I GZ 331/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Wegner po rozpoznaniu w dniu 5 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Fundacji C. w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 22 czerwca 2022 r., sygn. akt III SA/Gl 305/22 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi Fundacji C. w K. na decyzję Zarządu Województwa Śląskiego z dnia 15 grudnia 2021 r., nr 4525/FS/2021 w przedmiocie zobowiązania do zwrotu kwoty dofinansowania z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej oddalić zażalenie. Postanowieniem z 22 czerwca 2022 r., sygn. akt III SA/Gl 305/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi Fundacji C. w K. na decyzję Zarządu Województwa Śląskiego z dnia 15 grudnia 2021 r., w zobowiązania do zwrotu kwoty dofinansowania z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd pierwszej instancji stwierdził, że strona nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Sąd wskazał, że Prezes Fundacji przebywał na zwolnieniu lekarskim od dnia 13 grudnia 2021 r. do dnia 9 stycznia 2022 r., z tym że w dniach od 13 grudnia 2021 do dnia 17 grudnia 2021 r. był hospitalizowany (co zostało wykazane zaświadczeniami lekarskimi). Natomiast zaskarżona decyzja została doręczona w dniu 27 grudnia 2021 r. Ponadto z informacji w dziele 2 rubryka 1 wpisu KRS skarżącej określającej sposób reprezentacji podmiotu do składania oświadczeń woli wymagane jest działanie prezesa zarządu lub wiceprezesa zarządu działających jednoosobowo. Sąd pierwszej instancji wskazał, że zarząd Fundacji jest dwuosobowy – w jego skład wchodzi prezes i dwóch wiceprezesów. Wobec tego skargę na przedmiotową decyzję mógł złożyć wchodzący w skład zarządu wiceprezes, działający jednoosobowo. Za nieuzasadniony Sąd uznał zarzut zaniechania przez organ doręczenia zaskarżonej decyzji pełnomocnikowi strony skarżącej, gdyż z akt administracyjnych wynika, że pełnomocnictwo zostało złożone organowi w dniu 27 grudnia 2021 r. Natomiast przedmiotowa decyzja została doręczona w dniu 27 grudnia 2021 r. Fundacja złożyła zażalenie na postanowienie Sądu pierwszej instancji, zaskarżając je w całości, wnosząc jego uchylenie w całości i przywrócenie terminu do wniesienia skargi administracyjnej. Na podstawie art. 194 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.) – zwanej dalej: "p.p.s.a." zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania: - art. 86 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.) - dalej jako: "k.p.a.", poprzez brak przywrócenia terminu do wniesienia skargi administracyjnej, co stanowi konsekwencje błędu w ustaleniach faktycznych polegającego na uznaniu, iż decyzja została doręczona stronie przed ustanowieniem pełnomocnika (otrzymania przez organ pełnomocnictwa do reprezentowania w sprawie przez profesjonalnego pełnomocnika), - art. 86 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 110 § 1 k.p.a. polegające na nieprzywróceniu terminu do wniesienia skargi administracyjnej ze względu na fakt, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nieprawidłowo zastosował przepis art. 40 § 2 k.p.a., ponieważ fakt, że pełnomocnik ustanowiony przez stronę postępowania zgłasza swój udział w sprawie po wydaniu decyzji administracyjnej, a przed jej doręczeniem stronie, sam w sobie nie zwalania organu z obowiązku doręczenia tej decyzji pełnomocnikowi jako że decyzją jest on związany dopiero od jej doręczenia, a w takiej zaś sytuacji doręczenie decyzji tylko stronie, jeśli działa ona przez ustanowionego pełnomocnika było nieskuteczne; - art. 86 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 7 k.p.a. w związku z art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 40 § 2 k.p.a., poprzez brak przywrócenia terminu do wniesienia skargi administracyjnej, na skutek uchybień Sądu pierwszej instancji polegających na błędnym uznaniu, iż w przedmiotowej sprawie najpierw doszło do doręczenia decyzji stronie, a następnie do ustanowienia pełnomocnika, podczas gdy ze stanu faktycznego sprawy wynika, iż to najpierw doszło do ustanowienia pełnomocnika przez stronę, a dopiero później do doręczenia decyzji Pismem procesowym z 9 sierpnia 2022 r. organ wskazał, że podziela argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia oraz że zaskarżona decyzja została doręczona Fundacji w dniu 27 grudnia 2021 r., co wynika z potwierdzenia odbioru decyzji. Organ wskazał, że nie miał wiedzy o ustanowieniu przez stronę skarżąca pełnomocnika przed jej doręczeniem. Co więcej organ nadmienił, że pełnomocnictwo które wpłynęło do organu, nie obejmowało w sowim zakresie umocowania do występowania pełnomocnika przed organem pierwszej instancji. Złożone pełnomocnictwo swoim zakresem obejmowało przygotowanie i złożenie zastrzeżeń do listy sprawdzającej do kontroli zamówień poza ustawą Prawo Zamówień Publicznych w związku z realizacją umowy o dofinansowanie, a także nałożenia korekt finansowych w realizowanym na postawie umowy projekcie. Pełnomocnictwo obejmowało także prawo do występowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym oraz Naczelnym Sądem Administracyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 86 § 1 p. p. s. a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Jednocześnie zgodnie z art. 87 § 1, § 2 i § 4 p. p. s. a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona skarżąca powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Należy zauważyć, że zarzuty naruszenia przepisów prawa postępowania we wniesionym zażaleniu koncentrują się na kwestii pominięcia ustanowionego pełnomocnika strony skarżącej, a konkretnie braku doręczenia pełnomocnikowi strony skarżącej zaskarżonej decyzji. Z akt sprawy wynika, że strona skarżąca ustanowiła pełnomocnika procesowego w dniu 8 października 2021 r., natomiast złożenie pełnomocnictwa nastąpiło w dniu 27 grudnia 2021 r. Należy zauważyć, że doręczenie zaskarżonej decyzji nastąpiło w tym samym dniu, tj. 27 grudnia 2021r. Słusznie więc wskazał Sąd pierwszej instancji, jak też organ w złożonym piśmie procesowym, że na moment wydania oraz co istotne, doręczenia przedmiotowej decyzji organ nie posiadał wiedzy na temat ustanowienia przez stronę skarżącą profesjonalnego pełnomocnika. Nie sposób się zgodzić z argumentacją podniesioną w złożonym zażaleniu, że pełnomocnik zgłosił swój udział w sprawie przed doręczeniem stronie skarżącej zaskarżonej decyzji, skoro z akt sprawy wynika, że udział w sprawie został przez pełnomocnika zgłoszony w tym samym dniu, w którym doręczono stronie skarżącej decyzję. Jeśli zaś zaskarżoną decyzję doręczono w tym samym dniu, w którym pełnomocnik zgłosił swój udział, to oczywistą kwestią jest to, że decyzja ta została przez organ wysłana wcześniej, niż nastąpiło złożenie pełnomocnictwa. Z akt sprawy wynika, że zaskarżoną decyzję wysłano do strony skarżącej w dniu 21 grudnia 2021 r., co potwierdza znajdujące się pismo w aktach sprawy (k. 88 akt sądowych). W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia słusznie wskazano, że skargę na przedmiotową decyzję mógł złożyć wiceprezes spółki, ponieważ zarząd spółki stanowi prezes oraz dwóch wiceprezesów. W tej sytuacji należy się zgodzić ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji, że strona skarżąca nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi na przedmiotową decyzję organu. Słusznie wskazano, że instytucja przywrócenia terminu jest możliwa tylko w sytuacji, gdy nastąpiła wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Natomiast zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego choroba skarżącego oraz hospitalizacja nie stanowiły w tym przypadku przeszkody trudnej do pokonania, mając na uwadze możliwość wniesienia skargi przez pozostałych członków zarządu spółki. Tym samym zarzuty naruszenia art. 86 § 1 p.p.s.a. oraz wskazanych przepisów k.p.a. należy uznać za niezasadne. W związku z tym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.