I SA/Ke 431/22

WyrokWSA w Kielcach2023-02-16

Skład orzekający: Artur Adamiec, Agnieszka Banach, Andrzej Mącznik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy jest związany danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków przy ustalaniu wysokości podatku rolnego, nawet jeśli podatnik kwestionuje te dane?
Ratio decidendi
Organ podatkowy jest związany danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków przy ustalaniu wysokości podatku rolnego. Dane te mają walor dokumentu urzędowego i stanowią podstawę wymiaru podatków. Podatnik, który kwestionuje te dane, powinien zainicjować tryb ich korekty w ewidencji, zamiast oczekiwać od organu podatkowego dokonywania własnych ustaleń lub kwestionowania zapisów ewidencji.
Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy ustalającą R. P. łączny zobowiązanie pieniężne na rok 2022 w kwocie określonej sumy złotych, obejmujące grunty rolne o powierzchni 0,80 ha. Podatnik kwestionował zasadność decyzji, domagając się zwolnienia z podatku z uwagi na nabycie gruntów od ANR w celu utworzenia nowego gospodarstwa rolnego. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo oparły się na danych z ewidencji gruntów i budynków, a ulgi podatkowe przyznane w przeszłości już nie obowiązywały w roku 2022.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Przyznano adwokatowi kwotę 295,20 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Adamiec (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Banach Asesor WSA Andrzej Mącznik Protokolant Starszy inspektor sądowy Celestyna Niedziela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2023 r. sprawy ze skargi R. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 28 czerwca 2022 r. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2022 1. oddala skargę; 2. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz adwokata M. H. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. ("Kolegium") decyzją z 28 czerwca 2022 r. nr SKO. [...] utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy C. ("Burmistrza") z 5 stycznia 2022 r. nr [...] w sprawie wymiaru R. P. łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2022 w kwocie [...]zł. Ustalono, że wymienioną na wstępie decyzją Burmistrz orzekł o ustaleniu podatnikowi wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2022 w kwocie [...]zł. Przedmiotem opodatkowania objęto grunty rolne o pow. 0,800 ha. Od ww. decyzji w podatnik złożył odwołanie, kwestionując jej zasadność i wniósł o uchylenie decyzji w całości. Wskazał, że jej treść jest niejasna i wniósł o zwolnienie z podatku w całości. W jego ocenie powinien zostać zwolniony z podatku z uwagi na fakt, że grunty były nabyte od ANR w celu utworzenia nowego gospodarstwa rolnego. Uzasadniając decyzję organ odwoławczy wskazał, że wobec wniosku podatnika z 12 sierpnia 2014 r. Burmistrz decyzją z 29 sierpnia 2014 r. orzekł o zwolnieniu podatnika z podatku rolnego na okres 5 lat od dnia 1 sierpnia 2014 r. do dnia 30 kwietnia 2019 r. Nadto wyjaśnił, że w decyzji z 29 sierpnia 2014 r. oprócz przyznanego zwolnienia udzielona została także ulga w podatku rolnym poprzez obniżenie należnego podatku rolnego w okresie od dnia 1 maja 2019 r. do dnia 30 kwietnia 2020 r. o 75%, oraz w okresie od dnia 1 maja 2020 r. do dnia 30 kwietnia 2021 r. o 50 %. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, iż ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego na 2022 rok dokonano na podstawie dostępnych organowi danych z ewidencji gruntów i budynków, ewidencji podatkowej i posiadanych akt sprawy oraz stawek określonych przez organ podatkowy. Kolegium powołało treść przepisów ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (j.t. Dz.U. 2020 r., poz. 333) – art. 1, art. 4 ust. 1 i art. 6 ust. 1-3. Wywiódł, że z przepisów tych wynika, że zaskarżony wymiar podatku rolnego dokonany przez organ podatkowy na stronę jest zgodny z przepisami ustawy o podatku rolnym, a także zgodny z treścią zapisu art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (j.t. Dz.U. 2021 r., poz. 1990), którego treść przytoczył. Podkreśliło, że ewidencja zawiera także dane wskazujące na podmiot zobowiązany do zapłaty podatku. Ustalenia organów podatkowych oparte o treść ewidencji gruntów stanowią istotny element określenia podatkowego stanu faktycznego. Dokonując ustaleń w sprawie organ jest związany zarówno zakresem przedmiotowym jak i podmiotowym zapisów zawartych w ewidencji gruntów i nie jest uprawniony do dokonywania własnych ustaleń w tym przedmiocie. Dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają bowiem walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 Ordynacji podatkowej, stanowią więc dowód tego co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Oznacza to, że na gruncie ustaw podatkowych ewidencja ma wymiar normatywny dla wyznaczenia zakresu opodatkowania. Jednocześnie Kolegium odnosząc się do zarzutów odwołania podkreśliło, że w świetle zgromadzonego materiału dowodowego nie ulega wątpliwości, że przedmiotem opodatkowania były grunty położone w jednostce ewidencyjnej C.-obszar wiejski wykazane w wypisie z rejestru gruntów. Grunty te zostały opisane w decyzji organu podatkowego, który wskazał miejsca ich położenia, opisał ich cechy, wskazując na ich wielkość (powierzchnię), jak też klasę, a tym samym decyzja organu podatkowego identyfikuje grunty w stopniu wystarczającym poprzez ich cechy, nie wskazuje jedynie ich położenia. Na decyzję Kolegium R. P. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach i wniósł o jej uchylenie. W treści pisma zarzucił, że decyzja Kolegium jest niezgodna ze stanem prawnym i faktycznym. Organ nie wskazał wielkości działki ewidencyjnej i jej oznaczenia. Podniósł, że nie zgadza się z orzecznictwem sądowym prezentowanym przez WSA w Kielcach. W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył co następuje. Zgodnie z przepisami art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259 dalej: P.p.s.a.) uprawnienia sądów administracyjnych sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który w niniejszej sprawie nie ma zastosowania. Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem postępowania podatkowego był wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2022 r. z tytułu podatku rolnego dla R. P.. Według art. 1 ustawy o podatku rolnym opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Z kolei po myśli art. 3 ust. 1 pkt 1 tej samej ustawy: Podatnikami podatku rolnego są (....) osoby fizyczne, będące właścicielami gruntów (...). Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 i 2 tej ustawy: Podstawę opodatkowania podatkiem rolnym stanowi: 1) dla gruntów gospodarstw rolnych - liczba hektarów przeliczeniowych ustalana na podstawie powierzchni, rodzajów i klas użytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów i budynków oraz zaliczenia do okręgu podatkowego; natomiast 2) dla pozostałych gruntów - liczba hektarów wynikająca z ewidencji gruntów i budynków. Mając zatem na uwadze przytoczone wyżej przepisy ustaw podatkowych należy wskazać, że podstawowym kryterium decydującym o zaliczeniu gruntu jako przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości, rolnym czy też leśnym jest jego klasyfikacja w ewidencji gruntów i budynków. Dlatego należy zgodzić się ze stanowiskiem SKO, że ustalając wymiar podatku organ jest zobowiązany uwzględniać dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Przyjęcie przez organ podatkowy innych danych niż te, które wynikają z tej ewidencji naruszałoby art. 21 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, a więc byłoby działaniem sprzecznym z prawem. Zgodnie z przepisem art. 21 ust. 1 Prawo geodezyjne i kartograficzne: Podstawę wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. To na podstawie danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków organ podatkowy wymierza odpowiedni podatek i tymi danymi jest związany (por. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 kwietnia 2020 r. , sygn. akt II FSK 1816/19). Wobec powyższego, wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego została wyliczona przez organ I i zaakceptowana przez organ II instancji prawidłowo bo na podstawie danych, wynikających z ewidencji gruntów i budynków. Z wypisu z rejestru gruntów z 22 lutego 2022 r. wynika, że skarżący jest właścicielem działki nr [...] położonej w obrębie W. o ogólnej powierzchni 0,8600 ha w tym: grunty orne sklasyfikowane jako RIVa o pow. 0,7800 ha; łąki i pastwiska IV o pow. 0,0200 ha oraz nieużytki o pow. 0,0600 ha. Zatem właściwie organ I instancji ustalił skład zobowiązania podatkowego na 2022 rok, opodatkowując podatkiem rolnym użytki rolne o ogólnej powierzchni 0,80 ha. Po zastosowaniu ustawowych przeliczników powierzchni użytków rolnych oraz uchwalonych stawek, prawidłowo organ wymierzył skarżącemu na rok 2022 zobowiązanie podatkowe w łącznej kwocie [...]zł. W konsekwencji wbrew odmiennym twierdzeniom skargi, w sposób szczegółowy Burmistrz przedstawił wyliczenie łącznego zobowiązania pieniężnego, które w pełni i zasadnie zostało zaakceptowane przez organ II instancji. Podnoszone przez skarżącego argumenty, czy to na etapie odwołania czy skargi do sądu nie mogą skutecznie podważyć legalności działania organów podatkowych zobowiązanych ustalać wysokość podatku rolnego w oparciu o dane ujawnione w ewidencji gruntów i budynków. Aby podważyć treść zapisów ujętych w ewidencji, zainteresowany podmiot powinien zainicjować stosowny tryb ich korekty, powołując się na to, że wpis w ewidencji gruntów odbiega od stanu rzeczywistego. Dopóki dane nie zostaną zmienione w ewidencji, organy podatkowe mają obowiązek wyliczenia podatku na ich podstawie i co do zasady nie są władne do kwestionowania, czy też korygowania zapisów ewidencji gruntów i budynków (wyrok NSA z 30 marca 2018 r., sygn. akt II FSK 738/16). W postępowaniu podatkowym przeprowadzenie tego rodzaju postępowania nie jest możliwe, organy podatkowe nie są bowiem powołane do rozstrzygania tych kwestii oraz do dokonywania zmian w ewidencji gruntów i budynków. Nadto organy miały również na względzie przy wymiarze podatku okoliczność, że strona korzystała ze zwolnienia z tytułu nabycia gruntów na powiększenie lub utworzenie nowego gospodarstwa rolnego. Tym niemniej nastąpiło to w reakcji na złożony wniosek przez podatnika 12 sierpnia 2014 r., wskutek którego Burmistrz decyzją z 29 sierpnia 2014 r. orzekł o zwolnieniu skarżącego z podatku rolnego na okres 5 lat od dnia 1 sierpnia 2014 r. do dnia 30 kwietnia 2019 r. Nadto oprócz przyznanego zwolnienia udzielono podatnikowi ulgi w podatku rolnym poprzez obniżenie należnego podatku rolnego w okresie od dnia 1 maja 2019 r. do dnia 30 kwietnia 2020 r. o 75%, oraz w okresie od dnia 1 maja 2020 r. do dnia 30 kwietnia 2021 r. o 50 %. Tym samym ustalając zobowiązanie za rok podatkowy 2022 r. ulga już nie obowiązywała, a skoro tak odmienne stanowisko podatnika nie zasługiwało na uwzględnienie. Wobec powyższego skarga okazała się niezasadna i podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a. O przyznaniu adwokatowi kwoty 295,20 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, Sąd orzekł na postawie art. 250 P.p.s.a. w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) w zw. z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U.2019 r.poz.18).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło