I SA/Gd 205/22
WyrokWSA w Gdańsku2022-04-20
Skład orzekający: Irena Wesołowska, Marek Kraus, Krzysztof Przasnyski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak powiadomienia właściciela nieruchomości przez podmiot odbierający odpady komunalne o niedopełnieniu obowiązku selektywnego zbierania odpadów, stanowi przesłankę do uchylenia decyzji o nałożeniu podwyższonej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi?Ratio decidendi
Brak powiadomienia właściciela nieruchomości przez podmiot odbierający odpady komunalne o niedopełnieniu obowiązku selektywnego zbierania odpadów, zgodnie z art. 6ka ust. 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, jest przesłanką negatywną, która uniemożliwia organowi wszczęcie postępowania i wydanie decyzji o nałożeniu podwyższonej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego nie jest równoznaczne z takim powiadomieniem.Stan faktyczny
Spółdzielnia została obciążona podwyższoną opłatą za gospodarowanie odpadami komunalnymi z powodu stwierdzenia przez firmę odbierającą odpady nieprawidłowej segregacji w miesiącu. Spółdzielnia kwestionowała decyzję, argumentując, że nie została powiadomiona o nieprawidłowościach przez firmę odbierającą odpady, co stanowiło naruszenie art. 6ka ust. 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Organy administracji uznały, że zawiadomienie o wszczęciu postępowania było wystarczające do spełnienia obowiązku informacyjnego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta, zasądzając od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Irena Wesołowska Sędziowie: Sędzia WSA Marek Kraus (spr.) Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi A w na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 grudnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia 7 września 2021 r., nr [....] , 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w na rzecz strony skarżącej kwotę 198 (słownie: sto dziewięćdziesiąt osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
1. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] 2021 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G. (dalej jako "SKO" lub "organ drugiej instancji"), działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm., dalej jako "O.p."), art. 6ka ust. 3 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2021 r., poz. 888 ze zm., dalej jako "u.c.p.g.") oraz uchwały Rady Miasta G. nr XVI/548/20 z dnia 29 stycznia 2020 r. w sprawie metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawek tej opłaty (Dziennik Urzędowy Województwa Pomorskiego z 2020 r., Nr 1057, dalej jako "uchwała Rady Miasta"), po rozpatrzeniu odwołania A. w G. (dalej jako "Skarżąca" lub "Spółdzielnia") od decyzji Prezydenta Miasta G. (dalej jako "Prezydent Miasta" lub "organ pierwszej instancji") z dnia [...] 2021 r., w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na nieruchomości położonej w G., przy ul. [...] za miesiąc [...] 2021 r. w wysokości 4 942,50 zł, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
2. Rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego i prawnego sprawy:
2.1. Prezydent Miasta postanowieniem z dnia [...] 2022 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie wydania decyzji określającej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, obowiązującej za miesiąc [...] 2021 r., dla nieruchomości położonej w G. przy ul. [...].
Decyzją z dnia [...] 2021 r. Prezydent Miasta określił Spółdzielni dla ww. nieruchomości wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za miesiąc [...] 2021 r. w kwocie 4 942,50 zł.
W uzasadnieniu ww. decyzji organ pierwszej instancji wyjaśnił, że zgodnie z powiadomieniami z dnia; [...] 2021 r., [...] 2021 r., [...] 2021 r. i [...] 2021 r. podmiot odbierający odpady komunalne, tj. B. ( dalej jako ,,Przedsiębiorstwo") stwierdził, że na ww. nieruchomości w pojemniku w kolorze brązowym przeznaczonym na odpady bio znajdowały się odpady plastikowe i pozostałości po segregacji, a także w pojemniku o kolorze zielonym, przeznaczonym na odpady szklane, znajdowały się pozostałości po segregacji, tworzywa sztuczne i odpady papierowe. Na potwierdzenie powyższego do organu przekazano dokumentację zdjęciową. Prezydent Miasta powołał treść wybranych przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz uchwały Rady Miasta i w związku z niewypełnieniem na ww. nieruchomości w miesiącu [...] 2021 r. obowiązku zbierania odpadów komunalnych w sposób selektywny określił wysokość podwyższonej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Następnie organ pierwszej instancji wyjaśnił, jak została obliczona wysokość opłaty, wskazując że stanowi sumę iloczynów gospodarstw domowych wskazanych w deklaracji o wysokości miesięcznej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, obejmującej przedmiotową nieruchomość oraz stawki opłaty podwyższonej.
Organ zauważył również, że Skarżąca po zapoznaniu się z aktami sprawy wniosła w dniu [...] 2021 r. pismo, w którym przedstawiła swoją opinię odnośnie zasad wykonywania kontroli oraz jakości wykonanych zdjęć przez firmę wywozową.
Organ pierwszej instancji podkreślił, że materiał dowodowy stanowi przekazany przez Przedsiębiorstwo raport, a nie jedynie materiał zdjęciowy. Raport zawiera informacje co do miejsca, czasu, identyfikacji pojazdu, z którego zgłoszono nieprawidłowości, a także zdjęcia fotograficzne potwierdzające niedopełnienie obowiązku segregacji. Organ poinformował, że w związku ze wskazaną przez Spółdzielnię kwestią korzystania z pergoli śmietnikowej również przez mieszkańców innego budynku przy ul. [...], firma wywozowa poinformowała, że dla tego budynku przypisana jest oddzielna pergola śmietnikowa.
2.2. Pismem z dnia [...] 2021 r. Spółdzielnia złożyła odwołanie od ww. decyzji organu pierwszej instancji, wnosząc o odstąpienie od niesłusznie wydanej przez Prezydenta Miasta decyzji.
W odwołaniu Spółdzielnia podniosła, że wszczęcie postępowania powinno być każdorazowo poprzedzone pismem upominawczym, aby mogła zobligować mieszkańców do przestrzegania zasad selektywnego gromadzenia odpadów. Spółdzielnia wskazała, że zgodnie z art. 6ka ust. 1 u.c.p.g. podmiot odbierający odpady komunalne, przyjmując odpady niesegregowane, powinien powiadamiać o tym fakcie oprócz Prezydenta Miasta, również właściciela nieruchomości.
2.3. Decyzją z dnia [...] 2021 r. SKO utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ drugiej instancji powołał przepisy art. 6ka ust. 1 i 3 u.c.p.g. i wyjaśnił, że konsekwencją nieselektywnego gromadzenia odpadów jest konieczność poniesienia podwyższonych opłat za ich odbiór. W niniejszej sprawie kluczowe znaczenie ma norma prawna zawarta w art. 6ka ust. 3 u.c.p.g., stanowiąca podstawę określenia w drodze decyzji wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za miesiąc lub miesiące, w których nie dopełniono obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, stosując wysokość stawki opłaty podwyższonej, o której mowa w art. 6k ust. 3 ustawy.
W ocenie SKO ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że w punkcie gromadzenia odpadów przy ul. [...] w G. w miesiącu [...] 2021 r. odpady nie były gromadzone w sposób selektywny. Dokumentacja fotograficzna wykonana przez firmę zajmującą się odbiorem odpadów, wskazuje że w sfotografowanych pojemnikach znajdowały się odpady różnych frakcji. Raporty sporządzone przez odbiorcę odpadów, do których dołączono fotografie, wskazują ponadto przy jakiej ulicy zostały wykonane, każde ze zdjęć zostało opisane w raporcie wraz z podaniem dokładnej lokalizacji pojemnika.
W świetle powyższego zdaniem SKO nie ma jakichkolwiek wątpliwości, że materiał fotograficzny odnosi się do punktu gromadzenia odpadów znajdujący się przy ul. [...] w G., z którego korzystają mieszkańcy bloku nr [...] i [...].
W sprawie zaistniały więc przesłanki do określenia Skarżącej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w podwyższonej wysokości za miesiąc, w którym stwierdzono brak wykonania obowiązku selektywnej zbiórki odpadów.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy wskazał, że selektywne gromadzenie odpadów jest obowiązkiem prawnym, w związku z czym wszyscy muszą się do niego stosować niezależnie od tego, czy organ administracji poinformuje o niewykonywaniu tego obowiązku przez zobowiązanego. Konsekwencją prawną nieselektywnego zbierania odpadów jest konieczność uiszczenia opłaty podwyższonej.
SKO wskazało, że przepis art. 6ka ust. 1 u.c.p.g. określa jak ma zachować się odbiorca odpadów komunalnych gdy stwierdzi, że nie są one gromadzone w sposób selektywny. Przepis nakazuje odbiorcy odebrać takie odpady jako zmieszane, a także powiadomić właściciela nieruchomości o nieprawidłowym gromadzeniu odpadów. Organ podkreślił, że art. 6ka ust.1 u.c.p.g. nie przewiduje formy, terminu, ani skutków braku powiadomienia o stwierdzonej niewłaściwej segregacji. Zdaniem organu odwoławczego dopuszczalne jest zatem poinformowanie właścicieli w każdej formie, która zapewnia zapoznanie się z informacją. W niniejszej sprawie za powiadomienie można uznać zawiadomienie o wszczęciu postępowania, w którym wskazuje się, że w związku z niewłaściwą segregacją podmiot odbierający odpady komunalne odebrał je jako zmieszane. W ocenie SKO obowiązek informacyjny w niniejszej sprawie został zatem spełniony.
W świetle powyższych okoliczności w ocenie organu drugiej instancji brak jest jakichkolwiek powodów, dla których decyzja określająca Spółdzielni opłatę podwyższoną za brak segregacji odpadów miałaby zostać uznana za nieprawidłową.
Zdaniem SKO organ pierwszej instancji prawidłowo określił wysokość miesięcznej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi stosując wysokość stawki opłaty podwyższonej, o której mowa w art. 6k ust. 3 u.c.p.g. Stawki opłaty podwyższonej określa uchwała Rady Miasta G. z dnia 29 stycznia 2020 r. SKO wyjaśniło, że ustawa nie przewiduje możliwości miarkowania wysokości opłaty w zależności od stopnia naruszenia, czy częstotliwości niewykonania obowiązku segregacji odpadów.
3. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, Skarżąca zaskarżyła decyzję SKO z dnia [...] 2021 r. w całości, zarzucając jej:
1) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 122 w zw. z art. 180 § 1, w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 191 O.p., poprzez brak podjęcia przez organ wszelkich czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz dowolną ocenę przez organ materiału dowodowego, skutkującą błędem w ustaleniach faktycznych polegającym na przyjęciu, że zawiadomienie o wszczęciu postepowania jest równoznaczne z powiadomieniem o nieprawidłowym gromadzeniu odpadów przez odbiorcę odpadów, podczas gdy z prawidłowej oceny materiału dowodowego wynika, że odbiorca odpadów nie dopełnił ustawowego obowiązku polegającego na powiadomieniu właściciela o gromadzeniu odpadów w sposób selektywny,
2) naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj.:
- art. 6ka ust. 1 u.c.p.g., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że Skarżąca została powiadomiona o niedopełnieniu obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, podczas gdy podmiot odbierający odpady nie wypełnił obowiązku informacyjnego i nie powiadomił w żaden sposób Skarżącej o niedopełnieniu selektywnego zbierania odpadów,
- art. 6ka ust. 2 i 3 u.c.p.g. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że organ pierwszej instancji był uprawniony do wszczęcia postępowania i wydania decyzji, podczas gdy brak powiadomienia Skarżącej o niedopełnieniu obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych stanowi brak spełnienia przesłanek ustawowych wynikających z przedmiotowej ustawy.
3) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 233 § 1 pkt 1 O.p. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji w sytuacji, gdy organ odwoławczy na podstawie art. 233 § 1 pkt 2a O.p. winien był zaskarżoną decyzję uchylić w całości i umorzyć postępowanie w sprawie, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe zarzuty na uwadze Skarżąca wniosła o;
- uchylenie zaskarżonej decyzji SKO w całości oraz rozważenia przez Sąd uchylenia decyzji jej poprzedzającej Prezydenta Miasta G. z dnia [...] 2021 r.,
- ewentualnie, uchylenie zaskarżonej decyzji SKO w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
- zasądzenie na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania,
- rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
W uzasadnieniu skargi Spółdzielnia powołując treść art. 6ka ust. 1 u.c.p.g., wskazała na wynikający z tego przepisu obowiązek spoczywający na podmiocie odbierającym odpady komunalne jako niesegregowane powiadamia o tym wójta, burmistrza lub prezydenta miasta oraz właściciela nieruchomości. W przedmiotowej sprawie podmiot odbierający odpady komunalne nie powiadomił Skarżącej o niedopełnieniu obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, pomimo stwierdzenia braku segregacji odpadów. Skarżąca powzięła wiedzę na ten temat dopiero po otrzymaniu postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] 2021 r. w przedmiocie wszczęcia postępowania. Skarżąca zarzuciła SKO, że organ ten nie podjął wszelkich czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, ponieważ nie przeprowadzono dowodu z umowy zawartej pomiędzy Prezydentem Miasta, a Przedsiębiorstwem. Spółdzielnia podkreśliła, że zgodnie z art. 6f ust. 1a u.c.p.g. umowa powinna określać szczegółowy sposób postępowania w przypadku stwierdzenia nieselektywnego zbierania odpadów.
Prezydent Miasta nie odniósł się w uzasadnieniu decyzji do umowy i nie wskazał szczegółowego sposobu postępowania w przypadku stwierdzenia nieselektywnego zbierania odpadów, a zatem przeprowadzenie przedmiotowego dowodu było konieczne dla wykazania prawidłowości postępowania przez podmiot odbierający odpady w zakresie obowiązku informacyjnego. Ponadto organ odwoławczy nie zażądał wyjaśnień ze strony podmiotu odbierającego odpady w odniesieniu do braku informowania właściciela o nieselektywnym zbieraniu odpadów.
Spółdzielnia zarzuciła, że SKO stwierdzając, że obowiązek informacyjny w sprawie został spełniony naruszyło prawo materialne, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 6ka ust. 1 u.c.p.g., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że Skarżąca została powiadomiona o niedopełnieniu obowiązku zbierania odpadów komunalnych, podczas gdy podmiot odbierający odpady nie wypełnił obowiązku informacyjnego i nie powiadomił w żaden sposób Skarżącej o niedopełnieniu przedmiotowego obowiązku.
W rezultacie brak jakiejkolwiek informacji o niedopełnieniu obowiązku selektywnego zbierania odpadów spowodował pogorszenie sytuacji Skarżącej w odniesieniu do innych właścicieli, a Skarżąca nie mogła w żaden sposób poinformować mieszkańców, którzy segregują odpady o nieprawidłowościach.
Na poparcie prezentowanego stanowiska w zakresie obowiązku informacyjnego o niedopełnieniu selektywnego zbierania odpadów Skarżąca powołała wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 21 września 2021 r., sygn. akt I SA/Gd 761/21.
Na marginesie Skarżąca podniosła, iż z treści uzasadnienia projektu ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw wynika, że niedopełnienie obowiązku selektywnego zbierania odpadów dotyczy tych właścicieli nieruchomości, którzy nie chcą selektywnie zbierać odpadów i np. notorycznie w pojemnikach na odpady zmieszane umieszczają odpady, które powinny być gromadzone selektywnie. Nie dotyczy natomiast sytuacji, gdy w wyniku pomyłki o charakterze incydentalnym dany odpad zostanie zdeponowany do nieodpowiedniego pojemnika. Wobec czego zdaniem Skarżącej brak powiadomienia o niedopełnieniu obowiązku selektywnego gromadzenia odpadów pozbawił ją możliwości unikania pomyłek przy segregacji odpadów.
Zdaniem Skarżącej organ drugiej instancji naruszył prawo materialne, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 6ka ust. 2 i 3 u.c.p.g. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że organ pierwszej instancji był uprawniony do wszczęcia postępowania i wydania decyzji, podczas gdy brak powiadomienia Skarżącej o niedopełnieniu obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych stanowi brak spełnienia przesłanek wynikających z przedmiotowej ustawy.
W ocenie Spółdzielni decyzja oraz argumentacja SKO narusza prawa strony, bowiem w sposób nieprawidłowy uznano, że zawiadomienie o wszczęciu postępowania jest równoznaczne z zawiadomieniem, o którym mowa w art. 6ka ust. 1 u.c.p.g.
4. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Odnosząc się do zarzutów podnoszonych przez Skarżącą organ odwoławczy stwierdził, że art. 6ka ust. 1 u.p.c.g. nie przewiduje formy, terminu, ani skutków braku powiadomienia o stwierdzonej niewłaściwej segregacji. Zdaniem organu odwoławczego dopuszczalne jest zatem poinformowanie właścicieli w każdej formie, która zapewnia zapoznanie się z informacją. W niniejszej sprawie za powiadomienie można uznać zawiadomienie o wszczęciu postępowania, w którym wskazuje się, że w związku z niewłaściwą segregacją podmiot odbierający odpady komunalne odebrał je jako zmieszane. W ocenie SKO obowiązek informacyjny w niniejszej sprawie został zatem spełniony.
Ponadto SKO odnosząc się do stanowiska strony co do warunku notoryjnego braku selektywnej zbiórki odpadów zwróciło uwagę, że w niniejszej sprawie brak wykonania obowiązku selektywnej zbiórki był ewidentny i stwierdzony kilkukrotnie, co potwierdza zebrany materiał dowodowy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
5.1. Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
5.2. Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.
W wyniku takiej kontroli decyzja podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.).
Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Na podstawie art. 135 p.p.s.a. Sąd stosuje także środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Ponadto, w myśl art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy.
Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, w trybie uproszczonym, Sąd stwierdził naruszenia prawa, które skutkowały koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji SKO oraz poprzedzającej jej decyzji Prezydenta Miasta.
5.3. Istota sporu w rozpatrywanej sprawie sprowadza się do oceny prawidłowości określenia skarżącej Spółdzielni opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z zastosowaniem stawek w podwyższonej wysokości, ze względu na niedopełnienie obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych.
Zdaniem organów obu instancji ze względu na stwierdzone przez podmiot zbierający odpady przypadki braku segregacji odpadów w miesiącu [...] 2021 r. Skarżąca jako właściciel nieruchomości położonej w G. przy ul. [...] zobowiązana jest na podstawie art. 6ka ust. 3 u.c.p.g. do uiszczenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi według stawki podwyższonej.
Natomiast zdaniem strony skarżącej brak zawiadomienia Spółdzielni jako właściciela nieruchomości, przez podmiot zbierający odpady o fakcie nieprawidłowej segregacji nie pozwala organom określenia podwyższonej stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
W ocenie Sądu w tak zaistniałym sporze rację należy przyznać stronie skarżącej, bowiem brak stwierdzenia spełnienia przesłanki zawiadomienia właściciela nieruchomości przez podmiot odbierający odpady komunalne o fakcie niedopełnienia obowiązku selektywnego zbierania odpadów nie uprawnia do określenia opłaty z uwzględnieniem stawki podwyższonej.
5.4. Na wstępie należy wyjaśnić, że w myśl art. 6ka ust. 1 u.c.p.g. w przypadku niedopełnienia przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych podmiot odbierający odpady komunalne przyjmuje je jako niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne i powiadamia o tym wójta, burmistrza lub prezydenta miasta oraz właściciela nieruchomości. Jak stanowi art. 6ka ust. 2 ww. ustawy, wójt, burmistrz lub prezydent miasta na podstawie powiadomienia, o którym mowa w ust. 1, wszczyna postępowanie w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Zgodnie natomiast z art. 6ka ust. 3 u.c.p.g., wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za miesiąc lub miesiące, a w przypadku nieruchomości, o których mowa w art. 6j ust. 3b, za rok, w których nie dopełniono obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, stosując wysokość stawki opłaty podwyższonej, o której mowa w art. 6k ust. 3.
Zgodnie natomiast z § 2 ust. 2 uchwały Rady Miasta, wydanej na podstawie m.in. upoważnienia ustawowego zawartego w art. 6k ust. 3 u.c.p.g., ustala się stawki opłaty podwyższonej za gospodarowanie odpadami komunalnymi, jeżeli właściciel nieruchomości nie wypełnia obowiązku zbierania odpadów komunalnych w sposób selektywny, we wskazanej w tym przepisie wysokości, zależnej od powierzchni lokalu mieszkalnego zajmowanego przez gospodarstwo domowe.
Powołany art. 6ka u.c.p.g. określa więc konsekwencje niedopełnienia przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych. Obowiązek powyższy wynika z art. 5 ust. 1 pkt 3 u.c.p.g., zgodnie z którym właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez zbieranie w sposób selektywny powstałych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych zgodnie z wymaganiami określonymi w regulaminie oraz sposobem określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 4a ust. 1 u.c.p.g.
Pojęcie selektywnej zbiórki odpadków komunalnych, kluczowe dla określenia istoty obowiązku, o którym mowa w art. 6ka u.c.p.g., należy interpretować z uwzględnieniem art. 3 ust. 1 pkt 7 i 24 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. z 2020 r., poz. 797 ze zm.). Odpadami komunalnymi są odpady powstające w gospodarstwach domowych (z wyłączeniem pojazdów wycofanych z eksploatacji) oraz odpady niezawierające odpadów niebezpiecznych pochodzące od innych wytwórców odpadów, które ze względu na swój charakter lub skład są podobne do odpadów powstających w gospodarstwach domowych. Selektywne zbieranie odpadów polega z kolei na ich zbieraniu, w ramach którego dany strumień odpadów, w celu ułatwienia specyficznego przetwarzania, obejmuje jedynie odpady charakteryzujące się takimi samymi właściwościami i takimi samymi cechami. Niedopełnienie przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych polega na nieumieszczeniu odpadów w urządzeniach (pojemnikach lub workach) przeznaczonych na zbieranie frakcji, do której należą, a więc na mieszaniu odpadów podlegających selektywnej zbiórce.
5.5. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że w art. 6ka ust. 1 u.c.p.g. zawarto przesłanki warunkujące wydanie przez organ decyzji określającej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres, w którym nie dopełniono obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, stosując wysokość stawki opłaty podwyższonej.
Pierwszą z przesłanek uzasadniających wydanie ww. decyzji jest niedopełnienie przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych. Na podstawie zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, w tym dokumentacji fotograficznej, wskazać należy, że powyższa przesłanka została spełniona. Podmiot wykonujący usługi odbioru odpadów komunalnych ze wskazanej nieruchomości, stanowiącej własność Skarżącej stwierdził i udokumentował nieselektywne zbieranie odpadów – w pojemniku przeznaczonym na odpady bio znajdowały się odpady plastikowe i elementy papierowe, a także w pojemniku przeznaczonym na odpady szklane znajdowały się odpady plastikowe.
Zaznaczyć przy tym należy, że jednorazowe uchybienie obowiązkowi selektywnej zbiórki odpadów nie uzasadnia określenia stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w podwyższonej wysokości. Konieczne jest bowiem ustalenie, że nieprawidłowości w segregacji odpadów miały miejsce wielokrotnie ( por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku; z dnia 29 września 2021 r. sygn. akt I SA/Gd 755/21; z dnia 12 października 2021 r. sygn. akt I SA/Gd 722/21, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej jako "CBOSA") ).
Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podzielając prezentowany w powołanych orzeczeniach pogląd, że jednorazowe uchybienie obowiązkowi selektywnej zbiórki odpadów nie uzasadnia określenia stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w podwyższonej wysokości, stwierdza że w niniejszej sprawie powyższa przesłanka uchybienia obowiązkowi selektywnej zbiórki odpadów została spełniona. Z zebranego materiału dowodowego wynika bowiem, że niedopełnienie przez Spółdzielnię obowiązku selektywnego zbierania odpadów w miesiącu [...] 2021 r. zostało stwierdzone przez podmiot odbierający odpady kilkakrotnie tj. w dniach: [...] 2021 r., [...] 2021 r., [...] 2021 r. i [...] 2021 r. Tym samym uchybienie obowiązkowi selektywnego zbierania odpadów komunalnych na nieruchomości Skarżącej nie miało charakteru incydentalnego, a wystąpiło wielokrotnie.
5.6. Kolejną przesłanką wymienioną w art. 6ka ust. 1 u.c.p.g. warunkującą określenie przez organ w drodze decyzji opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z zastosowaniem wysokości stawki opłaty podwyższonej na podstawie art. 6ka ust. 3 u.c.p.g., jest powiadomienie przez podmiot odbierający odpady komunalne wójta, burmistrza lub prezydenta oraz właściciela nieruchomości o niedopełnieniu przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych.
Jak wynika z akt niniejszej sprawy, podmiot odbierający odpady powiadomił Prezydenta Miasta o stwierdzonych nieprawidłowościach w zakresie selektywnego zbierania odpadów, w dniach: [...] 2021 r., [...] 2021 r., [...] 2021 r. i [...] 2021 r. Niemniej jednak, jak podnosi Skarżąca, firma odbierająca odpady nie powiadomiła o nieprawidłowej segregacji odpadów właściciela nieruchomości.
Powiadomienie właściciela nieruchomości o naruszeniu obowiązku selektywnego zbierania odpadów przez podmiot odbierający odpady komunalne jest jedną z przesłanek wymienionych w art. 6ka ust. 1 u.c.p.g., które to przesłanki muszą zostać spełnione łącznie, by możliwe było określenie przez organ w drodze decyzji opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z zastosowaniem stawki w podwyższonej wysokości.
Z treści art. 6ka ust. 1 u.c.p.g., wynika jednoznacznie, iż w przypadku niedopełnienia przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych ustawodawca nałożył na podmiot odbierający odpady komunalne obowiązek zarówno odbioru takich odpadów jako niesegregowanych ( zmieszanych ) jak i powiadomienia o tym wójta, burmistrza lub prezydenta miasta oraz właściciela nieruchomości.
Natomiast zgodnie z art. 6ka ust. 2 u.c.p.g., organ na podstawie powiadomienia, o którym mowa w ust. 1, wszczyna postępowanie w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Dalej w myśl powołanego powyżej art. 6ka ust. 3 u.c.p.g. organ określa w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za wskazane w tym przepisie okresy, w których nie dopełniono obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, stosując wysokość stawki opłaty podwyższonej, o której mowa w art. 6k ust. 3.
Zatem z powołanej regulacji wynika, że warunkiem wszczęcia przez organ postępowania na podstawie art. 6ka ust. 2 u.c.p.g., a następnie wydania decyzji, o której mowa w art. 6ka ust. 3 u.c.p.g. jest m.in. spełnienie przesłanki powiadomienia przez podmiot dokonujący odbioru odpadów komunalnych zarówno organu jak i właściciela nieruchomości o niedopełnieniu obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych.
Natomiast argumentacja organu, że brak wskazania w art. 6ka ust. 1 u.p.c.g. formy, terminu oraz skutków braku powiadomienia przez podmiot odbierający odpady pozwala na przyjęcie, że spełnieniem tego warunku jest zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego nie zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z powołanego przepisu ustawodawca wyraźnie nałożył na podmiot odbierający odpady obowiązek powiadomienia zarówno organu jak i właściciela nieruchomości o przypadku niedopełnienia przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, co następnie stanowi przesłankę wszczęcia przez organ postępowania na podstawie art. 6ka ust. 2 u.c.p.g. Zatem zawiadomienie strony przez organ o wszczęciu postępowania administracyjnego nie stanowi spełnienie obowiązku nałożonego na podmiot odbierający odpady, a wynikający z art. 6ka ust. 1 u.c.p.g.
Mając na uwadze powyższe, uznanie przez SKO, że spełnieniem warunku zawiadomienia Spółdzielni o nieprawidłowościach w zakresie selektywnego zbierania odpadów w niniejszej sprawie, jest zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie określenia wysokości opłat jest nieprawidłowe i stanowi o błędnej wykładni przepisu art. 6ka ust. 1 u.c.p.g.
W rezultacie błędnej wykładni powołanego przepisu art. 6ka ust. 1 u.c.p.g., organ nieprawidłowo zastosował art. 6ka ust. 2 i 3 u.c.p.g. uznając, że zawiadomienie o wszczęciu postępowania, poprzez doręczenie postanowienia organu spełnia wskazaną przesłankę z art. 6ka ust. 1 u.c.p.g.
W ocenie Sądu powiadomienie przez podmiot odbierający odpady komunalne właściciela nieruchomości o niedopełnieniu obowiązku selektywnego zbierania odpadów jest wynikającą wprost z przepisu art. 6ka ust. 1 u.c.p.g. przesłanką pozytywną, warunkującą możliwość wszczęcia postępowania i wydania decyzji na podstawie art. 6ka ust. 2 i 3 u.c.p.g. Natomiast brak takiego powiadomienia skutkuje brakiem podstaw do zastosowania powyższego przepisu i wydania przez organ decyzji w przedmiocie określenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w podwyższonej wysokości.
Na marginesie można zauważyć, że przepis określający rodzaj podmiotów, które podmiot odbierający odpady komunalne obowiązany jest powiadomić o niedopełnieniu obowiązku selektywnego zbierania odpadów, został zmodyfikowany ustawą z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r., poz. 1579 ze zm.). Dotychczas, zgodnie z uchylonym przez ww. nowelizację art. 9f u.c.p.g., w przypadku niedopełnienia przez właściciela nieruchomości obowiązku w zakresie selektywnego zbierania odpadów komunalnych podmiot odbierający odpady komunalne przyjmował je jako zmieszane odpady komunalne i powiadamiał o tym jedynie gminę. Zatem wolą ustawodawcy było rozszerzenie katalogu podmiotów informowanych o nieprawidłowościach w zakresie selektywnej zbiórki odpadów, celem zapobiegania dalszemu naruszaniu obowiązku selektywnej zbiórki odpadów i uwarunkowanie możliwości wydania decyzji na podstawie art. 6ka ust. 3 u.c.p.g. od powiadomienia o stwierdzonych naruszeniach tego obowiązku również właściciela nieruchomości.
Ponadto, jak podniosła Skarżąca, niepowiadomienie Spółdzielni przez podmiot odbierający odpady komunalne o stwierdzeniu niedopełnienia obowiązku selektywnego zbierania odpadów, uniemożliwia podjęcie działań mających na celu wyeliminowanie ewentualnych kolejnych uchybień w zakresie selektywnego prowadzenia zbiórki odpadów. Należy przy tym zauważyć, że w niniejszej sprawie podmiot odbierający odpady stwierdził nieprawidłową segregację odpadów kilkakrotnie w ciągu miesiąca. W związku z powyższym nie można wykluczyć, że powiadomienie Skarżącej o pierwszym stwierdzonym naruszeniu obowiązku selektywnego zbierania odpadów mogłoby odnieść zamierzony skutek i zapobiec powtórnemu wystąpieniu nieprawidłowości, co pozwalałoby uznać naruszenie zasad segregacji odpadów na nieruchomości należącej do Skarżącej za przypadek incydentalny.
Należy przy tym podkreślić, że regulacje ustawowe nie określają w jaki sposób podmiot odbierający odpady ma powiadomić właściciela nieruchomości o niedopełnieniu przez niego obowiązku selektywnej zbiórki odpadów, niemniej jednak z treści omawianego przepisu jednoznacznie wynika, że powiadomienie takie musi być wykonane, aby możliwe było wszczęcie postępowania administracyjnego i wydanie przez organ decyzji określającej opłatę za gospodarowanie odpadami w podwyższonej wysokości.
W tym stanie rzeczy należało uznać za zasadne zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego; art. 6ka ust. 1 oraz art. 6ka ust. 2 i 3 u.c.p.g.
5.7. Przechodząc do zarzutów naruszenia przepisów postępowania Sąd podkreśla, że w niniejszej sprawie prawidłowo stwierdzono niedopełnienie obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych na nieruchomości będącej własnością Skarżącej, jak również zasadnie uznano, że nieprawidłowości w zakresie segregacji odpadów miały miejsce wielokrotnie. W powyższym zakresie nie doszło do naruszenia przepisów postępowania.
Natomiast jak wynika zarówno z treści decyzji organu pierwszej instancji jak i w rezultacie wadliwej wykładni przepisu art. 6ka ust. 1 u.c.p.g. dokonanej przez SKO, organy nie przeprowadziły żadnych ustaleń w zakresie stwierdzenia czy podmiot dokonujący odbioru odpadów komunalnych zawiadomił Spółdzielnię jako właściciela nieruchomości o braku selektywnego zbierania odpadów komunalnych na nieruchomości będącej własnością Skarżącej. Powyższe stanowi o naruszeniu przepisów postępowania tj. art. 122 O.p. ( według którego w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym) w zw. z art. 180 § 1, w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 191 O.p., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez brak podjęcia przez organ wszelkich czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz dowolną ocenę przez organ materiału dowodowego, skutkującą błędem w ustaleniach faktycznych polegającym na przyjęciu, że zawiadomienie o wszczęciu postępowania jest równoznaczne z powiadomieniem o nieprawidłowym gromadzeniu odpadów przez odbiorcę odpadów.
Ponownie rozpoznając sprawę organ będzie zobowiązany do zastosowania oceny prawnej zaprezentowanej w uzasadnieniu niniejszego wyroku, w szczególności dokona ustaleń czy podmiot odbierający odpady zawiadomił Skarżącą o niedopełnieniu obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych.
5.8. Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję SKO oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. zasądzając od organu na rzecz strony skarżącej kwotę 198 zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło