I GSK 969/22
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2022-07-12
Skład orzekający: Piotr Pietrasz, Michał Kowalski, Marek Krawczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dotacja oświatowa przysługuje na ucznia, który uzyskał status słuchacza po pierwszym dniu miesiąca, jeśli uczestniczył w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu?Ratio decidendi
Dotacja oświatowa, o której mowa w art. 26 ust. 2 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, przysługuje na ucznia (słuchacza), który został do niej zapisany także po pierwszym dniu danego miesiąca, pod warunkiem, że uczeń uczestniczył w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w tym miesiącu. Przepisy ustawy nie uzależniają wypłaty dotacji od posiadania statusu słuchacza w pierwszym dniu miesiąca.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na czynność Prezydenta Miasta Rzeszowa w postaci wyliczenia i wypłaty zaniżonej kwoty dotacji oświatowej za grudzień 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie stwierdził bezskuteczność tej czynności. Prezydent Miasta Rzeszowa wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie prawa materialnego i przepisów postępowania, w tym błędną wykładnię przepisów dotyczących warunków przyznawania dotacji oświatowej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Pietrasz (spr.) Sędzia NSA Michał Kowalski Sędzia del. WSA Marek Krawczak Protokolant starszy asystent sędziego Patrycja Czubała po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2022 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Prezydenta Miasta Rzeszowa od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 10 marca 2022 r. sygn. akt I SA/Rz 57/22 w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. w Ł. na czynność Prezydenta Miasta Rzeszowa w przedmiocie wypłaty zaniżonej kwoty dotacji oświatowej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Prezydenta Miasta Rzeszowa na rzecz [...] Sp. z o.o. w Ł. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 10 marca 2022 r. sygn. akt I SA/Rz 57/22 po rozpoznaniu skargi C. Sp. z o.o. z siedzibą w Ł. na czynność Prezydenta Miasta R. w postaci wyliczenia i wypłaty zaniżonej kwoty dotacji oświatowej za miesiąc grudzień 2020 r. w pkt 1) stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności, w pkt 2) zasądził od Prezydenta Miasta R. na rzecz skarżącej C. Sp. z o.o. z siedzibą w Ł. kwotę 680 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Skargę kasacyjną wniósł Prezydent Miasta R. zaskarżając powyższy wyrok w całości.
I. Na podstawie art. 174 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.) zarzucił:
1) naruszenie prawa materialnego tj.,
- art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 27 października 2017r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz.U. z 2021 r. poz. 1930 z późn. zm., u.f.z.o.):
- § 3 ust. 1 i ust. 2 uchwały nr LII/1229/2017 Rady Miasta Rzeszowa z dnia 12 grudnia 2017 r., w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji dla przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego, oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych, szkół i placówek oświatowych prowadzonych na trenie Gminy Miasto Rzeszów przez podmioty niezaliczane do sektora finansów publicznych, trybu przeprowadzania kontroli prawidłowości ich pobrania i wykorzystania, w tym zakresu danych, które powinny być zawarte we wniosku o udzielenie dotacji i w rozliczeniu jej wykorzystania, terminu przekazania informacji o liczbie dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju, uczniów, wychowanków lub uczestników zajęć rewalidacyjno-wychowawczych oraz terminu i sposobu rozliczenia wykorzystania dotacji, a także ustalenia wysokości dotacji dla niepublicznych i szkolnych schronisk młodzieżowych, zmienioną uchwałą nr XXXVIII/786/2020 (Dz. Urz. Woj. Podkarpackiego z 2018 r. poz. 276 z późn. zm.), poprzez błędną wykładnię, tj. przyjęcie, że dotacja oświatowa powinna zostać wypłacona na osobę, która nabyła status słuchacza, niezależnie od terminu uzyskania przez nią takiego statusu,
2) naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art.146 § 1 p.p.s.a., w związku z § 3 ust. 2 uchwały nr LII/1229/2017 Rady Miasta Rzeszowa z dnia 12 grudnia 2017r., poprzez stwierdzenie bezskuteczności czynności Prezydenta Miasta R., w sytuacji, gdy Sąd uznając legalność ww. przepisu uchwały, na podstawie, którego organ dokonał wyliczenia i wypłaty dotacji, powinien oddalić skargę.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty Prezydent Miasta R. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi C. Sp. z o.o. w Ł. ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Rzeszowie. Ponadto wniósł o zasądzenie od skarżącego na rzecz organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Organ wniósł o przeprowadzenie rozprawy.
Argumentację na poparcie powyższych zarzutów skarżący kasacyjnie przedstawił w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Spółka wniosła o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa, według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 183 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej.
Według art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie został określony zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza zatem przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. Omawiany przepis ogranicza wymogi, jakie musi spełniać uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną wyłącznie do, niemającej swojego odpowiednika w art. 141 § 4 p.p.s.a., oceny zarzutów skargi kasacyjnej.
Niezasadne okazały się zarzuty naruszenia art. 26 ust. 2 u.f.z.o. oraz § 3 ust. 1 i ust. 2 uchwały nr LII/1229/2017 Rady Miasta Rzeszowa z dnia 12 grudnia 2017 r., a w konsekwencji również art. 146 § 1 p.p.s.a.
Odnosząc się do ww. zarzutów wskazać należy, że w myśl art. 26 ust. 2 u.f.z.o. – niepubliczne szkoły, w których nie jest realizowany obowiązek szkolny lub obowiązek nauki, otrzymują na każdego ucznia uczestniczącego w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu, z których uczeń nie został zwolniony na podstawie przepisów wydanych na podstawie art. 44zb ustawy o systemie oświaty, dotację z budżetu jednostki samorządu terytorialnego będącej dla tych szkół organem rejestrującym, w wysokości równej kwocie przewidzianej na takiego ucznia w części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostki samorządu terytorialnego.
Stosownie do art. 34 ust. 1 u.f.z.o. – dotacje, o których mowa w (...) art. 26 ust. 1, 2 i 8, (...) są przekazywane na rachunek bankowy przedszkola, innej formy wychowania przedszkolnego, szkoły lub placówki, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy Prawo oświatowe, lub zespołu szkół lub placówek, w 12 częściach w terminie do ostatniego dnia każdego miesiąca, z tym że części za styczeń i za grudzień są przekazywane w terminie odpowiednio do dnia 20 stycznia oraz do dnia 15 grudnia roku budżetowego; (...).
Zgodnie z art. 34 ust. 3 u.f.z.o. – jeżeli faktyczna liczba uczniów szkoły, o której mowa w art. 26 ust. 2, spełniających warunek uczestniczenia w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu, z których uczeń nie został zwolniony na podstawie przepisów wydanych na podstawie art. 44zb ustawy o systemie oświaty, jest inna niż liczba uczniów, na których zgodnie z ust. 2 przekazano część dotacji na dany miesiąc, część dotacji na następny miesiąc jest przekazywana na liczbę uczniów skorygowaną o różnicę między liczbą uczniów, na których zgodnie z ust. 2 przekazano część dotacji na dany miesiąc, a faktyczną liczbą uczniów szkoły, o której mowa w art. 26 ust. 2, spełniających warunek uczestniczenia w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu, z których uczeń nie został zwolniony na podstawie przepisów wydanych na podstawie art. 44zb ustawy o systemie oświaty.
Zgodnie z § 3 ust. 1 Uchwały Nr LII/1229/2017 Rady Miasta Rzeszowa z dnia 12 grudnia 2017 r. – w terminie do 5 dnia każdego miesiąca, dotowany składa dokument dotyczący sprawozdania z liczby (...) uczniów lub wychowanków lub uczestników zajęć rewalidacyjno – wychowawczych według stanu na pierwszy roboczy dzień miesiąca, na który udzielana jest dotacja, z uwzględnieniem liczby niepełnosprawnych (z podaniem rodzaju niepełnosprawności) oraz objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju, a także uczestników zajęć rewalidacyjno – wychowawczych.
W § 3 ust. 2 Uchwały postanowiono, że w przypadku szkół niepublicznych, w których nie jest realizowany obowiązek szkolny lub obowiązek nauki, dotowany przekazuje - nie później niż do 5 dnia każdego miesiąca oprócz sprawozdania, o którym mowa w ust. 1 również podpisany przez osobę upoważnioną dokument dotyczący sprawozdania korygującego, dotyczącego faktycznego uczestnictwa uczniów w obowiązkowych zajęciach edukacyjnych, według stanu za miesiąc poprzedzający miesiąc na który udzielana jest dotacja.
Mając na uwadze powyższe unormowania, wskazać należy, że z art. 26 ust. 2 u.f.z.o. jednoznacznie wynika, że otrzymanie dotacji na ucznia uwarunkowane jest jego uczestnictwem w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych. O tym, czy danej szkole przysługuje dotacja przesądza więc to, czy dana osoba jest uczniem i czy spełniła w danym miesiącu (tu w grudniu 2020 r.) warunek w postaci uczestnictwa w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych. Przy czym z powyższych przepisów nie wynika, wbrew ocenie organu, aby taki uczeń (słuchacz) musiał posiadać status ucznia na pierwszy dzień danego miesiąca. W takiej sytuacji dochodziłoby bowiem do niedopuszczalnej sytuacji, w której organ prowadzący szkołę, byłby pozbawiony dotacji na ucznia zapisanego do szkoły po pierwszym dniu danego miesiąca i uczestniczącym w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych tego miesiąca.
Reasumując powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że dotacja oświatowa o jakiej mowa w art. 26 ust. 2 u.f.z.o., przysługuje organowi prowadzącemu szkołę na ucznia (słuchacza), który został do niej zapisany także po pierwszym dniu danego miesiąca, pod warunkiem, że uczeń uczestniczył w co najmniej 50% obowiązkowych edukacyjnych zajęć w tym miesiącu. Zauważyć wypada, że przepisy ustawy nie uzależniają kwestii wypłaty dotacji od posiadania statusu słuchacza w pierwszym dniu miesiąca, co oznacza, iż dotacja winna być wypłacona na każdego słuchacza, który spełnił ustawowe warunki do otrzymania dotacji oświatowej niezależnie od terminu uzyskania przez niego statusu słuchacza. Powyższego warunku ustawowego nie zmienia treść uchwały zawarta w § 3 ust. 1 i 2 Uchwały Nr LII/1229/2017 Rady Miasta Rzeszowa z dnia 12 grudnia 2017 r. wskazująca jedynie na obowiązki dotowanego w zakresie składania dokumentów dotyczących sprawozdań z liczby uczniów według stanu na pierwszy roboczy dzień miesiąca, na który udzielana jest dotacja oraz sprawozdań korygujących dotyczących faktycznego uczestnictwa uczniów w obowiązkowych zajęciach edukacyjnych według stanu za miesiąc poprzedzający miesiąc, na który udzielana jest dotacja.
W tej sytuacji postawiony przez Skarżący kasacyjnie organ w środku prawnym zarzut błędnej wykładni art. 26 ust. 2 u.f.z.o. oraz § 3 ust. 1 i 2 Uchwały okazał się nieusprawiedliwiony.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. z pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2018 r. poz. 265).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło