III SA/Kr 1553/22

Dnia 7 lutego 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Hanna Knysiak-Sudyka po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. E. na decyzję Prezydenta Miasta N. z dnia 13 kwietnia 2022 r., znak: ES.710.1.6.2022.DK w przedmiocie uchylenia w wyniku wznowienia postępowania decyzji w sprawie uznania za osobę bezrobotną oraz przyznania prawa do stypendium i orzeczenia o odmowie uznania za osobę bezrobotną oraz o odmowie przyznania prawa do stypendium postanawia: odrzucić skargę Prezydent Miasta N. decyzją z dnia 13 kwietnia 2022 r., znak: ES.710.1.6.2022.DK, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5, art. 151 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 735 z późn. zm. – dalej jako: k.p.a.), uchylił decyzję Prezydenta Miasta z dnia 3 kwietnia 2020 r., znak: [...], nr [...] w sprawie uznania M. E. za osobę bezrobotną od dnia 30 marca 2020 r. oraz decyzję Prezydenta Miasta z dnia 23 lipca 2020 r., znak: [...], nr [...] w sprawie przyznania M. E. prawa do stypendium w wysokości 120% kwoty zasiłku, tj. 1.057,60 zł brutto miesięcznie, w okresie odbywania szkolenia od dnia 13 lipca 2020 r., a nadto, na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a i b, art. 41 ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 690 z późn. zm.) orzekł o odmowie uznania M. E. za osobę bezrobotną od dnia 30 marca 2020 r. oraz o odmowie przyznania M. E. prawa do stypendium w wysokości 120% kwoty zasiłku, tj. 1.057,60 zł brutto miesięcznie, w okresie odbywania szkolenia od dnia 13 lipca 2020 r. W treści pouczenia zamieszczonego pod ww. decyzją zawarto m.in. informację o przysługującym stronie prawie, sposobie i terminie wniesienia odwołania od powyższej decyzji do Wojewody Małopolskiego. Ww. decyzja została skutecznie doręczona w dniu 15 kwietnia 2022 r. Skargę na ww. decyzję Prezydenta Miasta N. wniósł M. E. (dalej jako: skarżący), przedstawiając w uzasadnieniu skargi argumentację na jej poparcie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 329 z późn. zm. – dalej jako: p.p.s.a.) skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Mając zatem na uwadze treść przywołanego wyżej art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. wskazać należy, że jedną z podstawowych przesłanek dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego jest uprzednie wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli w danym postępowaniu służyły one stronie. Oznacza to, że w przypadku, w którym przedmiotem kontroli sądu ma być decyzja administracyjna to, co do zasady, może to być tylko taka decyzja, która została wydana na skutek rozpatrzenia wniesionego przez stronę odwołania (art. 127 k.p.a.), a więc cechująca się przymiotem ostateczności w administracyjnym toku instancji. Powyższe regulacje uwzględniają zatem obowiązującą w postępowaniu administracyjnym zasadę dwuinstancyjności postępowania (art. 15 k.p.a.), zgodnie z którą organ odwoławczy ponownie rozpoznaje i rozstrzyga w sposób merytoryczny daną sprawę załatwioną przez organ I instancji, a nie jedynie kontroluje prawidłowość rozstrzygnięcia organu I instancji. Jednocześnie w myśl art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., Sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn, niż określone w pkt 1-5a tego paragrafu, wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 p.p.s.a.). Wymaga w tym miejscu zaznaczenia, że w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, iż niedopuszczalność skargi z innych przyczyn o jakich stanowi art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. obejmuje m.in. przypadki, gdy w danej sprawie nie zostały wyczerpane środki zaskarżenia (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 listopada 2009 r., sygn. akt II FSK 1913/09, LEX nr 586993). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że skarżący uczynił przedmiotem swojej skargi decyzję Prezydenta Miasta N. z dnia 13 kwietnia 2022 r. wydaną we wznowionym postępowaniu administracyjnym jako decyzję organu pierwszej instancji, od której – zgodnie z art. 127 k.p.a. – służyło stronie odwołanie do organu wyższego stopnia, którym w przedmiotowej sprawie był Wojewoda Małopolski. Przedmiotowa decyzja zawierała w tym zakresie stosowne pouczenie o prawie, sposobie i terminie wniesienia odwołania do Wojewody Małopolskiego i jak wynika z akt administracyjnych została doręczona skarżącemu w dniu 15 kwietnia 2022 r. (k. 46 a.a.). Oznacza to więc, że dopiero wniesienie odwołania od ww. decyzji Prezydenta Miasta N. i jego rozpatrzenie – stosownie do treści art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. – otworzyłoby skarżącemu drogę do skutecznego wystąpienia ze skargą do sądu administracyjnego, której przedmiotem byłaby decyzja organu II instancji wydana w następstwie rozpatrzenia wniesionego przez niego odwołania. Tymczasem w przedmiotowej sprawie skarżący wniósł wprawdzie odwołanie od ww. decyzji Prezydenta Miasta N., które jednak nie zostało przez Wojewodę Małopolskiego rozpatrzone z uwagi na uchybienie terminu do jego wniesienia (postanowienie Wojewody Małopolskiego z dnia 26 września 2022 r.), a jednocześnie w dniu 7 września 2022 r. (tj. jeszcze przed wydaniem przez Wojewodę Małopolskiego postanowienia z dnia 26 września 2022 r.) złożył skargę do sądu administracyjnego na ww. decyzję Prezydenta Miasta N. nie czekając na rozstrzygnięcie organu odwoławczego. Nie oznacza to jednak, że sama czynność wniesienia przez skarżącego odwołania od decyzji organu I instancji wypełniała dyspozycję art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. i czyniła skargę na decyzję organu I instancji dopuszczalną. Podkreślić bowiem jeszcze raz należy, że skarga jest niedopuszczalna m.in., jeżeli skarżący nie wniesie odwołania do organu II instancji i od razu zaskarży do sądu administracyjnego decyzję organu I instancji, ale także wówczas, gdy już po wyczerpaniu przysługujących mu w postępowaniu administracyjnym środków zaskarżenia (w tym wniesieniu odwołania) złoży skargę na rozstrzygnięcie organu I instancji do sądu administracyjnego. Sądy administracyjne nie są bowiem powołane do kontroli legalności rozstrzygnięć organów administracyjnych I instancji, gdyż takie ich działanie naruszałoby ww. zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (zob. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 czerwca 2019 r., sygn. akt II SA/Kr 424/19, LEX nr 2689419). Dlatego też z uwagi na wskazane powyżej okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że skarga jest niedopuszczalna i jako taka podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., o czym orzeczono jak w sentencji postanowienia.