II SA/Bd 132/23
WyrokWSA w Bydgoszczy2023-09-05
Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak, Jerzy Bortkiewicz, Mariusz Pawełczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zasadne jest zawieszenie postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy, gdy istnieje zaawansowana procedura planistyczna zmierzająca do uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który może być sprzeczny z planowaną inwestycją?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zawieszenie postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy jest zasadne, gdy procedura planistyczna zmierzająca do uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest zaawansowana, a planowana inwestycja może być z nim sprzeczna. Działanie to ma na celu uniknięcie wydania decyzji o warunkach zabudowy niezgodnej z przyszłym planem miejscowym, co mogłoby prowadzić do jej wygaśnięcia.Stan faktyczny
Burmistrz zawiesił postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla fermy drobiu, ponieważ rozpoczęto procedurę sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który przewidywał inne przeznaczenie terenu i zakazywał inwestycji mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało to postanowienie w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie jego interesu i celowe zatrzymanie inwestycji poprzez uchwalenie planu miejscowego. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Sędziowie sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz asesor WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 5 września 2023 r. sprawy ze skargi A. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2022 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego dotyczącego ustalenia warunków zabudowy oddala skargę.
II SA/Bd 132/23
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 4 października 2022 r., znak: [...], Burmistrz Miasta i Gminy S. zawiesił postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie fermy drobiu przeznaczonej do chowu kurcząt brojlerów obejmującego budowę 14 kurników, mieszalni pasz, budynków gospodarczych i innych składowych fermy przewidzianych do realizacji na działkach nr ew. [...], [...] położonych w obrębie H. , gmina S..
W motywach swojego rozstrzygnięcia w pierwszej kolejności organ wyjaśnił, że wniosek o wszczęcie przedmiotowego postępowania został złożony przez A. M. (dalej: skarżący) w dniu 10 maja 2022 r. Następnie organ wskazał, że 29 kwietnia 2021 r. Rada Miejska w S. podjęła uchwałę nr [...] o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego m.in. dla obrębu, w którym położone są działki objęte przedmiotowym wnioskiem. Dalej organ wyjaśnił, że projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w dniu 31 stycznia 2022 r. został przekazany do właściwych organów celem dokonania uzgodnień i opinii zgodnie z przepisami ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 977 – dalej "u.p.z.p."). W dniu 31 maja 2022 r. projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego został wyłożony do publicznego wglądu, natomiast dyskusja publiczna odbyła się w dniu 22 czerwca 2022 r., zaś termin do wniesienia uwag został wyznaczony do 15 lipca 2022 r. Organ podkreślił, że w wyznaczonym terminie nie wpłynęły żadne uwagi.
Ponadto organ I instancji wskazał, że tereny objęte miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oznaczone zostały jako tereny zabudowy zagrodowej, rolnicze i wód powierzchniowych śródlądowych, a ponadto projekt planu przewiduje zakaz lokalizacji przedsięwzięć mogących potencjalnie i zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. W ocenie organu planowana inwestycja zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. poz. 1839 z późn. zm.) zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko (§2 ust. 1 pkt 51) oraz do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (§3 ust. 1 pkt 36). Z uwagi na odmienny sposób zagospodarowania terenu wskazany we wniosku oraz w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego organ zawiesił postępowanie, aby nie dopuścić do wydania decyzji o warunkach zabudowy niezgodnej z opracowywanym planem miejscowym.
Od powyższego postanowienia organu I instancji skarżący wniósł zażalenie zarzucając, iż poprzez zastosowanie art. 62 ust. 1 u.p.z.p. organ ma na celu faktyczne uniemożliwienie realizacji wniosku skarżącego o ustalenie warunków zabudowy dla wskazanego w nim zamierzenia inwestycyjnego.
W wyniku rozpatrzenia ww. zażalenia, Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 25 listopada 2022 r., znak: [...], utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Uzasadniając swoje postanowienie organ odwoławczy wskazał, że zawieszenie postępowania z urzędu jest uzasadnione jeżeli istnieje realne niebezpieczeństwo sprzeczności pomiędzy zamierzonym przez inwestora zagospodarowaniem terenu a koncepcją przyjmowaną w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Organ podkreślił, że taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, ponieważ obszar inwestycji jest objęty projektem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, natomiast sprzeczność może zachodzić, gdyż większość inwestycji znajduje się na działkach o przeznaczeniu rolniczym, a w części na terenach zabudowy zagrodowej, zaś zgodnie z projektem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zakazuje się na terenach rolniczych lokalizacji przedsięwzięć mogących potencjalnie i zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. W ocenie organu II instancji planowana inwestycja w postaci fermy drobiu zgodnie z §2 ust. pkt 51 rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko może zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, a zatem może być niezgodna z planowanym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Na powyższe rozstrzygnięcie skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W ocenie skarżącego organ odwoławczy naruszył prawo i uzasadniony interes skarżącego akceptując działania organu I instancji. Skarżący zarzucił, że uchwała w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego podjęta została w celu zatrzymania jego inwestycji i nie rozważono jego słusznego interesu. Dalej skarżący wskazał, że inicjatywę w przedmiocie inwestycji podjął już w 2019 r. składając wniosek o ustalenie środowiskowych uwarunkowań dotyczących przedmiotowych nieruchomości, natomiast w okresie tym nie były one objęte miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Powyższe w ocenie skarżącego przesądza o tym, że podjęcie uchwały w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nastąpiło z brakiem poszanowania dla przedmiotowego przedsięwzięcia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i podkreślając, że zaskarżone rozstrzygnięcie ma na celu tylko wstrzymanie prowadzenia postępowania administracyjnego, co oznacza, że jego bezpośrednim skutkiem nie jest uniemożliwienie realizacji inwestycji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, że na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 – dalej powoływanej jako "p.p.s.a.) skarga została rozpoznana w trybie uproszczonym. Zgodnie z tym przepisem sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku, nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 119 pkt 2 p.p.s.a. Wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym w niniejszej sprawie został zgłoszony przez uczestników postępowania w piśmie z dnia 4 kwietnia 2023 r., natomiast skarżący, organ administracji i pozostali uczestnicy postępowania nie zażądali przeprowadzenia rozprawy.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi w art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.) i uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że zgodnie z treścią art. 62 ust. 1 u.p.z.p. obowiązującą w dniu orzekania przez organ postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia warunków zabudowy można zawiesić na czas nie dłuższy niż 9 miesięcy od dnia złożenia wniosku o ustalenie warunków zabudowy. Wójt, burmistrz albo prezydent miasta podejmuje postępowanie i wydaje decyzję w sprawie ustalenia warunków zabudowy, jeżeli w ciągu dwóch miesięcy od dnia zawieszenia postępowania rada gminy nie podjęła uchwały o przystąpieniu do sporządzania planu miejscowego (pkt 1) albo w okresie zawieszenia postępowania nie uchwalono miejscowego planu lub jego zmiany (pkt 2). Wskazaną kompetencję organu prowadzącego postępowanie o ustalenie warunków zabudowy do zawieszenia prowadzonego postępowania, należy łączyć z władztwem planistycznym zastrzeżonym dla organów gminy, które mają uprawnienie do stanowienia miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Skoro bowiem miejscowy plan jest podstawowym i najpełniejszym instrumentem kształtowania przestrzeni, to usprawiedliwione jest przyznanie prymatu pracom zmierzającym do jego uchwalenia, i tym samym umożliwienie zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy.
Sąd podziela stanowisko, że korzystając z uprawnień, o jakich mowa w art. 62 ust. 1 u.p.z.p., należy mieć na względzie stan zaawansowania prac planistycznych mający miejsce w dacie złożenia wniosku o ustalenie warunków zabudowy. Jeżeli bowiem, znając stan zaawansowania procedury planistycznej, istnieje realne prawdopodobieństwo wystąpienia sprzeczności (kolizji) postanowień decyzji o warunkach zabudowy dla planowanej inwestycji z postanowieniami projektowanego planu to bez wątpienia występują racje do zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy na podstawie art. 62 ust. 1 u.p.z.p. W sytuacji, gdy prace planistyczne są już zaawansowane, to do czasu uchwalenia planu przez radę gminy, właściwy organ powinien się powstrzymać od określania warunków zabudowy w decyzji administracyjnej wydanej dla jednostkowej nieruchomości i zawiesić prowadzone postępowanie na czas określony w art. 62 ust. 1 u.p.z.p. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 czerwca 2017 r.; sygn. akt II OSK 2685/15).
Ponadto skorzystanie przez organ z powyższego uprawnienia winno być uzależnione od wyniku jego ustaleń w aspekcie wystąpienia realnych, obiektywnych okoliczności uzasadniających zawieszenie postępowania. Jedną z takich przyczyn jest bez wątpienia wszczęcie procedury mającej na celu uchwalenie planu miejscowego, jednakże przy jednoczesnym wykazaniu przez organ, że przedsięwzięcie zamierzone przez inwestora, które zostało objęte wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, będzie sprzeczne z ustaleniami procedowanego planu.
Powyżej wskazane warunki są istotne z uwagi na to, że instytucja zawieszenia postępowania uregulowana w art. 62 ust. 1 u.p.z.p. ma ograniczyć nieracjonalność wydawania decyzji o warunkach zabudowy w sytuacji, gdy przed uzyskaniem na jej podstawie pozwolenia na budowę, decyzja ulegałaby wygaśnięciu w związku z uchwaleniem planu miejscowego, którego ustalenia byłyby inne niż w wydanej decyzji (art. 65 § 1 pkt 2 u.p.z.p.). Uzasadnieniem zawieszenia postępowania jest więc wysokie prawdopodobieństwo, że plan miejscowy, o treści sprzecznej z postanowieniami decyzji o warunkach zabudowy, zostanie uchwalony przed upływem 9 miesięcy od dnia złożenia wniosku o ustalenie warunków zabudowy.
Należy zauważyć, że w niniejszej sprawie procedura planistyczna została wszczęta z dniem 29 kwietnia 2021 r., gdy Rada Miejska w S. podjęła uchwałę nr [...] o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Z kolei wniosek skarżącego o wszczęcie przedmiotowego postępowania został złożony w dniu 10 maja 2022 r., czyli ponad rok po rozpoczęciu prac nad miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Oznacza to, że prace planistycznego mające miejsce w dacie złożenia wniosku o ustalenie warunków zabudowy były daleko zaawansowane. Co więcej, projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w dniu 31 maja 2022 r. został wyłożony do publicznego wglądu, a ponadto w dniu 22 czerwca 2022 r. odbyła się dyskusja publiczna w tym przedmiocie. Ostateczny termin do wniesienia uwag dotyczących projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego został wyznaczony do 15 lipca 2022 r. Jak wynika z akt sprawy, w wyznaczonym terminie nie wpłynęły żadne uwagi. Zatem zgodnie z art. 17 u.p.z.p. procedura planistyczna została przeprowadzona niemal w całości, gdyż w razie braku uwag do projektu planu miejscowego zostaje on przedstawiony radzie gminy celem uchwalenia. Uzasadnione było więc domniemanie, że plan miejscowy w niniejszej sprawie zostanie uchwalony przed upływem 9 miesięcy od dnia złożenia wniosku o ustalenie warunków zabudowy.
Ponadto wyjaśnienia wymaga, że zgodnie z §2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się chów lub hodowlę:
a) norek w liczbie nie mniejszej niż 105 dużych jednostek przeliczeniowych (DJP),
b) zwierząt innych niż wymienione w lit. a w liczbie nie mniejszej niż 210 DJP.
Biorąc pod uwagę powyższe przepisy oraz fakt, że inwestycja objęta wnioskiem skarżącego obejmować ma 14 kurników należy uznać za słuszne stanowisko organów obu instancji, że planowane przedsięwzięcie może wypełniać przesłanki § 2 ust. 1 pkt 51 ww. rozporządzenia, tzn. zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Z uwagi na to, że większość planowanej inwestycji znajduje się na działkach o przeznaczeniu rolniczym, zaś zgodnie z projektem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zakazuje się na terenach rolniczych lokalizacji przedsięwzięć mogących potencjalnie i zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, uzasadnione jest twierdzenie, że przedsięwzięcie objęte wnioskiem skarżącego naruszać może zapisy tego planu.
Reasumując, w niniejszej sprawie istnieje realne prawdopodobieństwo wystąpienia kolizji postanowień decyzji o warunkach zabudowy dla planowanej inwestycji z postanowieniami projektowanego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ponadto stopień zaawansowania procedury planistycznej jest na tyle wysoki, że bez wątpienia występują racje do zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy na podstawie art. 62 ust. 1 u.p.z.p.
W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę – Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło