III SA/Po 115/24
WyrokWSA w Poznaniu2024-06-12
Skład orzekający: Mirella Ławniczak, Walentyna Długaszewska, Piotr Ławrynowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR prawidłowo ustalił mniejszą powierzchnię kwalifikującą się do płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2022, pomimo zadeklarowania przez rolnika większej powierzchni, opierając się na wynikach kontroli terenowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy ARiMR prawidłowo ustaliły mniejszą powierzchnię kwalifikującą się do płatności, ponieważ wyniki kontroli terenowych wykazały, że część zadeklarowanych działek nie była użytkowana rolniczo lub nie spełniała warunków kwalifikowalności. Ciężar wykazania przesłanek wsparcia spoczywa na rolniku, a organy miały obowiązek wyczerpującego rozpoznania materiału dowodowego, w tym wyników kontroli i oględzin terenu, co uczyniły w sposób zgodny z prawem.Stan faktyczny
Rolnik złożył wniosek o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2022, deklarując powierzchnię 7,46 ha. Organ ustalił, że powierzchnia kwalifikująca się do płatności wynosi 7,02 ha, wskazując na brak użytkowania rolniczego części działek. Po utrzymaniu tej decyzji przez organ odwoławczy, rolnik wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów unijnych i krajowych oraz błędne ustalenie stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 12 czerwca 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak (sprawozdawca) Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Asesor sądowy WSA Piotr Ławrynowicz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 czerwca 2024 roku sprawy ze skargi R. G. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia 27 grudnia 2023r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2022 oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia 27 grudnia 2023 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) w P. (dalej jako Dyrektor Oddziału Regionalnego) utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego w P. ARiMR z dnia 19 lipca 2023 r. w sprawie przyznania R. G. (skarżącemu) płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2022.
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynikał następujący stan sprawy:
W dniu 25 maja 2022 r. skarżący złożył za pośrednictwem platformy aplikacyjnej eWniosekPlus wniosek o przyznanie płatności na rok 2022. Powierzchnia działek rolnych zadeklarowana do jednolitej płatności obszarowej wynosiła 7,46 ha. Organ ustalił jednak, że powierzchnia działek kwalifikująca się do płatności wynosiła 7,02 ha i taką powierzchnię przyjął jako podstawę obliczenia płatności.
Skarżący nie zgodził się z rozstrzygnięciem organu I instancji i złożył odwołanie.
Dyrektor Oddziału Regionalnego w zaskarżonej decyzji podzielił ustalenia organu I instancji co do powierzchni działek kwalifikującej się do płatności.
Obszernie wyjaśniając podstawy prawne rozstrzygnięcia, wskazał na kluczowe znaczenie kontroli w terenie. Ustalono m. in., że działka D nie była użytkowana rolniczo w 2022 r. na całej powierzchni. W przypadku działki G stwierdzono brak wykorzystania rolniczego części zadeklarowanej we wniosku powierzchni.
Sumując swe ustalenia, Dyrektor Oddziału Regionalnego wyjaśnił, że powierzchnia deklarowana we wniosku nie znajdowała potwierdzenia w materiale dowodowym, ponieważ wyniki kontroli i oględzin terenu na miejscu potwierdzały, że na spornych działkach ewidencyjnych obszar spełniający wszystkie warunki kwalifikowalności jest mniejszy niż wskazano we wniosku jako obszar użytkowany rolniczo. .
R. G. wniósł skargę na decyzję organu odwoławczego, w której – wnosząc o uchylenie rozstrzygnięć zapadłych w obu instancjach – zarzucił naruszenie m. in. :
- pkt. 17, 23, 24 preambuły i art. 15 ust. 1 i 2 rozporządzenia delegowanego Komisji UE nr 640/2014 w zw. z art. 4 i art. 27 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020
- błędne ustalenie stanu faktycznego w zakresie działek nr [...] tj. działek D i G
- oparcie decyzji na nieprawidłowych ustaleniach faktycznych
- uwzględnienie okresu nieobjętego wnioskiem
- nieuwzględnienie wszystkich dostępnych materiałów źródłowych ( w tym danych referencyjnych MKO i LPIS )
- art. 19 a rozporządzenia delegowanego Komisji UE nr 640/2014
- pkt. 10, 11 i 12 preambuły rozporządzenia delegowanego Komisji UE nr 640/2014 w zw. z art. 3 ust. 1 i 2 w zw. z art. 22 ust. 1-9 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego
Dyrektor Oddziału Regionalnego wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W myśl art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, dalej p.p.s.a.), uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając sprawę w tak opisanych granicach kognicji, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie naruszała prawa.
W sprawie sporne było ustalenie dotyczące powierzchni maksymalnego kwalifikowalnego obszaru, o którym mowa w art. 8 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, w odniesieniu do 2 działek ewidencyjnych gruntów zgłoszonych do płatności.
Przepis ten stanowił, że płatności obszarowe są przyznawane do powierzchni działki rolnej nie większej jednak niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. a rozporządzenia nr 640/2014, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji obszernie wskazano na wszystkie podstawy prawne dla pozyskiwania danych służących ustaleniu, czy w przypadku gruntów zgłoszonych do płatności ( w tym również w odniesieniu do działki D i działki G ), spełnione są przesłanki płatności obszarowych wynikające z art. 8 ust. 1 u.p.s.w.b. Uczyniono to trafnie i wyczerpująco, w związku z czym nie ma potrzeby powtarzania tych uwag w niniejszym uzasadnieniu.
Ciężar wykazania przesłanek wsparcia obarcza rolnika (art. 3 ust. 3 u.p.s.w.b.), a obowiązkiem organów ARiMR jest wyczerpujące rozpoznanie całego materiału dowodowego (art. 3 ust. 2 pkt 2 u.p.s.w.b.), czyli dokonanie swobodnej oceny zgromadzonych dowodów. Organy ARiMR muszą przy tym opierać się na dowodach miarodajnych, a ich ocenie dać przekonujący wyraz w uzasadnieniu swoich decyzji.
W rozpoznawanej sprawie kluczowe znaczenie miały nie tylko wyniki kontroli rolnośrodowiskowej ,ale i wyniki kontroli działek w terenie. Wyniki kontroli zostały opisane przez inspektorów w protokole z oględzin działki referencyjnej i w raporcie z czynności kontrolnych z dnia 31 października 2023 roku i dla obu spornych działek tj. D i G były one spójne.
Ustalono , że działka D ( nr [...]) nie była użytkowana rolniczo w 2022 r. na całej powierzchni ( szkic z 30 stycznia 2023 roku oraz zdjęcia nr 17-21 z dnia 31 października 2022 r. oraz szkic z 27 stycznia 2023 i zdjęcia 32-39 z dnia 16 grudnia 2022 r. ). Nie wykonywano na tej działce żadnych zabiegów agrotechnicznych mających na celu usuniecie lub zniszczenie niepożądanej roślinności w terminie określonym w przepisach prawa
W przypadku działki G (nr ew. [...]) stwierdzono brak wykorzystania rolniczego części zadeklarowanej we wniosku powierzchni ( szkic z 27 stycznia 2023 roku oraz zdjęcia nr 1- 5 z dnia 16 grudnia 2022 r. ).
Strona otrzymała raport z czynności kontrolnych oraz protokół z oględzin ( do których strona nie wnosiła zastrzeżeń ), przekazano jej ponadto wydruki mapek działek dla których nastąpiło zmniejszenie.
Zarzuty skargi stanowią powtórzenie zarzutów odwołania, do których wyczerpująco odniósł się organ II instancji w uzasadnieniu swojej decyzji.
Dlatego Sąd uznał zarzuty skargi za niezasadne i orzekł o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło