I SA/Wa 2132/19
WyrokWSA w Warszawie2020-07-08
Skład orzekający: Jolanta Dargas, Bożena Marciniak, Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku nieruchomości przejętych na własność Skarbu Państwa na podstawie dekretu z 1945 r., poprzedni właściciele lub ich następcy prawni mogą ubiegać się o odszkodowanie na podstawie art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jeśli zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nieruchomością po dniu 5 kwietnia 1958 r.?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo odmówiły przyznania odszkodowania, ponieważ nie została spełniona druga przesłanka z art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zgromadzony materiał dowodowy, w tym opinia geodezyjna i dokumenty z lat 50. XX wieku, wskazuje, że dawni właściciele utracili faktyczną możliwość władania nieruchomością przed wymaganym terminem 5 kwietnia 1958 r. W związku z tym, mimo spełnienia pierwszej przesłanki (przeznaczenie nieruchomości pod budownictwo jednorodzinne), brak spełnienia drugiej przesłanki skutkuje odmową przyznania odszkodowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy ustalenia odszkodowania za nieruchomość przejętą na własność Skarbu Państwa na podstawie dekretu z 1945 r. Właściciele wystąpili o przyznanie odszkodowania, jednak organy administracji dwukrotnie odmówiły, a następnie po uchyleniu decyzji przez organ odwoławczy, ponownie odmówiły. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędne ustalenie stanu faktycznego i dowolną ocenę dowodów, wskazując na nieprawidłowe uznanie daty utraty faktycznego władania nieruchomością. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Dargas (spr.) Sędziowie: WSA Bożena Marciniak WSA Joanna Skiba Protokolant referent stażysta Agnieszka Kołtuniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lipca 2020 r. sprawy ze skargi G. B. i J. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia odszkodowania za nieruchomość oddala skargę.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] czerwca 2019 r., nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia odszkodowania za nieruchomość [...].
Zaskarżone orzeczenie zostało wydane w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny sprawy.
Nieruchomość położona w [...] przy ul. [...], ozn. hip. "[...]" została objęta działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.[...] (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Z dniem wejścia w życie dekretu grunt przedmiotowej nieruchomości przeszedł na własność gminy [...], a od 1950 r., na podstawie art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej (Dz.U. Nr 14, poz. 130), na własność Skarbu Państwa.
Wnioskiem z [...] stycznia 1993 r. G. G. i J. S. wystąpiły o przyznanie prawa użytkowania wieczystego do gruntu przedmiotowej nieruchomości, położonej przy ul. [...] w [...]. Następnie pismem z [...] sierpnia 1999 r. zwróciły się o przyznanie odszkodowania za tę, przejętą na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość.
Kierownik Urzędu Rejonowego w [...] decyzją z [...] września 1997 r. nr [...] odmówił rozpatrzenia wniosku o oddanie w użytkowanie wieczyste gruntu przedmiotowej nieruchomości, a Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z [...] lutego 1998 r., nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie przed organem pierwszej instancji.
Z kolei po rozpoznaniu wniosku o odszkodowanie Prezydent [...] decyzją z [...] listopada 2010 r., nr [...], odmówił przyznania odszkodowania za 3/4 części gruntu nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], ozn. hip. [...] oraz umorzył postępowanie o odszkodowanie za 1/4 części gruntu przedmiotowej nieruchomości.
G. G., wniosła odwołanie od powyższej decyzji.
Wojewoda [...] decyzją z [...] stycznia 2011 r. uchylił kwestionowaną decyzję, w części dotyczącej kwestii ustalenia odszkodowania za 3/4 części gruntu nieruchomości i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, natomiast co do części 1/4 nieruchomości utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie.
Decyzją z [...] grudnia 2012 r. nr [...] Prezydent [...] ponownie odmówił przyznania odszkodowania za 3/4 części gruntu nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] ozn. hip. [...] oraz umorzył postępowanie o odszkodowanie za 1/4 części gruntu przedmiotowej nieruchomości.
W wyniku rozpoznania odwołania decyzją z [...] kwietnia 2013 r., nr [...] Wojewoda [...] uchylił decyzję z [...] grudnia 2012 r. w całości, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
Organ odwoławczy stwierdził wystąpienie przesłanki określonej w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., w zakresie ponownego orzeczenia przez organ I instancji o umorzeniu postępowania odszkodowawczego w stosunku do 1/4 części ww. nieruchomości, gdyż w obrocie prawnym pozostawało prawomocne rozstrzygnięcie Wojewody [...], utrzymujące w mocy rozstrzygnięcie co do odszkodowania za 1/4 tej nieruchomości.
Ponadto Wojewoda uznał za niewystarczające ustalenia Prezydenta [...], co do przesłanki utraty faktycznej możliwości władania nieruchomością przez dawnych właścicieli oraz wskazał na niedopełnienie obowiązku zawiadomienia stron postępowania o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym i zgłoszenia wniosków dowodowych przed dniem wydania decyzji kończącej postępowanie, co doprowadziło do naruszenia art. 10 i art. 81 k.p.a.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy Prezydent [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] odmówił G. G. i J. B. odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], ozn. hip. [...], stanowiącą obecnie część działki ew. nr [...] oraz działki ew. nr [...], z obrębu [...].
G. G. i J. S., złożyły odwołanie od powyższej decyzji.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] z [...] czerwca 2019 r.
Wojewoda [...] w uzasadnieniu decyzji stwierdził, że dawnymi współwłaścicielami przedmiotowej nieruchomości byli M. z I. W., co do połowy oraz P. W. i H. W. w częściach równych, co do drugiej połowy, wszyscy niepodzielnie. Byli właściciele hipoteczni nie złożyli wniosku w trybie art. 7 dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m[...].
Organ odwoławczy wskazał ponadto, iż aktualnie nieruchomość ta wchodzi w skład działki nr [...], z obrębu [...], stanowiącej własność Skarbu Państwa i działki nr [...], z obrębu [...], stanowiącej drogę wojewódzką.
Odnosząc się z kolei do przesłanek warunkujących przyznanie odszkodowania za nieruchomość, położoną przy ul. [...], Wojewoda wskazał na art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami i stwierdził, że w zaskarżonej decyzji Prezydent prawidłowo ustalił, iż wskazana część przedmiotowej nieruchomości spełnia pierwszą z wymienionych w tym przepisie przesłanek – tj. mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne przed dniem wejścia w życie dekretu z dnia 26 października 1945 r. Przy czym Prezydent [...] odwołał się do przeznaczenia terenu przy ul. [...], wynikającego z Ogólnego Planu Zabudowania [...], zatwierdzonego przez Ministerstwo Robót Publicznych [...] sierpnia 1931 r. Z dokumentu tego można wywieść, iż przedmiotowy teren przeznaczony był pod zabudowę zwartą o 4 kondygnacjach i 70 % powierzchni zabudowania.
Odnosząc się z kolei do przesłanki władania opisanym gruntem działką przed [...] kwietnia 1958 r., wskazał, że jak wynika z orzecznictwa, "faktyczna możliwość władania nieruchomością", o jakiej mowa w art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, to nie tylko efektywne z niej korzystanie, lecz także sama tylko możliwość takiego korzystania - choćby władający nie czynił z niej użytku, (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 8 czerwca 2005 r., sygn. akt. I SA/Wa 2138/05).
W ocenie organu odwoławczego, na podstawie uzyskanych dokumentów, tj. m.in. Projektu budowy parkanu murowanego, który miał zabezpieczyć teren [...] od ul. [...] i [...] dla Zakładów [...] "[...]", zatwierdzonego przez Naczelnego Architekta [...] [...] marca 1955 r.. prawidłowo ustalono, że dawni właściciele nieruchomości przy ul. [...] utracili faktyczną możliwość władania działką dekretową przed [...] kwietnia 1958 r. Potwierdza to również sporządzona [...] lutego 2015 r. opinia geodezyjna geodety uprawnionego, z której wynika, że cała nieruchomość hipoteczna nr [...] została zajęta po inwestycję przed dniem [...] kwietnia 1958 r. Zarówno kompetencje, jak i wiedza specjalistyczna autorki opinii geodezyjnej oraz materiał z lat 50 - tych, jako daty miarodajnej dla oceny spełnienia przesłanki utraty faktycznej możliwości władania, dowodzą, że zawarte w opinii wniosku zasługują na aprobatę.
W związku z tym Wojewoda ocenił, że organ I instancji nie naruszył dyspozycji art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., ani art. 215 ust. 2 ugn.
Ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wystąpiły G. G. i J. S..
Na podstawie art. 157 § 1 pkt 3 p.p.s.a zaskarżonym decyzjom zarzuciły naruszenie:
1. art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a., 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a., poprzez niedokładne wyjaśnienie sprawy i nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego oraz dokonanie dowolnej, nie zaś swobodnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, poprzez błędne uznanie, że Prezydent [...] ustalił datę faktycznej utraty władania nieruchomością przez byłych właścicieli i że nastąpiła ona przed [...] kwietnia 1958 r.;
2. art. 7 k.p.a., art. 80 i 81a k.p.a., poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny materiału dowodowego i rozstrzygnięcie na niekorzyść strony wątpliwości co do daty utraty faktycznego władania nieruchomością;
3. przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 15 k.p.a., poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności i ograniczenie się jedynie do kontroli decyzji organu I instancji, podczas gdy przepis ten nakazuje organowi odwoławczemu działać jak organ I instancji, przeprowadzić pełne postępowanie dowodowe i wydać powtórnie decyzję w tej samej sprawie, a nie jedynie dokonać kontroli zasadności argumentów postawionych w stosunku do orzeczenia organu I instancji;
4. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 11 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a., poprzez brak odniesienia się do zarzutów podniesionych przez skarżące w odwołaniu od decyzji organu I instancji, a mianowicie zarzutu naruszenia art. 8 k.p.a. i art. 11 k.p.a. w sytuacji, w której zarzuty te dotyczą daty pozbawienia byłych właścicieli władania nieruchomością. Ocena zasadności tych zarzutów w sferze jurydycznej mogłaby mieć wpływ na prawną dopuszczalność spełnienia przesłanek ustalenia odszkodowania. Zaniechanie przez organ II instancji dokonania oceny zasadności zarzutów odwołania od decyzji organu I instancji pozbawiło zatem skarżące możliwości wyjaśnienia logiki, którą kierował się zarówno organ I instancji, jak i organ II instancji przyjmując, że rozliczenie geodezyjne z [...] lutego 2015 r. przesądza o pozbawieniu byłych właścicieli faktycznej możliwości władania nieruchomością przed [...] kwietnia 1958 r.
5. art. 8 k.p.a., poprzez nieuzasadnioną zmianę utrwalonej praktyki orzekania w sprawie, pomimo skierowania decyzji do tej samej strony, na podstawie tego samego stanu prawnego i faktycznego.
Mając na uwadze powyższe, skarżące wniosły o uchylenie w całości decyzji Wojewody oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta [...] i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Rozpoznając sprawę niniejszą w ramach powyższych kryteriów Sąd uznał skargę za niezasadną.
W ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego, a jej uzasadnienie spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a. W działaniu organu Sąd nie dopatrzył się również naruszenia wskazanych w skardze przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Sąd podziela argumentację przytoczoną przez organ oraz ustalenia faktyczne i ocenę prawną, jakiej dokonano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Podstawę prawną w sprawie stanowił art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 r. poz. 2147 ze zm.), zwanej dalej u.g.n. Zgodnie z ust. 2 tego artykułu przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami dotyczące odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości stosuje się odpowiednio do domu jednorodzinnego, jeżeli przeszedł on na własność państwa po dniu 5 kwietnia 1958 r., oraz do działki, która przed dniem wejścia w życie dekretu wymienionego w ust. 1 mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne, jeżeli poprzedni właściciel bądź jego następcy prawni zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nią po dniu 5 kwietnia 1958 r.
Zgodnie z ww. przepisem, w ramach przyznanego odszkodowania poprzedni właściciel bądź jego następcy prawni mogą otrzymać w użytkowanie wieczyste działkę pod budowę domu jednorodzinnego. Podkreślić zatem trzeba, że przepis art. 215 ust. 2 u.g.n., operuje konkretną datą 5 kwietnia 1958 r. a zatem należało w tym przypadku zbadać, czy organy prawidłowo uznały, że byli właściciele nieruchomości lub ich następcy prawni zostali pozbawieni możliwości faktycznego władania nią po ww. dniu., to znaczy, czy z treści dokumentów, na jakich oparł się organ, można było taki wniosek wyciągnąć.
Przesłanki określone w art. 215 ust. 2 ugn muszą być spełnione łącznie. Faktyczna możliwość władania, o której mowa w art. 215 ust. 2 ugn odnosi się do stanu faktycznego, tzn. takiego, w którym poprzedni właściciel lub jego następcy prawni mogli korzystać z nieruchomości. Możliwość władania nieruchomością to nie tylko efektywne z niej korzystanie, lecz także sama tylko możliwość takiego korzystania, choćby władający nie czynił z niej użytku (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 czerwca 2006 r. sygn. I SA/Wa 2138/05 LEX nr 219405, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 marca 1998 r. sygn. IV SA 311/96 LEX nr 45948).
Z treści zaskarżonej decyzji wynika, że w ocenie organu spełniona została pierwsza przesłanka wynikająca z art. 215 ust. 2 u.g.n., to jest, że nieruchomość położona w [...] przy ul. [...] mogła być przeznaczona przed dniem wejścia w życie dekretu warszawskiego pod budownictwo jednorodzinne.
Organy ustaliły natomiast, że nie została spełniona druga przesłanka wynikająca z przywołanego przepisu. Z ustaleń organów wynika bowiem, że byli właściciele utracili możliwość faktycznego władania nieruchomością przed dniem [...] kwietnia 1958 r.
Z tym stanowiskiem Sąd orzekający się zgadza.
W przedmiotowej sprawie sporna nieruchomość została objęta działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. [...], a jednocześnie jej właściciele nie zostali pozbawieni możliwości władania dopiero po dniu 5 kwietnia 1958 r., gdyż jak wynika z materiału dowodowego, objęta postępowaniem kontrolnym działka była użytkowana przez Zakłady [...] "[...]". Z opinii geodezyjnej sporządzonej przez uprawnionego geodetę z dnia [...] lutego 2015 r. wynika, że cała przedmiotowa nieruchomość hipoteczna została zajęta pod inwestycję przed dniem [...] kwietnia 1958 r.
Sporządzona przez uprawnionego geodetę opinia stanowi opinię biegłego w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a., a zatem podważenie takiego dowodu generalnie jest możliwe poprzez sformułowanie racjonalnych, uzasadnionych zasadami wiedzy, merytorycznych argumentów. Należało zatem przedstawić biegłej zastrzeżenia celem wyjaśnienia wątpliwości w drodze opinii uzupełniającej, bądź też uzyskać odrębną opinię sporządzoną przez osobę dysponującą stosownymi kwalifikacjami, czego jednak skarżące nie uczyniły.
Dodać należy, że w niniejszej sprawie organ dysponował ubogim materiałem dowodowym, gdyż nie udało się zgromadzić akt archiwalnych dotyczących inwestycji budowlanych prowadzonych na przedmiotowej nieruchomości. Głównym materiałem dowodowym, którym dysponował organ, były: projekt budowy parkanu murowanego, zabezpieczającego teren [...] zatwierdzony przez Naczelnego Architekta [...] w dniu [...] marca 1955 r., z którego wynika, że wykonanie parkanu murowanego zabezpieczającego teren [...] od ul. [...] i [...] dla Zakładów [...] "[...]" ma nastąpić pod warunkiem użytkowania terenu do końca 1960 r., obecne użytkowanie terenu przy ul. [...] przez fabrykę [...] "[...]", dawniej "[...]" może trwać do końca 1960 r. oraz, że ma nastąpić architektoniczne nawiązanie do istniejącego ogrodzenia otaczającego pas [...], [...] i [...] oraz [...] i [...], plan sytuacyjny załączony do projektu, opatrzony pieczątką Zakładów [...] "[...]", z którego wynika, że narożnik ulicy [...] i [...] został zaznaczony szarą linią, zaznaczony został również budynek garażu, częściowo położony na przedmiotowej nieruchomości, pismo Prezydium [...] Rady Narodowej [...] z [...] marca 1959 r. zawierające informację, że obecne użytkowanie terenu przy ul. [...] przez fabrykę [...] "[...]" może trwać do końca 1960 r.
Organy dokonały zatem całościowej oceny materiałów dowodowych. Nie można też zarzucić, że dokonana przez organ odwoławczy ocena materiału dowodowego zgromadzonego w aktach administracyjnych sprawy, nosi cechy dowolności. Należy przypomnieć, że określona w art. 80 k.p.a. zasada swobodnej oceny dowodów zezwala organom na dokonanie własnej oceny wyników postępowania dowodowego. W niniejszej sprawie ocena ta oparta została na prawidłowej analizie materiału dowodowego zmierzającej do ustalenia stanu faktycznego pod kątem subsumcji tego stanu faktycznego pod odpowiedni przepis prawa materialnego i jest zgodna z zasadami logiki. W świetle bowiem wszystkich dowodów zgromadzonych w niniejszym postępowaniu, wbrew zarzutom skargi, oczywistym jest, że na gruncie przedmiotowej nieruchomości co najmniej do 1960 r. znajdowała się fabryka [...] "[...]", której teren był ogrodzony. Przeciwne twierdzenie, w tym sama okoliczność posiadania przez ówczesnych właścicieli ww nieruchomości, choćby w części możliwości władania nią przed określoną w art. 215 ust. 2 ugn datą nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym, a i same strony nie wskazywały na taką możliwość. Z uwagi na powyższe organy obu instancji prawidłowo uznały, że wobec nie spełnienia jednej z przesłanek wynikających z art. 215 ust. 2 u.g.n. skarżącym nie przysługuje odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość. Sąd w pełni podziela ustalenia organów w tym zakresie. Potwierdzają je opisane w decyzji dokumenty znajdujące się w aktach sprawy. Wprawdzie konkretna data utraty przez dawnych właścicieli możliwości władania przedmiotową nieruchomością, jak chciałyby tego skarżące, nie została przez organy orzekające ustalona, jednakże w świetle materiału dowodowego ocenionego kompleksowo nie może budzić wątpliwości, że powyższe nastąpiło przed [...] kwietnia 1958 r.
Na marginesie należy zauważyć, że Sądowi rozpoznającemu sprawę znana jest treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 czerwca 2011 r. SK 41/09, zgodnie z którym art. 215 ust. 2 u.g.n. w zakresie, w jakim pomija stosowanie przepisów tej ustawy dotyczących odszkodowań za wywłaszczone nieruchomości do nieruchomości, które przeszły na własność gminy [...] lub państwa na podstawie dekretu warszawskiego, innych niż domy jednorodzinne, jeżeli przeszły one na własność państwa po 5 kwietnia 1958 r., i działek, które przed dniem wejścia w życie powołanego dekretu mogły być przeznaczone pod budownictwo inne niż jednorodzinne, jeżeli poprzedni właściciele lub ich następcy prawni zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nimi po 5 kwietnia 1958 r., jest niezgodny z art. 64 ust. 2 w związku z art. 32 ust. 1 oraz w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Jednak z punktu 8 uzasadnienia powyższego wyroku wynika, że niekonstytucyjność art. 215 ust. 2 u.g.n. została stwierdzona z uwagi na jego niezupełność z punktu widzenia wymogów konstytucyjnych. Oznacza to, że Trybunał orzekł o niezgodności z Konstytucją tego, że w przepisie zostało coś przez ustawodawcę pominięte, a zgodnie z Konstytucją powinno być unormowane. Skutkiem orzeczenia stwierdzającego niekonstytucyjność zaskarżonego przepisu w zakresie, w jakim pomija określone regulacje, nie jest utrata mocy obowiązującej zakwestionowanego przepisu. Wyrok Trybunału wskazuje na potrzebę ustanowienia regulacji prawnych niezbędnych dla realizacji norm konstytucyjnych. Następstwem wyroku jest zatem konieczność stosownej aktywności ustawodawcy. W świetle powyższych rozważań Trybunału Konstytucyjnego uznać należy, że art. 215 ust. 2 u.g.n. mógł być podstawą prawną zaskarżonej decyzji. Oznacza to również, że aczkolwiek brak uregulowania kwestii odszkodowania za nieruchomości [...] narusza przyjęte w Konstytucji standardy, jednak brak jest w obecnym stanie prawnym podstawy ustawowej do przyznania takiego odszkodowania.
W postępowaniu o ustalenie odszkodowania w trybie art. 215 ust. 2 u.g.n. organ dokonuje oceny występowania przesłanek w nim wskazanych i w przypadku nie wystąpienia którejkolwiek z nich, zobligowany jest do wydania decyzji odmownej, która nie jest decyzją uznaniową.
Odnosząc się do zarzutów dotyczących zmiany stanowiska organu II instancji zaprezentowanego we wcześniej wydanej decyzji z dnia [...] kwietnia 2013 r., należy je uznać za bezzasadne. Materiał dowodowy został bowiem rozszerzony o opinię biegłego, która w powiązaniu z pozostałym materiałem dowodowym pozwala na przyjęcie, że pozbawienie faktycznej możliwości władania przedmiotową nieruchomością miało miejsce przed [...] kwietnia 1958 r.
W tej sytuacji przepis art. 81a k.p.a. mówiący o możliwości rozstrzygania na korzyść strony, w przypadku wystąpienia nie dających się usunąć wątpliwości co do ustalenia stanu faktycznego, nie mógł znaleźć zastosowania.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło