.p., z tym że uprawnienia organów podatkowych przysługują Wodom Polskim (art. 300 ust. 1 P.w.). Dział III o.p. zawiera przepisy od art. 21 do art. 119 o.p. W ocenie Sądu organ nie naruszył przepisów art. 21 § 1 pkt 2 w zw. z art. 47 § 1 ustawy Ordynacja podatkowe poprzez niezasadne obciążenie skarżącego odsetkami za zwłokę. Wskazać należy, że zaległością podatkową jest podatek niezapłacony w terminie płatności (art. 51 § 1 o.p.). Od zaległości podatkowych, naliczane są odsetki za zwłokę (art. 53 § 1 o.p.). Odsetki za zwłokę naliczane są od dnia następującego po dniu upływu terminu płatności podatku (art. 53 § 4 o.p.). Z uwagi na odpowiednie stosowanie tych przepisów działu III o.p. (art. 300 ust. 1 o.p.) w przypadku nieuiszczenia w terminie opłaty zmiennej odsetki za zwłokę nalicza się po upływie czternastu dni po doręczeniu informacji. Skoro doręczono ją 14 września 2020 r., to ostatnim dniem do uiszczenia opłaty bez naliczania odsetek był 28 września 2020 r., zaś odsetki nalicza się od dnia następnego – 29 września 2020 r. Jeżeli dokonana wpłata nie pokrywa kwoty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, wpłatę tę zalicza się proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwłokę w stosunku, w jakim, w dniu wpłaty, pozostaje kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę (art. 55 § 2 o.p.).
Skoro zatem ustaloną w informacji opłatę uiszczono dopiero 8 lutego 2021 r., wpłatę należało rozliczyć proporcjonalnie zaliczając ją na poczet zaległości oraz kwoty odsetek, co organ uczynił prawidłowo.
Wobec braku wątpliwości co do treści normy prawnej, nie miał zastosowania art. 7a k.p.a. i odpowiednio przepisy ustawy Ordynacja podatkowa.
Mając powyższe na uwadze, za niezasadne uznać należy zarzuty naruszenia wskazanych w skardze przepisów.
Wobec powyższego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) Sąd oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło