III SA/Po 79/22

WyrokWSA w Poznaniu2022-11-03

Skład orzekający: Mirella Ławniczak, Izabela Paluszyńska, Piotr Ławrynowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba zarządzająca transportem w przedsiębiorstwie drogowym ponosi odpowiedzialność za naruszenia przepisów dotyczących posiadania przez kierowców wymaganych orzeczeń lekarskich i psychologicznych, jeśli umowa o zarządzanie transportem zawarta na czas określony wygasła przed datą stwierdzenia naruszenia?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji nie przeprowadziły wyczerpującego postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia, czy skarżący faktycznie pełnił funkcję osoby zarządzającej transportem w dniu kontroli. Kluczowe było ustalenie, czy umowa o zarządzanie transportem, zawarta na czas określony, nadal obowiązywała w dacie stwierdzenia naruszenia, co podważało podstawę do nałożenia kary pieniężnej na skarżącego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na M.S. jako osobę zarządzającą transportem w spółce G. sp. z o.o. za to, że kierowca wykonywał przewóz drogowy bez wymaganych orzeczeń lekarskich i psychologicznych. Skarżący twierdził, że umowa o zarządzanie transportem, zawarta na 6 miesięcy, wygasła przed datą kontroli (10 lipca 2020 r.), w związku z czym nie był już osobą zarządzającą transportem. Organy administracji utrzymywały, że skarżący nadal pełnił tę funkcję, opierając się m.in. na wpisie w rejestrze i braku powiadomienia o zmianie.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego i zasądził od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego zwrot kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 3 listopada 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Asesor sądowy WSA Piotr Ławrynowicz (spr.) Protokolant: sekr. sąd. Agnieszka Kosakowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 listopada 2022 roku sprawy ze skargi M.S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 25 listopada 2021r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 12 lutego 2021r. nr [...] II. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego kwotę 100 ,- (stu) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych. Zaskarżoną decyzją 25 listopada 2021 r. (nr jak w sentencji wyroku) Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: GITD) po rozpatrzeniu odwołania M.S. od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: DITD) z 12 lutego 2021 r. (nr jak w sentencji wyroku) o nałożeniu kary pieniężnej w wys. 2.000 zł, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy: - art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., dalej: Kpa), - art. 4 pkt 22, art. 39a ust. 1 pkt 3 i 4, art. 39j ust. 1-4, art. 39m, art. 92a ust. 2, 4 i 8 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 919 ze zm., dalej: u.t.d.) oraz lp. 4.2. i 4.3. załącznika nr 4 do utd. Decyzję tę wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym. Dnia 10 lipca 2020 r. we W. skontrolowano pojazd marki Kia nr rej. [...], którym kierował J.L. obywatel Gruzji, co udokumentowano stosownym protokołem. Na podstawie faktury na kwotę 14,22 zł za usługę transportową ustalono, że podmiotem wykonującym ów przewóz była spółka G. sp. z o.o. z s. we W.. Kierowca nie okazał orzeczeń lekarskiego i psychologicznego o braku przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. DITD w toku postępowania ustalił w Urzędzie Miasta W., że spółka G na dzień kontroli posiadała licencje: na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym i taksówką. Ww. pojazd nie został zgłoszony do tych licencji. Zgodnie zaś z oświadczeniem dołączonym do wniosku z 8.11.2019 r. o udzielenie licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym osobą zarządzającą transportem drogowym w przedsiębiorstwie był M.S. Po zawiadomieniu przez DITD strony jako zarządzającego transportem o wszczęciu postępowania wskutek stwierdzonych naruszeń, strona w odpowiedzi z 23.12.2020 r. zwróciła uwagę na nieprawidłowości w przesłanej jej dokumentacji. W kolejnym piśmie z 19.01.2021 r. poinformowała organ, że na dzień kontroli nie była zarządzającym transportem w spółce G. ze względu na wygaśnięcie umowy. DITD decyzja z 12 lutego 2021 r. nałożył na M.S. jako zarządzającego transportem karę pieniężną w wys. 2.000 zł z uwagi na wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiadał orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy i analogicznego orzeczenia psychologicznego. W odwołaniu od powyższej decyzji strona wniosła o umorzenie postępowania wyjaśniając, że w dacie kontroli (10.07.2020 r.) nie była zarządzającym transportem w spółce G., w dowód czego przedłożyła kopię umowy z 28.10.2019 r. Na wezwanie GITD strona przedłożyła uwierzytelniony odpis ww. umowy. Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję (jak wskazano na wstępie) GITD powołał przepisy art. 4 pkt 22 lit. d) i t), art. 92a ust. 4, art. 92c ust. 1 utd, art. 189a § 2 Kpa. Następnie wskazał, że w sprawie nie znajdzie zastosowanie art. 189d na mocy art. 189a § 2 pkt 1 Kpa, albowiem kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 utd, a treść art. 92a ust. 2, 4 i 8 utd w zw. z zał. nr 4 do utd określa w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za naruszenie przepisów zał. nr 4 do utd i organ nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych. Brak jest też podstaw do udzielenia pouczenia na podstawie art. 189e i odstąpienia od nałożenia kary na podstawie art. 189f Kpa, bowiem kwestie te uregulowane są odrębnie w art. 92c ust. 1 pkt 1 utd. Reguła kolizyjna zawarta w art. 189a § 2 Kpa daje pierwszeństwo przepisom odrębnym. Na gruncie przepisów art. 39a, art. 39j, art. 39k oraz art. 39m utd organ odwoławczy wyjaśnił kwestię obowiązku posiadania przez przedsiębiorcę wykonującego przewóz drogowy orzeczeń – lekarskiego i psychologicznego kierowcy i braku przeciwwskazań odpowiednio zdrowotnych i psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Brak tychże badań zgodnie z lp. 4.2 i lp. 4.3 zał. nr 4 do utd sankcjonowane jest karą pieniężną po 1.000 zł. GITD na podstawie zebranych dowodów ustalił, że 10 lipca 2020 r. miała miejsce kontrola drogowa pojazdu marki Kia nr rej. [...], którym kierował J.L. obywatel Gruzji. Na podstawie faktury za usługę transportową stwierdzono, że spółka G. była podmiotem wykonującym przewóz. Kierowca do kontroli nie okazał zaś orzeczeń – lekarskiego i psychologicznego o braku przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Organ I instancji ustalił, że zarządzającym w ww. spółce był skarżący dysponujący certyfikatem kompetencji zawodowych, który zgłoszono w Urzędzie Miasta W. do licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym należącej do ww. spółki. Zatem skarżący będąc osobą zarządzającą transportem w spółce G. był zobowiązany do przestrzegania przepisów i bieżącej kontroli, co do posiadanych przez kierowców uprawnień. Zasadnie więc organ I instancji nałożył na stronę kary pieniężne za ww. stwierdzone naruszenia określone w lp. 4.2 i 4.3 zał. nr 4 do utd, tj. po 1000 zł za brak posiadania na dzień kontroli drogowej orzeczenia lekarskiego i orzeczenia psychologicznego potwierdzających brak przeciwwskazań do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy J.L. Zarządzający transportem jest zobowiązany do należytego zorganizowania pracy kierowców, w tym zapewnienia przez nich wszystkich wymaganych dokumentów. GITD nie dał wiary twierdzeniom strony zawartym w odwołaniu odnośnie wygaśnięcia umowy z 28.10.2019 r. o zarządzenia transportem zawartej ze spółką G. Zdaniem organu umowa ta pomimo, że zawarta na czas określony nie świadczy o faktycznym czasie, w którym skarżący świadczył usługę w zakresie zarządzania transportem w spółce. Strona nie przedstawiła dowodu, że rozwiązanie umowy zarządzania faktycznie nastąpiło po okresie wskazanym w § 6 umowy. Zgodnie z § 8 ust. 4 tej umowy w przypadku rozwiązania umowy usługodawca zobowiązany jest powiadomić odpowiednie organu państwowe o zakończeniu współpracy z usługobiorcą, czego strona nie uczyniła. Powyższe niepodważalnie wynika z informacji uzyskanych od organu licencyjnego - UM W. Skoro strona nie powiadomiła organu licencyjnego o tym, że nie jest osobą zarządzającą w ww. spółce przyjąć należało, że nadal pełniła tę funkcję. Skarżący nie udowodnił więc, że nie powinien być stroną postępowania. Odnośnie zarzutu powtarzających się rozbieżności w decyzji oraz w pismach kierowanych do strony GITD wyjaśnił że organ I instancji pismem z 28.12.2020 r. i postanowieniem z 21.10.2021 r. sprostował oczywiste omyłki pisarskie, o czym powiadomił stronę. Kończąc GITD wskazał, że odpowiedzialność osoby zarządzającej transportem nie jest oparta na zasadzie winy. Za naruszenia popełnione podczas działalności przedsiębiorstwa, w którym dana osoba pełni obowiązki zarządzającego transportem, ta osoba ponosi odpowiedzialność niezależnie od tego, czy była winna powstania tego naruszenia. Do stwierdzonych naruszeń doszło wskutek zaniedbania zarządzającego, który jako profesjonalista co do znajomości i stosowania przepisów prawa transportowego, legitymujący się certyfikatem zawodowy winien mieć wiedzę co do obowiązujących regulacji prawnych i pilnować terminów uprawnień posiadanych przez kierowców oraz posiadanych przez nich wymaganych dokumentów. GITD uznał, że art. 92c utd nie ma zastosowania, albowiem skarżący mógł przewidzieć i zapobiec stwierdzonym naruszeniom, gdyż wystarczyło, aby kontrolował terminy posiadanych orzeczeń, czy też uprawnień kierowcy. M.S. wnosząc do tutejszego Sądu skargę na powyższą decyzję GITD zarzucił naruszenie przy jej wydaniu art. 6 w zw. z art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 Kpa poprzez rozstrzygnięcie sprawy w sposób dowolny, z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej, bez wszechstronnego zebrania oraz wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego i oparcie decyzji na podstawie okoliczności niestanowiących dowodu, co doprowadziło do naruszenia zasady legalności. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, a także wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W motywach skargi podniósł, że organy błędnie uznały, że skarżący 10.07.2021 r. w dniu kontroli (10.07.2020 r.) był osobą zarządzającą transportem w spółce G., podczas gdy z umowy zawartej z ww. spółką 28.10.2019 r. (§ 6) wynika, że umowę zawarto na okres 6 miesięcy, a zatem wygasła 28.04.2020 r. – na kilka miesięcy przed kontrolą. Organy nie przeprowadziły postępowania dowodowego celem wyjaśnienia, kto faktycznie zarządzał transportem w spółce 10.07.2020 r. Nie przesłuchano osób będących członkami zarządu spółki, ewentualnie pracowników spółki, ani nie zażądano przedstawienia przez spółkę dokumentów, z których wynikałoby, kto zarządza transportem. Odmówiono też wiarygodności poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii ww. umowy, opierając się wyłącznie na informacji z UM W. dotyczącej zgłoszenia dokonanego na podstawie tejże umowy. Zdaniem skarżącego fakt, że nie dokonano zmian w przedmiotowym zgłoszeniu nie świadczy o tym, że skarżący był nadal osobą zarządzającym transportem. Nie spoczywał na nim ustawowy obowiązek powiadomienia o wygaśnięciu umowy. Obowiązek taki spoczywał na przewoźniku – spółce G., osobach, które ją reprezentują (art. 14 ust. 1 utd). Skarżący nadmienił, że po wygaśnięciu umowy ze spółką nie uzyskał od niej informacji, kto będzie zarządzał jej transportem. Spółka powinna złożyć stosowny wniosek w ciągu 28 dni od zmiany osoby zarządzającej, czego nie wykonała. Ponadto wpisy w rejestrze przedsiębiorców nie mają charakteru konstytutywnego; rejestr ma jedynie charakter informacyjny, a aktualność zawartych w nim informacji zależy od przewoźnika, gdyż to na nim spoczywa obowiązek informowania o zmianach. Skarżący dodał, że próbował skontaktować się z osobami reprezentującymi spółkę, lecz bezskutecznie. Jego zdaniem możliwe jest, że do chwili obecnej nikt w spółce nie zarządza transportem, co nie zostało zbadane. Nie zarządzając w spółce transportem w dacie kontroli nie miał możliwości sprawdzenia uprawnień kierowców. Nie było więc podstaw, by nakładać na niego karę pieniężną. W odpowiedzi GITD wniósł o oddalenie skargi podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. Organ wskazał, że nie jest prawdą, by odmówił wiarygodności przedłożonej przez skarżącego umowie o zarządzaniu transportem. Przeciwnie, powołał się ten dokument w uzasadnieniu decyzji, lecz nie w sposób zawężający, jak uczynił to skarżący. Wziął bowiem pod uwagę zapis § 8 pkt 4 umowy, w którym skarżący jako usługobiorca zobowiązał się powiadomić odpowiednie organy państwowe o zakończeniu współpracy z usługodawcą. Nawet w przypadku wygaśnięcia umowy po wskazanym w jej § 6 okresie, to skarżący zobowiązany był do powiadomienia organu o tym, że nie pełni funkcji zarządzającego transportem w spółce. Zakończenie jednej z form współpracy pomiędzy podmiotami nie oznacza automatycznie całkowitego zakończenia współpracy. GITD postanowieniem z 20 stycznia 2022 r. z urzędu wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji. Na rozprawie 3 listopada 2022 r. skarżący ponad to co do w skardze wskazał, że w protokole kontrolnym znajdowały się omyłki, które utrudniły mu możliwość obrony swego stanowiska. Wskazał, iż uzyskał informacje od byłego pracodawcy, że pan L. nie był oficjalnie zatrudniony w przedsiębiorstwie. Na pytanie sprawozdawcy skarżący wyjaśnił, że nie uzyskał informacji od spółki G. kto w tym okresie był zarządzającym w transporcie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej: P.p.s.a.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1. uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2. stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3. stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w tak zakreślonych granicach Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art.145 § 1pkt 1 lit. c) P.p.s.a. Przedmiotem kontroli Sądu w sprawie niniejszej jest decyzja o nałożeniu na skarżącego jako zarządzającego transportem kary pieniężnej w wysokości 2.000 zł. Zasadniczo spór sprowadza się do rozstrzygnięcia kwestii, czy przewidziana przepisami ustawy o transporcie drogowym administracyjna kara pieniężna za wymienione w zaskarżonej decyzji naruszenia, mogła zostać nałożona na skarżącego. Nie jest kwestionowane samo naruszenie przepisów co do wykonywania przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiadał orzeczeń lekarskiego i psychologicznego o braku przeciwwskazań do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy (tj. naruszenie określone w lp. 4.2 i 4.3. zał. nr 4 do utd w zw. z art. 39a ust. 1 pkt 3 i 4, art. 39j i art. 39k utd), a więc Sąd stwierdza jedynie, że w tym zakresie organy wykazały wykonywanie w imieniu przedsiębiorstwa G. sp. z o.o. przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiadał orzeczenia lekarskiego i orzeczenia psychologicznego świadczących o braku przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Odnośnie zagadnienia ponoszenia odpowiedzialności za te naruszenia wskazać należy, że definicja osoby zarządzającej transportem została zawarta w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylające dyrektywę Rady 96/26/WE (Dz. Urz. WE L, Nr 300, str. 501 i nast. ze zm., dalej – rozporządzenie). Zgodnie z definicją legalną zawartą w art. 2 pkt 5 rozporządzenia zarządzający transportem oznacza osobę fizyczną zatrudnioną przez przedsiębiorcę lub, jeżeli przedsiębiorca jest osobą fizyczną, tę osobę fizyczną lub, w razie potrzeby, inną osobę fizyczną wyznaczoną przez tego przedsiębiorcę na podstawie umowy, zarządzającą w sposób rzeczywisty i ciągły operacjami transportowymi przedsiębiorcy. W myśl art. 4 ust. 1 rozporządzenia przedsiębiorca wykonujący zawód przewoźnika drogowego wyznacza przynajmniej jedną osobę fizyczną - zarządzającego transportem - która spełnia warunki przewidziane w art. 3 ust. 1 lit. b i d, tj. cieszy się dobrą reputacją i posiada wymagane kompetencje zawodowe) i która: a) w sposób rzeczywisty i ciągły zarządza operacjami transportowymi tego przedsiębiorstwa; b) ma rzeczywisty związek z przedsiębiorstwem, polegający na przykład na tym, że jest jego pracownikiem, dyrektorem, właścicielem lub udziałowcem lub nim zarządza lub, jeżeli przedsiębiorca jest osobą fizyczną, jest tą właśnie osobą; oraz c) posiada miejsce zamieszkania na terenie Wspólnoty. Przepis art. 4 ust. 4 rozporządzenia stanowi, że przedsiębiorca powiadamia właściwy organ o wyznaczeniu zarządzającego lub zarządzających transportem. Zwrócić należy również uwagę, iż wedle art. 7a ust. 1 utd, zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego oraz licencji wspólnotowej udziela się na wniosek przedsiębiorcy złożony w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej za pomocą środków komunikacji elektronicznej (...). Ustęp 2 tego przepisu określa, co taki wniosek powinien zawierać. Zgodnie z pkt 7 tego przepisu wniosek powinien zawierać m.in. imię i nazwisko, adres zamieszkania oraz numer certyfikatu kompetencji zawodowych osoby zarządzającej transportem, o której mowa w art. 4 ust. 1 rozporządzenia (...). Nadto zgodnie z art. 7a ust. 3 pkt 1 utd do wniosku o udzielenie zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego dołącza się oświadczenie osoby zarządzającej transportem następującej treści: "Oświadczam, że zgodnie z art. 4 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 1071/2009 będę pełnić rolę zarządzającego transportem" oraz kopię certyfikatu kompetencji zawodowych tej osoby (...), a zgodnie z art. 7a pkt 6 lit. a utd - informację z Krajowego Rejestru Karnego o niekaralności za przestępstwa w dziedzinach określonych w art. 6 ust. 1 lit. a rozporządzenia (WE) nr 1071/2009, wymienione w art. 5 ust. 2a a także zgodnie z pkt 7 oświadczenie zarządzającego transportem o niekaralności za poważne naruszenie, o którym mowa w art. 6 ust. 1 lit. b rozporządzenia (WE) nr 1071/2009, w tym najpoważniejsze naruszenie określone w załączniku IV do rozporządzenia (WE) nr 1071/2009. Jednocześnie przepis art. 14 ust. 1 pkt 1 utd określa, że przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji wspólnotowej, zmiany danych, o których mowa w art. 7a, nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania. Jeżeli zmiany, o których mowa w ust. 1, obejmują dane zawarte w zezwoleniu na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, przedsiębiorca jest obowiązany wystąpić z wnioskiem o zmianę treści zezwolenia lub licencji (art. 14 ust. 2 utd). Należy również wskazać, że osoba uprawniona do zarządzania transportem w przedsiębiorstwie wpisywana jest do Krajowego Rejestru Elektronicznego Przedsiębiorców Transportu Drogowego, który został utworzony w oparciu o przepisy art. 82g i n. utd. Na podstawie art. 82h ust. 1 pkt 17 utd w ewidencji przedsiębiorców gromadzi się dane określające także imię i nazwisko osoby zarządzającej transportem oraz datę i miejsce urodzenia, adres zamieszkania, rodzaj posiadanego certyfikatu posiadanych kompetencji zawodowych, numer posiadanego certyfikatu kompetencji zawodowych, datę wydania tego certyfikatu, kraj wydania certyfikatu kompetencji zawodowych oraz ewentualną datę utraty dobrej reputacji. Zgodnie z art. 82h ust. 4 utd w rejestrze odnotowuje się zmiany danych gromadzonych w ewidencjach, o których mowa w ust. 1-3. Jak wynika zaś z art. 82i ust. 1 lit. c) utd dane, o których mowa m.in. w art. 82h ust. 1 (uw. Sądu: a więc też dane dotyczące osoby zarządzającej transportem) przekazuje do ewidencji starosta właściwy dla siedziby przedsiębiorcy, niezwłocznie po zgłoszeniu przez przewoźnika drogowego zmiany danych na podstawie art. 14 ust. 1 (...). Z powołanych przepisów wynika, że zarządzającym transportem może być sam przewoźnik drogowy, jeżeli prowadzi działalność gospodarczą jako przedsiębiorca będący osobą fizyczną. Natomiast, jeżeli sam przedsiębiorca nie spełnia wymogu posiadania kompetencji zawodowych, może wyznaczyć zarządzającego transportem na podstawie odrębnej umowy. Z taką sytuacją mamy do czynienia w sprawie niniejszej. Informacje dotyczące osoby zarządzającej transportem dołączane są przez przewoźnika do wniosku o wydanie zezwolenie, a następnie dane w tym zakresie muszą być aktualizowane przez przewoźnika. W niniejszej sprawie organy nie przeprowadziły w sposób wyczerpujący i rzetelny postępowania wyjaśniającego zmierzającego do ustalenia osoby zarządzającego transportem na dzień stwierdzonego deliktu administracyjnego polegającego na naruszeniu przepisów utd w zakresie wykonywania przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiadał orzeczenia lekarskiego i orzeczenia psychologicznego świadczących o braku przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Po ustaleniu, że przedmiotowy przewóz krajowy osób pojazdem marki Kia nr rej. [...] dokonywał kierowca J.L. w imieniu i na rzecz spółki G. (o czym świadczy faktura za usługę przewozu) i złożeniu przez stronę oświadczenia, że na dzień 10.07.2020 r. nie była już osobą zarządzającą transportem w firmie G. sp. z o.o. z uwagi na wygaśnięcie umowy (pismo z 18.01.2021 r.) organ I instancji nie przeprowadził dowodu z zeznań osób reprezentujących wspomnianą spółkę na okoliczność czasookresu obowiązywania pomiędzy nią a skarżącym umowy i rzeczywistego pełnienia przez skarżącego funkcji zarządzającego transportem. Z kolei organ II instancji dysponując przedłożoną przez stronę umową z 28.10.2019 r. zawartą pomiędzy M.S. a spółką G. sp. z o.o. o zarządzanie transportem, pomimo zapisu jej § 6 wskazującego okres zawarcia umowy na okres 6 miesięcy, nie podjął inicjatywy dowodowej zmierzającej do ustalenia, czy w dacie kontroli tj. 10.07.2020 r. skarżący pozostawał w ww. spółce osobą zarządzającą transportem. W szczególności GITD w ramach uzupełniającego postępowania dowodowego (art. 136 Kpa) nie wezwał w charakterze świadków osób reprezentujących przewoźnika drogowego do złożenia zeznań w tym zakresie, względnie przedłożenia dokumentów wskazujących, kto w przedsiębiorstwie G. sp. z o.o. na dzień 10.07.2020 r. był zarządzającym transportem. Organy orzekające w rezultacie oparły ustalenia faktyczne na informacji pochodzącej z Urzędu Miasta W. Departamentu Infrastruktury i Transportu z 26.08.2020 r., która określała, że M.S.- zgodnie z dołączonym do wniosku (z 8.11.2019 r. o udzielenie licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym i taksówką) oświadczeniem - był osobą zarządzającą transportem drogowym w spółce G. Dołączone do tegoż pisma UM W. oświadczenie M.S. z 29.10.2019 r. wskazywało zaś, że od daty złożenia oświadczenia zobowiązał się pełnić rolę osoby zarządzającej transportem drogowym w spółce G. Organ odwoławczy nie wziął pod uwagę, że czas złożenia tegoż oświadczenia koresponduje ściśle z datą zawarcia ww. umowy o zarządzanie transportem z 28.10.2019 r. W kontekście zawarcia umowy na czas określony 6 miesięcy (§ 6 umowy), powyższe pozwala poddać pod wątpliwość ustalenia GITD, iż strona nie wykazała, że doszło do rozwiązania powyższej umowy po wskazanym w jej § 6 okresie. W ocenie Sądu organy obu instancji dopuściły się naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 Kpa poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w sprawie w zakresie ustalenia osoby zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie G. sp. z o.o., w dacie stwierdzonych naruszeń, a także niewykazanie w sposób wszechstronny w uzasadnieniach wydanych decyzji, że osobą tą w dacie kontroli był skarżący. Przepis art. 7 Kpa nakazuje organom administracji podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (zasada prawdy obiektywnej). Emanacją tej zasady w postępowaniu wyjaśniającym jest przepis art. 77 § 1 Kpa, który nakazuje organom administracji publicznej zebranie i rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, a także art. 80 Kpa normujący zasadę swobodnej oceny dowodów, nakazujący organowi ocenę faktu udowodnienia poszczególnych okoliczności na podstawie całego materiału dowodowego zgromadzonego w toku danego postępowania administracyjnego. Z kolei w myśl art. 107 § 3 Kpa uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innych dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Na gruncie wyżej zaprezentowanych rozważań ogólnych dotyczących osoby zarządzającej transportem stwierdzić należy, że wpisy w rejestrze przedsiębiorców nie mają charakteru konstytutywnego. Rejestr posiada jedynie charakter informacyjny. Aktualność zawartych w nim informacji zależy od przewoźnika, gdyż to na nim spoczywa obowiązek informowania o zmianach. Twierdzenie organu wskazujące, że skoro uprawniony w tym zakresie organ nie potwierdził zmiany osoby zarządzającej przedsiębiorstwem transportowym to przyjąć należy, że na dzień dokonania kontroli przez organ osobą zarządzającą był skarżący, jest bezpodstawne (por. wyrok WSA w Poznaniu z 3 sierpnia 2022 r., sygn. III SA/Po 131/22, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie ma bowiem w sprawie pewności, że w dacie udzielenia informacji przez organ wpis ten był nadal aktualny. Fakt zawarcia umowy o zarządzaniem transportem w dniu 28.10.2019 r. na czas określony 6 miesięcy podważa wiarygodność ustaleń organów odnośnie pozostawania przez skarżącego zarządzającym w transportem w spółce G. w dacie 10.07.2020 r. Twierdzenia zaś GITD o braku przedstawienia przez stronę dowodu, że rozwiązanie umowy zarządzania faktycznie nastąpiło po okresie wskazanym w § 6 umowy jest o tyle chybione, że z okoliczności zawarcia umowy w dniu 28.10.2019 r. na czas 6 miesięcy wynika, że umowa ta w dacie 10.07.2020 r. nie obowiązywała. W konsekwencji stwierdzić należy, iż nieuprawnione na gruncie przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 80 Kpa nakazujących ustalenie prawdy obiektywnej było przyjęcie na niekorzyść skarżącego domniemania, że skarżący w dacie stwierdzonych naruszeń pozostawał zarządzającym transportem w spółce, pomimo, iż wpis w rejestrze urzędowym w omawianym zakresie nie ma charakter kształtującego uprawnienia, a z umowy o zarządzanie transportem wiążącej skarżącego ze spółką G. wynika, że umowa ta na dzień stwierdzonego deliktu administracyjnego nie obowiązywała. Zdaniem Sądu, dowody, na które powołuje się organ odwoławczy, nie wykazują, że po 28 kwietnia 2020 r. (po upływie 6 miesięcy od zawarcia ww. umowy o zarządzanie transportem) strony kontynuowały współpracę. Organy nie przeprowadziły szczegółowego postępowania dowodowego na tę okoliczność. Nie przesłuchały skarżącego, ani przedstawicieli przedsiębiorcy na okoliczność dalszej współpracy. Istotnie w art. 2 pkt 5 rozporządzenia definiującego pojęcie "zarządzającego transportem" mowa jest o umowie bez wskazania jej formy - "wyznaczona przez przedsiębiorcę na podstawie umowy inna osoba fizyczna". W dalszej części tej definicji wskazuje się na zarządzanie w sposób rzeczywisty i ciągły. W ocenie Sądu, gdyby w sprawie wykazano, że skarżący zarządzał transportem w przedsiębiorstwie przewoźnika w sposób rzeczywisty i ciągły na podstawie bezspornych i jednoznacznych okoliczności faktycznych, to można byłoby podzielić stanowisko organu. W omówionych powyżej okolicznościach faktycznych sprawy nie sposób jednak pominąć konsekwentnych twierdzeń strony skarżącej dotyczących okresowego charakteru umowy o zarządzanie transportem. Okoliczność ta – kluczowa w kontekście odpowiedzialności M.S. za naruszenie warunków wykonywania przewozu drogowego (art. 92a ust. 2 utd) - powinna być przedmiotem uzupełniającego postępowania dowodowego przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Obowiązkiem organów orzekających będzie uzupełnienie zebranego materiału o zeznania przedstawicieli przewoźnika drogowego, względnie o przedłożone przezeń dokumenty (prywatne lub urzędowe), czy przesłuchanie strony, na okoliczność czasu trwania współpracy oraz pełnionej funkcji zarządzającego transportem w rozumieniu rozporządzenia 1071/2009. W razie zaś dalszych wątpliwości co do stanu faktycznego w omawianym zakresie organy zobowiązane będą przeprowadzić dalsze dowody mające na celu ustalenie czasookresu współpracy pomiędzy ww. podmiotami. Pomocne może okazać się zwrócenie się – w ramach współdziałania organów administracji publicznej (art. 7b Kpa) - do ZUS o informacje, za jakie okresy współpracy opłacane były składki na ubezpieczenie społeczne za skarżącego z tytułu umowy o zarządzanie transportem. Również strona winna podjąć starania zmierzające do ustalenia osoby zarządzającej transportem w ww. spółce w czasie wskazanych naruszeń. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 P.p.s.a. orzekł, jak w pkt I. sentencji wyroku uchylając zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Z racji zaś uwzględnienia skargi Sąd na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 P.p.s.a. zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot poniesionych kosztów sądowych – uiszczonego wpisu od skargi w kwocie 100 zł (pkt II. sentencji wyroku).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło