II SA/Gl 1716/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Gapiński, Sędziowie Asesor WSA Aneta Majowska, Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 6 marca 2024 r. sprawy ze skargi R. K. (K.) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 1 września 2023 r. nr SKO-PS/41.5/969/2023/17826 w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie zasiłku celowego uchyla zaskarżone postanowienie. Prezydent Miasta J. decyzją z 20 lipca 2023 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 39, art. 102 i art. 104 ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2023 r. poz. 901) odmówił R. K. (dalej jako strona lub skarżąca) przyznania pomocy finansowej w postaci zasiłku celowego na opłatę czynszu, na opłaty za energię elektryczną , na naprawę lub kupno telefonu, dodatkową żywność i korespondencję. W rozbudowanym uzasadnieniu tej decyzji przedstawił argumentację, która w jego ocenie uzasadniała podjęcie takiego rozstrzygnięcia. Z powyższą decyzją nie zgodziła się strona, która pismem z dnia 4 sierpnia 2023 r. nadanym za pośrednictwem platformy ePUAP 5 sierpnia 2023 r. o godzinie 4,06, a do organu pierwszej instancji wpłynęło 7 sierpnia 2023 r. W odwołaniu tym strona wyraziła swoje niezadowolenie z otrzymanej decyzji i przedstawiła własne argumenty przemawiające za jego zasadnością. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach postanowieniem z 1 września 2023 r. nr SKO-PS/41.5/969/2023/17826 wydanym na podstawie art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że decyzja organu pierwszej instancji została stronie doręczona 21 lipca 2023 r., a tym samym termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 4 sierpnia 2023 r. Odwołanie od wskazanej decyzji wpłynęło do organu odwoławczego 7 sierpnia 2023 r., a zatem po upływie terminu do wniesienia odwołania. Z powyższym postanowieniem nie zgodziła się strona, która wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze tej podniosła, że 4 sierpnia 2023 r. w godzinach wieczornych i nocnych trwała przerwa serwisowa ePUAP i z tego powodu nie mogła wnieść odwołaniu w dniu 4 sierpnia 2023 r., lecz uczyniła to niezwłocznie po jej zakończeniu, a mianowicie 5 sierpnia o godzinie 4,06. Powyższa okoliczność uzasadnia w jej ocenie merytoryczne rozpoznanie sprawy. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach wniosło o oddalenie wniesionej skargi i przywołało analogiczną argumentację do tej, którą zamieściło w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia. . Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy podnieść, że po myśli art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.) sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej stosując środki określone w ustawie. Zgodnie zaś z treścią art. 134 § 1 przywołanej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z brzmienia art. 145 § 1 powyższej ustawy wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą zatem ulec uchyleniu wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy też procesowego, jeżeli miało ono, bądź mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie może natomiast kierować się względami słuszności czy zasadami współżycia społecznego. W tym kontekście uznano, że skargę w niniejszej sprawie należało uwzględnić. Sądowa kontrola legalności, przeprowadzona stosownie do wskazań zawartych w art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) wykazała bowiem, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy i dlatego należało je wyeliminować z obrotu prawnego. Na wstępie niniejszych rozważań przywołać należy stan faktyczny. Skarżąca negatywną dla siebie decyzję odebrała 21 lipca 2023 r. i do końca dnia 4 sierpnia 2023 r. mogła wnieść odwołanie do organu wyższego stopnia. Odwołanie takie skarżąca sporządziła i jak wynika z akt administracyjnych w dniu 4 sierpnia 2023 r. podjęła próbę wniesienia tegoż odwołania za pośrednictwem platformy ePUAP. Z uwagi na fakt, że w godzinach wieczornych i nocnych z dnia 4 na 5 sierpnia 2023 r. wykonywane były prace konserwatorskie, platforma ta nie działała i skarżąca nie mogła w sposób skuteczny wnieść odwołania, uczyniła to dopiero 5 sierpnia 2023 r. o godzinie 4,06, przy czym organ administracji treść tego pisma odczytał dopiero 7 sierpnia 2023 r. W przedstawionym tu stanie faktycznym organ odwoławczy uznał, że skarżąca uchybiła terminowi do wniesienia odwołania. Przybliżony powyżej stan faktyczny zestawić należy ze stanem prawnym obowiązującym we wskazanym zakresie. Stosownie do postanowień art. 129 Kodeksu postępowania administracyjnego odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. Odwołanie takie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Zgodnie z art. 57 § 5 pkt 1 przywoływanego Kodeksu termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało: wysłane na adres do doręczeń elektronicznych organu administracji publicznej, a nadawca otrzymał dowód otrzymania, o którym mowa w art. 41 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych. Po myśli art. 58 tego Kodeksu w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Stosownie natomiast do postanowień art. 9 cytowanego Kodeksu organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Mając na uwadze treść przytoczonych przepisów prawa przyjdzie zauważyć, że organ odwoławczy ustalając terminowość wniesionego odwołania nawiązał do literalnego brzmienia przepisów określających zasady ustalania terminowości wnoszenia pism przez strony w ramach prowadzonego postępowania administracyjnego. Oceniając rozstrzygnięcie wskazanego organu z tej perspektywy uznać należy, że jest ono prawidłowe. Jednakże, jak się wydaje w rozpoznawanej sprawie należy dostrzec szczególne okoliczności w niej występujące. Skarżąca dysponowała prawem do wniesienia odwołania począwszy od 21 lipca 2023 r. do końca dnia 4 sierpnia 2023 r. Jak wynika z akt administracyjnych dopiero 4 sierpnia 2023 r. podjęła próbę doręczenia korespondencji za pośrednictwem platformy ePUAP, a zatem za pośrednictwem dopuszczonego przepisami prawa środka komunikacji. Wskazana próba skutecznego wniesienia odwołania w dniu 4 sierpnia 2023 r. nie powiodła się z uwagi na prowadzone prace serwisowe. Prace te zostały zakończone 5 sierpnia 2023 r. po godzinie 2,15, a korespondencja skarżącej zawierająca odwołanie przekazana została o godz. 4,06. Z punktu widzenia formalnego skarżąca wniosła odwołanie z uchybieniem terminu i fakt ten jest bezsporny. W polu widzenia należy mieć postanowienia przywołanego powyżej art. 9 Kodeksu postępowania administracyjnego i zawarty w niej obowiązek informowania stron o jej prawach w ramach prowadzonego postępowania administracyjnego. Odwołanie się do tego przepisu wynika z tego, że w sytuacji, która występuje w rozpoznawanej sprawie skarżąca wniosła odwołanie z uchybieniem terminu, jednakże uchybienie to spowodowane zostało tym, że wykorzystywana przez nią platforma komunikacji przechodziła prace serwisowe. Podkreślić należy, że o prowadzeniu takich prac skarżąca nie była informowana i nie wiedziała, że w danym dniu o wskazanych godzinach będą one przeprowadzane. Dodatkowo można zauważyć, że skarżąca składając odwołanie była przekonana o tym, że złoży je w terminie, a tym samym nie występowała o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Przedstawione powyżej okoliczności pozwalają uznać, że organ odwoławczy wbrew postanowieniom wynikającym z treści art. 9 Kodeksu postępowania administracyjnego nie przekazał skarżącej informacji, że z uwagi na prace serwisowe odwołanie zostało wniesione po upływie terminu, przy czym strona może dochować tego terminu w przypadku złożenia stosownego wniosku. Brak zwrócenia się do skarżącej z taką informacją skutkuje wyczerpaniem przesłanek naruszenia postanowień przywołanego powyżej przepisu i uzasadnia uwzględnienie wniesionej skargi, ponieważ stanowi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a stosownie do postanowień art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest to przesłanka uwzględnienia wniesionej skargi. Na marginesie należy podkreślić, że przedstawiona tu analiza ma zastosowanie wyłącznie do takiej sytuacji, która zaistniała w rozpoznawanej sprawie, a zatem do sytuacji niemożności terminowego wniesienia środka odwoławczego z uwagi na prace serwisowe stosownej platformy. W ramach ponownie prowadzonego postępowania organ podejmie działania wskazane powyżej, a zatem przekaże skarżącej stosowna informację i w zależności od udzielonej odpowiedzi podejmie dalsze działania. Wobec powyższego należało orzec jak w sentencji. .