II OSK 1358/19

Dnia 5 maja 2022 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Kostka (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Sędzia del. WSA Grzegorz Antas po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej T. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 30 stycznia 2019 r., sygn. akt IV SA/Po 1144/18 w sprawie ze skargi T. O. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 30 stycznia 2019 r., sygn. akt IV SA/Po 1144/18, oddalił skargę T. O. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu z 22 października 2018 r., którym utrzymano w mocy postanowienie Burmistrza [...] z 13 września 2018 r. o odmowie wydania zaświadczenia o zgodności budowy z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Burmistrz [...] postanowieniem z 13 września 2018 r., powołując się na art. 217 § 2 oraz art. 219 k.p.a., odmówił wydania skarżącemu zaświadczenia o zgodności budynku handlowego znajdującego się w K. przy ul. [...] na działce nr [...] z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W uzasadnieniu postanowienia organ administracji m.in. wskazał, że wykonując wytyczne zawarte w postanowieniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu z 13 lipca 2018 r., którym uchylono poprzednie postanowienie organu pierwszej instancji o odmowie wydania zaświadczenia i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia, wezwał skarżącego do podania takich parametrów budynku, którego dotyczył wniosek o wydanie zaświadczenia, jak wysokość oraz odległość w jakiej został on usytuowany od ulic [...] i [...] oraz że skarżący na to wezwanie nie odpowiedział. W związku z brakiem odpowiedzi na wezwanie, zdaniem organu pierwszej instancji, nie jest możliwe wydanie zaświadczenia żądanej treści, gdyż organ ten nie posiada danych pozwalających ustalić, czy obiekt budowlany, którego dotyczy wniosek o wydanie zaświadczenia, jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżący w zażaleniu na wskazane postanowienie podniósł, że nie ubiega się o wydanie zaświadczenia ze względu na swój interes prawny, ale dlatego, że urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa, mianowicie - jak napisał - art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego. Stwierdził, że w takim przypadku nie ma zastosowania art. 218 § 1 k.p.a., lecz art. 218 § 2 k.p.a., co oznacza, że organ administracji powinien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające. Skarżący wskazał, że nie odpowiedział na wezwanie organu administracji o podanie parametrów budynku, którego dotyczył wniosek o wydanie zaświadczenia, gdyż wezwanie to było wadliwe. Nie odpowiadało ono - jak wywodził - wymaganiom określonym w art. 54 k.p.a. Ponadto twierdził, że nie dysponuje danymi, których domaga się organ administracji. Jak wynika z zażalenia twierdził, że dane te powinien ustalić Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] w prowadzonym w związku z budową budynku, którego dotyczy wniosek o wydanie zaświadczenia, postępowaniu i do tego to organu Burmistrz [...] powinien był zwrócić się na podstawie art. 7b k.p.a. o podanie parametrów budynku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kaliszu w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia przyjęło, że zasadnie organ pierwszej instancji wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku o wydanie zaświadczenia, gdyż uwzględniając ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu, na którym skarżący wybudował obiekt budowlany, żądane od skarżącego parametry zabudowy miały istotne znaczenie dla oceny zgodności wybudowanego obiektu budowlanego z planem miejscowym. Organ odwoławczy uznał też, że nie jest trafne stanowisko skarżącego, według którego organ pierwszej instancji powinien był zwrócić się o wskazanie niezbędnych do oceny zgodności wybudowanego obiektu budowlanego z planem miejscowym parametrów do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]. W ocenie SKO organ pierwszej instancji mógł przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, o którym mowa w art. 218 § 2 k.p.a., i we własnym zakresie dokonać koniecznych ustaleń. Ponadto organ odwoławczy stwierdził, że w postępowaniu w sprawie wydania zaświadczenia niedopuszczalne jest dokonywanie ustaleń faktycznych i ocen prawnych, które nie wynikają z prowadzonych przez organ administracji ewidencji, rejestrów lub innych danych będących w jego posiadaniu oraz że w postępowaniu wyjaśniającym, o którym mowa w art. 218 § 2 k.p.a., nie ma zastosowania art. 75 k.p.a. W ramach tego postępowania - jak wskazano - organ administracji jest jedynie zobowiązany zbadać, czy dokumenty będące w jego posiadaniu dopuszczają wydanie zaświadczenia o żądanej treści. W skardze skarżący powtórzył zarzuty i twierdzenia podniesione w zażaleniu. Dodał, że wniosek o wydanie zaświadczenia złożył, gdyż taki obowiązek nałożył na niego Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poznaniu postanowieniem z 22 września 2017 r. Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżący został zasadnie wezwany do podania takich parametrów wybudowanego przez niego obiektu budowlanego, jak jego wysokość i odległość usytuowania od ulic. Wskazał, że plan miejscowy dla terenu, na którym znajduje się ten obiekt budowlany, m.in. przewiduje nieprzekraczalne linie zabudowy od ul. [...] i od ul. [...] oraz maksymalną wysokość obiektów budowlanych (§ 36 uchwały Rady Miejskiej w [...] z 30 kwietnia 2009 r., nr [...], opublikowanej w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego nr 131 z 2009 r., poz. [...], dotyczący terenu oznaczonego symbolem U1). Stwierdził, że na podstawie postanowienia Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z 22 września 2017 r. nie można ustalić parametrów obiektu budowlanego, które pozwoliłyby na ocenę jego zgodności z planem miejscowym. Także - jak zauważył - organ administracji nie dysponuje żadnym rejestrem, na podstawie którego można by ustalić w jaki sposób jest zagospodarowana określona nieruchomość. W ocenie Sądu pierwszej instancji na skarżącym, jako osobie ubiegającej się o zalegalizowanie samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego, ciążył obowiązek wskazania we wniosku o wydanie zaświadczenia o zgodności obiektu budowlanego z planem miejscowym parametrów obiektu budowlanego w celu oceny zgodności tego obiektu budowlanego z planem miejscowym. Sąd pierwszej instancji uznał też, że wezwanie skarżącego do podania parametrów obiektu budowlanego nie naruszało art. 54 k.p.a. Odnosząc się do twierdzenia skarżącego, według którego skarżący nie dysponował danymi, których od niego żądano, Sąd pierwszej instancji wskazał, że skarżący jako inwestor i osoba posiadająca prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a także jako strona postępowania, w którym Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poznaniu wydał postanowienie z 22 września 2017 r., miał możliwość podania żądanych danych. Ponadto Sąd pierwszej instancji uznał, że nie był zasadny zarzut naruszenia art. 7b k.p.a., przy czym wywiódł takie stanowisko z odrębności przepisów dotyczących zaświadczeń od pozostałych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Ostatecznie Sąd pierwszej instancji uznał, że skoro skarżący nie wskazał parametrów wybudowanego przez siebie obiektu budowlanego, co do którego złożył wniosek o wydanie zaświadczenia o jego zgodności z planem miejscowym, wydanie żądanego zaświadczenia nie było możliwe. W skardze kasacyjnej, zaskarżając wyrok Sądu pierwszej instancji w całości, skarżący przytoczył podstawy kasacyjne dotyczące naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zarzucił naruszenie: - art. 7b k.p.a. przez niezastosowanie tego przepisu, - art. 64 § 2 k.p.a. i art. 50 k.p.a. przez uznanie, że organ pierwszej instancji miał prawo, a nawet obowiązek wezwać skarżącego do usunięcia braków formalnych wniosku o wydanie zaświadczenia oraz do złożenia pisemnych wyjaśnień w zakresie szczegółowych danych dotyczących budynku objętego wnioskiem, to jest odległości w jakiej jest usytuowany od ul. [...] i ul. [...] oraz jego wysokości, - art. 218 i art. 219 k.p.a. polegające na niezastosowaniu pierwszego z powołanych przepisów i na zastosowaniu drugiego z powołanych przepisów. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucił naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c i art. 151 p.p.s.a. polegające na oddaleniu skargi zamiast jej uwzględnieniu. Uzasadniając podstawę kasacyjną zawierającą zarzut naruszenia art. 7b k.p.a. skarżący twierdził, że to Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] miał obowiązek ustalenia w ramach prowadzonego postępowania stanu faktycznego i do tego organu administracji Burmistrz [...] powinien był zwrócić się na podstawie art. 7b k.p.a. o podanie parametrów i funkcji wybudowanego obiektu budowlanego. Twierdził też, że nie wykonywał żadnych pomiarów wybudowanego budynku i nie posiada żadnej mapy określającej jego usytuowanie. Ponadto jego zdaniem podane przez niego parametry nie miałyby takiej mocy jak dokumenty urzędowe sporządzone przez organ nadzoru budowlanego. Z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że podstawę kasacyjną zawierającą zarzut naruszenia art. 64 § 2 i art. 50 § 1 k.p.a. skarżący odnosi do dwóch wezwań o uzupełnienie wniosku o wydanie zaświadczenia i podanie parametrów obiektu budowlanego, którego dotyczy sprawa, zarzucając, iż nie wskazano jakich wymogów wynikających z przepisów prawa nie spełniał jego wniosek o wydanie zaświadczenia oraz twierdząc, że art. 50 § 1 k.p.a. nie może być samoistną podstawą wezwania. Uzasadnienie skargi kasacyjnej w zakresie podstawy kasacyjnej zawierającej zarzut naruszenia art. 218 i art. 219 k.p.a. sprowadza się do twierdzenia, według którego organ administracji powinien był na podstawie art. 218 § 2 k.p.a. przeprowadzić postępowanie wyjaśniające i w ramach tego postępowania uzyskać od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] niezbędne w sprawie dane. Z uzasadnienia skargi kasacyjnej dotyczącego podstawy kasacyjnej zawierającej zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c i art. 151 p.p.s.a. wynika, że naruszenie powołanych przepisów wiąże się z pozostałymi podstawami kasacyjnymi. We wnioskach skargi kasacyjnej zażądano uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Ponadto wniesiono o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania oraz o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Rozpoznając skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie podstawy nieważności wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie zachodzą, zaś granice skargi kasacyjnej zostały wyznaczone przez jej podstawy (wskazane naruszenia przepisów prawa). Rozpoznając zatem w tak określonych granicach sprawę NSA uznał, że skarga kasacyjna nie jest zasadna. Zgodnie z art. 217 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.) zaświadczenie wydaje się, jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa (pkt 1) lub jeżeli osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego (pkt 2). Z art. 218 § 1 k.p.a. wynika, że w przypadku wydania zaświadczenia ze względu na interes prawny osoby żądającej wydania zaświadczenia (art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a.) organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Z kolei z art. 218 § 2 k.p.a. wynika, że w każdym przypadku wydawania zaświadczenia organ administracji może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające. W powołanym przepisie stanowi się dosłownie, że organ administracji może przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, jednakże przepis ten należy rozumieć w ten sposób, że w niektórych przypadkach organ administracji jest zobowiązany przeprowadzić postępowanie wyjaśniające. Obowiązek przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przed wydaniem zaświadczenia może bowiem wynikać z charakteru zaświadczenia wydawanego, gdy urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa, czyli zaświadczenia wydawanego na podstawie art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a. W rozpoznawanej sprawie chodziło o wydanie zaświadczenia na podstawie art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a. Zgodnie z obowiązującym w chwili wydania zaskarżonego postanowienia art. 48 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1202 ze zm.), któremu obecnie odpowiada art. 48b ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm.), organ nadzoru budowlanego w postanowieniu o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych przy samowolnie budowanym albo wybudowanym obiekcie budowlanym nakłada m.in. obowiązek przedłożenia zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Zatem, powołany przepis prawa wymaga urzędowego potwierdzenia określonego stanu prawnego, mianowicie potwierdzenia, że określony obiekt budowlany jest zgodny z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. W celu potwierdzenia takiego stanu prawnego konieczne jest w pierwszej kolejności ustalenie okoliczności faktycznych, które będą podlegały ocenie pod kątem zgodności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Tymi okolicznościami faktycznymi powinny być przede wszystkim istotne z uwagi na ustalenia obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu parametry i funkcja samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego. Ustalenie funkcji i parametrów samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego z reguły nie jest możliwe na podstawie prowadzonych przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta ewidencji i rejestrów. Ewidencję gruntów i budynków prowadzi bowiem starosta (art. 7d pkt 1 lit. a ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 1990 ze zm.), w związku z czym jedynie w przypadku prezydenta miasta na prawach powiatu organ właściwy do wydania zaświadczenia, o którym mowa w art. 48 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, będzie jednocześnie organem prowadzącym ewidencję gruntów i budynków. Ponadto istotnym elementem ujawniania budynków w ewidencji gruntów i budynków jest przyjmowana do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego geodezyjna inwentaryzacja powykonawcza, która z reguły nie jest wykonywana w razie samowolnego wybudowania obiektu budowlanego (art. 43, art. 49 ust. 4 i 5 oraz art. 57 ust. 1 pkt 5 Prawa budowlanego, a także art. 12 ust. 1 pkt 3 lit. c oraz art. 12a ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego). W związku z tym należy przyjąć, że organ właściwy do wydania zaświadczenia na podstawie art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 48 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego przed wydaniem zaświadczenia albo postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia lub zaświadczenia o żądanej treści jest zobowiązany przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, o którym mowa w art. 218 § 2 k.p.a., w celu ustalenia istotnych z uwagi na ustalenia obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu parametrów i funkcji samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego. W ocenie NSA rozpoznającego sprawę, skoro ustawodawca zdecydował, że odpowiednią formą oceny zgodności samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu funkcji ma być zaświadczenie, to przepisy prawa dotyczące wydawania zaświadczeń zamieszczone w Kodeksie postępowania administracyjnego powinny być wykładane w taki sposób, aby wydanie takiego zaświadczenia było możliwe. Nie jest zaś możliwa ocena, czy obiekt budowlany jest zgodny z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu bez ustalenia istotnych parametrów tego obiektu budowlanego i jego funkcji. Skoro zaś z reguły takich okoliczności nie można ustalić na podstawie danych posiadanych przez organ administracji właściwy do wydania zaświadczenia, to organ administracji powinien innymi dopuszczalnymi środkami ustalić istotne okoliczności faktyczne. Podstawę prawną do przeprowadzenia takiego postępowania należy przy tym wyprowadzić z art. 218 § 2 k.p.a., stanowiącego, że organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające, przy czym konieczny zakres postępowania wyjaśniającego przeprowadzanego przed wydaniem zaświadczenia na podstawie art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 48 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego determinuje specyfika tego zaświadczenia, w szczególności to, że konieczne jest ustalenie istotnych z uwagi na ustalenia obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu parametrów i funkcji samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego. Zdaniem NSA rozpoznającego sprawę, co do zasady postępowanie wyjaśniające prowadzone w związku z wnioskiem o wydanie zaświadczenia na podstawie art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 48 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego może polegać na wezwaniu wnioskodawcy do podania istotnych parametrów i funkcji samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego i następnie sprawdzeniu in situ, czy podane dane odpowiadają rzeczywistemu stanowi rzeczy. W ramach wskazanego postępowania wyjaśniającego organ administracji właściwy do wydania zaświadczenia jest uprawniony także do oceny faktu polegającego na tym, że wnioskodawca mimo żądania podania przez niego funkcji i parametrów obiektu budowlanego, którego wniosek o wydanie zaświadczenia dotyczy, danych tych bez usprawiedliwionej przyczyny nie podaje. W takim przypadku organ administracji jest uprawniony do przyjęcia, że wnioskodawca wskazanych danych nie podaje, gdyż są one takie, że przesądziłby o niezgodności obiektu budowlanego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Uwzględniając wskazaną wykładnię prawa należy zauważyć, że w rozpoznawanej sprawie nie jest kwestionowane, że skarżący mimo wezwania nie podał istotnych z punktu widzenia obowiązującego planu miejscowego parametrów samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego. Nie jest też kwestionowane, że takie parametry samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego, jak jego wysokość i odległość usytuowania od ulic [...] i [...] były w świetle ustaleń obowiązującego planu miejscowego istotne. Istotność tych danych wynikała, jak trafnie zauważył Sąd pierwszej instancji, z § 36 obowiązującego planu miejscowego. Sąd pierwszej instancji trafnie też uznał, że odmowa podania wskazanych danych przez skarżącego nie była usprawiedliwiona. Skarżący w skardze kasacyjnej tego stanowiska przekonująco nie zakwestionował. Jest oczywiste, że skarżący mógł ustalić zarówno wysokość budynku, jak i odległość jego usytuowania od sąsiednich ulic, gdyż nie jest kwestionowane, że budynek ten znajduje się w jego posiadaniu. Nie jest przy tym istotne, że wykonane przez niego osobiście, czy też na jego zlecenie pomiary nie miałyby charakteru dokumentu urzędowego. Jak przyjęto w przedstawionej wykładni prawa organ administracji wydający zaświadczenie na podstawie art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 48 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego ma obowiązek zweryfikowania zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy danych podanych przez wnioskodawcę. W końcu, uwzględniając przedstawioną wykładnię prawa, stwierdzić należy, że organ administracji był usprawniony do wezwania skarżącego do podania wskazanych danych, a uprawnienie to wynikało z art. 218 § 2 k.p.a. W świetle powyższego żadna z podstaw kasacyjnych nie jest zasadna. Mając powyższe na uwadze NSA na podstawie art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił. Skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, mimo wniosku skarżącego kasacyjnie o rozpoznanie jej na rozprawie, na podstawie art. 15zzs4 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.). Zgodnie z art. 15zzs4 ust. 1 powołanej ustawy w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich Naczelny Sąd Administracyjny nie jest związany żądaniem strony o przeprowadzenie rozprawy. Natomiast stosownie do art. 15zzs4 ust. 2 powołanej ustawy w tym samym okresie wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawy przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Z kolei według art. 15zzs4 ust. 3 powołanej ustawy przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku; wówczas na posiedzeniu niejawnym sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W rozpoznawanej sprawie nie można było przeprowadzić rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, gdyż strony postępowania zawiadomione o możliwości przeprowadzenia rozprawy w taki sposób i pouczone o konieczności posiadania warunków technicznych do przeprowadzenia takiej rozprawy nie wskazały, aby takie techniczne warunki posiadały. Jednocześnie rozpoznanie sprawy było konieczne, gdyż postępowanie w tej sprawie przed sądami administracyjnymi trwa już ponad 3 lata.