II SAB/Bk 172/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Sędziowie asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska,, sędzia WSA Małgorzata Roleder, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 marca 2021 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Z. S. na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w C. w przedmiocie skierowania do szkoły oddala skargę Skarga została wywiedziona na podstawie następujących okoliczności. W dniu 14 września 2020 r. skarżący – Z. S. złożył bezpośrednio do sądu administracyjnego skargę na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w C. W skardze zarzucono, że organ nie odpowiedział na wniosek w sprawie skierowania skarżącego do szkoły. Skarżący twierdzi, że w dniu 11 stycznia 2018 r. przedłożył bezpośrednio do administracji ZK w C. wniosek w tej sprawie. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i w wskazał, że skarga nie ma żadnego oparcia w stanie faktycznym. Skarżący w dniu 11 stycznia 2018 r. przebywał bowiem w ZK w P. Do Zakładu Karnego w C. został przetransportowany w dniu 24 stycznia 2018 r. i przebywał w nim do dnia 20 listopada 2018 r. W związku z tym skarżący nie mógł w dniu 11 stycznia 2018 r. złożyć pisemnego wniosku bezpośrednio do administracji ZK w C. i takiego wniosku nie złożył. Ponadto organ podniósł, że skarżący nie załączył żadnego dowodu złożenia wniosku, o który opiera skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że złożona w rozpoznawanej sprawie skarga została przez sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Stosownie bowiem do art. 119 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej powoływana jako P.p.s.a.), sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Przedmiotem skargi w sprawie niniejszej jest bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w C. w sprawie rozpoznania wniosku skarżącego z 11 stycznia 2018 r. o skierowanie go do szkoły. Uprawnienie do wniesienia tego rodzaju skargi daje przepis art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem skarga na bezczynność organu administracji lub przewlekłe prowadzenie postępowania przysługuje w sprawach, w których mogą być wydawane decyzje i postanowienia (art. 3 § 2 pkt 1, 2 i 3 P.p.s.a.) oraz w tych sprawach, w których mogą być wydawane akty lub podejmowane czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a.). Stosownie do art. 37 § 1 pkt 1 K.p.a., z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia w sytuacji, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a. lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 K.p.a. Terminy załatwienia sprawy określa art. 35 K.p.a. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 K.p.a.). Natomiast o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia, o czym stanowi art. 36 § 1 K.p.a. W piśmiennictwie oraz judykaturze przyjmuje się, że z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności (zob. T. Woś, H. Krysiak-Molczyk i M. Romańska, Komentarz do ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2005, s. 86; wyrok WSA we Wrocławiu z 14 stycznia 2010 r., IV SAB/Wr 66/09, pub. CBOSA). Wniesienie skargi na "milczenie władzy" jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 37). Wobec tego, aby móc skutecznie zarzucić organowi bezczynność należy najpierw ustalić, czy na takim organie ciąży wynikający z przepisów prawa obowiązek wszczęcia postępowania i podjęcia w nim stosownego rozstrzygnięcia (decyzji-czynności), a dopiero później, że obowiązku tego w nakazanym prawem terminie organ nie wypełnia. Istotą i celem postępowania ze skargi na bezczynność jest doprowadzenie do załatwienia w formie procesowej sprawy administracyjnej. Zgodnie bowiem z treścią art. 149 § 1 P.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). W niniejszej sprawie sąd nie podzielił zarzutu skargi, co do pozostawania w bezczynności Dyrektora Zakładu Karnego w C. w rozpoznaniu wniosku skarżącego z 11 stycznia 2018 r. o skierowanie go do szkoły. Organ ten nie mógł być adresatem tego wniosku, gdyż skarżący przebywał w zakładzie karnym w C. w okresie od 24 stycznia 2018 r. do 20 listopada 2018 r. Na datę złożenia wniosku z 11 stycznia 2018 r. skarżący przebywał w zakładzie karnym P. Oznacza to, że Dyrektor Zakładu Karnego w C. nie mógł pozostawać w bezczynności w rozpoznaniu wniosku z 11 stycznia 2018 r., gdyż nie ciążył na nim obowiązek prowadzenia postępowania administracyjnego i wydania stosownego rozstrzygnięcia w sprawie tego wniosku. Dyrektor Zakładu Karnego w C. nie mógł być i nie był adresatem wniosku z 11 stycznia 2018 r. z uwagi na przebywanie skarżącego na datę złożenia wniosku w zakładzie karnym w P. Reasumując nie można podzielić stanowiska skarżącego, że w dacie wniesienia skargi do sądu Dyrektor Zakładu Karnego w C. pozostawał w bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego z 11 stycznia 2018 r. Mając powyższe na uwadze sąd, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.