I GZ 392/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Salachna po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 7 września 2022 r. sygn. akt I SA/Op 221/22 w zakresie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi M. S. na informację Starosty Nyskiego z dnia 17 czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie wypłaty dotacji oświatowej postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z 7 września 2022 r., sygn. akt I SA/Op 221/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu (dalej: WSA lub Sąd I instancji) odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi M. S. (dalej: skarżąca) na informację Starosty Nyskiego (dalej: Starosta lub organ) z 17 czerwca 2021 r., nr [...], w przedmiocie zgodności z prawem kwoty wypłaconej dotacji. Pismem z 21 czerwca 2022 r. skarżąca wniosła skargę na informację Starosty z 17 czerwca 2021. W skardze zawarty był wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia argumentowany okolicznością braku pouczenia w zaskarżonym akcie o przysługujących stronie prawach i trybie jego zaskarżenia. Stąd też skarżąca narażona została, nie ze swej winy, na uchybienie terminowi na skorzystanie z drogi skargowej. Zaskarżonym postanowieniem WSA odrzucił wniosek o przywrócenie terminu na podstawie art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). W uzasadnieniu Sąd I instancji stwierdził, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na informację Starosty jest spóźniony. WSA podniósł też, że z urzędu wiadomym jest, iż skarżąca występowała już na drogę postępowania sądowoadministracyjnego w związku z nieprawidłowym naliczeniem przedmiotowej dotacji, zaskarżając postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z 7 października 2021 r., którym stwierdzono niedopuszczalność odwołania od czynności Starosty z [...] lipca 2021 r., w sprawie naliczania dotacji do kursów kształcenia zawodowego. Z okoliczności faktycznych powołanej sprawy wynika, że skarżąca, kwestionując wysokość naliczenia dotacji, zwróciła się do Starostwa Powiatowego w Nysie o wypłatę brakującej kwoty dotacji. Naczelnik Wydziału Edukacji i Kultury Starostwa Powiatowego w Nysie, działający z upoważnienia Starosty, pismem z 17 czerwca 2021 r. wyjaśnił skarżącej, że kwota wypłaconej dotacji jest zgodna z obowiązującym stanem prawnym. Sposób wyliczenia dotacji skarżąca zakwestionowała jeszcze w piśmie z [...] lipca 2021 r., na które Naczelnik Wydziału Edukacji i Kultury Starostwa Powiatowego w Nysie odpowiedział pismem z [...] lipca 2021 r. i ponownie wyjaśnił, że kwota wypłaconej dotacji jest prawidłowa i wcześniejsze stanowisko nie ulega zmianie. Skarżąca zaskarżyła tą informację Starosty odwołaniem, po rozpatrzeniu którego SKO w Opolu postanowieniem z 7 października 2021 r. stwierdził niedopuszczalność odwołania. Rozpatrując z kolei skargę skarżącej na to postanowienie WSA wyrokiem z 9 marca 2022 r., sygn. akt I SA/Op 551/21, skargę oddalił, stwierdzając, iż zaskarżona czynność nie stanowi decyzji od której przysługiwałoby odwołanie. Mając na względzie powyższe, Sąd I instancji w niniejszej sprawie stwierdził, że za przyczynę opóźnienia w złożeniu skargi należy potraktować brak wiedzy skarżącej o trybie zaskarżenia czynności Starosty. O procedurze zaskarżenia tego rodzaju czynności skarżąca powzięła wiadomość z treści wydanego przez WSA wyroku z 9 marca 2022 r., I SA/Op 551/21, który został doręczony profesjonalnemu pełnomocnikowi skarżącej 19 kwietnia 2022 r. Od tego dnia rozpoczął bieg 7-dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, a jego upływ nastąpił 26 kwietnia 2022 r. Tymczasem skarga wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia została nadana w urzędzie pocztowym dopiero 21 czerwca 2022 r. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca wniosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie: - art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez nierozpatrzenie sprawy w odniesieniu do czasu i czynności organu będących przedmiotem skargi; - art. 134 § 2 p.p.s.a. poprzez rozstrzygnięcie na niekorzyść strony bez uwzględnienia istoty sprawy i zastosowanie wykładni rozszerzającej na niekorzyść strony; - art. 135 p.p.s.a. poprzez nieusunięcie naruszenia prawa w stosunku do czynności organu wskutek zastosowania wykładni rozszerzającej na niekorzyść strony; - art. 15zzzzzn2 ust. 1 i 2 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 1842; dalej: ustawa COVID); - art. 86 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 85 p.p.s.a. czynność w postępowaniu administracyjnym podjęta po upływie terminu jest bezskuteczna. Stosownie jednak do art. 86 § 1 p.p.s.a., sąd na wniosek strony postanowi o przywróceniu terminu, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy. Jak stanowi art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Z powyższych przepisów wynika, że przywrócenie terminu jest możliwe pod następującymi łącznie spełnionymi warunkami: 1) nastąpiło uchybienie terminu do dokonania czynności; 2) strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przeszkody, która uniemożliwiła dochowanie terminu; 3) dokonała jednocześnie czynności, której w zakreślonym terminie nie dokonano; 4) uprawdopodobniła, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony oraz 5) w wyniku uchybienia terminu powstały dla strony ujemne skutki procesowe. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, rację miał Sąd I instancji wskazując, że termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu rozpoczął bieg wraz z doręczeniem wyroku z 9 marca 2022 r., sygn. akt I SA/Op 551/21. Wobec tego to z dniem doręczenia ww. wyroku ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi, za którą należało uznać dowiedzenie się przez pełnomocnika skarżącej o błędnym wskazaniu przedmiotu postępowania we wcześniej złożonej skardze. W związku z czym, to od 19 kwietnia 2022 r. rozpoczął bieg określony w myśl art. 87 § 1 p.p.s.a. - termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia skargi dopiero 21 czerwca 2022 r., a więc po upływie 7 dniowego terminu. Nawet jeśliby przyjąć stanowisko skarżącej, kierowane uzasadnieniem do wyroku WSA z 9 marca 2022 r., sygn. akt I SA/Op 551/21, że termin powinien biec od dnia uprawomocnienia się powołanego wyroku, tj. od 20 maja 2022 r., to i tak Sąd I instancji słusznie stwierdził, że i ten termin został niedotrzymany na złożenie wniosku na przywrócenie terminu do złożenia skargi. Odnosząc się do argumentów powołanych w zażaleniu stwierdzić należy, że w ramach kontroli legalności postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu na podstawie art. 88 w zw. z art. 87 § 1 p.p.s.a., Sąd bada jedynie czy wniosek został wniesiony w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W konsekwencji czego zażalenie nie mogło odnieść zamierzonego skutku. Wskazane przez skarżącą przepisy ustawy COVID nie mają zastosowania do terminu jaki przewidziany jest w art. 87 § 1 p.p.s.a. Dotyczą one przywrócenia terminów w sprawach administracyjnych i wymagają działania organu administracji, nie odnoszą się zaś do postępowania sądowoadministracyjnego i terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu wraz ze skargą do sądu administracyjnego. Argumentacja zażalenia w zasadzie nie przeczy ocenie Sądu I instancji, zgodnie z którą nie zostały spełnione przesłanki do przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Na marginesie należy nadmienić, że wnosząc zażalenie pełnomocnik skarżącej nie ustosunkował się w żaden sposób do argumentacji Sądu co do niedochowania przez niego terminu do wniesienia wniosku. Autor zażalenia skupił się na błędnym przekonaniu, że strona którą reprezentuje została pokrzywdzona przez brak pouczenia w piśmie z 17 czerwca 2021 r., co skutkowało brakiem możliwości wniesienia odwołania na powyższe pismo. WSA w wyroku z 9 marca 2022 r., sygn. akt I SA/Op 551/21, jasno wskazał, że pismo z [...] lipca 2021 r., tak jak pismo z 17 czerwca 2021 r., nie spełnia cech aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1 i 2 p.p.s.a., co oznacza, że takie pismo/informacja nie podlega kontroli przez sądy administracyjne. W świetle przedstawionych okoliczności sprawy NSA stwierdza, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi należało uznać za spóźniony i WSA zasadnie go odrzucił na podstawie art. 88 p.p.s.a. Ze wskazanych powodów, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie.