II FSK 97/21

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2022-01-27

Skład orzekający: Sędzia NSA Jerzy Płusa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy fundacja może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w charakterze uczestnika, jeśli sprawa dotyczy wykładni prawa podatkowego i jej statut przewiduje wspieranie podatników dotkniętych niejasnością przepisów?
Ratio decidendi
Fundacja może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu przed NSA w charakterze uczestnika, jeśli jej statut przewiduje wspieranie podatników dotkniętych niejasnością przepisów, a rozstrzygana sprawa, dotycząca wykładni prawa podatkowego, wkracza w zakres jej statutowej działalności i realizuje interes społeczny. Zastosowanie znajduje art. 33 § 2 w zw. z art. 25 § 4 P.p.s.a.
Stan faktyczny
Fundacja złożyła wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu przed NSA w charakterze uczestnika w sprawie ze skargi kasacyjnej dotyczącej odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych. Fundacja argumentowała, że sprawa ma szerszy wymiar, dotyczy wykładni prawa i wpływa na bezpieczeństwo obrotu prawnego. Skarżący nie sprzeciwił się wnioskowi, a organ podatkowy nie zajął stanowiska.
Rozstrzygnięcie
Dopuszczono Fundację [...] z siedzibą w W. do udziału w niniejszym postępowaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Płusa po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku Fundacji [...] z siedzibą w W. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika w sprawie ze skargi kasacyjnej L. T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 4 listopada 2020 r., sygn. akt I SA/Bk 626/20 w sprawie ze skargi L. T. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z dnia 15 lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2017 r. postanawia: dopuścić Fundację [...] z siedzibą w W. do udziału w niniejszym postępowaniu. Wyrokiem z dnia 4 listopada 2020 r., sygn. akt I SA/Bk 626/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę L. T. (dalej jako "Skarżący") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z dnia 15 lipca 2020 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2017 r. Skarżący wniósł skargę kasacyjną od powyższego orzeczenia. Wnioskiem z dnia 16 listopada 2021 r. Fundacja [...] z siedzibą w W. (zwana dalej "Fundacją") wniosła o dopuszczenie jej do udziału w niniejszym postępowaniu w charakterze uczestnika. Uzasadniając swój wniosek argumentowała, że rozstrzygana sprawa ma duże znaczenie nie tylko dla stron postępowania, ale ma szerszy wymiar, gdyż dotyczy sposobu dokonywania wykładni prawa i oceny realizacji prawnego związania działań organów podatkowych. W ocenie Fundacji, rzutuje to na bezpieczeństwo obrotu prawnego w Polsce i zaufanie do państwa. W odpowiedzi na wystosowane przez Naczelny Sąd Administracyjny do stron postępowania wezwania o przedstawienie stanowiska co do powyższego wniosku, Skarżący nie sprzeciwił się dopuszczeniu Fundacji do postępowania, zaś Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku nie udzielił odpowiedzi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Złożony przez Fundację wniosek zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie wymaga podkreślenia, że stosownie do art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.) - powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Zgodnie z powołanym art. 25 § 4 P.p.s.a., zdolność sądową mają ponadto organizacje społeczne, choćby nie posiadały osobowości prawnej, w zakresie ich statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób. O tym, że sprawa dotyczy zakresu statutowej działalności organizacji społecznej można mówić wówczas, gdy przedmiot postępowania wkracza w zakres działań organizacji społecznej, czy to ze względu na czynności postępowania, czy też ze względu na jego wynik. Fundacje, stosownie do art. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach (Dz. U. poz. 1491) - powoływanej dalej jako "u.o.f.", mogą być ustanowione dla realizacji zgodnych z podstawowymi interesami Rzeczypospolitej Polskiej celów społecznie lub gospodarczo użytecznych, w szczególności takich, jak: ochrona zdrowia, rozwój gospodarki i nauki, oświata i wychowanie, kultura i sztuka, opieka i pomoc społeczna, ochrona środowiska oraz opieka nad zabytkami. Cele te określa ustalony przez fundatora statut (art. 5 ust. 1 u.o.f.). W statucie Fundacji zostało przewidziane, że jej celem jest wspieranie działań na rzecz ochrony podatników, zaś sposobem realizacji tego celu jest między innymi wspieranie podatników dotkniętych niejasnością obowiązujących przepisów i ich stosowaniem oraz występowanie w sprawach podatników w charakterze uczestnika postępowania na podstawie art. 33 § 2 w zw. z art. 25 § 4 P.p.s.a. Odnosząc powyższą argumentację do stanowiska Fundacji wyrażonego we wniosku, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że wniosek ten zasługuje na uwzględnienie. Porównanie zakresu całokształtu działalności Fundacji z przedmiotem rozstrzyganej sprawy wskazuje, że dotyczy ona wymienionego powyżej zakresu statutowej działalności Fundacji, a udział w tym postępowaniu realizuje interes społeczny. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 33 § 2 w zw. z art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło