I FSK 687/22

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2025-05-27

Skład orzekający: Janusz Zubrzycki, Artur Mudrecki, Elżbieta Olechniewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy były członek zarządu spółki, który nie był stroną postępowania podatkowego dotyczącego zobowiązania podatkowego spółki, ma legitymację do złożenia wniosku o wznowienie tego postępowania?
Ratio decidendi
Były członek zarządu spółki, który nie był stroną postępowania podatkowego dotyczącego zobowiązania podatkowego spółki, nie posiada legitymacji procesowej do złożenia wniosku o wznowienie tego postępowania. Orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, w szczególności wyrok w sprawie C-277/24, potwierdza, że prawo do udziału w postępowaniu podatkowym prowadzonym wobec spółki nie przysługuje osobie trzeciej, która może zostać uznana za solidarnie odpowiedzialną za zobowiązanie podatkowe, chyba że narusza to istotę prawa do obrony w ewentualnym postępowaniu w przedmiocie odpowiedzialności solidarnej. W niniejszej sprawie nie stwierdzono naruszenia prawa do obrony.
Stan faktyczny
Skarżący, były prezes zarządu spółki M., złożył skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na decyzję Dyrektora IAS w Warszawie odmawiającą wznowienia postępowania podatkowego dotyczącego rozliczenia spółki w VAT za okres od stycznia do czerwca 2015 r. Skarżący kwestionował odmowę wznowienia, twierdząc, że posiadał legitymację procesową jako strona postępowania, co zostało mu przyznane w innym postępowaniu. Zarzucał naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, w tym Konstytucji RP i Karty Praw Podstawowych UE, a także wniósł o zadanie pytania prejudycjalnego do TSUE.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną. Zasądzono od K.K. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie kwotę 360 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Janusz Zubrzycki, Sędzia NSA Artur Mudrecki, Sędzia WSA del. Elżbieta Olechniewicz (sprawozdawca), Protokolant Katarzyna Wojnarska, po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej K.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 lutego 2022 r., sygn. akt III SA/Wa 1070/21 w sprawie ze skargi K.K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 29 marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania podatkowego zakończonego decyzją w sprawie rozliczenia spółki w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do czerwca 2015 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od K.K. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie kwotę 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. 1. Wyrok Sądu pierwszej instancji. 1.1. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 8 lutego 2022 r., sygn. akt III SA/Wa 1070/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi K.K. (dalej: Skarżący, Strona) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie (dalej: organ odwoławczy, DIAS) z dnia 29 marca 2021 r. w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania podatkowego zakończonego decyzją w sprawie rozliczenia spółki w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do czerwca 2015 r., działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. dalej: p.p.s.a.), oddalił skargę (opisany wyrok i powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). 1.2. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że zasadnie organy uznały, że Skarżący nie posiada legitymacji procesowej do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją określającą spółce M. sp. z o.o. (dalej: M.) zobowiązanie podatkowe za okresy od stycznia do czerwca 2015 r., gdyż decyzja ta nie dotyczy bezpośrednio interesu prawnego Skarżącego i nie kształtuje jego praw ani obowiązków. W świetle powyższego za niezasadne WSA uznał zarzuty naruszenia art. 133 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm., dalej: Ordynacja podatkowa) w związku z art. 9 i art. 91 ust. 2 Konstytucji RP i art. 41 zdanie pierwsze Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej z dnia 30 marca 2010 r. (Dz. Urz. UE. C Nr 83, s. 389, dalej: KPP lub Karta). Sąd stwierdził, że nie naruszono art. 165a Ordynacji podatkowej, bo tego przepisu organ w niniejszej sprawie nie zastosował, a także art. 210 § 1 pkt 6 tej ustawy, gdyż uzasadnienie skarżonej decyzji spełnia wymogi wynikające z tego przepisu prawa, zawierając uzasadnienia faktyczne i wyczerpujące uzasadnienie prawne. Prawidłowo więc odmówiono wznowienia postępowania na podstawie art. 243 § 3 Ordynacji podatkowej. 2. Skarga kasacyjna. 2.1. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Skarżący, zaskarżając wyrok Sądu pierwszej instancji w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: 1) obrazę przepisów prawa procesowego w rozumieniu art. 174 pkt 2 p.p.s.a., która miała istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: a) art. 145 § 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 243 § 3 w zw. z art. 212 w zw. z art. 219 oraz art. 237 Ordynacji podatkowej - poprzez nieuchylenie orzeczenia utrzymującego w mocy odmowę wznowienia postępowania podatkowego w sprawie dotyczącej spółki M. za miesiące od stycznia do czerwca 2015 r. wskutek mylnego przyjęcia, że postanowienie o przyznaniu Skarżącemu statusu strony, na które nie służyło zażalenie, mogło być ponownie weryfikowane przez organ lub sąd (bez wydania przez sąd orzeczenia kasatoryjnego) i nie wiązało w sprawie, a nadto orzekanie odmienne od utrwalonej praktyki orzeczniczej; b) art. 145 § 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej - poprzez nieuznanie definitywnie (na tym etapie) ustalonego w postępowaniu zwykłym przymiotu strony Skarżącego, gdy przyznanie strony w postępowaniu zwykłym przesądza o przysługującym statusie strony w postępowaniach nadzwyczajnych, 2) obrazę przepisów prawa materialnego w rozumieniu art. 174 pkt 1 p.p.s.a., a mianowicie: c) art. 7 Konstytucji RP - poprzez złamanie zasady legalizmu (niezastosowanie przepisu) i wywodzenie przez Sąd dopuszczalności prowadzenia kontroli wiążących postanowień o przyznaniu statusu strony bez upoważnienia ustawowego lub poza ramami tego upoważnienia, d) art. 41 Karty w zw. z punktem 2 i 3 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ochrony budżetu Unii w przypadku uogólnionych braków w zakresie praworządności w państwach członkowskich - poprzez jego niezastosowanie wskutek wadliwego przyjęcia, że przepisy prawa Unii Europejskiej mają zastosowanie wyłącznie do spraw, w których zastosowanie znajdują przepisy prawa unijnego, gdy zasada praworządności (którą złamano wobec Skarżącego) jest normą zarówno prawa krajowego, jak prawa Unii Europejskiej, a nierespektowanie zasady praworządności narusza mechanizm warunkowości UE. W skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przypisanych wraz z opłatą skarbową w kwocie 17 zł tytułem opłaconego pełnomocnictwa. Z uwagi na to, że kwestionowanie przez organ w postępowaniu podatkowym prawa byłego członka zarządu do bycia wysłuchanym koliduje z art. 41 Karty - na podstawie art. 267 wersji skonsolidowanej Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE C 326,26/10/2012 P. 0001 - 0390) wniesiono o wystąpienie do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z pytaniem w trybie prejudycjalnym o dokonanie wykładni art. 41 Karty w następującym zakresie: a) czy art. 41 Karty w zakresie, w jakim obliguje kraje członkowskie, w tym Rzeczpospolitą Polską, do zagwarantowania - w ramach prawa do dobrej administracji - prawa do bycia wysłuchanym, w tym do składania oświadczeń na piśmie lub ustnie mających wpływ na decyzję organu w sprawach, które mogą niekorzystnie wpłynąć na interesy Skarżącego, obowiązuje we wszystkich postępowaniach, jest bezpośrednio skuteczny i na ochronę wynikającą z ww. przepisu może powoływać się Skarżący? b) czy dopuszczalna jest taka wykładnia art. 41 Karty - w zakresie, w jakim obliguje kraje członkowskie, w tym Rzeczpospolitą Polską, do zagwarantowania - w ramach prawa do dobrej administracji - prawa do bycia wysłuchanym, w tym do składania oświadczeń na piśmie lub ustnie mających wpływ na decyzję organu w sprawach, które mogą niekorzystnie wpłynąć na interesy Skarżącego obowiązuje we wszystkich postępowaniach - która wykluczałaby udział i prawo do bycia wysłuchanym Skarżącego, jako byłego członka za rządu spółki M. w postępowaniu podatkowym skierowanym przeciwko rzeczonej spółce, gdy raz ustalona wielkość zobowiązania podatkowego M. nie może być już kwestionowana przez jej byłych reprezentantów w ramach oddzielnie prowadzonych postępowań w przedmiocie przeniesienia odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki na byłego członka zarządu spółki ? 2.2. DIAS nie skorzystał z możliwości złożenia odpowiedzi na skargę kasacyjną. 3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 3.1. Skarga kasacyjna nie ma uzasadnionych podstaw. 3.2. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie było to, czy Skarżący posiadał legitymację do żądania wznowienia postępowania podatkowego. Zdaniem Strony była ona uprawniona do złożenia wniosku o wznowienie postępowania podatkowego zakończonego decyzją ostateczną z dnia 24 lipca 2020r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od stycznia do czerwca 2015 r. wydaną wobec spółki M., w której Skarżący pełnił funkcję prezesa zarządu w ww. okresie. Zdaniem organów podatkowych i Sądu pierwszej instancji Skarżący nie był stroną postępowania toczącego się wobec tej spółki w sprawie wymiaru podatku od towarów i usług za okresy od stycznia do czerwca 2015 r., w konsekwencji nie mógł być uznany za stronę postępowania wznowieniowego dotyczącego decyzji wydanej w tym postępowaniu wymiarowym. W związku z tym brak było podstaw do wznowienia postępowania. 3.3. Przed przystąpieniem do oceny podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów i ich uzasadnienia należy przypomnieć, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia. Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Rozpoznanie sprawy w granicach skargi kasacyjnej oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny związany jest wskazanymi w niej podstawami. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność precyzyjnego wskazania konkretnych przepisów prawa, którym zdaniem autora skargi kasacyjnej, uchybił Sąd pierwszej instancji. Wymogiem dla skargi kasacyjnej jest nie tylko przytoczenie podstaw kasacyjnych, ale także ich uzasadnienie, co wynika z art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Obok wykazania naruszonych przepisów, niezbędne jest więc wyjaśnienie, na czym naruszenie to polegało, a w przypadku podstawy skargi kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. wykazanie, że mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uzasadnienie podstaw kasacyjnych powinno odnosić się nie tylko do każdej nich z osobna, ale także do każdego z poszczególnych formułowanych w ich ramach zarzutów. Naczelny Sąd Administracyjny, jako sąd kasacyjny, będąc związany granicami skargi kasacyjnej nie jest ani uprawniony ani zobowiązany do samodzielnego konkretyzowania i wychodzenia poza ramy, które zostały nakreślone w skardze kasacyjnej, czy też domyślania się intencji jej autora. Może więc dokonywać oceny zarzutu naruszenia tylko tych przepisów, które zostały wskazane w skardze kasacyjnej jako naruszone w sposób w niej podany. 3.4. Odnosząc się do istoty sporu należy zauważyć, że w zasadniczej w niniejszej sprawie kwestii, a więc uznania Skarżącego za stronę postępowania podatkowego prowadzonego wobec spółki M., a w konsekwencji uprawnienia Skarżącego do żądania wznowienia tego postępowania zakończonego ostateczną decyzją wymiarową wydaną wobec tej spółki za sporny okres, wypowiedział się Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z dnia 27 lutego 2025 r. w sprawie C-277/24. W wyroku tym Trybunał uznał, że: "Artykuł 273 dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej w związku z art. 325 ust. 1 TFUE, prawem do obrony i zasadą proporcjonalności należy interpretować w ten sposób że: nie stoi on na przeszkodzie uregulowaniom krajowym i praktyce krajowej, zgodnie z którymi osoba trzecia, która może zostać uznana za solidarnie odpowiedzialną za zobowiązanie podatkowe osoby prawnej, nie może być stroną w postępowaniu prowadzonym przeciwko tej osobie prawnej w celu ustalenia jej zobowiązania podatkowego, bez uszczerbku dla konieczności, by ta osoba trzecia w toku ewentualnie prowadzonego wobec niej postępowania w przedmiocie odpowiedzialności solidarnej mogła skutecznie podważyć ustalenia faktyczne i kwalifikacje prawne dokonane przez organ podatkowy w ramach pierwszego postępowania i mieć dostęp do jego akt, z poszanowaniem praw wspomnianej osoby prawnej lub innych osób trzecich." W wyroku tym Trybunał przypomniał, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem poszanowanie prawa do obrony stanowi zasadę ogólną prawa Unii. Zasada ta znajduje zastosowanie wówczas, gdy organ administracyjny ma podjąć w stosunku do danej osoby decyzję, która wiąże się z niekorzystnymi dla niej skutkami. Na podstawie tej zasady adresaci decyzji, która w sposób odczuwalny oddziałuje na ich interesy, powinni być w stanie skutecznie przedstawić swoje stanowisko odnośnie do dowodów, na których organ zamierza się oprzeć. Obowiązek ten ciąży na organach państw członkowskich, gdy podejmują one decyzje należące do zakresu zastosowania prawa Unii, nawet wówczas, gdy właściwe przepisy prawa Unii nie przewidują wyraźnie takiej formalności (wyrok z dnia 16 października 2019 r., [...], C-189/18, EU:C:2019:861, pkt 39 i przytoczone tam orzecznictwo, pkt 51 wyroku C-277/24). Następnie TSUE wskazał, że prawo do obrony obejmuje prawo do bycia wysłuchanym i prawo dostępu do akt pkt 52). Niemniej jednak zasada poszanowania prawa do obrony nie ma bezwzględnego charakteru, lecz może podlegać ograniczeniom, pod warunkiem że ograniczenia te rzeczywiście odpowiadają celom interesu ogólnego zamierzonym przez dany przepis i nie stanowią z punktu widzenia realizowanego celu nieproporcjonalnej oraz niedopuszczalnej ingerencji w samą istotę zagwarantowanych w ten sposób praw (wyrok z dnia 16 października 2019 r., [...], C-189/18, EU:C:2019:861, pkt 43 i przytoczone tam orzecznictwo, pkt 53 wyroku C-277/24). Jednocześnie zaznaczył, że z orzecznictwa wynika, że przy kontroli poszanowania prawa do obrony w ramach powiązanych postępowań administracyjnych należy też uwzględnić pewność prawa, która jest również zasadą ogólną prawa Unii. Ponieważ ostateczny charakter decyzji administracyjnej przyczynia się do pewności prawa, co do zasady prawo Unii nie wymaga, aby organ był zobowiązany do zmiany decyzji administracyjnej, która uzyskała taki ostateczny charakter (zob. podobnie wyrok z dnia 16 października 2019 r., [...], C-189/18, EU:C:2019:861, pkt 45, 46, pkt 55 wyroku C-277/24). Niemniej jednak ostateczny charakter decyzji administracyjnej nie może uzasadniać naruszenia samej istoty prawa do obrony. Nie można zatem przyjąć, że z powodu ostatecznego charakteru decyzji wydanych w powiązanych postępowaniach administracyjnych organ podatkowy zostaje zwolniony z obowiązku zapoznania podatnika z dowodami, w tym z dowodami pochodzącymi z tych postępowań, w oparciu o które organ ten zamierza podjąć wobec niego decyzję, a przez co podatnik ten zostaje pozbawiony prawa do skutecznego zakwestionowania w trakcie toczącego się przeciwko niemu postępowania owych ustaleń faktycznych i kwalifikacji prawnych (zob. podobnie wyrok z dnia 16 października 2019 r., [...], C-189/18, EU:C:2019:861, pkt 47, 49, pkt 56 wyroku C-277/24). Jednak zasady te wymagają, aby polskie organy podatkowe przestrzegały prawa do obrony osoby, której dotyczy postępowanie w przedmiocie odpowiedzialności solidarnej wszczęte w wyniku postępowania podatkowego zakończonego ustaleniem zobowiązania podatkowego, które nie mogło zostać ściągnięte w całości lub w części od podatnika VAT (pkt 59 wyroku C-277/24). Trybunał przypomniał także, że na etapie postępowania podatkowego prowadzonego przeciwko spółce istnieje jedynie możliwość, że postępowanie w przedmiocie odpowiedzialności solidarnej zostanie wszczęte później wobec osoby trzeciej i że w wyniku tego ostatniego postępowania zostanie wydana decyzja niekorzystna dla tej osoby trzeciej lub mająca istotny wpływ na jej interesy (pkt 61 wyroku C-277/24). Natomiast przyznanie tej osobie trzeciej prawa do udziału w postępowaniu podatkowym mogłoby co do zasady zagrozić poufności niektórych informacji lub przedłużyć czas trwania tego postępowania, naruszając w ten sposób interes publiczny polegający na zapewnieniu skutecznego poboru VAT (pkt 62 wyroku C-277/24). Natomiast zgodnie z zasadą proporcjonalności państwa członkowskie muszą stosować środki, które umożliwiając im efektywne osiągnięcie celu realizowanego przez prawo krajowe, jednocześnie w jak najmniejszym stopniu zagrażają celom i zasadom wynikającym z odpowiednich przepisów Unii. O ile zatem uzasadnione jest, by środki stosowane przez państwa członkowskie zmierzały do jak najskuteczniejszej ochrony praw skarbu państwa, o tyle nie powinny one wykraczać poza to, co jest niezbędne do osiągnięcia tego celu (wyrok z dnia 13 października 2022 r., [...], C-1/21, EU:C:2022:788, pkt 73 i przytoczone tam orzecznictwo, pkt 63 wyroku C-277/24). Tymczasem odmówienie osobie trzeciej, która może zostać uznana za solidarnie odpowiedzialną za zobowiązanie podatkowe osoby prawnej, prawa do udziału w postępowaniu podatkowym prowadzonym przeciwko tej osobie prawnej nie wykracza poza to, co jest konieczne do jak najskuteczniejszej ochrony praw skarbu państwa. Natomiast granica ta zostałaby przekroczona, gdyby doszło do naruszenia samej istoty prawa do obrony tej osoby trzeciej w ramach postępowania w przedmiocie odpowiedzialności solidarnej ewentualnie wszczętego wobec tej osoby trzeciej (pkt 64 wyroku C-277/24). A zatem Trybunał w powyższym wyroku uznał zasadność odmowy prawa do udziału osoby trzeciej (w niniejszej sprawie Skarżącego) w postępowaniu podatkowym prowadzonym wobec spółki. Tym samym za zasadne należy uznać stanowisko Sądu pierwszej instancji, zgodnie z którym Skarżący nie mógł być stroną postępowania prowadzonego wobec spółki M., a w konsekwencji nie miał uprawnienia do żądania wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją wymiarową wydaną wobec tej spółki. 3.5. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny nie uwzględnił wniosku Strony o wystąpienie z pytaniem prejudycjalnym do TSUE, bowiem Trybunał wypowiedział się już w kwestiach objętych wątpliwościami autora skargi kasacyjnej. 3.6. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 41 Karty w zw. z punktem 2 i 3 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ochrony budżetu Unii w przypadku uogólnionych braków w zakresie praworządności w państwach członkowskich - poprzez jego niezastosowanie wskutek wadliwego przyjęcia, że przepisy prawa Unii Europejskiej mają zastosowanie wyłącznie do spraw, w których zastosowanie znajdują przepisy prawa unijnego, również należy odwołać się do wskazówek zawartych w ww. wyroku TSUE z dnia 27 lutego 2025 r. W odniesieniu bowiem do stosowania art. 41 Karty Trybunał w ww. wyroku wskazał, że przepis ten, dotyczący prawa do dobrej administracji, nie ma zastosowania w ramach sporu w postępowaniu głównym, ponieważ jest on adresowany nie do państw członkowskich, lecz wyłącznie do instytucji, organów i jednostek organizacyjnych Unii (wyrok z dnia 17 lipca 2014 r., [...], C-141/12 i C-372/12, EU:C:2014:2081, pkt 67). Wprawdzie, jak podkreśla sąd odsyłający, prawo do dobrej administracji zapisane w tym postanowieniu odzwierciedla zasadę ogólną prawa Unii (wyrok z dnia 17 lipca 2014 r., [...], C-141/12 i C-372/12, EU:C:2014:2081, pkt 68), jednak w niniejszej sprawie nie wydaje się konieczne odwołanie się do prawa do dobrej administracji jako zasady ogólnej prawa Unii z innego punktu widzenia niż prawo do bycia wysłuchanym i prawo dostępu do akt, które zgodnie z orzecznictwem stanowią część prawa do obrony (wyrok z dnia 10 września 2013 r., [...], C-383/13 PPU, EU:C:2013:533, pkt 32; zob. podobnie wyrok z dnia 16 października 2019 r., [...], C-189/18, EU:C:2019:861, pkt 41, 51), którego to również dotyczy zadane pytanie (pkt 41 wyroku TSUE z dnia 27 lutego 2025 r.). Podobne uwagi Trybunał zawarł w ww. wyroku w odniesieniu do znaczenia dla rozpoznawanej przez TSUE sprawy art. 47 KPP wskazując, że z uwagi na administracyjny charakter postępowania podatkowego, a także postępowania w przedmiocie odpowiedzialności solidarnej, powyższy przepis, dotyczący prawa do skutecznego środka prawnego i dostępu do bezstronnego sądu, nie ma znaczenia dla sprawy, podobnie jak nie ma znaczenia dla sprawy prawo do skutecznej ochrony sądowej (zob. podobnie wyrok z dnia 1 grudnia 2022 r., [...], C-512/21, EU:C:2022:950, pkt 59 – pkt 42 wyroku TSUE z dnia 27 lutego 2025 r.). Powyższe potwierdza zasadność stanowiska Sądu pierwszej instancji, który odwołując się do wyroku NSA z dnia 4 lutego 2021 r., sygn. akt I FSK 1750/20 wyjaśnił, że zarzut naruszenia postanowień Karty może być podnoszony tylko w sytuacji, gdy w sprawie mają zastosowanie lub powinny mieć zastosowanie inne niż Karta, przepisy Unii Europejskiej. Tym samym zarzut naruszenia prawa materialnego należało uznać za niezasadny. 3.7. Za niezasadne należało także uznać zarzuty dotyczące naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 243 § 3 w zw. z art. 212 w zw. z art. 219 oraz art. 237 Ordynacji podatkowej, a także w związku z art. 133 § 1 i 2 tej ustawy. Zdaniem kasatora WSA wadliwie przyjął, że przyznanie Skarżącemu przymiotu strony w postępowaniu zwykłym nie przesądziło o tym statusie w niniejszym postępowaniu nadzwyczajnym. W związku z tym przypomnieć należy, że Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] (dalej: NUS) postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2018 r., działając na podstawie art. 216 i art. 133 w powiązaniu z art. 116 Ordynacji podatkowej, uznał przymiot Skarżącego jako strony i dopuścił go do udziału w toczącym się postępowaniu podatkowym w zakresie podatku od towarów i usług za styczeń - grudzień 2013 r. oraz za styczeń - czerwiec 2015 r. wobec spółki M. Jednocześnie organ odmówił uznania przymiotu Strony i dopuszczenia w postępowaniu podatkowym za 2014 r. W związku z tym autor skargi kasacyjnej prezentuje stanowisko, że skoro NUS wydał postanowienie przyznające status strony Skarżącemu (we wskazanym powyżej zakresie), to badając dopuszczalność wznowienia postępowania organ był związany tym postanowieniem, a w konsekwencji nie mógł z powodu nieuznania Skarżącego jako strony odmówić wznowienia postępowania. W odniesieniu do powyższego należy zgodzić się z Sądem pierwszej instancji, że skoro były członek zarządu spółki nie ma interesu prawnego (a co za tym idzie statusu strony) w uczestniczeniu w postępowaniu wymiarowym dotyczącym zobowiązania spółki, to uznanie takiego statusu Skarżącego na mocy postanowienia NUS nie może odnieść skutku w postępowaniu wznowieniowym. Trafnie WSA uznał, że ww. postanowienie NUS z dnia 8 sierpnia 2018 r. nie wywołuje takich skutków prawnych jakich oczekuje Strona, bowiem wydanie tego postanowienia nie determinuje zakresu oceny legalności zaskarżonej w niniejszej sprawie dotyczącej decyzji w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania. Rację ma Sąd pierwszej instancji, że w niniejszym postępowaniu Sąd nie był związany treścią ww. postanowienia wydanego w innej sprawie, a mianowicie w sprawie wymiarowej, prowadzonej w zwykłym trybie wobec M. Przyznanie przez NUS (przejściowo) Skarżącemu statusu strony w postępowaniu wymiarowym nie daje automatycznie możliwości przyjęcia tego samego statusu w postępowaniu nadzwyczajnym (w niniejszej sprawie – wznowieniowym). Brak jest bowiem podstaw do uznania, że organy i sąd administracyjny jest w takim przypadku zwolniony z badania formalnej przesłanki wszczęcia postępowania wznowieniowego. Taką podstawą nie może być postanowienie NUS z dnia 8 sierpnia 2018 r., tym bardziej, że jako postanowienie niezaskarżalne, nie podlega jakiejkolwiek kontroli: instancyjnej czy sądowoadministracyjnej. Wbrew oczekiwaniom autora kasacji, postanowienie to nie ma charakteru prejudykatu, przesądzającego ocenę statusu Skarżącego jako strony w postępowaniu nadzwyczajnym, w tym przypadku wznowieniowym. 3.8. Powyższe zaś oznacza, że sformułowane w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia zarówno przepisów postepowania jak i prawa materialnego, jako niezasadne, nie mogły zostać uwzględnione. 3.9. W tym stanie rzeczy, wobec braku usprawiedliwionych podstaw, skarga kasacyjna podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Elżbieta Olechniewicz Janusz Zubrzycki Artur Mudrecki sędzia WSA (del.) sędzia NSA sędzia NSA

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło