III SA/Po 1296/21

WyrokWSA w Poznaniu2022-06-30

Skład orzekający: Marek Sachajko, Walentyna Długaszewska, Robert Talaga

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy raport OLAF może stanowić dowód urzędowy w postępowaniu administracyjnym dotyczącym określenia kwoty cła antydumpingowego oraz czy organ prawidłowo zastosował cło antydumpingowe na towary o nieprawidłowo zadeklarowanym pochodzeniu?
Ratio decidendi
Raport OLAF stanowi dokument urzędowy i dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym, posiadając taką samą wartość dowodową jak krajowe dokumenty urzędowe. Organ prawidłowo oparł swoje ustalenia na raporcie OLAF, który wykazał, że towary pochodziły z innego kraju niż zadeklarowano, co uzasadniało nałożenie cła antydumpingowego. Zarzuty naruszenia przepisów dotyczących oceny dowodów i formy podpisu elektronicznego zostały oddalone.
Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo Spedycyjno-Transportowe O. sp. z o.o. zaskarżyło decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z 15 lipca 2021 r. utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego o określeniu kwoty cła antydumpingowego na towary importowane, w tym rowery i części rowerowe. Spór dotyczył prawidłowości zadeklarowanego pochodzenia towarów, które według raportu OLAF pochodziły z innego kraju niż wskazano w zgłoszeniu celnym. Skarżący zarzucił m.in. błędną ocenę dowodów i brak kwalifikowanego podpisu elektronicznego na decyzji.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 30 czerwca 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Sachajko Sędzia WSA Walentyna Długaszewska (spr.) Asesor sądowy WSA Robert Talaga Protokolant: st. sekr. sąd. Sławomir Rajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2022 roku przy udziale sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Spedycyjno-Transportowego O. sp. z o.o. w G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 15 lipca 2021 roku nr [...] w przedmiocie określenia kwoty cła antydumpingowego oddala skargę Zaskarżoną decyzją z 15 lipca 2021 r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika W. Urzędu Celno-Skarbowego w P. z [...] stycznia 2020 r. o określeniu m. in. skarżącej spółce kwoty cła antydumpingowego w łącznej wysokości [...] zł. Jako podstawę prawną zaskarżonej decyzji powołano m. in.: - art. 233 § 1 pkt 1 i art. 194 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm.), dalej: "o.p."; - art. 5 pkt 39, art. 44 ust. 1, art. 56 ust. 1, art. 59 lit. c, art. 60 ust. 2, art. 61 ust. 1 i 2, art. 102 ust. 3 i art. 114 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. Urz. UE L 269 z dnia 10 października 2013 r., str. 1 i Dz. Urz. UE L 287 z dnia 29 października 2013 r., str. 90); - art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (Dz. U. z 2020 r., poz. 1382); - art. 1 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 2016/1821 z dnia 6 października 2016 r. zmieniającego załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. UE Nr L 294 z 28 października 2016 r.); - art. 1 i art. 2 rozporządzenia Rady (UE) nr 502/2013 z dnia 29 maja 2013 r. zmieniającego rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 990/2011 nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz rowerów pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej w następstwie przeglądu wygaśnięcia na podstawie art. 11 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 1225/2009 (Dz. Urz. UE L 153 z dnia 05.06.2013 r., s.17). W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, co następuje. W dniu [...] marca 2017 r. przesyłka z rowerami i częściami rowerowymi została objęta procedurą dopuszczenia do obrotu przez dokonanie wpisów do rejestru procedury uproszczonej od nr [...] do nr [...]. Towary zostały ujęte w zgłoszeniu celnym: - poz. 1 rower kompletny, kod [...] - stawka celna 15%, - poz. 2 wolnobiegi, kod [...] - stawka celna 4,7%, - poz. 3 hamulce kompletne, kod [...] - stawka celna 4,7%, - poz. 4 przerzutki rowerowe, kod [...] - stawka celna 4,7%, - poz. 5 dźwignia przerzutki, kod [...] - stawka celna 4,7%. Zgłaszający zadeklarował towary wymienione w fakturze handlowej z [...] stycznia 2017 r. Do towarów zadeklarowano pochodzenie z [...] zgodnie z załączonymi dokumentami Certificate of Origin nr [...] z [...] stycznia 2017 r. Organ otrzymał komunikat OLAF, zgodnie z którym ustalono, że sporny towar pochodzi z [...] i został przeładowany w [...] w celu uniknięcia cła antydumpingowego. Kontener przewożący towary rozpoczął swoją drogę w [...]. [...] dokumenty przewozowe stwierdzają kategorycznie chińskie pochodzenie towarów. Były one wysłane z [...] do [...], gdzie dokonano ich przeładowania na inny statek. Ze śledzenia konteneru wynika, że nie był on zmieniany w [...]. Pojawił się pusty w [...] [...] grudnia 2016 r. i jako pełny został załadowany na statek [...] grudnia 2016 r. W dniu [...] stycznia 2017 r. przybył do portu w [...] i opuścił go [...] lutego 2017 r. Do G. przybył [...] marca 2017 r. Sporne towary nie pochodziły zatem z [...] i na ich terenie nie zostały przerobione w jakikolwiek sposób. Raport OLAF ma charakter dokumentu urzędowego i stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. W związku z tym strona zadeklarowała nieprawidłowe cło, gdyż towary pochodziły z [...], a nie z [...], co skutkuje naliczeniem nałożonego na te towary cła antydumpingowego według stawki 48,5%. W skardze na decyzję organu odwoławczego wniesiono o uchylenie decyzji organów obu instancji, zarzucając naruszenie: - art. 194 § 1 o.p. w zw. z art. 11 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 883/2013 z dnia 11 września 2013 r. przez uznanie raportu OLAF za dokument urzędowy nie podlegający swobodnej ocenie organów celnych; - art. 191 w zw. z art. 121 § 1 o.p. przez dowolną ocenę dowodów zebranych w sprawie w zakresie przyjęcia na podstawie raportu OLAF, że towar ewentualnie importowany przez indyjskiego importera z [...] jest tym samym towarem, który został następnie sprowadzony z [...] do Polski; - art. 210 § 1 pkt 8 o.p. przez brak opatrzenia decyzji kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym lub podpisem osobistym osoby upoważnionej. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. W kontrolowanej sprawie [...] marca 2017 r. przesyłka z rowerami i częściami rowerowymi została objęta procedurą dopuszczenia do obrotu przez dokonanie wpisów do rejestru procedury uproszczonej od nr [...] do nr [...]. Towary zostały ujęte w zgłoszeniu celnym: - poz. 1 rower kompletny, kod [...] - stawka celna 15%, - poz. 2 wolnobiegi, kod [...] - stawka celna 4,7%, - poz. 3 hamulce kompletne, kod [...] - stawka celna 4,7%, - poz. 4 przerzutki rowerowe, kod [...] - stawka celna 4,7%, - poz. 5 dźwignia przerzutki, kod [...] - stawka celna 4,7%. Zgłaszający zadeklarował towary wymienione w fakturze handlowej z [...] stycznia 2017 r. Do towarów zadeklarowano pochodzenie z [...] zgodnie z załączonymi dokumentami Certificate of Origin z [...] stycznia 2017 r. Organ otrzymał komunikat OLAF, zgodnie z którym ustalono, że sporny towar pochodzi z [...] i został przeładowany w [...] w celu uniknięcia cła antydumpingowego. Kontener przewożący towary rozpoczął swoją drogę w [...]. Zdaniem strony z opisanej drogi towarów nie może wynikać ich pochodzenie. W rozpoznawanej sprawie występuje więc spór między stroną skarżącą a organami celnymi co do prawidłowości zadeklarowania preferencyjnego pochodzenia towaru i zastosowania preferencyjnej stawki celnej. Organy nie uznały, że towar ma indyjskie pochodzenie, kwestionując tym samym jego preferencyjny status i określając wysokość kwoty należności celnych przy zastosowaniu stawki cła antydumpingowego w wysokości 48,5% dla towarów objętych kodami ujętymi w zgłoszeniu celnym, pochodzącymi z [...] w sytuacji, gdy zgłaszający zadeklarował w zgłoszeniu, że sprowadzone towary pochodzą z [...]. Ustalając stan faktyczny w sprawie organy obu instancji oparły swe ustalenia o wyniki raportu OLAF. Śledzenie przesyłki pozwoliło uznać, że przedmiotowy towar pierwotnie wypłynął z [...], po czym w [...] został przeładowany i sprowadzony do Polski w tych samych kontenerach. Pomimo, że towar objęty dochodzeniem posiadał certyfikat pochodzenia niepreferencyjnego wydany przez Izbę Handlową [...], to nie pochodził z [...], lecz z [...]. Organ oparł się na ustaleniach dokonanych przez OLAF w toku śledztwa, w tym na śledzeniu kontenerów przez wykaz Informacji o Statusie Kontenera (CSM). Informacje o ruchu kontenerów są przekazywane przez przewoźników do OLAF zgodnie z art. 18a rozporządzenia Rady (WE) nr 515/97 z dnia 13 marca 1997 r. System ten stworzono w celu skutecznego kontrolowania i wykrywania nieprawidłowości związanych z przemieszczaniem kontenerów. OLAF ustanowiony został decyzją Komisji z 28 kwietnia 1999 r. (Dz. U. UE L 1999.136.20), a kwestie dotyczące prowadzonych przezeń dochodzeń normowało rozporządzenie nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 25 maja 1999 r. (Dz. U. UE L 1999.136.1). Zgodnie z art. 9 tego rozporządzenia na zakończenie dochodzenia prowadzonego przez ten Urząd opracowuje on raport, a raporty stanowią dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym Państwa Członkowskiego, w którym istnieje potrzeba ich wykorzystania. Rozporządzenie nr 1073/1999 zastąpiono rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, EURATOM) nr 883/2013 z dnia 11 września 2013 r., dotyczącym dochodzeń prowadzonych przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) oraz uchylającym rozporządzenie (WE) nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady i rozporządzenie Rady (Euratom) nr 1074/1999, które weszło w życie 1 października 2013 r. (Dz. U. UE L 2013.248.1). Także rozporządzenie nr 883/2013 stanowi w art. 11 ust. 1, że po zakończeniu dochodzenia przez Urząd, sporządza się raport. W myśl art. 11 ust. 2 tego rozporządzenia raporty stanowią dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym państwa członkowskiego, w którym istnieje potrzeba ich wykorzystania, w taki sam sposób i na takich samych warunkach co raporty urzędowe sporządzane przez krajowych kontrolerów administracyjnych. Z przywołanych przepisów wynika, że raport OLAF stanowi dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym i że posiada taką samą wartość dowodową, jak podobne dokumenty sporządzane w postępowaniach prowadzonych przed organami krajowymi. Raporty i zalecenia sporządzane w następstwie dochodzenia zewnętrznego i wszelkie związane z nimi stosowne dokumenty są przekazywane właściwym organom zainteresowanych państw członkowskich zgodnie z przepisami dotyczącymi dochodzeń zewnętrznych oraz, w razie konieczności, właściwym służbom Komisji (art. 11 ust. 3 rozporządzenia nr 883/2013). Ponadto z art. 11 ust. 4 rozporządzenia nr 883/2013 wynika, że wskazany raport, jak również wszystkie związane z nim dokumenty przekazywane są danej instytucji, organowi, urzędowi lub agencji, które podejmują działania, w szczególności dyscyplinarne lub prawne, uzasadnione wynikami dochodzenia. Normatywna treść przywołanych przepisów musi też uwzględniać cele wyraźnie deklarowane przez prawodawcę unijnego, zwłaszcza w pkt 31, pkt 28 i pkt 49 wprowadzenia do przywołanego rozporządzenia (por.: wyrok o sygn. akt I GSK 376/13 - dostępny na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl - w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej: "CBOSA"). Z przywołanych regulacji wynika, że wskazany raport OLAF, zarówno w poprzednim, jak i obecnie obowiązującym stanie prawnym stanowi dopuszczalny dowód w prowadzonym przez odpowiednie organy postępowaniu celnym, ukierunkowanym na przeprowadzenie kontroli zgłoszenia celnego. Z ustaleń OLAF wynika, że pusty kontener pojawił się w porcie chińskim [...] grudnia 2016 r. i [...] grudnia 2016 r. jako pełny został załadowany na statek. W dniu [...] stycznia 2017 r. przybył do portu [...] położonego na terenie [...], który opuścił [...] lutego 2017 r. Następnie [...] lutego 2017 r. kontener był w porcie [...] w [...], a [...] marca 2017 r. dotarł do [...] w [...]. Do G. przypłynął [...] marca 2017 r. Ustalenia OLAF wskazują, że na całej tej trasie z [...] do Polski towar nie był wyładowany z kontenera - kontener cały czas pozostawał ten sam. W wyniku działań śledczych dokonanych przez OLAF we współpracy z władzami Państw Członkowskich i ze wsparciem władz w [...] ustalono, że towary chińskie zostały przeładowane do magazynu w [...], tak więc był to prosty przeładunek, który nie jest uznawany przez komisję handlową jako wystarczające kryterium dla uzyskania pochodzenia. Organy słusznie zatem uznały, że cła antydumpingowe na przywozy rowerów i części rowerowych z [...] były unikane przez nieprawidłowe zadeklarowanie produktów jako mających indyjskie pochodzenie. Przestawiony wyżej stan faktyczny ustalony przez organy celne Sąd uznaje za prawidłowy, znajdujący potwierdzenie w dowodach zgromadzonych w toku postępowania. Organy celne prawidłowo wyjaśniły wszystkie istotne w sprawie okoliczności faktyczne, opierając się raporcie OLAF. Wynika z niego, że przedmiotowy towar załadowano w [...] i w tym samym kontenerze przybył do Polski. Zasadnie zatem na przywóz rowerów i części rowerowych nałożono cło antydumpingowe w wysokości 48,5%, gdyż strona zadeklarowała nieprawidłowe cło, albowiem towary pochodziły w rzeczywistości z [...], a nie z [...]. Dokumenty urzędowe sporządzone w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy władzy publicznej stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone (art. 194 § 1 o.p.). Przepis § 1 stosuje się odpowiednio do dokumentów urzędowych sporządzonych przez inne jednostki, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów uprawnione są do ich wydawania (art. 194 § 2 o.p.). Przepisy § 1 i 2 nie wyłączają możliwości przeprowadzenia dowodu przeciwko dokumentom wymienionym w tych przepisach (art. 194 § 3 o.p.). Jak wskazano w wyroku o sygn. akt I GSK 427/09 (dostępny w CBOSA) "raport Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF), na którym organ oparł swoje rozstrzygnięcie, ma charakter dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej. W istocie przepisy Rozporządzenia Nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 25 maja 1999 r. dotyczące dochodzeń prowadzonych przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF), (Dz. U. UE L z dnia 31 maja 1999 r.) stanowią, że raporty sporządzane na zakończenie prowadzonego przez Urząd dochodzenia stanowią dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym Państwa Członkowskiego, w którym istnieje potrzeba ich wykorzystania, w taki sam sposób i na takich samych warunkach jak administracyjne raporty sporządzane przez krajowych, administracyjnych kontrolerów. Podlegają one takim samym zasadom oceny, jak te mające zastosowanie do administracyjnych raportów sporządzonych przez krajowych administracyjnych kontrolerów i mają taką samą wartość jak te raporty (art. 9 ust. 1 i 2 rozporządzenia).". Sąd podziela ten pogląd. Skoro raport OLAF ma charakter dokumentu urzędowego i stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone, niezasadny był zarzut naruszenia art. 194 o.p. Raport sporządzono zgodnie z przepisami przez uprawnione organy władzy publicznej i stanowił on zagraniczny dokument urzędowy. Przedłożony przez stronę certyfikat pochodzenia towaru nie mógł w związku z tym stanowić wystarczającego przeciwdowodu. Niezasadny jest tez zarzut naruszenia art. 210 § 1 pkt 8 o.p. W zebranej dokumentacji znajduje się dokument elektroniczny świadczący o przesłaniu 3 plików poprawnie zweryfikowanych przez komponent Szafir. Z platformy ePuap wygenerowano [...] sierpnia 2021 r. informację poświadczającą czynność złożenia podpisu przez osobę posiadającą odpowiedni certyfikat (k. 181-183 akt adm.). Wobec tego Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło