I SA/Kr 484/21

WyrokWSA w Krakowie2021-05-26

Skład orzekający: Bogusław Wolas, Piotr Głowacki, Urszula Zięba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorca, którego przeważająca działalność gospodarcza według danych z rejestru CEIDG na dzień 30 września 2020 r. była oznaczona kodem PKD nieuprawniającym do zwolnienia z opłacania składek, może uzyskać takie zwolnienie, jeśli faktycznie prowadził inną działalność, która była zgodna z kodem PKD uprawniającym do zwolnienia, a zmiana wpisu w CEIDG została dokonana z datą wsteczną?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji publicznej nie mogą bezkrytycznie opierać się wyłącznie na danych zawartych w rejestrach (np. CEIDG), jeśli przedsiębiorca wskazuje na rozbieżność między wpisem a faktycznie wykonywaną działalnością. Celem ustawy o COVID-19 było udzielenie pomocy podmiotom rzeczywiście poszkodowanym, dlatego niezbędne jest ustalenie faktycznie przeważającego rodzaju działalności gospodarczej, a nie tylko opieranie się na danych statystycznych z rejestrów, które mogą być wzruszone. W przypadku stwierdzenia rozbieżności, organ powinien uwzględnić działalność rzeczywiście prowadzoną.
Stan faktyczny
Skarżąca G. P. wniosła o zwolnienie z opłacania składek za listopad 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił, wskazując, że jej przeważająca działalność gospodarcza według kodu PKD 10.52.Z (produkcja lodów) nie uprawniała do zwolnienia. Skarżąca argumentowała, że faktycznie prowadzi działalność jako wspólnik spółki cywilnej, której przeważający kod PKD to 56.10.A (restauracje), a produkcja lodów odbywa się tylko na potrzeby cukierni. ZUS utrzymał w mocy decyzję odmowną, opierając się na danych z rejestru REGON i CEIDG na dzień 30 września 2020 r., które wskazywały na PKD 10.52.Z.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i zasądzenie od ZUS na rzecz skarżącej kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wolas Sędziowie WSA Piotr Głowacki WSA Urszula Zięba (spr.) Protokolant Julia Mejer po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 maja 2021 r. sprawy ze skargi G. P. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za listopad 2020 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na rzecz skarżącej koszty postępowania w kwocie 497 zł (czterysta dziewięćdziesiąt siedem złotych). [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia 1 marca 2021r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję ZUS z 20 stycznia 2021r., numer [...] o odmowie zwolnienia G. P. z opłacenia składek za listopad 2020r. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym. Ww. wnioskodawczyni złożyła w dniu 13 stycznia 2021r. wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania składek za okres od 1 listopada 2020 r. do 30 listopada 2020 r. W dniu 20 stycznia 2021r. ZUS odmówił wnioskodawczyni zwolnienia z opłacenia składek za listopad 2020r. Uzasadnieniem wydania zaskarżonej decyzji było ustalenie, że według zapisów bazy REGON na dzień 30 września 2020r., wnioskodawczyni prowadziła przeważającą działalność gospodarczą, określoną kodem PKD 10.52.Z. - produkcja lodów, który nie uprawnia do zwolnienia z opłacania składek. W dniu 1 lutego 2021r., G. P. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym wskazała, że 30 września 2020 r. w CEIDG figurował przeważający PKD 10.52.Z - produkcja lodów, a kod PKD 56.10.A został zgłoszony do CEIDG 8 grudnia 2020r. z datą zaistnienia zmiany 1 stycznia 2018r. Poinformowała również, że obecnie prowadzi wyłącznie działalność gospodarczą, jako wspólnik spółki cywilnej "G." C. - B., C., W. P., G. P., K. K., Ł. P., NIP [...], spółka ma przeważający kod PKD 56.10.A. W tym zakresie, jako wspólnik tej spółki, wnioskodawczyni faktycznie prowadzi działalność gospodarczą, polegającą na prowadzeniu cukierni, w ramach przeważającego PKD 56.10.A ustalonego dla tej spółki. Dlatego wnioskodawczyni uważa, że nie sposób uznać produkcji lodów tj. PKD 10.52.Z za przeważającą działalność w szczególności, że lody produkowane są tylko i wyłącznie na własne potrzeby cukierni. Wyjaśniono nadto, że wspomniana spółka cywilna otrzymała zwolnienie z opłacania należności z tytułu składek. W konsekwencji, według wnioskodawczyni, powstała sprzeczność, bowiem spółka cywilna zatrudniająca pracowników uzyskała zwolnienie z opłacania należności z tytułu składek, co stanowiło pomoc publiczną mającą na celu zaradzenie poważnym zaburzeniom w gospodarce, zaś wspólnik tej samej spółki cywilnej, zwolnienia nie uzyskuje. Zdaniem wnioskodawczyni, niewątpliwie należy uznać, że przeważającym kodem PKD wspólnika spółki cywilnej "G." C. - B., C., W. P., G. P., K. K., Ł. P. jest prowadzenie restauracji i innych stałych placówek gastronomicznych, tj. PKD 56.10.A. Wskazano, że niedopuszczalna jest wzajemna sprzeczność, w której spółka cywilna, jako podmiot zatrudniający pracowników, uzyskuje zwolnienie z opłacania należności z tytułu składek, a wspólnik tej samej spółki cywilnej, nieprowadzący innej działalności, zwolnienia takiego nie otrzymuje. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, ZUS wydał decyzję z dnia 1 marca 2021r., o której mowa na wstępie. W uzasadnieniu powołano się m.in. na treść art. 31 zo ust. 10 i ust. 11 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020r., poz. 1842, ze zm., dalej: "ustawa o COVID-19"). Organ wskazał, że ustawodawca powiązał prawo do zwolnienia z opłacania składek z prowadzeniem ściśle określonej działalności gospodarczej oznaczonej konkretnym kodem PKD. W obowiązującym obecnie stanie prawnym nie ma możliwości udzielenia takiego zwolnienia przedsiębiorcy, którego przeważająca działalność na dzień 30 września 2020r., nie mieściła się w wykazie PKD, zamieszczonym w art. 31zo ust. 10 ustawy o COVID-19. Zgodnie z obowiązującymi przepisami, każdy ze wspólników spółki cywilnej odrębnie prowadzi działalność gospodarczą, posiada osobny wpis w CEIDG, a także indywidualny numer NIP i REGON. Wspólnik spółki cywilnej (każdy oddzielnie) jako przedsiębiorca zgłasza siebie do ZUS-u poprzez złożenie stosownych druków ubezpieczeniowych jako płatnika składek oraz jako osobę ubezpieczoną. Na gruncie przepisów ustawy systemowej przymiot płatnika składek mogą mieć zarówno wspólnicy spółki cywilnej jak i sama spółka. Tym samym wnioski o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia, o których stanowią przepisy ustawy o COVID-19, mogą składać zarówno wspólnicy spółek cywilnych jak i sama spółka cywilna. W zależności zatem od wnioskodawcy (wspólnik spółki cywilnej lub spółka) składającego stosowny wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, ZUS, procedując taki wniosek, zobligowany jest do ustalania kodu PKD właściwego wyłącznie dla wnioskodawcy. Organ podkreśli, że G. P. wskazała we wniosku, iż prowadzi przeważającą działalność gospodarczą oznaczoną kodem PKD 56.10.A uprawniającą do zwolnienia z opłacania składek. Według tego oświadczenia kod 56.10.A na dzień 30 września 2020 r. jest zgodny ze zgłoszeniem do CEIDG lub KRS. Złożone oświadczenie w tym zakresie zweryfikowano z danymi zamieszczonymi w rejestrach REGON i CEIDG. W obu tych rejestrach zostało ujawnione, że na dzień 30 września 2020 r. wnioskodawczyni była przedsiębiorcą, którego przeważająca działalność gospodarcza była oznaczona kodem 10.52.Z, który nie uprawnia do zwolnienia z obowiązku opłacania składek. Zatem PKD 56.10.A zamieszczony w CEIDG i rejestrze REGON na dzień 30 września 2020 r. dla działalności gospodarczej wnioskodawczyni nie jest jednym z wymienionych w art. 31zo ust. 10 ustawy o COVID-19. Tym samym nie przysługuje zwolnienie z obowiązku opłacania składek za listopad 2020r. Natomiast obecnie w rejestrze REGON i CEIDG, jako kod PKD przeważającej działalności gospodarczej figuruje 56.10.A, który uprawnia do zwolnienia, jednakże tych zmian w CEIDG wnioskodawczyni dokonała dopiero w dniu 8 grudnia 2020 r. Organ powołał się również na art. 42 ustawy z 29.06.1995 r. o statystyce publicznej (Dz.U z 2020 r. póz. 443, z późn. zm.), wskazując, że przedsiębiorca ma obowiązek aktualizacji danych tam zawartych. Złożenie wniosku o zmianę wpisu do rejestru dla przedsiębiorcy - osoby fizycznej następuje na podstawie przepisów ustawy z 6 marca 2018 r. o Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (Dz.U. z 2019 r. póz. 1291, z późn. zm., dalej: "ustawa o CEIDG"). Oznacza to, że przedsiębiorca ma obowiązek uaktualnić dane zawarte w rejestrze REGON, przy czym wypełnia ten obowiązek, gdy dokonuje zmian w rejestrze CEIDG, bo baza REGON jest automatycznie zasilana danymi zamieszczonymi w CEIDG. W myśl przepisów ustawy o CEIDG przedmiot wykonywanej działalności gospodarczej wg PKD, w tym przedmiot przeważającej działalności, jest zaliczany do danych ewidencyjnych wpisu do CEIDG, a przedsiębiorca jest zobowiązany złożyć wniosek o zmianę wpisu w CEIDG w terminie 7 dni od dnia zmiany danych ewidencyjnych. Dotyczy to także danych na temat rodzaju prowadzonej działalności wg PKD, w tym działalności przeważającej. Należy podkreślić, że zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o CEIDG można przyjąć domniemanie, że dane wpisane do CEIDG są prawdziwe. Organ wskazał, że oświadczenie wnioskodawczyni złożone we wniosku jest niezgodne z zapisami CEIDG, a przesłanki dopuszczalności zwolnienia z opłacania składek za listopad 2020 r. oceniane są w oparciu o zapisy CEIDG, które korzystają z domniemania prawdziwości. Dbałość o zgodność kodu przeważającej działalności gospodarczej ujawnionego w CEIDG z charakterem rzeczywiście prowadzonej działalności jest obowiązkiem przedsiębiorcy. Dlatego ustawodawca, chcąc, aby pomoc trafiła do podmiotów jej potrzebujących, powiązał pomoc w ramach Tarczy z kodami PKD, ujawnionymi w bazie REGON wg stanu na 30 września 2020 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca zaskarżyła przedmiotową decyzję w całości i wniosła o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 107 k.p.a., poprzez brak wszechstronnego rozpoznania sprawy, brak uwzględnienia całości materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania przed organem i wyjaśnienia w ramach pisemnego uzasadnienia podstawy faktycznej oraz prawnej wydanego rozstrzygnięcia z uwzględnieniem wyników przeprowadzonego postępowania dowodowego; inne naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a to naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji w sytuacji gdy organ II instancji winien uchylić zaskarżoną decyzję i orzec, co do istoty sprawy, tj. zwolnić skarżącą z opłacania składek za listopad 2020r., a także naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 31zo ust. 10 ustawy o COVID-19, poprzez przyjęcie, iż wspólnik spółki cywilnej – skarżąca nie ma prawa do zwolnienia ze składek ZUS, w sytuacji gdy spółka cywilna posiada owo zwolnienie, a obie działalności są tożsame, albowiem skarżąca nie prowadzi innej działalności aniżeli spółka. W uzasadnieniu skargi, skarżąca powieliła argumentację zawartą uprzednio we wskazanym powyżej wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko w sprawie. W zakresie zarzutów skargi, uznał je za bezpodstawne i powołał się na treść zaskarżonej decyzji. W konsekwencji wniesiono o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019r. poz. 2325 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, w tym także te niepodniesione w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842 ze zm., dalej: "ustawa o COVID-19") oraz zarządzenia przewodniczącego wydziału, skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w wyżej wskazanych granicach, Sąd stwierdził, że skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 31zo ust. 10 ustawy o COVID-19 na wniosek płatnika składek prowadzącego na dzień 30 września 2020 r. działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności kodami 47.71.Z, 47.72.Z, 47.81.Z, 47.82.Z, 47.89.Z, 49.32.Z, 49.39.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.Z, 59.12.Z, 59.13.Z, 59.14.Z, 53.20.Z, 74.20.Z, 77.21.Z, 79.90.A,79.90.C, 82.30.Z, 85.51.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.Z w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, 86.90.A, 86.90.D, 90.01.Z, 90,02.Z, 90.04.Z, 91.02,Z, 93.11.Z, 93.13.Z, 93.19.Z, 93.21.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, 96.01.Z, 96.04.Z, zwalnia się z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od dnia 1 listopada 2020 r. do dnia 30 listopada 2020 r., wykazanych w deklaracji rozliczeniowej złożonej za ten miesiąc, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek do dnia 30 czerwca 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w listopadzie 2020 r. był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w listopadzie 2019 r. Stosownie do przywołanego powyżej przepisu, ze zwolnienia w zakresie opłacania składek ubezpieczeniowych mogą korzystać płatnicy, którzy według stanu z 30 września 2020 r. prowadzili działalność gospodarczą zakwalifikowaną do jednego z kodów PKD wymienionych w przedmiotowym artykule, jako działalność przeważającą. Natomiast art. 31 zo ust. 11 ustawy o COVID-19 stanowi, że oceny spełnienia tego warunku w zakresie oznaczenia prowadzonej działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007 dokonuje się na podstawie danych zawartych w rejestrze REGON w brzmieniu na dzień 30 września 2020 r. Nie ulega wątpliwości, że celem wprowadzenia przedmiotowych przepisów ustawy o COVID-19 było przeciwdziałanie negatywnym następstwom nakładania daleko idących ograniczeń w prowadzeniu działalności gospodarczej, w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2. Pomoc finansowa, polegająca na zwolnieniu z zapłaty niektórych składek, miała obejmować rodzaje działalności najbardziej poszkodowane wskutek wprowadzania szczególnych zasad bezpieczeństwa czy obostrzeń sanitarnych. Jak słusznie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, podzielając opinię Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców, cel ustawy wymaga, aby organy udzieliły pomocy wszystkim przedsiębiorcom, którzy spełniają wymagane kryteria rzeczywiście, a nie tylko formalnie (zob. wyrok WSA w Białymstoku z 28 kwietnia 2021 r., sygn. I SA/Bk 140/21). Sąd co prawda podziela zdanie organu przedstawione w niniejszej sprawie, że to na przedsiębiorcy ciąży obowiązek aktualizowania danych zawartych w odpowiednich rejestrach i doprowadzenia do ich zgodności ze stanem faktycznym. Niemniej jednak, byłoby daleko idącym wypaczeniem celu przedmiotowej ustawy, jeżeli pomocy finansowej nie otrzymaliby przedsiębiorcy jedynie przez wzgląd na niedopełnienie formalności, mimo że rzeczywiście spełniają wszystkie nałożone przez ustawodawcę kryteria. Takie rozstrzygnięcie nie może się ostać w państwie prawnym, mając również na względzie działanie w nadzwyczajnej sytuacji związanej z zagrożeniem epidemicznym. W tak przedstawionym stanie prawnym, wydanie orzeczenia, odwołując się jedynie do wyników wykładni językowej, prowadzi do nieudzielenia pomocy podmiotom, które rzeczywiście są do tego uprawnione. Z drugiej strony, może także w sposób niezasadny premiować przedsiębiorców, których faktyczna działalność nie odpowiada zadeklarowanym w stosownych rejestrach kodom PKD. Przedstawione powyżej rozumowanie, znajduje uzasadnienie w przyjętych metodach interpretacji tekstów prawnych i płynących z nich dyrektyw. Spośród wspomnianych rodzajów wykładni, prymat został nadany wykładni gramatycznej/językowej, a pozostałe, w tym celowościową czy systemową, należy stosować pomocniczo, mają one bowiem charakter subsydiarny. Mimo to, w pewnych sytuacjach wykładnia językowa musi jednak ustąpić przed innymi rodzajami wykładni, w tym funkcjonalną, jeżeli rozwiązanie ukształtowane jedynie na podstawie wykładni gramatycznej, stoi w sprzeczności z ratio interpretowanego przepisu czy też prowadzi do niejednoznacznych rezultatów, niedających się pogodzić z założeniem racjonalności ustawodawcy. Tożsame stanowisko wyraża również Naczelny Sąd Administracyjny w swoich orzeczeniach, dla przykładu: wyrok NSA z 4 grudnia 2012 r., sygn. II FPS 3/12 czy wyrok NSA z 3 lutego 2016 r., sygn. I OSK 2564/15. W ocenie Sądu, nie można zatem w sposób bezkrytyczny przyjmować ustaleń poczynionych wyłącznie na podstawie danych zawartych w rejestrach, w szczególności gdy wnioskodawca wskazuje na rozbieżność między wpisem, a faktycznie wykonywaną działalnością gospodarczą. Zatem, niezbędne będzie ustalenie, jaki rodzaj działalności (wg PKD) był rzeczywiście przeważający 30 września 2020 r., w odniesieniu do konkretnego płatnika wnioskującego o zwolnienie z uiszczania składek. Jako zupełnie niezasadne jawi się dokonywanie rozstrzygnięć, opierając się tylko na danych statystycznych uwidocznionych w CEIDG. W przypadku zaistnienia różnicy między wpisem w CEIDG a faktycznie wykonywaną działalnością gospodarczą, w wydawanej decyzji należy uwzględnić działalność rzeczywiście prowadzoną przez wnioskodawcę. Przekładając te rozważania na grunt niniejszej sprawy, należy wskazać, iż według danych zwartych w rejestrze CEIDG na 30 września 2020 r. przeważającą działalnością gospodarczą prowadzoną przez skarżącą było PKD 10.52.Z-"produkcja lodów", a kod PKD 56.10.A został zgłoszony do CEIDG 8 grudnia 2020r. jednakże z datą zaistnienia zmiany 1 stycznia 2018r. Prowadzenie działalności objętej PKD 10.52.Z nie uprawnia do zwolnienia z płacenia składek, w myśl art. 31zo ust. 10 ustawy o COVID-19. Niemniej, jak wynika z wpisu w CEIDG, zmiana danych została dokonana z datą wsteczną a skarżąca jest wspólnikiem spółki cywilnej "G." C. - B., C., W. P., G. P., K. K., Ł. P., której główna działalność gospodarcza opiera się na prowadzeniu cukierni – PKD 56.10. A "restauracje i inne stałe placówki gastronomiczne". Skarżąca wskazała, że produkcja lodów nie jest głównym przedmiotem jej działalności gospodarczej i odbywa się jedynie na potrzeby prowadzonej cukierni. Poza tym, skarżąca nie prowadzi innej działalności, oprócz tej w ramach spółki cywilnej, której dominującym kodem PKD jest 56.10.A. Wydając zaskarżoną decyzję i dysponując przy ponownym rozpoznaniu tymi danymi, organ odwołał się jedynie do danych widniejących w rejestrze CEIDG, nie badając, jaki jest rzeczywisty przeważający rodzaj działalności prowadzonej przez skarżącą. Mając na uwadze dokonaną przez sąd wykładnię przedmiotowych przepisów, rozstrzygnięcie to jest niezasadne i kłóci się z celem wprowadzenia omawianych unormowań. Istnieje bowiem niebezpieczeństwo, że poprzez takie działanie organu skarżąca w sposób bezpodstawny została pozbawiona należnej jej pomocy finansowej. Obowiązkiem organu było ustalenie, jaki rodzaj działalności rzeczywiście jest przeważający w obszarze aktywności gospodarczej podejmowanej przez skarżącą, zakwalifikowanie go do prawidłowego kodu PKD, a następnie wydanie decyzji w zakresie zwolnienia lub odmowy zwolnienia płatnika z obowiązku uiszczania składek. Dopiero takie zastosowanie omawianego przepisu będzie wypełniało cel, jaki przyświecał ustawodawcy, wprowadzając przedmiotowe unormowania. W świetle powyżej przedstawionych okoliczności, jako trafny jawi się również zarzut wskazany w skardze, a polegający na naruszeniu przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r. poz. 735). Zgodnie z przywołanymi przepisami obowiązkiem organu jest podejmowanie wszelkich czynności, z urzędu lub na wniosek, niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Organ jest zobligowany do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, na podstawie którego następnie ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona. Celem postępowania administracyjnego bowiem jest ustalenie tzw. prawdy obiektywnej, czyli opartej na rzeczywistym stanie faktycznym. W konsekwencji, nie można uznać za zgodną z prawem decyzji, która została wydana bez wyjaśnienia okoliczności faktycznych mających znaczenie w danej sprawie (zob. wyrok NSA z 23 września 2020 r., sygn. II OSK 1241/20). Wszystkie okoliczności i dowody, które pozwoliły organowi na ustalenie określonych faktów, a także dowody, którym odmówiono mocy dowodowej powinny zostać wskazane w uzasadnieniu decyzji. Uzasadnienie prawne powinno zaś zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa. Prawidłowe skonstruowanie uzasadnienia, zawierającego wymienione elementy nie jest wymogiem wyłącznie formalnym. Stanowi ono ważną część decyzji, pozwalającą poznać, jakimi motywami kierował się organ, wydając rozstrzygnięcie oraz dlaczego, według organu, określona decyzja jest zasadna w konkretnym stanie faktycznym. W rozpoznawanej sprawie nie ulega wątpliwości, że organ nie uczynił zadość obowiązkom nakładanym na niego przez wskazane wyżej przepisy. Dla prawidłowego zastosowania normy materialnoprawnej niezbędne było ustalenie, jaki rodzaj działalności prowadzonej przez skarżącą był przeważający na 30 września 2020 r. Organ nie powinien był poprzestać jedynie na wskazaniu danych zawartych w rejestrze CEIDG, w szczególności, gdy skarżąca wskazywała, że uwidoczniony tam kod PKD nie odpowiada rzeczywistemu zakresowi jej działalności. Warto w tym miejscu podkreślić, że domniemanie wynikające z wpisu w CEIDG jest domniemaniem wzruszalnym. Dopuszcza się zatem przedstawienie dowodów, które wskazują, że dane zawarte w rejestrze nie są zgodne z rzeczywistością (zob. wyrok WSA z 26 kwietnia 2018 r., sygn. V SA/Wa 2180/17). Organ miał więc obowiązek weryfikacji, jaki był główny przedmiot działalności skarżącej na 30 września 2020 r., czego jednakowoż nie uczynił. W konsekwencji, w uzasadnieniu decyzji organu zabrakło także odniesienia, czy daje on wiarę twierdzeniom skarżącej i na jakiej podstawie opiera swoje rozstrzygnięcie w tym zakresie. Takie działania stanowią naruszenie obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, w oparciu o który należy ustalić stan faktyczny zgodny z rzeczywistością, a następnie na jego podstawie wydać decyzję. Dopiero rzetelne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności pozwoliłoby na prawidłowe rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie. Rozpatrując ponownie sprawę, organ uwzględni zawarte w wyroku podglądy, co do wykładni art. 31zo ust. 10 i 11 ustawy o COVID-19 i przeprowadzi postępowanie zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes skarżącej, wyczerpująco zbierze i rozpatrzy cały materiał dowodowy, aby w rezultacie powtórnie ocenić spełnienie przez skarżącą przesłanek przedmiotowego zwolnienia. Mając na uwadze powyższe sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło