II SA/Ol 266/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędziowie sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora sędzia WSA Marzenna Glabas (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 1 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w Nidzicy na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia [...] nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę. Decyzją z 14 grudnia 2022 r. Starosta Nidzicki cofną S. L. uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B na okres od 15 lutego 2022 r. do 13 lutego 2025 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że prawomocnym wyrokiem wobec kierowcy orzeczony został środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres trzech lat. Wyjaśniono, że zgodnie z art. 12 c ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy (Dz.U. z 2021 r. poz. 53), w skrócie: "k.k.w.", bieg okresu zakazu rozpoczyna się od dnia 15 lutego 2022 r. i kończy 13 lutego 2025 r. Odwołanie od tej decyzji wniósł Prokurator Rejonowy w Nidzicy (dalej też jako: "skarżący"), zarzucając obrazę art. 12c k.k.w. w związku z art. 57 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000, dalej jako: "k.p.a."), poprzez wskazanie błędnej końcowej daty cofnięcia uprawnień kategorii B. Wskazał, że okres 3 lat, po zaliczeniu dotychczasowego okresu zatrzymania prawa jazdy od dnia 15 lutego 2022 r., winien zakończyć się w dniu 14 lutego 2025 r. Prokurator wyjaśnił, że art. 12c k.k.w. nakazuje przyjęcie w postepowaniu wykonawczym, że jeden rok liczy się za dni 365. Poza szczególnym sposobem obliczania czasu (długości) trwania kar i środków karnych określonym w przepisie art. 12c k.k.w., zastosowanie ma reguła zawarta w art. 57 § 1 k.p.a. (podobnej treści w art. 123 § 1 k.p.k.), w myśl której: "Jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu". Powyższe oznacza, że należy liczyć okres cofnięcia uprawnień poczynając od dnia 15 lutego 2022 r., kiedy zostało zatrzymane prawo jazdy, przy czym z uwagi na to że w roku 2024 jest 366 dni (tzw. rok przestępny) data końcowa tego okresu ulega skróceniu o 1 dzień i po upływie 3 lat przypada w dniu 14 lutego 2025 r. Decyzją z 9 lutego 2023 r. nr SKO.522.381.2022 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie (dalej: "Kolegium") utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wskazało, że zgodnie z treścią art. 182 § 1 k.k.w. w razie orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów, sąd przesyła odpis wyroku odpowiedniemu organowi administracji rządowej lub samorządu terytorialnego właściwemu dla miejsca zamieszkania skazanego. Stosownie do art. 182 § 2 k.k.w. organ, do którego przesłano orzeczenie zawierające zakaz prowadzenia pojazdów, zobowiązany jest cofnąć uprawnienia do ich prowadzenia w orzeczonym zakresie oraz nie może wydać tych uprawnień w okresie obowiązywania zakazu. Natomiast zgodnie z art. 103 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2021 poz. 1212) starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami m.in. w przypadku orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów. Kolegium wskazało, że powołane przepisy mają charakter bezwzględnie obowiązujący. Organy administracji wykonujące wyrok sądu karnego są związane jego treścią, co oznacza, że mogą cofnąć uprawnienie do kierowania pojazdami tylko na ściśle wskazany w wyroku okres. Kolegium uznało, że w niniejszej sprawie prawidłowo oznaczono okres, na jaki należało cofnąć uprawnienie do kierowania pojazdami. Nie zgodziło się z odwołującym, aby przy ustalaniu okresu obowiązywania środka karnego zastosowanie miały przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, a dokładniej art. 57 § 1 tej ustawy. Wskazało, że zgodnie z art. 43 § 2 Kodeksu karnego (Dz. U. 2022 poz. 1138) pozbawienie praw publicznych, zakazy i nakaz obowiązują od uprawomocnienia się orzeczenia. Natomiast zgodnie z art. 63 § 4 tej ustawy na poczet orzeczonego środka karnego, o którym mowa w art. 39 pkt 3, zalicza się okres zatrzymania prawa jazdy lub innego odpowiedniego dokumentu. Zaznaczono, że sąd karny orzekł, że okres wykonywania przedmiotowego środka karnego należy liczyć od dnia zatrzymania prawa jazdy, tj. od dnia 15 lutego 2022 r. Z art. 80b k.k.w. wynika, że organ powołany do wykonywania orzeczenia dokonuje obliczenia okresu wykonywania kary na zasadach określonych w niniejszym kodeksie. Kara kończy się w dniu upływu tylu dni, ile dni wynosi jej wymiar obliczony zgodnie z art. 12c (art. 80b § 3 k.k.w.). Z kolei art. 12c k.k.w. stanowi, że jeżeli kara lub inny środek podlegający wykonaniu według przepisów niniejszego kodeksu są określone w tygodniach, miesiącach lub latach, przyjmuje się w postępowaniu wykonawczym, że tydzień liczy się za dni 7, miesiąc za dni 30, a rok za dni 365. Kolegium stwierdziło, że nie budzi wątpliwości, że w omawianej sprawie okres obowiązywania środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych rozpoczyna swój bieg z dniem zatrzymania prawa jazdy, tj. w dniu 15 lutego 2022 r. Z kolei 1095 dzień trwania środka karnego (365 dni x 3 lata) przypada na dzień 13 lutego 2025 r. Organ I instancji, ustalając ramy czasowe tego okresu, prawidłowo zastosował zatem art. 80b oraz art. 12c k.k.w. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie Prokurator Rejonowy w Nidzicy podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Podniósł, że o ile Kolegium słusznie wskazało, że nie ma bezpośredniego zastosowania art. 57 § 1 k.p.a., to jednak zawarta w tym przepisie reguła określania terminu końcowego jest uniwersalna i znaleźć ją można w podobnym przepisie art. 123 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 1375, dalej jako: "k.p.k."), mającym zastosowanie w związku z odesłaniem z art. 1 § 2 k.k.w. Skarżący podkreślił, że błąd w wyliczeniu daty końcowej polega na tym, że jako pierwszy dzień policzony został 15.02.2022 r., zamiast prawidłowo dzień 16.02.2022 r. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie i rozpoznanie skargi w trybie uproszczonym. Podtrzymało argumenty podniesione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga rozpoznana została na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), na wniosek organu i wobec braku żądania przeprowadzenia rozprawy przez skarżącego. Zasada legalności, wyrażona w art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U z 2022 r. poz. 2492) obliguje sądy administracyjne do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny może wzruszyć zaskarżony akt jedynie wówczas, gdy narusza on przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 p.p.s.a.). Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w świetle powołanych wyżej kryteriów oraz w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie stwierdził naruszeń prawa dających podstawę do jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Nie ma racji skarżący, że do obliczania czasu trwania kary zastosowanie ma art. 123 § 1 k.p.k. Przepis ten znajduje się w Dziale IV k.p.k zatytułowanym "Czynności procesowe", więc zawarta w tym przepisie reguła, zgodnie z którą do biegu terminu nie wlicza się dnia, od którego liczy się dany termin, ma zastosowanie ściśle do ustalania terminów dla dokonania czynności procesowych w toku toczącego się postępowania karnego. Przepis art. 123 § 1 k.p.k nie może mieć zastosowania do ustalania upływu terminu orzeczonych w postępowaniu karnym środków karnych, gdyż zgodnie z art. 1 § 2 k.k.w. w postępowaniu wykonawczym w kwestiach nieuregulowanych w niniejszym kodeksie stosuje się przepisy Kodeksu postępowania karnego odpowiednio. Przez "odpowiednie" stosowanie przepisów k.p.k. w postępowaniu wykonawczym należy rozumieć takie działanie, które w pierwszej kolejności uwzględnia zasady postępowania określone w k.k.w. Dopiero, gdy ustawa ta nie normuje pewnych zagadnień procesowych, to należy stosować przepisy k.p.k. i to tylko odpowiednio, aby zachowana została specyfika regulacji szczególnych. Według ugruntowanych reguł wykładni "odpowiednie" stosowanie przepisów może polegać na zastosowaniu przepisu wprost lub z odpowiednimi modyfikacjami, albo pominięciu zastosowania przepisu, który nie przystaje do warunków, w których ma być zastosowany. Zgodnie z tymi zasadami, przy obliczaniu czasu trwania kary nie może mieć w ogóle zastosowania art. 123 § 1 k.p.k, gdyż k.k.w. odmiennie i dokładnie określa zasady obliczania czasu trwania kary lub innych środków w art. 12c, art. 80b i art. 184 tej ustawy. Natomiast zgodnie art. 184 k.k.w. przesyłając odpis wyroku sąd podaje datę początkową, od której należy liczyć okres wykonywania środka karnego. Stosownie do art. 63 § 3 Kodeksu karnego na poczet orzeczonego środka karnego, o którym mowa w art. 39 pkt 3, zalicza się okres zatrzymania prawa jazdy. Dzień zatrzymania prawa jazdy jest zatem pierwszym dniem zastosowania tego środka (zgodnie z orzeczeniem sądu karnego). W niniejszej sprawie wiadomym jest, że prawo jazdy zatrzymano kierowcy 15 lutego 2022 r. o godzinie 20:40 i sąd karny w wyroku zaliczył na poczet orzeczonego środka karnego zatrzymanie prawa jazdy od dnia 15 lutego 2022 r. Następnie przesyłając organowi I instancji wydany wyrok, w piśmie przewodnim wskazał wyraźnie, że data początkowa zakazu biegnie od dnia zatrzymania prawa jazdy, tj. od dnia 15 lutego 2022 r. Tym samym prawidłowo przyjęto, że kara biegnie od 15 lutego 2022 r. włącznie, a nie dopiero od 16 lutego 2022 r., jak uważa skarżący. Pierwszy dzień kary to 15 a nie 16 lutego. Bez znaczenia jest godzina zatrzymania prawa jazdy. Powołana przez skarżącego reguła z art. 63 § 5 k.k., zgodnie z którą za jeden dzień kary pozbawienia wolności przyjmuje się okres 24 godzin, liczony od chwili rzeczywistego pozbawienia wolności, dotyczy wyłącznie kary pozbawienia wolności, co wynika jasno z systematyki tego przepisu. Poza tym art. 63 § 1 k.k. wymaga także w tym zakresie stosowania zaokrągleń w górę do pełnego dnia. W tym stanie rzeczy, wobec braku podstaw do kwestionowania zgodności zaskarżonej decyzji z prawem, skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.