II SAB/Wa 158/22
WyrokWSA w Warszawie2022-04-27
Skład orzekający: Danuta Kania, Karolina Kisielewicz, Joanna Kube
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy informacje dotyczące urządzeń technicznych i ciśnieniowych, które są ewidencjonowane i nadzorowane przez Urząd Dozoru Technicznego w ramach jego ustawowych zadań, stanowią informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej?Ratio decidendi
Informacje dotyczące urządzeń technicznych i ciśnieniowych, które są ewidencjonowane i nadzorowane przez Urząd Dozoru Technicznego w ramach jego ustawowych zadań, stanowią informację publiczną. Bezczynność organu w tym zakresie polega nie tylko na całkowitym milczeniu, ale również na nieprawidłowym informowaniu wnioskodawcy, że żądana informacja nie jest informacją publiczną. Sąd zobowiązał organ do rozpoznania wniosku, stwierdził brak rażącego naruszenia prawa i zasądził zwrot kosztów.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej urządzeń ciśnieniowych i technicznych eksploatowanych w Polsce, które są ewidencjonowane i nadzorowane przez Prezesa Urzędu Dozoru Technicznego. Organ odmówił udostępnienia informacji, uznając, że nie stanowią one informacji publicznej, a jedynie dotyczą działalności podmiotów eksploatujących te urządzenia. Skarżący złożył skargę na bezczynność organu, argumentując, że wnioskowane dane są bezpośrednio związane z realizacją ustawowych zadań Urzędu i tym samym stanowią informację publiczną. Sąd uznał skargę za uzasadnioną.Rozstrzygnięcie
1. Zobowiązano Prezesa Urzędu Dozoru Technicznego do rozpoznania wniosku skarżącego A. F. z dnia [...] czerwca 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. 2. Stwierdzono, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 3. Zasądzono od Prezesa Urzędu Dozoru Technicznego na rzecz skarżącego A. F. kwotę 100 złotych, tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania, Sędzia WSA Karolina Kisielewicz (spr.), Sędzia WSA Joanna Kube, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 27 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi A. F. na bezczynność Prezesa Urzędu Dozoru Technicznego w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] czerwca 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Prezesa Urzędu Dozoru Technicznego do rozpoznania wniosku skarżącego A. F. z dnia [...] czerwca 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezesa Urzędu Dozoru Technicznego na rzecz skarżącego A. F. kwotę 100 (słownie: sto) złotych, tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi.
A. F. w piśmie z [...] czerwca 2021 r. zwrócił się do Prezesa Urzędu Dozoru Technicznego o udostępnienie, na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej, informacji:
1) jakie urządzenia ciśnieniowe eksploatowane na terenie Rzeczpospolitej Polskiej zostały zaewidencjonowane i są nadzorowane przez Urząd Dozoru Technicznego w ramach realizacji jego zadań ustawowych, poprzez wskazanie danych identyfikacyjnych zaewidencjonowanych i nadzorowanych urządzeń ciśnieniowych, tj. typu urządzenia, numeru rejestracyjnego urządzenia, numerów fabrycznych, jak również daty dotyczącej eksploatacji danego urządzenia, badań urządzenia, daty ważności decyzji administracyjnej, roku budowy, adresu eksploatacji oraz danych dotyczących użytkownika/eksploatującego urządzenie;
2) jakie urządzenia techniczne eksploatowane na terenie Rzeczpospolitej Polskiej zostały zaewidencjonowane przez Urząd Dozoru Technicznego w latach 2010 - 2021 i są nadzorowane przez Urząd Dozoru Technicznego w ramach realizacji jego zadań ustawowych, poprzez wskazanie danych urządzeń technicznych zaewidencjonowanych przez Urząd Dozoru Technicznego, w postaci typu urządzenia, numeru rejestracyjnego urządzenia, numerów fabrycznych, jak również daty dotyczącej eksploatacji danego urządzenia, badań urządzenia, daty ważności decyzji administracyjnej, roku budowy, adresu eksploatacji oraz danych dotyczących użytkownika/eksploatującego urządzenie.
Wnioskodawca podał, że zgodnie z art. 37 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym (Dz.U. z 2021 r., poz. 272), do zakresu działań Urzędu Dozoru Technicznego należy m.in. nadzór i kontrola przestrzegania przepisów o dozorze technicznym, a także przepisów i zasad z zakresu bezpieczeństwa techniki, dotyczących urządzeń technicznych oraz urządzeń do odzyskiwania par paliwa, wykonywanie dozoru technicznego nad tymi urządzeniami oraz prowadzenie ewidencji eksploatowanych urządzeń technicznych, w tym urządzeń ciśnieniowych. Informacje o tym jakie urządzenia są ewidencjonowane przez Urząd i jakie informacje znajdują się w ewidencji są zatem bezpośrednio związane z realizacją przez ten urząd jego ustawowych zadań, a zatem stanowią informację publiczną.
Wniosek o udostępnienie informacji publicznej wpłynął do organu w dniu 24 czerwca 2021 r.
W odpowiedzi na wniosek, organ administracji w dniu 5 lipca 2021 r. poinformował wnioskodawcę, że Urząd Dozoru Technicznego ewidencjonował i ewidencjonuje urządzenia techniczne, w tym urządzenia ciśnieniowe, które zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2012 r. w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu (Dz. U. poz. 1468), podlegają dozorowi technicznemu i zostały zgłoszone przez eksploatujących oraz nie podlegają właściwości innych organów jednostek dozoru technicznego, zgodnie z ich właściwościami określonymi w art. 44 i 50 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym (Dz. U. z 2021 r. poz. 272).
Informacje o "danych identyfikacyjnych zaewidencjonowanych i nadzorowanych urządzeń ciśnieniowych, tj. typu urządzenia, numeru rejestracyjnego urządzenia, numerów fabrycznych, jak również daty dotyczącej eksploatacji danego urządzenia, badań urządzenia, daty ważności decyzji administracyjnej, roku budowy, adresu eksploatacji oraz danych dotyczących użytkownika/eksploatującego urządzenie", nie stanowią informacji publicznej, o której mowa w art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r., poz. 2176). Nie dotyczą de facto działalności Urzędu Dozoru Technicznego, a stanowią informację o działalności podmiotów eksploatujących urządzenia techniczne, których dane znajdują się w ewidencji prowadzonej przez Urząd Dozoru Technicznego. Organ dodał, że ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być wykorzystywana w celu uzyskania każdej informacji. Ustawa stanowi bowiem o dostępie do informacji publicznej, a nie o publicznym dostępie do wszelkich informacji.
A. F. w piśmie z 19 stycznia 2022 r. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Prezesa Urzędu Dozoru Technicznego w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej z [...] czerwca 2021 r., domagając się jego zobowiązania do załatwienia wniosku i udostępnienia informacji publicznej, stwierdzenia rażącej bezczynności Prezesa Urzędu Dozoru Technicznego w tej sprawie oraz zasądzenia kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżący zakwestionował zapatrywanie organu, że informacje objęte jego wnioskiem nie stanowią informacji publicznych. A. F. podał, że art. 61 Konstytucji RP definiuje prawo dostępu do informacji publicznej jako prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a także o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Wynika z tego, że informacją publiczną jest informacja o takiej aktywności wymienionych podmiotów, która ukierunkowana jest na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych (wyrok NSA z 21 kwietnia 2017 r., sygn. akt I OSK 1953/15).
Informację publiczną stanowią informacje o programach w zakresie realizacji zadań publicznych, sposobie ich realizacji, wykonywaniu i skutkach realizacji tych zadań, jak również dane publiczne zawarte w dokumentach urzędowych (wyrok WSA w Krakowie z 6 lipca 2015 r., sygn. akt I SAB/Kr 82/15). Informacja publiczna dotyczy sfery faktów. Jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej, treść wystąpień i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej, związanych z funkcjonowaniem organu bez względu na to, co jest ich przedmiotem. Są nią zarówno treści dokumentów bezpośrednio wytworzonych przez organ, jak i te, których organ używa przy realizacji przewidzianych prawem zadań, a także te, które tylko w części dotyczą organu, nawet gdy nie pochodzą wprost od niego (wyrok WSA w Białymstoku z 19 sierpnia 2021 r., sygn. akt II SAB/Bk 46/21).
Skarżący odwołał się do art. 37 ustawy o dozorze technicznym, który dotyczy zakresu działania Urzędu Dozoru Technicznego i stwierdził, że informacje o prowadzonej ewidencji, w tym dotyczące tego jakie urządzenia są ewidencjonowane przez Urząd, są bezpośrednio związane z realizacją przez Urząd jego ustawowych zadań, a zatem stanowią informację publiczną (informacje o sprawie publicznej). Wnioskowane informacje pozostają w ścisłym związku z wykonywaniem przez organ nałożonych na niego zadań publicznych w postaci sprawowania nadzoru nad eksploatacją określonych urządzeń technicznych oraz ewidencjonowaniem ich. Tym samym konkretne dane zawarte w ewidencji stanowią świadectwo i podstawę do kontroli prawidłowości i efektywności realizacji tych zadań, a co za tym idzie prawidłowości i efektywności gospodarowania przez organ mieniem publicznym. W związku z tym nie jest prawidłowe stanowisko, że wnioskowane informacje nie stanowią informacji publicznej, a wyłącznie informację o działalności podmiotów eksploatujących urządzenia techniczne, których dane znajdują się w ewidencji prowadzonej przez Urząd Dozoru Technicznego.
Prezes Urzędu Dozoru Technicznego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Organ podał, że nie można mu zarzucić bezczynności w rozpoznaniu wniosku A. F. o udostępnienie informacji publicznej, ponieważ w terminie określonym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udzielił na niego odpowiedzi, informując skarżącego, że informacje, których udostępnienia się domaga nie stanowią informacji publicznych w rozumieniu art. 61 ust 1. Konstytucji oraz art. 1 ust.1 i art. 6 powołanej ustawy.
Urządzenia techniczne podlegające dozorowi na podstawie ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym zostały wymienione w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2012 r. w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu (Dz. U. poz. 1468). Urządzenia te podlegają wpisowi do ewidencji prowadzonej przez Urząd Dozoru Technicznego na podstawie art. 37 pkt 5 ustawy o dozorze technicznym. Nie można pominąć, że urządzenia te stanowią własność osób fizycznych albo własność innych podmiotów, w tym podmiotów prowadzących działalność gospodarczą. Z uwagi na powyższe uznać należy, że prowadzony przez Urząd Dozoru Technicznego rejestr urządzeń nie zawiera informacji o sprawach publicznych, nie jest informacją o zaistniałych faktach w zakresie zadań władzy publicznej, ani nie posiada cech dotyczących majątku publicznego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Na gruncie u.d.i.p. bezczynność podmiotu obowiązanego do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy organ – będąc w posiadaniu żądanej informacji – nie podejmuje stosownej czynności materialno-technicznej w postaci udzielenia informacji publicznej (art. 10 ust 1 u.d.i.p.), nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), ewentualnie nie informuje wnioskodawcy, że w danej sprawie przysługuje inny tryb dostępu do wnioskowanej informacji publicznej (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.), bądź też nieprawidłowo informuje wnioskodawcę, że żądana informacja nie posiada waloru informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p.
Dla rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy ze skargi na bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej niezbędne jest uprzednie przesądzenie, czy żądana informacja stanowi informację publiczną, a adresat wniosku należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do udzielenia takiej informacji.
Nie budzi wątpliwości, że Prezes Urzędu Dozoru Technicznego jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). Urząd Dozoru Technicznego jest to bowiem państwowa osoba prawna, podległa ministrowi właściwemu do spraw gospodarki (art. 35 ust. 1 i art. 36 u.d.t.), która wykonuje dozór techniczny rozumiany przez ustawę jako określone ustawą działania, zmierzające do zapewnienia bezpiecznego funkcjonowania urządzeń technicznych i urządzeń do odzyskiwania par paliwa oraz działania zmierzające do zapewnienia bezpieczeństwa publicznego w tych obszarach (art. 2 ust. 1 u.d.t.).
Skarżący we wniosku o udostępnienie informacji publicznej domagał się informacji o tym, jakie urządzenia ciśnieniowe i techniczne są zaewidencjonowane i nadzorowane przez Urząd Dozoru Technicznego w ramach realizacji jego zadań ustawowych, ze wskazaniem danych identyfikujących te urządzenia. Argumentował, że informacje o sprawowanym dozorze technicznym, działaniach podejmowanych przez Urząd Dozoru Technicznego w ramach wykonywania ustawowych obowiązków (art. 37 ustawy o dozorze technicznym) stanowią informacje o charakterze publicznym. Domagał się więc informacji o urządzeniach (ciśnieniowych, technicznych) wobec których Urząd wykonuje przewidziany prawem dozór techniczny.
Zdaniem podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, wnioskowane informacje nie podlegają udostępnieniu na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej, ponieważ nie dotyczą de facto działalności Urzędu Dozoru Technicznego, ale działalności podmiotów eksploatujących urządzenia techniczne, których dane znajdują się w ewidencji prowadzonej przez Urząd Dozoru.
Sąd nie podziela tego zapatrywania organu.
Informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych (art. 1 u.d.i.p.). Informację publiczną stanowi wszystko to, co wiąże się bezpośrednio z funkcjonowaniem, działalnością podmiotów wymienionych w Konstytucji i o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, w ramach przypisanych im zdań i kompetencji. Inaczej mówiąc, informacją publiczną są wiadomości, obojętnie przez kogo wytworzone, które podmiot zobowiązany do ich udostępnienia posiada i które wykorzystuje do załatwienia sprawy publicznej. Udostępnieniu podlega informacja publiczna w szczególności o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o majątku, którym dysponują (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f u.d.i.p.), zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o trybie działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a u.d.i.p.), danych publicznych (art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p.), majątku publicznym (art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.). Przepis art. 6 u.d.i.p. nie ma charakteru zamkniętego, a wyliczenie stanów faktycznych w nim zawartych jest jedynie przykładowe.
Jak już powiedziano, dozorem technicznym są określone ustawą działania zmierzające do zapewnienia bezpiecznego funkcjonowania urządzeń technicznych i urządzeń do odzyskiwania par paliwa oraz działania zmierzające do zapewnienia bezpieczeństwa publicznego w tych obszarach. Już tylko w oparciu o tę definicję ustawową przyjąć należy, że dozór techniczny mieści się w kategorii działań mających wpływ na sferę publiczną, skoro sam ustawodawca wiąże omawiane pojęcie z bezpieczeństwem publicznym. Jednym z "elementów" tego dozoru, wykonywanego przez organ, jest prowadzenie ewidencji eksploatowanych urządzeń technicznych (czyli urządzeń, które mogą stwarzać zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego oraz mienia i środowiska wskutek określonych w ustawie zdarzeń).
Ewidencjonowanie i dozorowanie tych urządzeń jest objęte zakresem kompetencji Urzędu Dozoru Technicznego. Te urządzenia stanowią przedmiot jego działalności mającej charakter publiczny. Wnioskodawcy chodzi o wykonywanie przez Urząd Dozoru Technicznego tych właśnie kompetencji względem urządzeń, nie zaś o informacje dotyczące korzystania z tych urządzeń przez podmioty będące ich dysponentami.
Okoliczność, że urządzenia stanowią własność osób fizycznych albo własność innych podmiotów, w tym podmiotów prowadzących działalność gospodarczą nie ma w tej sprawie znaczenia. Jeżeli niektóre z tych informacji dotyczące, np. ich dysponentów wymagałyby ochrony na podstawie u.d.i.p. (np. z uwagi na prawo do prywatności), to podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej aby uwolnić się od zarzutu bezczynności, powinien wydać decyzję administracyjną o odmowie udostępnienia informacji.
Zdaniem Sądu informacje, których udostępnienia domaga się skarżący, na temat znajdujących się w rejestrze urządzeń, stanowią więc informację publiczną, o której mowa w art. 1 ust. 1 u.d.i.p.
Z tych wszystkich względów uzasadniony jest zarzut bezczynności Prezesa Urzędu Dozoru Technicznego w rozpoznaniu wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej. Bezczynność w sprawach dotyczących dostępu do informacji publicznej nie polega bowiem wyłącznie na całkowitym milczeniu podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej. Zachodzi również wtedy, gdy ten podmiot nieprawidłowo informuje wnioskodawcę, że żądana informacja nie jest informacją publiczną.
Sąd stwierdził, że bezczynność Prezesa Urzędu Dozoru technicznego nie jest rażąca. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest bowiem wystarczające samo przekroczenie przez organ (podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej) terminu załatwienia sprawy. Zwłoka w załatwieniu sprawy musi być znaczna, pozbawiona racjonalnego uzasadnienia, podyktowana złą wolą podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, a także wywoływać dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne, czego w niniejszej sprawie stwierdzić nie można. W ocenie Sądu, zwłoka organu w rozpoznaniu wniosku skarżącego nie jest efektem jego zaniechań, które można zinterpretować jako celowe unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, ale wynika z nieprawidłowej interpretacji przepisów prawa.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Prezesa Urzędu Dozoru Technicznego do rozpatrzenia wniosku A. F. z [...] czerwca 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, na podstawie art. art. 149 § 1 pkt 1 powołanej ustawy. Orzeczenie zawarte w pkt 2 wyroku zostało wydane na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. O kosztach postępowania (zasądzeniu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania tj. wpisu od skargi w wysokości 100 zł), Sąd orzekł w pkt 3 wyroku, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 ustawy procesowej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło