I SA/Wa 863/21

WyrokWSA w Warszawie2022-02-03

Skład orzekający: sędzia WSA Bożena Marciniak, sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, sędzia WSA Dariusz Pirogowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odszkodowanie za zmniejszenie wartości nieruchomości, ustalone na podstawie operatu szacunkowego, może być podstawą rozstrzygnięcia, jeśli skarżący kwestionuje metodologię wyceny i sposób obliczenia szkody?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że operat szacunkowy, nawet jeśli kwestionowany przez stronę, może stanowić podstawę do ustalenia odszkodowania, jeśli został sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami, a organ administracji prawidłowo ocenił jego wiarygodność. W przypadku braku dowodów przeciwnych lub podważenia operatu w przewidzianym prawem trybie, subiektywne przekonanie strony o jego nieprawidłowości nie jest wystarczające do podważenia ustaleń.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Skarbu Państwa na decyzję Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody ustalającą odszkodowanie dla D. B. z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości w związku z realizacją inwestycji drogowej. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a., w tym brak odniesienia się do jego uwag i wątpliwości oraz zbyt krótki termin na zajęcie stanowiska. Sąd oddalił skargę, uznając ustalenia organów za prawidłowe.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Bożena Marciniak, Sędziowie: sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, sędzia WSA Dariusz Pirogowicz (spr.), , po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Skarbu Państwa – [...] na decyzję Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia [...] marca 2021 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania z tytułu zmniejszenia wartości nieruchomości oddala skargę. Minister Rozwoju, Pracy i Technologii decyzją z [...] marca 2021 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania [...], utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] września 2019 r., nr [...], orzekającą o ustaleniu odszkodowania w kwocie [...] zł na rzecz D. B. za udział wynoszący [...] części prawa własności nieruchomości położonej w obrębie [...], gmina [...], stanowiącej działkę nr [...] z tytułu ograniczenia w sposobie korzystania z tej nieruchomości. Decyzja Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym. Nieruchomość położona w obrębie [...], gmina , powiat [...], oznaczona jako działka nr [...] o pow. [...] ha, objęta została decyzją Wojewody [...] z [...] września 2014 r., nr [...] (częściowo zmienioną decyzją Ministra Infrastruktury i Rozwoju z [...] lutego 2015 r.) o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, pn.: "[...]". Decyzja ta przewidywała przebudowę sieci energetycznej i sieci teletechnicznej zlokalizowanej na przedmiotowej nieruchomości, efektem czego było ograniczenie sposobu korzystania z niej przez właścicieli. Wynikające z tej decyzji ograniczenie ujawniono w dziale III prowadzonej dla nieruchomości księgi wieczystej nr [...] poprzez zapis o "udzieleniu inwestorowi zezwolenia na wykonywanie prac związanych z przebudową sieci energetycznej wn 110kv na obszarze o pow. [...]m2 w granicach działki ew. nr [...] z obrębu [...] oraz trwałym ograniczeniu w sposobie korzystania z nieruchomości w pasie szerokości [...] m wzdłuż przebudowanej linii energetycznej z prawem wstępu w celu dokonywania konserwacji, napraw, odbudowy lub modernizacji tej linii na rzecz każdoczesnego właściciela". Właścicielami tej nieruchomości są: H. Z. w udziale [...] części, T. B. w udziale [...] części, R. G. w udziale [...] części. M. G. w udziale [...] części, A. K. w udziale [...] części, W. B. w udziale [...] części oraz D. B. w udziale [...] Wojewoda [...] po przeprowadzeniu