III FSK 540/22
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2024-05-22
Skład orzekający: Dominik Gajewski, Jolanta Sokołowska, Agnieszka Olesińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku, gdy obowiązek ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi może ciążyć na kilku podmiotach spośród wskazanych w art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, opłatę tę ponosi podmiot faktycznie władający nieruchomością, a jeśli obowiązek ten ciąży wyłącznie na współwłaścicielach, ponoszą oni odpowiedzialność solidarną?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że w sytuacji, gdy obowiązek ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi może dotyczyć kilku podmiotów spośród wskazanych w art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, opłatę tę ponosi podmiot faktycznie władający nieruchomością. Jeśli natomiast do poniesienia opłaty zobowiązani są wyłącznie współwłaściciele nieruchomości, ponoszą oni odpowiedzialność solidarną. Ustawa nie normuje wewnętrznych rozliczeń między zobowiązanymi do uiszczenia opłaty, a organy administracji nie są właściwe do rozstrzygania sporów w tym zakresie.Stan faktyczny
Skarga kasacyjna została wniesiona przez A. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Płocku w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego przez niezastosowanie art. 2 ust. 2a w związku z art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz naruszenie przepisów postępowania (art. 7 i art. 8 K.p.a.).Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Dominik Gajewski, Sędzia NSA Jolanta Sokołowska (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Agnieszka Olesińska, Protokolant asystent sędziego Jakub Witan, po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2024 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej A. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 stycznia 2022 r., sygn. akt III SA/Wa 1753/21 w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Płocku z dnia 25 maja 2021 r., nr KO-532/4100/153/21 w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oddala skargę kasacyjną.
Wyrokiem z dnia 26 stycznia 2022 r., sygn. akt III SA/Wa 1753/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: WSA) oddalił skargę A. S. (dalej: Skarżąca) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Płocku (dalej: SKO) z dnia 25 maja 2021 r. w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
Skargę kasacyjną wniosła Skarżąca. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie prawa materialnego przez niezastosowanie art. 2 ust. 2a w związku z art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2021 r., poz. 888 ze zm., dalej: u.c.p.g.).
Skarżąca zarzuciła również naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej: K.p.a.) w części, w której wskazuje, że celem postępowania administracyjnego jest załatwienie sprawy;
2) art. 8 § 1 K.p.a. przez prowadzenie postępowania z rażącym naruszeniem zasady budzenia zaufania do władzy publicznej.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA, ewentualnie o rozpoznanie skargi w trybie art. 188 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: P.p.s.a.).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Na uwzględnienie nie zasługuje zarzut naruszenia art. 2 ust. 2a w związku z art. 2 ust. 1 pkt 4 u.p.c.g. poprzez niezastosowanie, jako że Sąd pierwszej instancji rozstrzygnął sprawę przy zastosowaniu tych przepisów, dokonując ich prawidłowej wykładni.
Zgodnie z art. 2 ust. 2a zdanie pierwsze, jeżeli obowiązki wskazane w ustawie mogą jednocześnie dotyczyć kilku podmiotów spośród wskazanych w ust. 1 pkt 4, obowiązany do ich wykonania jest podmiot lub podmioty faktycznie władające nieruchomością. Przepis ten wskazuje kto powinien ponosić opłatę za gospodarowanie odpadami, w sytuacji gdy obowiązek jej uiszczenia może ciążyć na kilku podmiotach spośród wskazanych w ust. 1 pkt 4. Ustawodawca przesądził, że wówczas opłatę ponosi podmiot (podmioty) faktycznie władający nieruchomością.
Zważywszy na okoliczności faktyczne występujące w niniejszej sprawie oraz występujący w niej spór, należy zwrócić uwagę, że w art. 2 ust. 2a mowa jest o obowiązkach ciążących na kilku podmiotach spośród wskazanych w ust. 1 pkt 4. Ten ostatnio przywołany przepis stanowi, iż właścicielami nieruchomości są także współwłaściciele, użytkownicy wieczyści oraz jednostki organizacyjne i osoby posiadające nieruchomości w zarządzie lub użytkowaniu, a także inne podmioty władające nieruchomością. Ustanowioną w art. 6h u.c.p.g. zasadą jest, że do ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi zobowiązani są właściciele nieruchomości. Właścicieli nieruchomości należy identyfikować z uwzględnieniem regulacji z ust. 1 pkt 4. Skoro zatem w art. 2 ust. 2a mowa jest o "podmiotach spośród wskazanych w ust. 1 pkt 4", na których może ciążyć obowiązek ponoszenia opłaty, to przyjąć trzeba, że normą tego przepisu objęte są sytuacje, gdy obowiązek ponoszenia opłaty ciąży nie tylko na właścicielach (współwłaścicielach) nieruchomości uwidocznionych w księgach wieczystych ale również na innych wymienionych ust. 1 pkt 4 podmiotach władających nieruchomością. Wówczas spośród tych podmiotów obowiązek uiszczenia opłaty ciąży na podmiotach faktycznie władających nieruchomością. Jeśli zaś do poniesienia opłaty zobowiązani są wyłącznie współwłaściciele nieruchomości, wówczas ponoszą oni odpowiedzialność solidarną, jak słusznie wskazał WSA. Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie normuje sposobu rozliczeń wewnętrznych pomiędzy podmiotami, które zobowiązane są do uiszczenia opłaty. Kwestia rozliczenia kosztów opłaty jest wewnętrzną sprawą współwłaścicieli nieruchomości. Organy administracji publicznej nie są właściwe do rozstrzygania sporów, powstałych pomiędzy nimi w związku z istnieniem tego obowiązku.
Zarzut naruszenia art. 7 i art. 8 K.p.a. uchyla się spod kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego, gdyż nie został uzasadniony zgodnie z wymogami art. 174 pkt 2 w związku z art. 176 i art. 183 § 1 P.p.s.a. Przypomnieć należy, iż w przypadku wniesienia zarzutu na podstawie kasacyjnej z art. 174 pkt 2 P.p.s.a. konieczne jest wykazanie, że zarzucane uchybienie przepisom postępowania mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Dla spełnienia tego wymogu nie wystarczy przytoczenie formuły o naruszeniu przepisów postępowania mającym wpływ na wynik sprawy, lecz konieczne jest wykazanie, który przepis postępowania został naruszony, w jaki sposób oraz wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. O skuteczności zarzutów, postawionych w oparciu o podstawę kasacyjną określoną w art. 174 pkt 2 P.p.s.a., nie decyduje bowiem każde stwierdzone uchybienie przepisom postępowania, lecz tylko takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z art. 176 P.p.s.a. wynika, że wnoszący skargę kasacyjną ma obowiązek przytoczyć podstawy skargi kasacyjnej i szczegółowo je uzasadnić. Zatem autor skargi kasacyjnej nie może ograniczyć się tylko do powołania przepisów prawa, które w jego ocenie zostały naruszone, lecz ma obowiązek uzasadnić w czym upatruje uchybienia tym przepisom. Mocą art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej.
W skardze kasacyjnej nie wykazano wpływu zarzucanego naruszenia przepisów postepowania na wynik sprawy. Poza tym z wynika z niej, że Skarżąca poprzez zarzut naruszenia przepisów postępowania usiłuje zwalczyć merytoryczne stanowisko WSA zbudowane w oparciu o przepisy prawa materialnego, a jest to niedopuszczalne.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
sędzia A. Olesińska sędzia D. Gajewski sędzia J. Sokołowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło