I OZ 448/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Niczyporuk po rozpoznaniu w dniu 4 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2022 r., sygn. akt I SA/Wa 129/22, w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi Z. S. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] listopada 2021 r., nr: [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 12 kwietnia 2022 r., sygn. akt I SA/Wa 129/22, odrzucił skargę Z. S. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] listopada 2021 r., nr: [...], w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty. Postanowienie to zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Z. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 stycznia 2022 r., sygn. akt I SA/Wa 129/22, Z. S. został wezwany do uiszczenia, w terminie 7 dni, wpisu sądowego od wniesionej skargi, poinformowany o sposobie jego uiszczenia, a także pouczony o skutkach niedokonania żądanej czynności. Wezwanie do uiszczenia wpisu zostało doręczone skarżącemu w dniu 25 lutego 2022 r. Termin do uiszczenia wpisu od skargi upłynął zatem w dniu 4 marca 2022 r. Jak wynika z notatki urzędowej pracownika sekretariatu Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w rejestrze opłat sądowych stwierdzono na dzień 29 marca 2022 r. brak wpisu w niniejszej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, iż skarga podlegała odrzuceniu. Stosownie do treści art. 230 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, powoływanej dalej jako p.p.s.a.) od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismem takim jest między innymi skarga (art. 230 § 2). Stosownie do treści art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Sąd zauważył, że w niniejszej sprawie pomimo prawidłowego wezwania i upływu wyznaczonego terminu nie uiszczono należnego wpisu sądowego, co stanowi obligatoryjną przesłankę do odrzucenia skargi przez Sąd. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji. Zażalenie na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu wywiódł Z. S. zaskarżając je w całości, wnosząc o jego uchylenie i przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu w kwocie 200 zł. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Do zadań sądu pierwszej instancji po wpłynięciu środka odwoławczego należy zbadanie czy środek odwoławczy odpowiada wymogom formalnym, a także czy został uiszczony wpis. W razie potrzeby ten Sąd wzywa do usunięcia braków formalnych i uiszczenia wpisu. Jeśli zaś wskazane uchybienia nie zostaną w wyznaczonym terminie usunięte, albo z innych względów środek odwoławczy jest niedopuszczalny czy też wniesiony po terminie, sąd pierwszej instancji decyduje o jego odrzuceniu. Na takie postanowienia, na podstawie art. 194 § 1 pkt 7 i 8 p.p.s.a., przysługują zażalenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Dlatego też wstępna, formalna kontrola sprawowana przez sąd pierwszej instancji nie zamyka stronie drogi do sądu drugiej instancji. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 stycznia 2005 r., sygn. akt FZ 505/04) W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że żalący został prawidłowo wezwany do uiszczenia wpisu sądowego doręczonymi w dniu 26 maja 2022 r. zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału I z dnia 21 stycznia 2022 r. wzywającym, na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), Z. S. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] listopada 2021 r., nr [...] w kwocie 200 (dwieście) złotych, stosownie do § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193). Jednocześnie, został prawidłowo pouczony o rygorze niezastosowania się do wezwania. Skarżący w zakreślonym przez Sąd terminie nie sprostał powyższemu. Należy wyjaśnić, iż powoływane przez żalącego okoliczności w zasadzie odnoszą się do wniosku w przedmiocie przywrócenia terminu. Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że na zasadzie art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w związku z czym wniosek ten winien być rozpoznany przez Sąd I instancji, tym samym Sąd odwoławczy bada jedynie prawidłowość wydania postanowienia w przedmiocie odrzucenia skargi, przy czym żalący nie podniósł żadnych zarzutów, które mogłyby podważyć zasadność zaskarżonego orzeczenia. Nieuiszczenie wpisu jest szczególnym rodzajem braku formalnego skargi, który powstaje nie z datą jej wniesienia, lecz dopiero gdy skarżący, pomimo wezwania, nie uiści wpisu we wskazanym przez sąd terminie. Z tego powodu samodzielną podstawą do odrzucenia skargi w przypadku nieuiszczenia wpisu sądowego jest art. 220 § 3 p.p.s.a., stanowiącym lex specialis wobec art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., wobec czego, skarga, od której pomimo prawidłowego wezwania w terminie nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu. Z tych też względów przytoczone w zażaleniu okoliczności należy uznać za nietrafne. Mając na powyższe uwadze, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.