odrębnego postępowania, decyzją z [...] września 2019 r., utrzymaną w mocy decyzją Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z [...] marca 2021 r., działając na podstawie art. 124 i art. 128 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2018 r., poz. 2204 ze zm.) dalej "u.g.n." w zw. z art. 11f ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz.U. z 2020 r. poz. 1363, ze zm.) dalej: "specustawa drogowa", orzekł o ustaleniu na rzecz D. B. odszkodowania z tytułu ograniczenia w sposobie korzystania z położonej w gminie nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] w kwocie [...] zł za udział wynoszący [...] części prawa własności tej nieruchomości (pkt1), oraz o zobowiązaniu [...] do wypłaty odszkodowania w terminie 14 dni od dnia w którym decyzja o jego ustaleniu stanie się ostateczna (pkt 2). Odwołując się m.in. do treści z art. 128 ust. 4 u.g.n. organy zauważały, że odszkodowanie przysługuje również za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 120 i 124-126. Odszkodowanie powinno odpowiadać wartości poniesionych szkód. Jeżeli wskutek tych zdarzeń zmniejszy się wartość nieruchomości, odszkodowanie powiększa się o kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu. W dalszej kolejności wskazano, że stosownie do § 43 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz.U. Nr 207 poz. 2109, ze zm.), przy określaniu wartości poniesionych szkód na nieruchomości, o których mowa w art. 128 ust. 4 u.g.n., uwzględnia się w szczególności stan zagospodarowania nieruchomości na dzień wydania decyzji odpowiednio o wywłaszczeniu, ograniczeniu sposobu korzystania albo zezwoleniu na czasowe zajęcie nieruchomości oraz stan zagospodarowania nieruchomości na dzień zakończenia działań uzasadniających wydanie tej decyzji utratę pożytków w okresie od dnia wydania decyzji do dnia zakończenia działań uzasadniających jej wydanie. W myśl natomiast ust. 3 § 43 powołanego rozporządzenia przy określaniu zmniejszenia wartości nieruchomości, o którym mowa w art. 128 ust. 4 ustawy, uwzględnia się: 1) zmianę warunków korzystania z nieruchomości; 2) zmianę przydatności użytkowej nieruchomości: 3) trwałe ograniczenie w sposobie korzystania z nieruchomości; 4) skutki spowodowane obowiązkiem udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w art. 124 ust. 1 ustawy. Wskazano na sporządzenie w dniu [...] marca 2019 r na zlecenie Wojewody operatu szacunkowego przez rzeczoznawcę majątkowego J. L., którego aktualność potwierdził on w trybie art. 156 ust. 4 u.g.n. w dniu 26 stycznia 2021 r. Rzeczoznawca ustalił, że działka na dzień [...] września 2014 r. działka nr [...] stanowiła grunt niezabudowany, przez którą przechodziła linia napowietrzna WN oraz zlokalizowane były na niej dwa słupy tej linii. Miała bezpośredni dostęp do drogi publicznej o nawierzchni asfaltowej ([...]). W bezpośrednim sąsiedztwie dominowały tereny zabudowane o charakterze usługowo-handlowym z towarzyszącą funkcją mieszkalną. W drodze znajdowały się następujące urządzenia infrastruktury technicznej: linia elektroenergetyczna, sieć gazowa, wodociąg gminny i kanalizacja sanitarna. Nieruchomość nie była objęta ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, natomiast zgodnie ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy , przyjętego uchwałą Rady Gminy Nr [...] z [...] grudnia 1999 r. wyceniana działka położona była w częściach w korytarzu linii elektroenergetycznej 110 kV (w zasięgu oddziaływania uciążliwości, w granicach obszaru problemowego nr 4), zgodnie z podstawowym układem komunikacji ponadlokalnej, w liniach rozgraniczających projektowanej drogi, w obszarze o wiodącej funkcji usługowo-magazynowej. Wyceniając grunt rzeczoznawca zastosował podejście porównawcze, metodę porównywania parami. W tym celu wyselekcjonowała [...] transakcje zrealizowane w latach 2010-2018 niezabudowanymi nieruchomościami, przeznaczonych pod zabudowę magazynową lub/i usługową z obszaru powiatu [...], ze szczególnym uwzględnieniem gminy , a także pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną, mieszkaniowo-usługową. Dokonał ponadto badania rynku w odniesieniu do działek położonych w strefach ochronnych linii napowietrznych WN, identyfikując 7 tego rodzaju transakcji. Z tych wyodrębnił 3 obejmujące nieruchomości najbardziej podobne do wycenianej, których wartość mieściła się w przedziale cenowym od [...] do [...] złotych za 1 m2 gruntu. Ustalił główne czynniki cenotwórcze takie jak: położenie, lokalizacja szczegółowa, sąsiedztwo, powierzchnia, cechy geometryczne, oraz uciążliwości, którym przypisał odpowiednią wagę. W efekcie czego oszacował, że wartość rynkowa wycenianego gruntu w obszarze ograniczonego użytkowania ujawnionego w księdze wieczystej (o areale [...] m2) wynosi [...] zł (przy cenie jednostkowej [...] zł/m2). Ze względu na fakt, iż napowietrzna linia energetyczna była usytuowana na przedmiotowej działce przed wydaniem decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej biegły stwierdził, że nie nastąpiła szkoda związana ze zmianą warunków korzystania z nieruchomości. Nie stwierdził także wystąpienia szkody związanej z utratą pożytków oraz zmniejszeniem się wartości użytkowej nieruchomości. Jedyną natomiast szkodą stwierdzoną przez biegłego było zmniejszenie wartości nieruchomości na skutek nałożenia obowiązku udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n, co potwierdza dodatkowo wpis do działu III księgi wieczystej prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości. Celem oszacowania szkody związanej ze zmniejszeniem wartości nieruchomości wskutek nałożenia ww. obowiązku określonego w § 43 ust. 3 pkt 4 rozporządzenia, biegły przyjął współczynnik zmniejszenia wartości w wysokości 0,5 (50%). Wobec czego wartość rynkowa szkody wyniosła [...] zł. Dokonując oceny operatu organy stanęły na stanowisku, że nie zawiera nieprawidłowości, które uniemożliwiają dalsze jego wykorzystywanie dla celu ustalenia odszkodowania i sporządzony został zgodnie z obowiązującymi w tej materii przepisami prawa. Przyjęte do porównań nieruchomości były podobne do szacowanej nieruchomości, czym wypełniono dyspozycję art. 4 pkt 16 u.g.n. Analizując podniesione w odwołaniu zarzut inwestora, że część przyjętych do wyceny transakcji wykracza ponad dwuletni okres wyceny, a w operacie nie zamieszczono uzasadnienia dokonania takiego wyboru, organ odwoławczy wskazał na pozyskane w toku postępowania wyjaśnienia rzeczoznawcy, który w piśmie z [...] stycznia 2021 r. podał, że zostało to wymuszone niewielką liczbą transakcji sprzedaży nieruchomości gruntowych, nad którymi przebiegają przesyłowe linie elektroenergetyczne WN. Przywołane zaś przez inwestora Powszechne Krajowe Zasady Wyceny nie są obowiązującymi przepisami prawa, a jedynie "wytycznymi do sporządzania operatów szacunkowych przez rzeczoznawców majątkowych" proponowanymi przez stowarzyszenie RM (na zasadzie zaleceń). Wyjaśnienia te Minister uznał za spójne i rzetelne. Z uwagi bowiem na złożone przeznaczenie planistyczne nieruchomości i przebieg linii elektroenergetyczny, uzasadnione było rozszerzenie zakresu czasowego dokonanej analizy. Natomiast wobec zarzutu dotyczącego przedstawionego w operacie sposobu obliczenia wartości szkody związanej z obowiązkiem udostępnienia nieruchomości gestorowi sieci (współkorzystanie), Minister zauważał, że sprowadza się on w istocie do podważenia metodologicznej prawidłowości operatu szacunkowego, a zatem do sfery obejmującej wiadomości o charakterze specjalnym. Przywołał jednocześnie odnoszące się do tej materii wyjaśnienia rzeczoznawcy, który wskazywał, że obowiązek udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w art. 124 ust. 1 ustawy nie jest ograniczony w czasie i gestor sieci ma prawo realizować swoje uprawnienia, gdy tylko nastąpi taka konieczność. Wobec takich wyjaśnień Minister uznawał, że zastosowanie przez rzeczoznawcę majątkowego współczynnika współkorzystania na poziomie 0,5 jest uzasadnione z uwagi na prawo gestora sieci do wspólnego z właścicielem korzystania z nieruchomości. Dla określenia wysokości ww. współczynnika nie powinna mieć zaś znaczenia częstotliwość z jaką gestor sieci może potencjalnie wykonywać swoje prawo, ale sam fakt posiadania ciągłego prawa do współkorzystania z nieruchomości. Zwracał jednocześnie uwagę, że odwołujący się nie przedłożył przeciwdowodu z opinii organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych (art. 157 u.g.n.) lub operatu szacunkowego sporządzonego na własne zlecenie. Konkludując stwierdził, że ustalona w operacie wartość szkody związanej z obowiązkiem udostępnienia nieruchomości została ustalona w sposób prawidłowy, a zatem mogła stanowić podstawą ustalenia odszkodowania, na rzecz współwłaściciela nieruchomości. Na decyzję Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł Skarb Państwa – [...] zarzucając jej naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. W uzasadnieniu wskazał, że po zapoznaniu się z uzupełnionym materiałem dowodowym, za pośrednictwem platformy ePUAP, we wskazanym przez Ministra terminie, pismem z [...] marca 2021 r. przekazał swoje stanowisko w sprawie materiału dowodowego. W piśmie tym podniósł, że pismo rzeczoznawcy będące uzupełnieniem materiału dowodowego nie tylko nie wyjaśniło wątpliwości podniesionych w odwołaniu przez skarżącego, ale zawiera w sobie kolejne wewnętrzne sprzeczności i stwierdzenia niezgodne z logiką i stanem faktycznym. Dodatkowo wskazał, że wobec braku racjonalnego wyjaśnienia podnoszonych wątpliwości skarżący złożył do Ministra wniosek o przeprowadzenie na podstawie art. 89 k.p.a. rozprawy administracyjnej. Podkreślił, że pomimo powyższych okoliczności, Minister [...] marca 2021 r. bez odniesienia się do uwag skarżącego i bez wyjaśnienia wątpliwości wydał zaskarżoną decyzję. Wydanie zaś w tej dacie decyzji wskazuje na możliwość wystąpienia jeszcze jednej nieprawidłowości, bowiem wydaje się nieprawdopodobne, aby ww. pismo Ministra z [...] marca 2021 r. zostało doręczone do wszystkich stron postępowania przed [...] marca 2021 r., co wobec wyznaczonego terminu 3 dni na zajęcie stanowiska sprawiłoby, że Minister wydał decyzję przed zakończeniem postępowania w sprawie. W oparciu o tak sformułowane zarzuty wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...], skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przed organem pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wyjaśniając jednocześnie, że wyznaczenie trzydniowego terminu na zapoznanie się przed wydaniem decyzji z materiałem dowodowym podyktowane było zbliżającym się terminem upływu ważności operatu szacunkowego, a skarżący skorzystał z uprawnienia przewidzianego w art. 10 § 1 k.p.a. Brak rozprawy wynikał zaś z oceny, że jej przeprowadzenie w okolicznościach niniejszej sprawy jest nieuzasadnione i przyczyniłoby się do zbędnego wydłużenia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga jest niezasadna. Jej przedmiotem jest decyzja Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] ustalającą odszkodowanie za ograniczenie sposobu korzystania z części nieruchomości o pow. [...] m2 wchodzącej w skład działki nr [...] położonej w gminie , obręb [...], a objętej wydaną w trybie specustawy drogowej decyzją Wojewody [...] z [...] września 2014 r. zezwalającą na realizację inwestycji drogowej, pn. "[...]". Przewidziane w tej decyzji ograniczenie sposobu korzystania z części działki nr [...] w pasie o szerokości [...] m związane było z towarzysząca inwestycji drogowej przebudową linii wysokiego napięcia, w ramach której doszło m.in. w obszarze ww. działki do przywieszenia i regulacji linii napowietrznej WN 110 kV rozpiętej na dwóch słupach tam posadowionych. Materialnoprawną podstawę decyzji stanowił art. 128 ust. 4 w zw. z art. 124 ust. 4 u.g.n., mający zastosowanie przy ograniczeniu sposobu korzystaniu z nieruchomości ustalonym w decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej, na mocy art.11f ust. 2 specustawy drogowej, który to przepis odsyła m.in. do odpowiedniego stosowania art. 124 ust. 4 u.g.n., stanowiącego, że na osobie lub jednostce organizacyjnej występującej o zezwolenie ciąży obowiązek przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po założeniu lub przeprowadzeniu ciągów, przewodów i urządzeń o których mowa w ust. 1, zaś jeżeli przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego jest niemożliwe lub powoduje nadmierne trudności lub koszty, stosuje się odpowiednio art. 128 ust. 4 u.g.n. Zgodnie zaś z tym ostatnim przepisem, za szkody powstałe na skutek zdarzeń przewidzianych w art. 120, 124-126 u.g.n. przysługuje odszkodowanie które powinno odpowiadać wartości poniesionych szkód, zaś w przypadku zmniejszenia wartości nieruchomości, odszkodowanie powiększa się o kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu. Ustalenie odszkodowania, w myśl art. 130 ust. 2 u.g.n., następuje po uzyskaniu opinii biegłego rzeczoznawcy majątkowego o wartości nieruchomości (w tym przypadku również o zmniejszeniu jej wartości, jak też samym wymiarze szkód fizycznych). Opinia ta przedkładana jest w formie operatu szacunkowego (art. 156 ust. 1 u.g.n.) i stanowi podstawowy dowód w sprawie odszkodowawczej. Szczegółowe zasady wyceny nieruchomości przeznaczonych dla różnych celów, jako przedmiotu różnych praw oraz w zależności od rodzaju nieruchomości i jej przeznaczenia, reguluje rozporządzenie Rady Ministrów z dnia [...] września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego, którego § 43 ust. 1 stanowi, że przy określaniu wartości poniesionych szkód na nieruchomości, o których mowa w art. 128 ust. 4 ustawy, uwzględnia się w szczególności: (1) stan zagospodarowania nieruchomości na dzień wydania decyzji odpowiednio o wywłaszczeniu, ograniczeniu sposobu korzystania albo zezwoleniu na czasowe zajęcie nieruchomości oraz stan zagospodarowania nieruchomości na dzień zakończenia działań uzasadniających wydanie tej decyzji; (2) utratę pożytków w okresie od dnia wydania decyzji do dnia zakończenia działań uzasadniających jej wydanie. Z kolei z § 43 ust. 3 rozporządzenia wynika, że przy określaniu zmniejszenia wartości nieruchomości, o którym mowa w art. 128 ust. 4 ustawy, uwzględnia się: (1) zmianę warunków korzystania z nieruchomości; (2) zmianę przydatności użytkowej nieruchomości; (3) trwałe ograniczenie w sposobie korzystania z nieruchomości; (4) skutki spowodowane obowiązkiem udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n. Rzeczoznawca majątkowy zaś, choć dokonuje samodzielnie wyboru właściwego podejścia oraz metody i techniki szacowania, uwzględniać musi ustanowione w ww. rozporządzeniu oraz ustawie o gospodarce nieruchomościami prawne uwarunkowania dotyczące szacowania nieruchomości. Ze względu na to, że wspomniana opinia stanowi kluczowy dowód w sprawie o odszkodowanie z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, dla oceny legalności zaskarżonej decyzji istotne było zbadania, czy dowód taki został w sprawie przeprowadzony, czy pozostawał on aktualny w dacie ostatecznego jej rozstrzygania, a także czy przy weryfikacji jego przydatności (wiarygodności) przez organ administracji publicznej nie przekroczono granic swobodnej oceny dowodów, mając przy tym na uwadze, że ocena ta ze względu na specyfikę owego dowodu nie mogła dotyczyć kwestii wymagających wiadomości specjalnych, które posiada biegły, ewentualnie organizacja zawodowa rzeczoznawców majątkowych. Niekwestionowaną okolicznością jest, że taki dowód został w niniejszej sprawie na zlecenie organu wykonany, a stanowił go operat szacunkowy z [...] marca 2019 r. autorstwa rzeczoznawcy majątkowego J. L, którego aktualność potwierdził on [...] stycznia 2021 r. Operat ów został przez organy oceniony jako wiarygodny, a w konsekwencji miarodajny przy ustaleniu odszkodowania. Sąd zaś tę ocenę w pełni podziela. Przyjęte przez rzeczoznawcę założenia i zastosowana metodologia wyceny są bowiem prawidłowe i zgodne z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa materialnego. Sam operat pod względem formalnym spełnia także wymogi opisane w § 56 rozporządzenia z 2004 r. W dacie wydawania kwestionowanych decyzji był aktualny i nie zawierał niejasności, istotnych pomyłek czy braków. Rzeczoznawca majątkowy ustalił w nim stan zagospodarowania działki nr [...] na dzień [...] września 2014 r. (data wydania decyzji z.r.i.d.), a także wynikające z niej trwałe ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości, jak też obszar, na którym owo ograniczenie występuje. Ustalenie te nie są przez żadną ze stron kwestionowane. Sporna pozostaje poprawność oszacowania wartości nieruchomości, a także wysokość szkody, będąca pochodną tej wartości i zastosowanego przy jej wyliczeniu współczynnika. Godzi się zatem zauważyć, że z punktu widzenia ustalonej przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami, a także rozporządzenia wykonawczego z 2004 r. metodologii wyceny gruntu, na którym miało miejsce ograniczenie sposobu korzystania nie budzi zastrzeżeń Sądu. Wyceny dokonano bowiem w przewidzianymi nimi podejściu (porównawczym) oraz metodzie (porównywania parami), prowadzące do ustalenia wartości rynkowej nieruchomości. Ta z kolei niezbędna była przy określeniu skali jej pomniejszenia na skutek ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Ustalając tę wartość rzeczoznawca dysponował odpowiednio wyselekcjonowaną bazą [...] transakcji nieruchomościami podobnymi do wycenianej, zrealizowanymi na rynku lokalnym (str. 6-7 operatu), z której do dalszych wyliczeń wyodrębnił trzy najbardziej podobne. Określił cechy cenotwórcze, przypisując każdej z nich odpowiednią wagę (str. 9-10 operatu). Następnie zestawił każdą z porównywanych nieruchomości z nieruchomością wycenianą, uwzględniając przy tym korekty wynikające z cech je różnicujących (str. 11-12 operatu). W efekcie zaś tych zabiegów wycenił grunt przedmiotowej nieruchomości (w pasie objętym ograniczeniem) na kwotę [...] złotych. Mając na względzie, że w związku z przebudową linii energetycznej w obszarze wycenianej nieruchomości nie wystąpiły szkody fizyczne, kierując się treścią przywołanego wyżej § 43 ust. 3 pkt 3 rozporządzenie oszacował wartość szkody prawnej – wynikającą z trwałego, prawnego ograniczenia korzystania z nieruchomości, która wyniosła [...] zł, co stanowiło 50% wartości rynkowej nieruchomości. Przyjmując tak określony procentowo wymiar szkody, rzeczoznawca nawiązywał do ustanowionego w art. 197 k.c. domniemania równych udziałów współwłaścicieli. Dodatkowo zwracał uwagę (w piśmie z [...] stycznia 2021 r.), na nieograniczoną czasowo możliwość właściciela urządzeń przesyłowych wejścia na nieruchomość, w celu przeprowadzenia tam określonych prac remontowych, czy usunięcia awarii- co jest konsekwencją ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości wynikającego z ujętych w tej materii w decyzji zezwalającej na realizację inwestycji wydania decyzji postanowień, a także ujawnienia tego ograniczenia w dziale III prowadzonej dla nieruchomości księgi wieczystej. W ocenie Sądu argumentacja rzeczoznawcy w sposób przekonujący uzasadnia przyjęte w operacie założenia i wyprowadzone na ich podstawie konkluzje. Jakkolwiek prawa do nieruchomości właścicieli urządzeń przesyłowych posadowionych w obszarze działki oraz właścicieli nieruchomości nie są tożsame, nie sposób nie dostrzec, że ci pierwsi w sytuacji zaistnienia potrzeby przeprowadzania określonych prac remontowo-konserwatorskich wspomnianych urządzeń, będą mogli je przeprowadzić w każdym czasie, bez konieczności prowadzenia w tym aspekcie jakichkolwiek uzgodnień czy konsultacji z właścicielami nieruchomości. Zasadnie w tym kontekście było także odwołania się do faktu ujawnienia ograniczenia w sposobie korzystania z nieruchomości w księdze wieczystej, które w sposób zasadniczy zmienia stan prawny tej nieruchomości, w stosunku do tego, który istniał przed wydaniem decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej i ujawnieniem wynikającego z niej ograniczenia. Jest to bowiem obecnie prawnie usankcjonowane trwałe ograniczenie w sposobie korzystania z nieruchomości. Uznając zatem za przekonująca argumentację rzeczoznawcy odnoszącą się do sfery wiadomości specjalnych (a do takiej należy dobór adekwatnego współczynnika wykorzystywanego w procesie szacowania szkody) organ zasadnie uznał, że sporządzony przez tego rzeczoznawcę operat szacunkowy mógł stanowić pełnowartościowy dowód w sprawie. Dysponując nim zatem był uprawniony do ostatecznego ustalenia na jego podstawie kwoty należnego za szkody wynikające z ograniczenia korzystania z nieruchomości odszkodowania na rzecz współwłaścicielki nieruchomości (w wymiarze odpowiadającym jej udziałowi w prawie własności). Wydając zaś w tym przedmiocie decyzję, wnikliwie i wszechstronnie rozpatrzył stan faktyczny sprawy, czyniąc – wbrew temu co podniesiono w skardze - zadość zasadom ustanowionym w art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Subsumcji zaś tego stanu do norm prawa materialnego dokonał w sposób prawidłowy, a motywy podjętego rozstrzygnięcia (faktyczne i prawne) przedstawił w sposób umożliwiający odtworzenie ich racji decyzyjnych, spełniając tym samym standard z art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Podnoszona zaś w skardze kwestia zbyt krótkiego terminu do zajęcia stanowiska w sprawie, nie wpłynęła zasadniczo na ograniczenie uprawnień procesowych skarżącego, skoro w wyznaczonym terminie był on w stanie przedłożyć swoje stanowisko organowi (vide pismo z [...] marca 2021 r.). Stąd nie można jej traktować jako istotnego naruszenia prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu w każdym jego stadium (art. 10 § 1 k.p.a.). Nieuwzględnienie z kolei wniosku o przeprowadzenie rozprawy było – jak wynika odpowiedzi na skargę - wynikiem oceny organu odwoławczego, że jej przeprowadzenie nie było uzasadnione okolicznościami sprawy i przyczyniłoby się jedynie do zbędnego przedłużenia postepowania. Ocenę też należy podzielić. Tym bardziej, że skarżący poza polemiką ze stanowiskiem przedstawionym przez rzeczoznawcę, we wniosku tym nie wskazał jakie okoliczności miałby być na rozprawie dodatkowo wyjaśnione, a sama potrzeba uzgodnienia interesów stron w tym przypadku nie zachodziła. Nie przedłożył również - na co zwracał uwagę Minister - własnego kontroperatu, względnie nie podważył wiarygodności operatu rzeczoznawcy majątkowego J. L. w trybie przewidzianym w art. 157 ust. 1 u.g.n. Samo zaś subiektywne przekonanie o jego nieprawidłowości jednej ze stron postępowania nie jest wystarczające do podważenia wiarygodności tego dowodu. Skoro zatem przy rozstrzyganiu sprawy nie doszło do naruszenia prawa materialnego, ani istotnego uchybienia przepisom procedury administracyjnej, to skarga jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw podlegać musiała oddaleniu, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325). Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nastąpiło na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło