III FSK 3454/21
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2023-10-05
Skład orzekający: Jacek Pruszyński, Sławomir Presnarowicz, Bogusław Woźniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy i sąd administracyjny prawidłowo zinterpretowały przepisy dotyczące terminu wydania decyzji ustalającej wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości, w sytuacji gdy podatnik złożył deklarację pierwotną i jej korekty, a następnie nie dopełnił obowiązku zgłoszenia zmian mających wpływ na wysokość podatku?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd stwierdził, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo ocenił, iż podatniczka nie złożyła wymaganej informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych, a złożone przez nią dokumenty zostały zasadnie potraktowane jako deklaracja pierwotna i jej korekty. Brak zgłoszenia zmian mających wpływ na wysokość zobowiązania podatkowego, w tym adaptacji strychu na lokale mieszkalne, uzasadniał wydanie decyzji ustalającej podatek w pięcioletnim terminie, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła podatku od nieruchomości za rok 2015. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Skarżąca wniosła skargę kasacyjną, zarzucając WSA naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, w tym błędną wykładnię przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a także wadliwość uzasadnienia wyroku WSA. Główny zarzut dotyczył upływu terminu do wydania decyzji ustalającej podatek od nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Jacek Pruszyński, Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Bogusław Woźniak, Protokolant Natalia Zawadka, po rozpoznaniu w dniu 5 października 2023 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej D.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 13 listopada 2020 r., sygn. akt I SA/Po 350/20 w sprawie ze skargi D.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lesznie z dnia 20 marca 2020 r., nr SKO.410.96.7.2020 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 r. oddala skargę kasacyjną.
Zaskarżonym wyrokiem z 13 listopada 2020 r., sygn. akt I SA/Po 350/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (dalej: "WSA") po rozpoznaniu skargi D.P. (dalej: "Skarżąca") uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lesznie (dalej: "SKO") z dnia 20 marca 2020 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 r. Wymieniony wyrok, jak również inne przytoczone w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych, publikowane są na stronach internetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego (www.nsa.orzeczenia.gov.pl).
W skardze kasacyjnej wywiedzionej od tego wyroku, Skarżąca żądając przeprowadzenia rozprawy zaskarżyła go w całości wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Poznaniu a także zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm.; dalej jako: "p.p.s.a.") naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w związku z art. 59 § 1 pkt 1, art. 68 § 1-2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 1540 ze zm., dalej jako: "o.p."), poprzez uchylenie decyzji z powodu zgoła odmiennych powodów niż podniesione w złożonej skardze na skutek błędnej wykładni przez WSA norm art. 59 § 1 pkt 1, art. 68 § 1-2 o.p., skutkiem czego zaaprobowano ustalenia organów podatkowych zarówno pierwszej jak i drugiej instancji; WSA w Poznaniu nie dostrzegł, iż Skarżąca będąca osobą fizyczną płaci podatek na podstawie decyzji ustalającej po jednokrotnym złożeniu deklaracji podatkowej. Skarżąca złożyła deklarację za rok 2012 i czekała na wydanie decyzji, nie miała uprawnienia do korygowania deklaracji podatkowej, gdy nie otrzymała jakiejkolwiek decyzji ustalającej podatek od nieruchomości. Tym samym ponieważ tylko za rok 2013 Skarżąca nie złożyła deklaracji w terminie przewidzianym w przepisach prawa podatkowego, oczekując na decyzję dotyczącą roku 2012, na podstawie art. 68 § 2 o.p. termin do wydania decyzji konstytutywnej wynosił 5 lat tylko za rok 2013; natomiast ze względu na jednokrotność złożenia deklaracji, za kolejne lata 2014-2016 na podstawie art. 68 § 1 o.p. termin do wydania decyzji konstytutywnej wynosił 3 lata. Podniesiono, że termin do wydania decyzji ustalającej za rok 2015 upłynął pod koniec roku 2018, a zaskarżona decyzja została wydana po upływie 3 letniego terminu, tj., w dniu 20 marca 2020 r. Organ podatkowy drugiej instancji procedując sprawę winien był uchylić decyzję Prezydenta Miasta L. i w tym zakresie umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe, czego nie zauważył, a WSA rozpoznający sprawę dokonał w ramach funkcji kontrolnej błędnej wykładni przepisów prawa dokonanej przez organy obu instancji;
- art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a., poprzez niekompletne, niedostateczne, wybiórcze uzasadnienie skarżonego wyroku, brak dokonania oceny zgodności zaskarżonego aktu administracyjnego ze wszystkimi przepisami mającymi zastosowanie w danej sprawie, tj. brak wnikliwego i pełnego rozpoznania wszystkich zarzutów skargi, a także nie odniesienie się przez WSA do jakichkolwiek przepisów materialnego prawa podatkowego, co utrudniło Skarżącej poznanie toku logicznego rozumowania Sądu, a co ważniejsze uniemożliwia sformułowanie wszystkich zarzutów kasacyjnych;
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a w zw. z art. 68 § 1 oraz § 2 pkt 1 i 2 o.p. w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 6 ust. 3, ust. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. 2014 , poz. 849 z późn. zm.; dalej jako: "u.p.o.l."), poprzez niedostrzeżenie przez WSA, iż Skarżąca będąca osobą fizyczną płaci podatek na podstawie decyzji ustalającej po jednokrotnym złożeniu deklaracji podatkowej (art. 6 ust. 3,6 u.o.p.l.).Tym samym tylko za rok 2013 Skarżąca nie złożyła deklaracji w terminie przewidzianym w przepisach prawa podatkowego, na podstawie art. 68 § 2 o.p. termin do wydania decyzji konstytutywnej wynosił 5 lat; natomiast ze względu na jednokrotność złożenia deklaracji, za kolejne lata 2014-2016 na podstawie art. 68 § 1 o.p. termin do wydania decyzji konstytutywnej wynosił 3 lata. Autor środka zaskarżenia zwrócił uwagę, że termin do wydania decyzji ustalającej za rok 2015 upłynął pod koniec roku 2018. Organ podatkowy drugiej instancji procedując sprawę winien był uchylić decyzję Prezydenta Miasta L. za rok 2015 oraz umorzyć postępowanie na podstawie normy art. 208 o.p., czego nie zauważył, a WSA rozpoznający sprawę nie zauważył błędnej wykładni przepisów prawa dokonanej przez organy obu instancji, naruszając tym samym obowiązujące przepisy prawa.
Zaskarżonemu wyrokowi, na podstawie art. 174 pkt. 2 p.p.s.a., zarzucono także naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 3 § 1 i art. 3 § 2 pkt 1 oraz art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 229 o.p., przez niewłaściwą realizację funkcji kontrolnej sprawowanej przez sąd administracyjny i wydanie tym samym rozstrzygnięcia, którego błędne uzasadnienie na mocy art. 153 p.p.s.a. będzie wiązało organ oraz sąd administracyjny z chwilą uprawomocnienia się skarżonego wyroku,
- art. 152 § 1, art. 153 p.p.s.a. w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 229 o.p., poprzez błędne uzasadnienie wyroku i nieprawidłowe wskazania co do dalszego postępowania organu podatkowego, co powoduje, iż podatnik nie dysponuje wiedzą, w jaki sposób ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wiążą organ podatkowy, gdyby uprawomocnił się skarżony wyrok, przy przyjęciu przez WSA błędnej wykładni art. 59 § 1 pkt 1, art. 68 § 1-2 o.p. Skarżąca zwróciła uwagę, iż na mocy art. 170 p.p.s.a. wystąpiłaby prawomocność materialną, przy błędnie dokonanej wykładni art. 59 § 1 pkt 1, art. 68 § 1-2 o.p. oraz przy błędnych wskazówkach co do dalszego postępowania przez WSA.
SKO nie wniosło odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu, które w niniejszej sprawie nie wystąpiły.
Naczelny Sąd Administracyjny za całkowicie chybiony uznaje zarzut naruszenia przez WSA przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w związku z art. 59 § 1 pkt 1, art. 68 § 1-2 o.p., poprzez uchylenie decyzji z powodu zgoła odmiennych powodów niż podniesione w złożonej skardze na skutek błędnej wykładni przez WSA norm art. 59 § 1 pkt 1, art. 68 § 1-2 o.p., skutkiem czego zaaprobowano ustalenia organów podatkowych zarówno pierwszej, jak i drugiej instancji. Słusznie bowiem wskazywał WSA w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że Skarżąca nie złożyła tzw. podstawowej informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych, dotyczącej nieruchomości położonej w L. przy ul. [...]. Jak wynika z akt administracyjnych, dopiero w dniu 5 marca 2012 r. złożyła cztery korekty informacji, które zasadnie SKO potraktowało, jako deklarację pierwotną i jej korekty. Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji szczegółowo wyjaśnił, że Skarżąca nie złożyła korekty informacji o zaadaptowaniu strychu nieużytkowego na 4 lokale mieszkalne. Już w 2012 r. były one wykończone, a w październiku 2012 r. zakończona została procedura legalizacyjna tej adaptacji. Organ podatkowy informację w tym zakresie otrzymał dopiero 21 sierpnia 2017 r. i nie była to informacja udzielona mu przez Skarżącą, gdyż obowiązku korekty informacji ta nie dopełniła. Należy podkreślić, że mimo ciążącego na niej obowiązku (art. 6 ust. 3 i 6 u.p.o.l.), Skarżąca nie zgłosiła do organu podatkowego zdarzeń mających istotny wpływ na wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości położonej w L. przy ul. [...]. W składanych organowi podatkowemu informacjach o nieruchomościach i obiektach budowlanych podatnik ma obowiązek prawidłowo ujawnić, zarówno powierzchnię gruntów i budynków, bądź ich części oraz wartość budowli, które są istotne dla określenia podstawy opodatkowania, jak i wszystkie dane niezbędne dla zastosowania prawidłowej stawki podatkowej w odniesieniu do wszystkich przedmiotów opodatkowania. W tej sytuacji za nieusprawiedliwione należy uznać zarzuty skargi i pisma ją uzupełniającego, dotyczące wydania zaskarżonej decyzji po upływie terminu przedawnienia. Informacja, o której mowa w art. 6 ust. 6 u.p.o.l. jest deklaracją w rozumieniu art. 68 § 2 o.p. Brak złożenia korekty ostatniej informacji Skarżącej z 17 kwietnia 2012 r., mimo wystąpienia wielu opisanych wyżej zdarzeń, mających wpływ na wysokość opodatkowania nieruchomości również w 2015 r., należy uznać za zaistnienie przesłanki wskazanej w art. 68 § 2 o.p., pozwalającej organowi podatkowemu na wydanie i doręczenie decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości w terminie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy. Obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości za 2015 r. powstał w tymże 2015 r., zatem decyzja ustalająca powyższe zobowiązanie podatkowe mogła zostać wydana i doręczona w pięcioletnim terminie, tj. do końca 2020 r. Prezydent wydał ją 3 grudnia 2019 r., podobnie jak decyzje dotyczące roku 2014 i roku 2016.
Mając na uwadze powyższe wywody za niezasadne należy uznać zarzuty naruszenia przez WSA przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a w zw. z art. 68 § 1 oraz § 2 pkt 1 i 2 o.p. w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 6 ust. 3, ust. 6 u.p.o.l. oraz przepisów art. 152 § 1, art. 153 p.p.s.a. w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 229 o.p., poprzez błędne uzasadnienie wyroku i nieprawidłowe wskazania co do dalszego postępowania organu podatkowego. Nie można także uznać za usprawiedliwione zarzutów naruszenia przez WSA przepisów art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a., poprzez niekompletne, niedostateczne, wybiórcze uzasadnienie skarżonego wyroku, brak dokonania oceny zgodności zaskarżonego aktu administracyjnego ze wszystkimi przepisami mającymi zastosowanie w danej sprawie.
Z uwagi na powyższe okoliczności, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a.
s. Bogusław Woźniak s. Jacek Pruszyński s. Sławomir Presnarowicz (spr.)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło