I GZ 107/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Wegner (spr.) po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia [...] na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 2 września 2021 r., sygn. akt I SA/Gl 1240/21 w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi [...] na postanowienie Poczty Polskiej Centrum Obsługi Finansowej w Katowicach z dnia [...] lipca 2021 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym postanawia: oddalić zażalenie. Przewodniczący Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach zarządzeniem z 2 września 2021 r., sygn. akt I SA/Gl 1240/21 na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) – zwanej dalej: "p.p.s.a." wezwał [...] do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 złotych, stosownie do § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r., poz. 535) - zwanego dalej: "rozporządzeniem" od złożonej skargi na postanowienie Poczty Polskiej z dnia [...] lipca 2021 r. w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. W zażaleniu na to zarządzenie skarżąca zarzuciła błędne zastosowanie przepisów o obciążaniu kosztami postępowania strony wnoszącej skargę. Na podstawie art. 241 p.p.s.a. wniosła o orzeczenie przez NSA o całkowitym zwolnieniu skarżącej z jakichkolwiek kosztów oraz z ponoszenia dalszych wydatków w związku z prowadzeniem niniejszej sprawy. Ponadto na podstawie art. 210 § 2 p.p.s.a. wniosła o orzeczeniu zwrotu kosztów skarżącej z urzędu w zakresie minimalnych kwot odpowiadających kosztom zastępstwa procesowego, jakie skarżąca musiałaby ponieść na każdym etapie postępowania w niniejszej sprawie, począwszy od pism przed organami egzekucyjnymi aż do niniejszego zażalenia. W zażaleniu skarżąca zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy, który – zarządzeniem referendarza sądowego z [...] stycznia 2022 r. sygn. akt [...] – został pozostawiony bez rozpoznania. Skarżąca nie uzupełniła bowiem braku formalnego tego wniosku poprzez złożenie go we właściwej formie, tj. formularza sądowego. Zaskarżając Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 220 § 1 p.p.s.a. Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W takim przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 p.p.s.a.). Zasadą jest zatem obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od wnoszonego przez stronę pisma. Wyjątki od takiego obowiązku określają przepisy p.p.s.a. regulujące podmiotowe zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów (art. 239 p.p.s.a.) oraz instytucję prawa pomocy (art. 243 i następne p.p.s.a.). W niniejszej sprawie skarżąca nie jest zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Wprawdzie złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, lecz wniosek ten został pozostawiony bez rozpoznania, bo skarżąca nie uzupełniła braku formalnego swego wniosku. Wobec tego, w myśl art. 230 p.p.s.a. obowiązana jest uiścić wpis sądowy. Należy jednak zaznaczyć, że z uwagi na pozostawienie wniosku o prawo pomocy bez rozpoznania, skarżąca powinna zostać ponownie wezwana do wykonania zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu. Tylko w ten sposób zachowana być może pewność procesowa co do biegu terminu spełnienia tego obowiązku. Dodać należy, że orzekanie o zwolnieniu od kosztów sądowych w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym należy do kompetencji tych sądów. Naczelny Sąd Administracyjny zaś rozpoznaje jedynie środki odwoławcze od orzeczeń zapadających w tym przedmiocie. Dlatego nie jest możliwe to, by na obecnym etapie sprawy Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił żądanie skarżącej przyznania prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.