I OSK 1037/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Krzysztof Sobieralski Sędziowie: Sędzia NSA Piotr Przybysz Sędzia del. WSA Arkadiusz Blewązka (spr.) Protokolant: asystent sędziego Anna Ziółkowska po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Krajowej Komisji Etycznej do Spraw Doświadczeń na Zwierzętach od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 lutego 2022 r., sygn. akt IV SA/Wa 1698/21 w sprawie ze skargi Fundacji [...] z siedzibą w W. na uchwałę Krajowej Komisji Etycznej do Spraw Doświadczeń na Zwierzętach z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] w przedmiocie wyrażenia zgody na przeprowadzenie doświadczeń na zwierzętach 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Krajowej Komisji Etycznej do Spraw Doświadczeń na Zwierzętach na rzecz Fundacji [...] z siedzibą w W. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 25 lutego 2022 r. sygn. akt IV SA/Wa 1698/21 w sprawie ze skargi Fundacji [...] z siedzibą w W. na uchwałę Krajowej Komisji Etycznej do Spraw Doświadczeń na Zwierzętach z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] w przedmiocie wyrażenia zgody na przeprowadzenie doświadczeń na zwierzętach, uchylił zaskarżoną uchwałę oraz utrzymaną nią w mocy uchwałę Lokalnej Komisji Etycznej do Spraw Doświadczeń na Zwierzętach w Poznaniu z dnia [...] lutego 2021 r., nr [...]. Powyższy wyrok zapadł w następujących okolicznościach sprawy: W dniu 21 września 2020 r. wpłynął do Lokalnej Komisji Etycznej d.s. doświadczeń na zwierzętach w Poznaniu wniosek o wyrażenie zgody na przeprowadzenie doświadczenia na zwierzętach pt. "[...]", złożony przez Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, Wydział Medycyny Weterynaryjnej i Nauk o Zwierzętach. Powyższy kurs przewidywał preparowanie z wykorzystaniem materiałów syntetycznych, roślinnych, a także nabywanie umiejętności preparowania naczyń w warunkach zachowania fizjologicznego krążenia krwi. Fundacji [...] z siedzibą w W. dopuszczona do udziału w sprawie w piśmie z 2 grudnia 2020 r. zarzuciła sprzeczność powyższego wniosku z art. 5 ust. 1 pkt 1) ustawy z dnia 15 stycznia 2015 r. o ochronie zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych lub edukacyjnych (Dz.U.2015.266 ze zm.), dalej jako "ustawa", negując zasadność prowadzenia szkolenia na zwierzętach i wniosła o odmowę udzielenia zgody wnioskodawcy. Pismem z 18 grudnia 2020 r. wnioskodawca odniósł się do ww. stanowiska Fundacji, stwierdzając brak alternatywnego działania i szkolenia mogącego zastąpić żywy model zwierzęcy. W dniu 11 stycznia 2021 r. wnioskodawca ponowił wniosek o wyrażenie zgody na przeprowadzenie doświadczenia na zwierzętach pt. "[...]". Fundacji po zapoznaniu się z aktami sprawy w piśmie z 28 stycznia 2021 r. przedstawiła stanowisko Fundacji, podtrzymując zastrzeżenia wyrażone pismem z 2 grudnia 2020 r. Uchwałą z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] Lokalna Komisja Etyczna d.s. doświadczeń na zwierzętach w Poznaniu, na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy, wyraziła zgodę na przeprowadzenie doświadczeń na zwierzętach w zakresie wniosku złożonego przez Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, Wydział Medycyny Weterynaryjnej i Nauk o Zwierzętach obejmującego ww. program pt. "[...]". Lokalna Komisja Etyczna w Poznaniu nie dopatrzyła się sprzeczności wniosku z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy. W następstwie rozpoznania odwołania od powyższej uchwały złożonego przez ww. Fundację, Krajowa Komisja Etyczna do Spraw Doświadczeń na Zwierzętach uchwałą z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] utrzymała w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu uchwały zaznaczono, że w dniu 11 stycznia 2021 r. wnioskodawca złożył skorygowany wniosek wraz z nietechnicznym streszczeniem doświadczenia, uwzględniając w nim część zarzutów Fundacji, tj. argumenty dotyczące kwestii głodzenia zwierząt i dotkliwości procedury. Ponadto, stosownie do uwag Fundacji wnioskodawca zobowiązał się wprowadzić zmiany sposobu przeprowadzania eutanazji zwierząt, po zakończeniu doświadczenia będą one skrwawione. Jednocześnie wnioskodawca zastrzegł, że nad zwierzętami będzie cały czas czuwał lekarz weterynarii, którego zadaniem będzie podawanie kolejnych dawek leków w miarę potrzeb i dbanie, by zwierzę nie cierpiało. Komisja powołała się następnie na brzmienie art. 5 ust. 1 ustawy, wskazującego trzy zasady: zasadę zastąpienia (pkt 1), zasadę ograniczenia (pkt 2), zasadę udoskonalenia (pkt 3). Odnosząc się do najistotniejszego zarzutu Fundacji, że w związku z obowiązującymi programami specjalizacji w zawodach medycznych istnieją metody alternatywne kształcenia praktycznych umiejętności lekarzy w zakresie mikrochirurgii, Komisja stwierdziła, że programy te opisują w poszczególnych modułach cele kształcenia, zakres wiedzy teoretycznej i umiejętności praktycznych, jakie w ramach modułu musi uzyskać lekarz biorący udział w stażu. Odnosząc się do tego twierdzenia Fundacji, że obecnie istnieje metoda prowadząca do osiągnięcia takich samych efektów, zakładanych przez wnioskodawcę, bez wykorzystania zwierząt, Komisja wskazała, że jedynie wykorzystanie w szkoleniu żywego organizmu pozwala na odtworzenie w warunkach szkoleniowych faktycznych sytuacji, z jakimi stykają się lekarze wykonujący zabiegi mikrochirurgiczne (krwawienie, utrzymanie drożności naczynia, postępowanie w sytuacji wykrzepiania zespolenia naczyniowego, na które wskazano w piśmie z dnia 18 grudnia 2020 r. Wykorzystanie symulatora, fantomów, czy nawet zwłok zwierzęcych, ale także ludzkich, nie odzwierciedli naturalnych, specyficznych mikrochirurgii warunków, w taki sposób aby szkolenie z użyciem takich narzędzi mogło zastąpić umiejętności nabyte dzięki szkoleniu opisanemu w przedmiotowym wniosku. Komisja podkreśliła, że szkolenie objęte wnioskiem jest skierowane do osób, które posiadają prawo wykonywania zawodu lekarza, na których spoczywa ustawowy obowiązek stałego doskonalenia zawodowego. Powyższe oznacza, że wszystkie te osoby posiadają wiedzę, umiejętności i kompetencje z zakresu chirurgii, co najmniej na poziomie wymaganym od osób, które takie prawo posiadają. Ujęty we wniosku zakres czynności wykonywanych w wykorzystaniem zwierząt rzeczywiście nie jest duży, wykorzystuje jednak umiejętności częściowo już posiadane i rozwija je. Również przywoływanie przez Fundację fragmentu uzasadnienia uchwały Komisji odnoszącej się do szkolenia z zakresu chirurgii bariatrycznej, bez uwzględnienia szczegółowej analizy i porównania stanów faktycznych oraz możliwości zastąpienia konkretnych procedur wykonywanych z wykorzystaniem zwierząt procedurami innymi, Komisja uznała za nieprzekonujące. Specyfika czynności wykonywanych przez chirurgów i stosowane przez nich odmienne techniki operacyjne (np. wideochirurgia, techniki laparoskopowe, mikrochirurgia czy chirurgia urazowa) sprawiają, że odnoszenie rozstrzygnięcia i treści ww. uchwały odnoszącej się do szkolenia z zakresu chirurgii bariatrycznej, nie może być dokonywane w sposób automatyczny. Umiejętności, jakich nabycia oczekuje się przez uczestnictwo w kursie chirurgii bariatrycznej, a szkolenie opisane w niniejszej sprawie są odmienne, a możliwości ich nabywania i kształtowania różnią się w sposób zasadniczy. Fundacja nie wskazała na istotne okoliczności, które uzasadniałyby uznanie obu ww. przypadków za analogiczne i wymagające tożsamych rozstrzygnięć. Doświadczenie opisane we wniosku złożonym w niniejszej sprawie nie budzi zastrzeżeń Komisji. Biorąc zaś pod uwagę treść wniosku z dnia 11 stycznia 2021 r. oraz wyjaśnienia wnioskodawcy przedstawione w piśmie z 18 grudnia 2021 r. Komisja uznała, że doświadczenie to spełnia kryteria dopuszczenia go do realizacji, określone w art. 47 ustawy. Komisja uznała także, że cel edukacyjny i planowane efekty tego doświadczenia uzasadniają jego przeprowadzenie, zostało ono zaplanowane zgodnie z ww. "zasadą 3R". w tym, w szczególności z zasadą zastąpienia, a stosunek szkodliwości doświadczenia do ostatecznych korzyści z niego płynących dla ludzi, zwierząt lub środowiska jest uzasadniony, Uwzględniając, że cierpienie, ból i dystres u zwierząt są uzasadnione oczekiwanym wynikiem doświadczenia oraz biorąc pod uwagę względy etyczne. Komisja podkreśliła, że nie ma obecnie możliwości odtworzenia warunków optymalnych dla przeprowadzenia szkolenia w zakresie mikrochirurgii poza żywym organizmem, a uczestnictwo w tego rodzaju kursach umożliwia lekarzom nabywanie i doskonalenie kompetencji zawodowych. Komisja dostrzegła i pozytywnie ocenia zainicjowaną przez Fundację rezygnację przez wnioskodawcę z czynności głodzenia zwierząt, co spowodowało obniżenie dotkliwości doświadczenia do minimalnej, tj. terminalnej. Biorąc pod uwagę tę okoliczność, jak również zapewnienie stałej opieki weterynaryjnej wykorzystywanym zwierzętom, Komisja uznała za zasadne uznanie, że doświadczenie w maksymalnym możliwym stopniu realizuje "zasadę 3R", również pod względem zasady udoskonalenia. Zastrzeżeń Komisji nie wzbudza także liczba zwierząt zaplanowana do wykorzystania w doświadczeniu. Powyższe pozwoliło uznać, że doświadczenie spełnia kryteria wskazane w art. 47 ust. 1 pkt 1-3 oraz 5 ustawy. Komisja nie dostrzegła także uchybień formalnych, związanych z naruszeniem art. 80 w związku z art. 77 § 1, art. 7 i art. 8 k.p.a. przez zaniechanie wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego oraz dokładnego wyjaśnienia sprawy, na co wskazywała Fundacja w odwołaniu. Komisja przyznała, że rzeczywiście postępowanie wyjaśniające mogło zostać nieco pełniej i bardziej precyzyjnie odzwierciedlone w uzasadnieniu powziętej uchwały, jednakże wobec braku wątpliwości co do zasadności przeprowadzenia przedmiotowego doświadczenia, a zatem prawidłowości rozstrzygnięcia co do meritum, Komisja nie stwierdziła wystarczających podstaw do uchylenia uchwały organu I instancji. W skardze na powyższą uchwałę Fundacja zarzuciła naruszenie prawa, w tym m.in. art. 80 w związku z art. 77 § 1, art. 7, art. 8, art. 84 § 1 i art. 101 § 3 k.p.a., a także art. 5. ust. 1 pkt 1 i art. 47 ust. 1 pkt 1, 2, 5 ustawy oraz wniosła o uchylenie obu uchwał i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Skarżąca podkreśliła, że w piśmie z dnia 4 maja 2021 r. wskazała ona metodę alternatywną, która może być wykorzystana podczas takiego szkolenia bez użycia zwierząt, do której to argumentacji organ odwoławczy nie odniósł się w uzasadnieniu uchwały. Nie wskazał w szczególności dlaczego uważa ten fakt za nieudowodniony, wręcz w ogóle pominął tę kwestię. Skarżąca zaznaczyła, iż to na organie, zgodnie z art. 33 ust. 2 w związku z art. 47 ust. 1 pkt 2 ustawy spoczywa obowiązek oceny czy doświadczenie będzie przeprowadzone zgodnie z zasadami zastąpienia, ograniczenia i udoskonalenia, w szczególności, czy planowane wyniki przeprowadzenia tego doświadczenia uzasadniają wykorzystanie w nim zwierząt. Zgodnie z art. 47 ust. 1 pkt 5 ustawy na organie spoczywa także obowiązek oceny, czy stosunek szkodliwości doświadczenia do ostatecznych korzyści z niego płynących dla ludzi, zwierząt lub środowiska jest uzasadniony, uwzględniając, czy cierpienie, ból i dystres u zwierząt są uzasadnione oczekiwanym wynikiem doświadczenia oraz biorąc pod uwagę względy etyczne. Tymczasem organy nie wykonały podstawowych czynności sprawdzających, czy istnieją metody ultymatywne, zgodne z zasadą zastąpienia, umożliwiające osiągnięcie zakładanego celu bez użycia zwierząt w bazach publikacji naukowych, takich jak P. czy G. W odpowiedzi na skargę Krajowa Komisja Etyczna wniosła o oddalenie skargi w całości. Wyrokiem z 25 lutego 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną uchwałę oraz utrzymaną nią w mocy uchwałę Lokalnej Komisji Etycznej do Spraw Doświadczeń na Zwierzętach w Poznaniu z dnia [...] lutego 2021 r., nr [...]. W uzasadnieniu Sąd I instancji stwierdził, że w niniejszej sprawie zostały naruszone wskazane w skardze przepisy art. 80 w związku z art. 7, art. 8 i art. 77 § 1 k.p.a. przez zaniechanie wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego oraz dokładnego wyjaśnienia sprawy, a także art. 107 § 3 k.p.a. przez niewskazanie w uzasadnieniu faktycznym faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, w szczególności w zakresie istnienia metod alternatywnych, bez użycia zwierząt, którymi można osiągnąć zakładane cele doświadczenia. Zdaniem Sądu I instancji rację ma Fundacja, że analiza uchwał obu instancji zawiera tylko ogólnikowe stwierdzenia o słuszności stanowiska wnioskodawcy. W uzasadnieniu rozstrzygnięć nie odniesiono się w szczegółowy sposób co do podstaw podjętych rozstrzygnięć, w szczególności nie wskazano na konkretne dowody w tym zakresie. W ocenie Sądu I instancji nie można prześledzić dokładnie toku rozumowania organów, w szczególności na jakich konkretnie dowodach, źródłach zostały oparte te rozstrzygnięcia. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła Krajowa Komisja Etyczna do Spraw Doświadczeń na Zwierzętach, zaskarżając wyrok w całości i zarzucając naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 141 § 4 p.p.s.a. przez pominięcie w uzasadnieniu wyroku stanowiska organu przedstawionego w odpowiedzi na skargę, w tym podniesionych przez organ argumentów odnoszących się do kwestii naruszenia przepisów postępowania wskazanej jako podstawa rozstrzygnięcia Sądu I instancji, jak również brak klarownych wskazań co do dalszego postępowania przy ponownym rozpatrywaniu sprawy; 2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 107 § 1, art. 80, art. 7, art. 8 i art. 77 § 1 k.p.a. przez uwzględnienie skargi mimo prawidłowego zastosowania przez organ administracyjny ww. przepisów i prawidłowe uzasadnienie zaskarżonej uchwały oraz przyjęcie, że organ administracyjny zaniechał zweryfikowania twierdzenia o istnieniu metod umożliwiających osiągnięcie celu doświadczenia bez wykorzystania zwierząt i nie odniósł się do niego, podczas gdy w zaskarżonej uchwale wykazano, dlaczego żadne metody alternatywne nie pozwolą na osiągnięcie celu doświadczenia; 3) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. przez uwzględnienie skargi mimo niewykazania, że naruszenie przez organ administracyjny wskazanych przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Na podstawie powyższych zarzutów wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Powyższe zarzuty szerzej umotywowano. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Fundacja [...] W W. wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej w całości i zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. oraz nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Odnosząc się kolejno do zarzutów kasacji należy zauważyć, iż nie jest trafny zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem uzasadnienie powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. W ramach rozpatrywania zarzutu naruszenia owego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z tej normy prawnej. O naruszeniu tego przepisu można zatem mówić w przypadku gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera jednego z ww. elementów. W skardze kasacyjnej nie podniesiono zarzutów tego rodzaju. Dodatkowo należy zauważyć, iż w doktrynie i judykaturze przyjmuje się, że wadliwość uzasadnienia wyroku, podniesiona w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., może stanowić usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej jedynie wówczas gdy to uzasadnienie nie pozwala na kontrolę kasacyjną orzeczenia. Dzieje się tak wówczas, gdy nie ma możliwości jednoznacznej rekonstrukcji podstawy rozstrzygnięcia (vide: J.P.Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. LexisNexis 2011 r., uwaga 7 do art. 141; uchwała NSA z dnia 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010/3/39; wyrok NSA z dnia 28 listopada 2011 r., I GSK 952/10; wyrok NSA z dnia 5 lipca 2017 r., I OSK 2693/15, www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). W skardze kasacyjnej również nie wskazano na tego rodzaju wadliwość. Kwestia poprawności argumentacji zaprezentowanej w wyroku sądu I instancji nie może zostać podważana na podstawie art. 141 § 4 p.p.s.a. Podobnie przepis ten nie nadaje się do oceny jakości wskazań co do dalszego postępowania. Kwestie te pozostają wynikiem wykładni i zastosowania określonych przepisów prawa, a zatem to ich naruszenie winno zostać wskazane w podstawach kasacyjnych. Nie można także doszukać się podstaw naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 107 § 1, art. 80, art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. skierowanych wobec oceny podstawy faktycznej rozstrzygnięcia sprawy. Kluczowe w tym zakresie pozostaje niewyjaśnienie kwestii związanych z realizacją przez zgłoszony "[...] (...)" zasady zastąpienia wyrażonej w art. 5 ust. 1 ustawy. Zasada "replacement", będąca częścią "zasady 3R" opisanej w ustawie, odnosi się do unikania lub minimalizowania wykorzystywania zwierząt w badaniach i eksperymentach na rzecz metod alternatywnych. Odnosząc się do tej kwestii należy zgodzić się ze skargą kasacyjną, że w zaskarżonej uchwale wskazano dlaczego organ uznał, iż żadne metody alternatywne nie pozwolą na osiągnięcie celu przedmiotowego doświadczenia. Jednak powyższe stwierdzenie nie uwzględnia w dostateczny sposób charakteru tegoż doświadczenia, co trafnie zostało zaakcentowane w skardze, a następnie zaaprobowane w zaskarżonym wyroku. Trafne jest przede wszystkim spostrzeżenie, że przedmiotowy kurs ma charakter podstawowy. Świadczy o tym zarówno fakt skierowania go do wszystkich lekarzy, jak i brak weryfikacji osiągniętych w trakcie kursu rezultatów. Elementarny charakter tego kursu nakazuje podważyć stanowisko Komisji o wszechstronnym rozważeniu podczas podejmowania zaskarżonej uchwały wszystkich okoliczności sprawy w zakresie braku alternatywnych metod zdobywania przez lekarzy doświadczenia w zakresie mikrochirurgii. Również zakres przeprowadzonego w czasie kursu szkolenia i wynikające stąd możliwe do zdobycia umiejętności, każą uznać kurs ten za podstawowy, a zdobytą wiedzę za elementarną. Trafnie wskazywała skarżąca Fundacja, iż należy zakwestionować racjonalność doskonalenia umiejętności mikrochirurgicznych z wykorzystaniem żywych organizmów, skoro do tej fazy kursu mieliby przechodzić wszyscy jego uczestnicy bez weryfikacji ich wcześniejszych umiejętności. Te zaś wynikałyby jedynie ze zdobytej w trakcie 2.5 godzinnego szkolenia wiedzy w zakresie używania narzędzi mikrochirurgicznych i wykonywania szwów mikro w rękawiczce lateksowej oraz 3,5 godzinnego szkolenia w zakresie preparowania i zespalania naczyń i nerwów na martwych modelach zwierzęcych. Przy czym jako ww. modele przewidziano jedynie serce świni, skrzydełko i nóżkę kurczaka. Tak zarysowany poziom możliwych do zdobycia umiejętności podczas przedmiotowego kursu nakazuje patrzeć na ów kurs inaczej niż na kursy przeznaczone do doskonalenia umiejętności lekarzy specjalistów z zakresu mikrochirurgii. Trafnie w tym zakresie Fundacja powołuje się na opracowanie (Studinger, R.M., Bradford, M.M., & Jackson, I.T. 2005). Microsurgical training: Is it adequate for the operating room? European Journal of Plastic Surgery, 28(2), 91-93. doi:10.1007/s00238-005-0756-9), wskazujące na wymagania teoretyczne i praktyczne formułowane wobec lekarzy mikrochirurgów. Umiejętności te możliwe są do zdobycia podczas kilkudziesięciu, a nawet kilkuset godzin treningu na modelach nieożywionych, a rezultaty tych treningów są przedmiotem ewaluacji. Tak zdobyte umiejętności w zakresie mikrochirurgii podlegają dopiero dalszemu doskonaleniu podczas doświadczeń ma żywych zwierzętach. Trafna jest zatem konkluzja, że argumentacja Komisji zaprezentowana w motywach zaskarżonej uchwały odnosi się do rozwinięcia ważnych klinicznie umiejętności, nie zaś do nauki podstaw mikrochirurgii. Taki zaś charakter ma kurs objęty wnioskiem zaakceptowanym zaskarżoną uchwałą. W takiej sytuacji zasadnie Sąd I instancji dostrzegł brak w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały przekonywujących faktów wskazujących na nieistnienie metod alternatywnych umożliwiających bez użycia żywych zwierząt osiągnięcie celów zakładanych programem przedmiotowego kursu. Twierdzenia organu o braku takich alternatywnych metod nie mogą zostać zaakceptowane, tym bardziej, że uczestnik tegoż postępowania takie metody wskazał, powołując się na publikacje naukowe w P. i G., zaś organ ich istnienia nie zweryfikował i nie podważył ich zdatności do osiągnięcia celów stawionych przez przedmiotowy kurs. Nietrafne są zatem zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 k.p.a. Wadliwie ustalenie faktów istotnych w sprawie wpływa na podstawę faktyczną jej rozstrzygnięcia, a zatem w oczywisty sposób wpływa na wynik sprawy. Nie jest także trafny zarzut naruszenia art. 8 k.p.a. Zarzut ten został sformułowany w sposób niestaranny z punktu widzenia wymagań art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Postawiony w owym przepisie wymóg przytoczenia podstaw zaskarżenia i ich uzasadnienia nie jest spełniony, gdy skarga kasacyjna zawiera wywody zmuszające Naczelny Sąd Administracyjny do domyślania się, który przepis skarżący miał na uwadze, podnosząc zarzut naruszenia prawa. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej i nie ma w związku z tym kompetencji do dokonywania za wnoszącego skargę kasacyjną wyboru, który przepis prawa został naruszony i dlaczego. Stanowi to powinność autora skargi kasacyjnej, który jest profesjonalnym pełnomocnikiem strony. Jeżeli przepis dzieli się na kilka jednostek redakcyjnej (np. paragrafy, ustępy, punkty, litery), to przez przytoczenie podstaw kasacyjnych rozumieć należy dokładne wskazanie tych przepisów prawa, które – zdaniem autora skargi kasacyjnej – zostały naruszone przez sąd wydający zaskarżone orzeczenie. Wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony gdy wskazuje ona jako naruszony konkretny przepis, z podaniem numeru konkretnej jednostki redakcyjnej przepisu. Tylko tak sprecyzowany zarzut pozwala ustalić granice zaskarżenia (vide: postanowienie SN z dnia 7 kwietnia 1997 r., III CKN 29/97, OSNC 1997/6-7/96; wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2008 r., I OSK 2034/06, www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). Jeżeli zatem art. 8 k.p.a. dzieli się na dwa paragrafy, a każdy z nich reguluje odrębne zagadnienia prawne, to zarzut kasacyjny naruszenia art. 8 k.p.a. nie nadaje się do przeprowadzenia kontroli kasacyjnej zaskarżonego wyroku. Z tych względów skarga kasacyjna jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw podlegała oddaleniu zgodnie z art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a.