II SA/Gl 1238/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Protokolant specjalista Beata Bieroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi P. B. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę. Na skutek interwencji A. i P. B. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. wszczął postępowanie w sprawie budowy ogrodzenia na terenie działki nr 1 w K. W dniu [...] r. dokonano oględzin przedmiotowej nieruchomości. Stwierdzono, że jest na niej budowane ogrodzenie o konstrukcji stalowej, wypełnienie przęseł drewnianymi deskami. Inwestor okazał: - zaświadczenie Starosty Z. z dnia 16 lipca 2020 r. stwierdzające brak podstaw do wniesienia sprzeciwu na zgłoszenie budowy ogrodzenia o wysokości 3 m na działce nr 1 , - dokumentację techniczną budowy ogrodzenia i stwierdzono zgodność jego budowy z opracowaniem. Ogrodzenie ma długość 19,43 m, według opracowania ma mieć 20 m. Jest usytuowane od istniejącego ogrodzenia w odległości około 85 cm (pomiędzy działką nr 2 a 3). Roboty przy ogrodzeniu wszczęto po uzyskaniu odpowiedzi ze starostwa. W ramach prowadzonego postępowania dokonano również oceny zamierzenia z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Pismem z dnia 29 marca 2021 r. wnioskujący o kontrolę podnieśli, że - dokumentacja sprawy zawiera liczne braki i nieścisłości, - w dokumentacji przyjęto błędne założenia, - w miejscu przedmiotowej budowli, zgodnie z zapisem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy L. powinno się wprowadzić zieleń wysoką i niską o charakterze izolacyjno-osłonowym, - przedmiotowa budowla swoim wyglądem obniża atrakcyjność sąsiadującej posesji. Dodatkowym pismem ich pełnomocnik wskazał, że w jego ocenie przedmiotowa budowla nie jest ogrodzeniem, stanowi jedynie bezpośrednią ciągłość budowli powstałej w 2018 roku o identycznej konstrukcji. W decyzji nr [...] z dnia [...] roku PINB uznał ją za obiekt budowlany. Inwestor nie posiadał wówczas zgłoszenia, w konsekwencji budowla została obniżona do wysokości 2,20 m. Ponadto budowla nigdy nie została zakwalifikowana jako ogrodzenie przez PINB w Z. . Działka nr 2 posiada pełne, zamknięte ogrodzenie z każdej z 4 stron, a sporna budowla nie jest ogrodzeniem, natomiast posiada znamiona konstrukcji oporowej oraz faktycznie pełnia taką rolę. Przedmiotowa budowla niczego nie ogradza ani nie zabezpiecza, usytuowana jest w odległości 0,85 -1,00 m od istniejącego ogrodzenia i w ten sposób uniemożliwia realizacje nakazów określonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Gminy L. . Ponadto wybudowana budowla jest niezgodna z projektem złożonym w Starostwie Powiatowym w Z. . Inwestor wskazuje w projekcie, że usytuowanie ogrodzenia będzie mieć miejsce w odległości 1,50-1,60 od granicy działki nr 4, natomiast w rzeczywistości wynosi 0,85-1,00 m. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] PINB w Z. umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu wskazał, że ogrodzenie jest realizowane zgodnie z dokonanym zgłoszeniem oraz ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Odwołanie od tej decyzji złożyli A. i P. B. Podnieśli, że budowla nie jest ogrodzeniem lecz szpecącą budowlą należącą do infrastruktury technicznej zakładu produkcyjnego. Od 1996 roku w granicy działek nr 1 (własność inwestorów) oraz 4 i 3 (własność odwołujących się) istnieje ogrodzenie, w związku z czym sporny obiekt nie pełni funkcji ogrodzenia. Rozstrzygając sprawę nie odniesiono się do nakazu wynikających z decyzji PINB nr [...] z dnia [...] roku - dotyczącej przywrócenia pierwszej części budowli do wysokości 2,80 m (PINB nakazał skrócić budowlę do 2,20 m). Dodatkowo zarzucono, że: - przedmiotowa budowla powoduje przyspieszenie niszczenia istniejącego ogrodzenia, - brak jest zgodności wzniesionej drugiej części budowli z projektem budowy dotyczącej usytuowania w odległości 1,50 m-1,60 m od granicy działki (rzeczywiście wynosi 0,85 m) - brak w zgłoszeniu istotnych dokumentów - projektu zagospodarowania działki sporządzonego przez uprawnioną osobę. Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzją utrzymał rozstrzygnięcie organu I instancji w mocy. Wskazał, że decyzja została wydana na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. W myśl przywołanego przepisu, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Sprawa administracyjna jest bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 105 k.p.a. wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracyjnego. Wówczas jakiekolwiek rozstrzygnięcie merytoryczne pozytywne czy negatywne staje się prawnie niedopuszczalne. Zakwestionował stanowisko, że przedmiotowa konstrukcja nie stanowi ogrodzenia. Tu powołał się na aktualnie obowiązujący art. 29 ust. 1 pkt 21 Prawa budowlanego, który brzmi: "Nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30. budowa ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m". Ogrodzenie jest zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla gminy L. Przeznaczenie działki nr 1 to tereny produkcyjne i usługowe - DP, U1, a także teren zieleni nieurządzonej o znaczeniu ekologicznym - ZE67. Zgodnie z § 5 ust. 1 pkt 6 ww. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego: "ustala się zakaz realizacji ogrodzeń z prefabrykowanych przęseł betonowych od strony dróg i terenów publicznych oraz stosowania jako materiałów wykończeniowych elewacji listew z tworzyw sztucznych typu "siding", blachy falistej i trapezowej (za wyjątkiem obiektów w zabudowie produkcyjnej, składowej i magazynowej". PINB podczas kontroli ustalił, że ogrodzenie jest wykonane ze stalowych słupków oraz desek. W związku z powyższym materiały, z których wykonane jest przedmiotowe ogrodzenie nie naruszają miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla gminy L. Podkreślił też organy nadzoru budowlanego są właściwe jedynie w sprawach budowy, utrzymania i rozbiórek obiektów budowlanych. Organ odwoławczy zwrócił uwagę na fakt uwagę na fakt, iż zgodnie ze zgłoszeniem dotyczącym przedmiotowej konstrukcji - ogrodzenie to będzie przedłużeniem istniejącego już ogrodzenia, którego długość wynosi 22 m, a wysokość 2,15 m. Podczas kontroli PINB ustalił, że nowa część ogrodzenia ma długość 19,43 m, według opracowania ma mieć 20 m, z kolei maksymalna wysokość ogrodzenia wynosi 2,83 m, według opracowania ma mieć 3 m. Ogrodzenie jest usytuowane w odległości 0,85 m od granicy z działką nr ewidencyjny 4, zamiast w odległość 1,50 m - 1,60 m. Z dokumentacji zdjęciowej wynika jednak, iż nowa część ogrodzenia jest w tej samej linii, co stare ogrodzenie, co jest również zgodne z rysunkiem załączonym do zgłoszenia. W ocenie ŚWINB nie jest to więc istotne odstępstwo od zgłoszenia. Nawet w przypadku pozwolenia na budowę i projektu budowlanego takie odstępstwo - gdyby miało miejsce - na podstawie art. 36 a ust 5b pkt 1 Prawa budowlanego - byłoby nieistotne. Skargę na tę decyzję do tutejszego Sądu złożył P. B. reprezentowany przez profesjonalną pełnomocnik. Domagając się uchylenia rozstrzygnięć organów obu instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania zarzucił ŚWINB: 1) naruszenie postanowień Uchwały nr [...] Rady Gminy L. z dnia [...] r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części gminy L. , a to § 5 ust. 1 pkt 6 w zw. z § 30 ust. 1 pkt 2 i ust. 4 pkt 1, z których wynika, iż ustalono zakaz realizacji ogrodzeń z prefabrykowanych przęseł betonowych od strony dróg i terenów publicznych oraz stosowania jako materiałów wykończeniowych elewacji listew z tworzyw sztucznych typu "saiding", blachy falistej i trapezowej z wyjątkiem obiektów w zabudowie produkcyjnej, składowej i magazynowej", przy uwzględnieniu, iż dla K. wyznaczono tereny wydzielone liniami rozgraniczającymi oznaczone na rysunku planu symbolami Jako "D P, U 13" określając, iż dla tych terenów nakazuje się realizację zieleni ozdobnej i izolacyjnej , w tym pasów zieleni o charakterze izolacyjno - osłonowym wzdłuż granic terenu, 2) błędne/niewłaściwe przyjęcie, iż zgodnie z art. 83 ustawy Prawo budowlane we wskazanym przez skarżącego zakresie odnoszącym się do niezrealizowania na działce nr 1 zieleni ozdobnej i izolacyjnej w tym pasów zieleni o charakterze izolacyjno - osłonowym wzdłuż granic zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, i stwierdzenie, że nie jest organem właściwym tj. organem nadzoru budowlanego, 3) naruszenie przepisów art. 80 ust. 2 pkt 2, art. 81, art. 83 ust. 2 ustawy Prawo budowlane i uznanie, iż Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we wskazanym przez skarżącego zakresie w odwołaniu z dnia 16 czerwca 2021 r. nie jest organem właściwym do rozpoznania sprawy, mimo iż z przepisu art. 81 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z literalnie wynika, iż do podstawowych obowiązków organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego należy: nadzór i kontrola nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego, a w szczególności: zgodności zagospodarowania terenu z miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego oraz wymaganiami ochrony środowiska, 4) niezastosowanie przepisu art. 81 ust. 1 pkt 1 lit a ustawy Prawo budowalne, z którego wynika, iż do podstawowych obowiązków organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego należy: nadzór i kontrola nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego, a w szczególności: zgodności zagospodarowania terenu z miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego oraz wymaganiami ochrony środowiska, 5) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 k.p.a., polegające na braku poczynienia konkretnych ustaleń w zakresie czy sporne ogrodzenie zostało wybudowane zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną. Postępowanie zakończone zaskarżoną decyzją dotyczyło wzniesienia konstrukcji metalowo drewnianej na nr 1 w K. Jak ustaliły organy nadzoru budowlanego konstrukcja powyższa stanowiąca ogrodzenie była realizowana w oparciu o skutecznie dokonane zgłoszenie organowi administracji architektoniczno-budowlanej. W ocenie Sądu ustalenia powyższe są prawidłowe. Realizacja ogrodzenia została dokonana z odstępstwami od dokonanego zgłoszenia. Organy przyjęły, że odstępstwa te nie miały charakteru istotnych. Należy również z tym stanowiskiem się zgodzić. Przesunięcie konstrukcji (w granicach działki inwestorów) jest nie większe niż 80 cm. Zgodność zamierzenia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego była dokonywana dwukrotnie. Pierwszy dokonał tego organ administracji architektonicznej-budowlanej po dokonaniu zgłoszenia. Następnie odpowiednich ustaleń dokonały organy nadzoru budowlanego. Zgodnie § 5 ust. 1 pkt 6 w zw. z § 30 ust. 1 pkt 2 i ust. 4 pkt 1 Uchwały nr [...] Rady Gminy L. z dnia [...] r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części gminy L. na przedmiotowym obszarze ustalono zakaz realizacji ogrodzeń z prefabrykowanych przęseł betonowych od strony dróg i terenów publicznych oraz stosowania jako materiałów wykończeniowych elewacji listew z tworzyw sztucznych typu "saiding", blachy falistej i trapezowej z wyjątkiem obiektów w zabudowie produkcyjnej, składowej i magazynowej. Dla K. wyznaczono tereny wydzielone liniami rozgraniczającymi oznaczone na rysunku planu symbolami Jako "D P, U 13 określając, iż dla tych terenów nakazuje się realizację zieleni ozdobnej i izolacyjnej , w tym pasów zieleni o charakterze izolacyjno - osłonowym wzdłuż granic terenu. Analiza planu miejscowego wskazuje, że budowa ogrodzenia, co do zasady, jest na nieruchomości inwestorów dopuszczalna. Okoliczność, że przewiduje się tam konieczność realizacji zieleni ozdobnej i izolacyjnej, w tym pasów zieleni o charakterze izolacyjno – osłonowym w żaden sposób nie stoi w sprzeczności z budową tam ogrodzenia. W kontekście powyższego zarzuty oznaczone numerami 1 i 5 są niezasadne. Niezrozumiałe są zarzuty określone w pkt 2-4. Można odnieść wrażenie, że skarżący domaga się by organy nadzoru budowlanego kontrolowały, czy w pasie rozdzielającym nieruchomości istnieje zieleń o charakterze izolacyjno-osłonowym. Zadaniem powyższych organów jest kontrola prawidłowości procesu inwestycyjno-budowlanego. Kontrola istnienia zieleni w obszarze zrealizowania ogrodzenia może podlegać co najwyżej kontroli organu wykonawczego gminy. Niezależnie od tego weryfikacja tego nakazu planu, na etapie realizacji przedsięwzięcia, byłaby nieporozumieniem. Biorąc pod uwagę powyższe, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji